
گروه بینالملل: نیروهای هوایی، دریایی و زمینی 4 شیخنشین خلیجفارس همراه با اردن و مصر از روز شنبه رزمایشی 2 هفتهای در خاک مصر آغاز کردند. نظامیان مراکش و لبنان نیز در این رزمایش به عنوان ناظر حضور خواهند داشت. آمریکا در تدارک این مانور نقش محوری داشته است. به باور کارشناسان، هدف این مانور روشن است؛ نخستین گام عملی برای ایجاد اتحادی نظامی موسوم به «ناتوی عربی» در برابر جمهوری اسلامی ایران که دولت آمریکا آن را پیشنهاد داده است. بیانیه ارتش مصر در جزئیات این رزمایش که با نام «سپر عربی» در غرب این کشور برگزار میشود، اشاره دارد که عربستانسعودی، امارات عربی متحده، کویت و بحرین در کنار اردن و مصر شریک این رزمایش هستند. مصر در سالهای گذشته مانورهای دوجانبه با شماری از این کشورها داشته اما این نخستین بار است که رزمایش دستهجمعی آنها برگزار میشود. در واقع اعلام برگزاری این مانور کمی بیش از یک ماه پس از آن صورت گرفت که مایک پمپئو، وزیر خارجه ایالات متحده با همتایانش از 6 کشور عربی که در این مانور شرکت دارند و همچنین عمان و قطر دیدار کرد تا ایده ایجاد اتحادی سنی را پیش ببرد که همپیمانان آمریکا در خاورمیانه را علیه ایران متحد کند؛ هدفی که این کشورها تلاشی برای پنهان کردن آن نکردهاند. خبرگزاری رویترز آن زمان در گزارشی نوشته بود که مسؤولیت و هزینه اصلی این ائتلاف بر دوش عربستان و امارات است که با دولت دونالد ترامپ در رویارویی با ایران همکاری نزدیک دارند. ولی تحلیلگران تأکید دارند که اهداف مهمی پشت این پیمان نامبارک وجود دارد: نخست؛ در شمال سوریه قرار است از طریق ناتوی عربی که متشکل از 30 هزار نیروی نظامی خواهد بود، مرزهای تحت کنترل آمریکا و کشورهای متفق آن محافظت شود. از قرار معلوم آمریکا و کشورهای متفق عربیاش از وضعیت کنونی سوریه ناخرسند هستند و میخواهند سهم خود را بیشتر کنند؛ لذا تشکیل ناتوی عربی زمینه را برای دخالتهای نظامی در سوریه ممکن خواهد کرد. دوم؛ مقابله با نیروهای نظامی ترکیه از طریق حمایت از شبهنظامیان کرد (یگانهای مدافع خلق). آمریکا بعد از اینکه ترکیه با روسیه و ایران وارد مذاکرات آستانه شد و بدین طریق تا حد زیادی در مناطق مهم و حساس سوریه از جمله عفرین و ادلب کنترل امور را به دست گرفت، سعی در حمایت از کردها جهت برهم زدن این وضعیت داشت؛ لذا این سیاست را میخواهد از طریق ناتوی عربی انجام دهد. موضوعی که باید بر آن تأکید داشت حضور قطعی رژیم صهیونیستی در ناتوی عربی است، چرا که تمهیدات برای عادیسازی روابط اعراب و تلآویو ریخته شد و سفر هیاتهای ورزشی این رژیم به دوحه و ابوظبی و بنیامین نتانیاهو به مسقط را میتوان مقدمهای برای مشارکت تلآویو در این ائتلاف اعلام کرد. با توجه به اینکه یوسف بن علوی، وزیر خارجه عمان در کنفرانس منامه خطاب به حاضران گفت: «وجود اسرائیل در خاورمیانه یک امر مسلم است و ما و جهان این واقعیت را درک میکنیم و شاید زمان آن فرا رسیده باشد که با تلآویو مانند دیگر کشورها رفتار شود.» از آنجا که ناتوی عربی که شامل کشورهای دوست واشنگتن است و کشورهای عربی بسیاری را از قلم انداخته، از آرمان فلسطین به صورت کلی تخطی کرده و ارتباط سیاسی، اخلاقی و دینی با موضوع فلسطین را از هم گسسته است، به باور بسیاری از ناظران، این پیمان اعلام یک جنگ مذهبی جدید در منطقه و تکرار سناریوی عراق، سوریه، لیبی و یمن در دیگر کشورهای منطقه خواهد بود. اما احتمالا تشکیل ناتوی عربی به چند دلیل محکوم به شکست است: نخست اینکه همه کشورهای عضو این اتفاق، تقریباً به لحاظ نظامی وابسته هستند؛ لذا هر وقت حمایت ایالات متحده آمریکا از آن سلب شود، متلاشی شدن آنها حتمی خواهد بود. دوم؛ قطر به عنوان کشور مهم عربی که مقر و پایگاه اصلی نیروهای هوایی آمریکا (11 هزار نیرو) است، عضو ناتوی عربی نیست؛ لذا این مساله اتحاد و اتفاق عربی را دچار خدشه خواهد کرد. سوم؛ رژیم صهیونیستی محور اصلی و پنهان ناتوی عربی است؛ لذا افکار عمومی جهان بویژه مردم منطقه و مسلمانان جهان، هر چه بیشتر از این همکاری و اتحاد متنفر بوده و انزجار خواهند داشت.