۲۰/آبان/۱۴۰۵
|
۰۳:۰۸
درباره هنر تعاملی

زندگی در فضای دیجیتالی

محمود مکتبی: بازی‌ها و برنامه‌های کامپیوتری، گوشی‌های همراه، سایت‌های اینترنتی و بسیاری دیگر از برنامه‌های مولتی‌مدیا و چندرسانه‌ای نمونه‌هایی هستند که هر روز ما را با منوهای مختلفی روبه‌رو می‌کنند که می‌توان به سلیقه و انتخاب خود، وارد آنها شد و هرگونه که دلخواه است بازی کرد، گشت زد و نهایتا از آنها خارج شد. ما در نمونه‌های عنوان شده همچون یک اثر مولتی‌مدیا با یک طراحی از سوی هنرمند روبه‌رو هستیم که ما را در معرض گزینه‌های مختلفی قرار می‌دهد تا برخلاف بسیاری از نمونه‌های هنری دیگر مثلا یک ویدئوآرت بتوانیم آن اثر هنری را تا اندازه‌ای به خواست و سلیقه خودمان پیش ببریم؛ همانگونه که مثلا در یک بازی کامپیوتری ما می‌توانیم شخصیت مورد نظرمان برای بازی را از میان گزینه‌های مختلف انتخاب کرده و با آن هرگونه که می‌خواهیم بازی کنیم، با هر وسیله و از هر راهی. هنر تعاملی که می‌تواند برگردان مناسبی برای «Interactive art» باشد امروزه به دلیل همین فراگیری در مواجه شدن با مخاطب به یکی از هنرهای تاثیرگذار در میان گرایش‌های معاصر تبدیل شده است. در این هنر با وجود ارائه فردی و در برخی موارد گروهی، اثر هنری از مشارکت افراد دیگر بی‌بهره نمی‌ماند و آنچه موجب پیوستن این گونه از هنر به گونه‌های مشارکتی و جمعی می‌شود، تعاملی‌ است که میان هنرمند و مخاطبان او صورت می‌گیرد. نمونه‌های این دست آثار را نیز باید در هنرهای دیجیتالی و چندرسانه‌ای جست. از ویژگی‌های مهم اینگونه آثار باید به باز بودن و حق انتخاب مخاطب برای ورود و خروج از اثر هنری اشاره کرد. به بیان دیگر در این هنر، هنرمند فضای بازی را برای مخاطب ایجاد می‌کند که شکل و فرم نهایی نداشته و تعامل مخاطب با اثر است که به دلخواه او به اثر شکل نهایی می‌دهد و این موضوع برای هر مخاطب می‌تواند شکلی متفاوت داشته باشد. احمد نادعلیان که یکی از هنرمندان ایرانی پرکار در زمینه هنرهای شبکه‌ای و تعاملی‌ است و بخشی از کارهای خود را در قالب‌های هنر درون‌خطی، هنر تعاملی، پویانمایی شبکه‌ای، چیدمان شبکه‌ای و اجرای شبکه‌ای ارائه می‌دهد، در یکی از نوشته‌های خود در این باره می‌نویسد: در دنیایی که اطلاعات بی‌حد و مرز است ما قادریم کارهایمان را به صورت دیجیتالی منتشر کنیم و آنها را دسترس همه قرار دهیم، فارغ از اینکه در کجا باشند. این فقط پخش کردن اطلاعات نیست بلکه یکی از ابزاری‌ است که از آن برای ایجاد یک فرهنگ جهانی تلاش می‌شود. «یک سایت فقط مکانی برای معرفی کار هنری نیست بلکه یک راه معاصر بیان فکر و هنر است». این نوع نگرش به واقع یکی از پایه‌ای‌ترین نگرش‌ها برای تبیین این دست هنرهای دیجیتالی و جدید است که جهان امروز ما را در یک فضای مجازی می‌سازند. برای نمونه و توضیح بیشتر درباره هنرهای تعاملی می‌توان به یکی از کارهای این هنرمند که در فضای وب و به صورت چیدمان شبکه‌ای ارائه شده است، بپردازیم که در آن عکس‌هایی از اشیای مختلف هفت‌سین ایرانی همچون سبزه، سیر، سینی، قرآن و دیگر اشیا وجود دارد و مخاطب می‌تواند به انتخاب خود سفره هفت‌سینی را در فضای مجازی بچیند و جای هر کدام از آنها را به دلخواه انتخاب کند. در بررسی کارهای هنرمندان در زمینه هنر تعاملی بیان این نکته ضروری ا‌ست که ما شاید نتوانیم به طور خاص هنرمندانی را پیدا کنیم که تنها به این هنر بپردازند و به واقع هنر تعاملی را باید به عنوان رسانه‌ای نگاه کرد که هنرمندان معاصر به واسطه قابلیت‌های فراوان آن، از آن برای بیان هنری خود سود می‌برند و بسیاری از هنرمندان مطرح در زمینه‌های مختلف را می‌توان یافت که نمونه کارهایی در این زمینه داشته باشند. هنرمندان مختلفی از نقاشان و مجسمه‌سازان گرفته تا هنرمندان محیطی، سینماگران، شاعران و بسیاری دیگر از هنرمندان کارهای خود را به این واسطه ارائه می‌دهند. هنر تعاملی برای ما امکانی را فراهم می‌آورد تا در دنیای امروزمان با پیچیدگی‌های فراوانش سلیقه‌های شخصی‌مان را حفظ کنیم و حتی در یک بیان هنری و فردی مخاطب را به تعامل با خویش دعوت کنیم، بیش از آنکه مفهومی مشخص و از پیش تعیین شده را به او دیکته کرده باشیم. هنر تعاملی نمونه‌ای از زندگی در فضای دیجیتالی ا‌ست؛ زندگی‌ای بر پایه داده‌ها. گروه موسیقی «شاهو» به افتخار ابن‌سینا می‌نوازد مهر: گروه موسیقی«شاهو» به مناسبت روز پزشک و بزرگداشت ابن‌سینا اول شهریورماه روی صحنه خواهد رفت. سرپرست گروه با اعلام این خبر گفت: برگزاری این برنامه مانند سال‌های گذشته به همت سازمان نظام پزشکی کشور قطعی شده و بزودی مکان برگزاری آن اعلام می‌شود. حامد صغیری در ادامه افزود: در این برنامه ترکیبی از ساخته‌های قدیم گروه شاهو را که کمتر شنیده شده مانند تصنیف‌های «هم‌نوایی»، «طربستان»، «خون‌خورشید»، «توبه خراباتیان»، «رهایی» و «شهان آسمانی» و همچنین برخی قطعات جدید را اجرا خواهیم کرد. وی همچنین تصریح کرد: ما برای این اجرا سعی کرده‌ایم به سازبندی موسیقی سده‌های میانی ایران نزدیک شویم به همین دلیل از سازهای ملودیکی استفاده کرده‌ایم.
ارسال نظر
captcha
پربیننده