در شرایطی که مسؤولان شهری در برنامه‌های روزانه خود سخن از طرح‌ها و برنامه‌های مختلف برای تامین رفاه حال شهروندان به میان می‌آورند و هرجا فرصتی شد بودجه‌ای نیز برای این طرح‌ها که اغلب در دایره همان کاغذ و پوشه‌ها باقی می‌ماند، دریافت می‌کنند، با توجه به آنچه از نتیجه اقدامات کارشناسی آنها به دست می‌آید شاید بی‌توجهی به معلولان به عنوان شهروندانی که تامین رفاه‌شان نیاز به بررسی‌های کارشناسانه، استفاده از تجهیزات مناسب و دقت در اجرای برنامه‌ها دارد، در آشفته‌بازار قوانینی که با وجود تصویب، به دست فراموشی سپرده شده است، امری دور از ذهن به نظر نرسد. سال‌ها از تصویب قانون حمایت از معلولان می‌گذرد اما تاکنون نه‌تنها ساده و جزئی‌ترین مفاد آن که مناسب‌سازی معابر و ساختمان‌های شهری است، با وجود اختصاص بودجه جداگانه عملیاتی نشده بلکه در مواردی نیز که تلاش انجمن‌های حمایتی برای اجرای این ماده از قانون تا حدودی کارساز شده، اجرای غیردقیق آن بدون بررسی کارشناسی خساراتی نیز وارد کرده است. بر اساس ماده 2 قانون جامع حمایت از حقوق معلولان که از اردیبهشت سال83 برای اجرا به دستگاه‌ها ابلاغ شد، تمام وزارتخانه‌ها، سازمان‌ها، مؤسسات و شرکت‌های دولتی، نهادهای عمومی و انقلابی موظف شدند در طراحی، تولید و احداث ساختمان‌ها و اماکن عمومی و معابر و وسایل خدماتی به گونه‌ای عمل کنند که امکان دسترسی و بهره‌مندی معلولان همچون افراد عادی فراهم شود. در تبصره 2 این قانون، شهرداری‌ها موظف شدند از صدور پروانه برای آن تعداد از ساختمان‌ها و اماکن عمومی و معابری که استانداردهای تخصصی مربوط به معلولان را رعایت نکرده باشند، خودداری کنند و این در حالی است که بیشتر ساختمان‌هایی که ساخته می‌شوند حتی اماکن فرهنگی مانند فرهنگسراها، ضوابط مربوط به امکان استفاده معلولان را رعایت نمی‌کنند. تمام این ضوابط و قوانین در شرایطی مطرح می‌شود که بنا بر اظهارات مدیرعامل انجمن دفاع از حقوق معلولان، ماده 2 قانون جامع حمایت از حقوق معلولان اجرا نشده که این موضوع مشکلات بسیاری برای معلولان ایجاد کرده است.
در راستای همین قانون بود که در پایتخت به عنوان شهری که به دلیل تراکم خودروها و سختی تردد برای معلولان، مناسب‌سازی برای رفت و آمد این افراد به ظاهر در اولویت قرار گرفته است، مصوبه‌ای برای معلولان جسمی ــ حرکتی تهیه شد که 2 بخش داشت؛ در بخش اول تاکید شده بود ضوابط استفاده معلولان در ساختمان‌های جدید‌الاحداث رعایت شود و در بخش دوم نیز آمده بود که باید معابر و ساختمان‌های موجود برای استفاده معلولان، اصلاح و بهینه‌سازی شوند. این مصوبه در شورای دوم به تصویب رسید. با تصویب این قانون کمیته‌ای که وظیفه کنترل این ضوابط را داشت، تشکیل شد. قرار بود گزارش نتایج کار به شورای اسلامی شهر تهران ارائه شود، اما با گذشت چند ماه بازهم خبری از اجرای این مصوبه نیست. اظهارات مسؤولان تنها به این جملات ختم نشد بلکه محمدهادی ایازی، سخنگوی شورای شهر تهران نیز چندی پیش بر رویکرد مناسب‌سازی برای معلولان در همه پیاده‌روهای در حال ساخت پایتخت تاکید کرده بود. بنا بر اعلام این مسؤول قرار شد این اقدام در پیاده‌روهای خیابان 36 کیلومتری ولیعصر(عج)، خیابان حافظ و... انجام شود. او در شرایطی بر این موضوع که در 2 سال گذشته شهرداری تهران مجوز تمام ساخت و سازها را با در نظر گرفتن این رویکرد صادرکرده، تاکید کرد که نگاهی اجمالی به شهر تهران و در مجموع شهرهای مختلف کشور حکایت از اجرایی نشدن این ضوابط در گذشته و حال دارد؛ حکایت تلخی که نه‌تنها معلولان را خانه‌نشین کرده بلکه این گروه از افراد جامعه حتی برای مراجعه به پزشک یا مراکز آموزشی با مشکل مواجه هستند.
شواهد نشان می‌دهد که نه‌تنها شهرداری تهران و دیگر شهرداری‌های کشور به متن صریح قانون حمایت از معلولان که بلافاصله پس از تعریف معلولیت بر مناسب‌سازی شهر برای معلولان تأکید کرده است، عمل نکرده و به ساختمان‌هایی که ساز‌و‌کارهای مناسب‌سازی را رعایت نکرده‌اند، پایان کار و مجوز ساخت می‌دهد بلکه استانداردهای مناسب‌سازی را در ساختمان‌های شهرداری و مؤسسات وابسته به آن نیز مراعات نمی‌کند. اظهارات مسؤولان شهری درباره مناسب‌سازی پیاده‌روهای خیابان ولیعصر (عج) درشرایطی عنوان می‌شود که رئیس انجمن دفاع از حقوق معلولان ایران تمام آنها را نه‌تنها رد کرده بلکه تاکید کرده که کارشناسان بیش از یکصد خطا در مناسب‌سازی پیاده‌روهای این خیابان شناسایی کرده‌اند اما دیدگاه‌های آنان در عمل اجرا نمی‌شود. ظاهرا قرار است تمام وعده‌های مربوط به مناسب‌سازی شهر برای تردد معلولان بی‌اساس باشد چرا که پیش از این مسؤولان شهری از مناسب‌سازی پایانه‌های مسافربری، مترو و حمل و نقل عمومی در آینده نزدیک که خود نیز نمی‌دانند چه زمانی فرا می‌رسد، خبر داده بودند.
از سوی دیگر در حالی که برای گویاسازی چراغ‌های راهنمایی چهارراه‌های تهران جهت تسهیل در رفت و آمد نابینایان در دهم دی ماه سال 84 شهرداری تهران به شهرداران مناطق 22گانه بخشنامه‌ای ابلاغ کرد اما با گذشت حدود 4 سال از ابلاغ این آیین‌نامه هیچگونه اقدامی برای اجرای مفاد آن مشاهده نشده است. نقص در طراحی ایستگاه‌های BRT (اتوبوس‌های تندرو) و مترو به دلیل راه‌پله‌های طولانی، فلزی و غیرقابل انعطاف خیابان به ایستگاه یا عدم نصب بالابر در ایستگاه‌های مترو را نیز می‌توان به دیگر مشکلات شهری برای تردد معلولان اضافه کرد. به نظر می‌رسد قرار است معلولان که به طور عادی با انواع مشکلات جسمی یا ذهنی دست و پنجه نرم می‌کنند، حتی برای تامین نیازهای اولیه خود در سطح شهر با سختی مواجه شوند به طوری که به عنوان شهروندان فراموش شده، خانه‌نشینی را بر تردد در خیابان‌هایی که بندرت برای توقف، رفت و آمد و بالا و پایین آمدنشان تسهیلاتی در نظر گرفته شده، ترجیح می‌دهند. شهروندان فراموش شده شهرها!
در شرایطی که مسؤولان شهری در برنامه‌های روزانه خود سخن از طرح‌ها و برنامه‌های مختلف برای تامین رفاه حال شهروندان به میان می‌آورند و هرجا فرصتی شد بودجه‌ای نیز برای این طرح‌ها که اغلب در دایره همان کاغذ و پوشه‌ها باقی می‌ماند، دریافت می‌کنند، با توجه به آنچه از نتیجه اقدامات کارشناسی آنها به دست می‌آید شاید بی‌توجهی به معلولان به عنوان شهروندانی که تامین رفاه‌شان نیاز به بررسی‌های کارشناسانه، استفاده از تجهیزات مناسب و دقت در اجرای برنامه‌ها دارد، در آشفته‌بازار قوانینی که با وجود تصویب، به دست فراموشی سپرده شده است، امری دور از ذهن به نظر نرسد. سال‌ها از تصویب قانون حمایت از معلولان می‌گذرد اما تاکنون نه‌تنها ساده و جزئی‌ترین مفاد آن که مناسب‌سازی معابر و ساختمان‌های شهری است، با وجود اختصاص بودجه جداگانه عملیاتی نشده بلکه در مواردی نیز که تلاش انجمن‌های حمایتی برای اجرای این ماده از قانون تا حدودی کارساز شده، اجرای غیردقیق آن بدون بررسی کارشناسی خساراتی نیز وارد کرده است. بر اساس ماده 2 قانون جامع حمایت از حقوق معلولان که از اردیبهشت سال83 برای اجرا به دستگاه‌ها ابلاغ شد، تمام وزارتخانه‌ها، سازمان‌ها، مؤسسات و شرکت‌های دولتی، نهادهای عمومی و انقلابی موظف شدند در طراحی، تولید و احداث ساختمان‌ها و اماکن عمومی و معابر و وسایل خدماتی به گونه‌ای عمل کنند که امکان دسترسی و بهره‌مندی معلولان همچون افراد عادی فراهم شود. در تبصره 2 این قانون، شهرداری‌ها موظف شدند از صدور پروانه برای آن تعداد از ساختمان‌ها و اماکن عمومی و معابری که استانداردهای تخصصی مربوط به معلولان را رعایت نکرده باشند، خودداری کنند و این در حالی است که بیشتر ساختمان‌هایی که ساخته می‌شوند حتی اماکن فرهنگی مانند فرهنگسراها، ضوابط مربوط به امکان استفاده معلولان را رعایت نمی‌کنند. تمام این ضوابط و قوانین در شرایطی مطرح می‌شود که بنا بر اظهارات مدیرعامل انجمن دفاع از حقوق معلولان، ماده 2 قانون جامع حمایت از حقوق معلولان اجرا نشده که این موضوع مشکلات بسیاری برای معلولان ایجاد کرده است.
در راستای همین قانون بود که در پایتخت به عنوان شهری که به دلیل تراکم خودروها و سختی تردد برای معلولان، مناسب‌سازی برای رفت و آمد این افراد به ظاهر در اولویت قرار گرفته است، مصوبه‌ای برای معلولان جسمی ــ حرکتی تهیه شد که 2 بخش داشت؛ در بخش اول تاکید شده بود ضوابط استفاده معلولان در ساختمان‌های جدید‌الاحداث رعایت شود و در بخش دوم نیز آمده بود که باید معابر و ساختمان‌های موجود برای استفاده معلولان، اصلاح و بهینه‌سازی شوند. این مصوبه در شورای دوم به تصویب رسید. با تصویب این قانون کمیته‌ای که وظیفه کنترل این ضوابط را داشت، تشکیل شد. قرار بود گزارش نتایج کار به شورای اسلامی شهر تهران ارائه شود، اما با گذشت چند ماه بازهم خبری از اجرای این مصوبه نیست. اظهارات مسؤولان تنها به این جملات ختم نشد بلکه محمدهادی ایازی، سخنگوی شورای شهر تهران نیز چندی پیش بر رویکرد مناسب‌سازی برای معلولان در همه پیاده‌روهای در حال ساخت پایتخت تاکید کرده بود. بنا بر اعلام این مسؤول قرار شد این اقدام در پیاده‌روهای خیابان 36 کیلومتری ولیعصر(عج)، خیابان حافظ و... انجام شود. او در شرایطی بر این موضوع که در 2 سال گذشته شهرداری تهران مجوز تمام ساخت و سازها را با در نظر گرفتن این رویکرد صادرکرده، تاکید کرد که نگاهی اجمالی به شهر تهران و در مجموع شهرهای مختلف کشور حکایت از اجرایی نشدن این ضوابط در گذشته و حال دارد؛ حکایت تلخی که نه‌تنها معلولان را خانه‌نشین کرده بلکه این گروه از افراد جامعه حتی برای مراجعه به پزشک یا مراکز آموزشی با مشکل مواجه هستند.
شواهد نشان می‌دهد که نه‌تنها شهرداری تهران و دیگر شهرداری‌های کشور به متن صریح قانون حمایت از معلولان که بلافاصله پس از تعریف معلولیت بر مناسب‌سازی شهر برای معلولان تأکید کرده است، عمل نکرده و به ساختمان‌هایی که ساز‌و‌کارهای مناسب‌سازی را رعایت نکرده‌اند، پایان کار و مجوز ساخت می‌دهد بلکه استانداردهای مناسب‌سازی را در ساختمان‌های شهرداری و مؤسسات وابسته به آن نیز مراعات نمی‌کند. اظهارات مسؤولان شهری درباره مناسب‌سازی پیاده‌روهای خیابان ولیعصر (عج) درشرایطی عنوان می‌شود که رئیس انجمن دفاع از حقوق معلولان ایران تمام آنها را نه‌تنها رد کرده بلکه تاکید کرده که کارشناسان بیش از یکصد خطا در مناسب‌سازی پیاده‌روهای این خیابان شناسایی کرده‌اند اما دیدگاه‌های آنان در عمل اجرا نمی‌شود. ظاهرا قرار است تمام وعده‌های مربوط به مناسب‌سازی شهر برای تردد معلولان بی‌اساس باشد چرا که پیش از این مسؤولان شهری از مناسب‌سازی پایانه‌های مسافربری، مترو و حمل و نقل عمومی در آینده نزدیک که خود نیز نمی‌دانند چه زمانی فرا می‌رسد، خبر داده بودند.
از سوی دیگر در حالی که برای گویاسازی چراغ‌های راهنمایی چهارراه‌های تهران جهت تسهیل در رفت و آمد نابینایان در دهم دی ماه سال 84 شهرداری تهران به شهرداران مناطق 22گانه بخشنامه‌ای ابلاغ کرد اما با گذشت حدود 4 سال از ابلاغ این آیین‌نامه هیچگونه اقدامی برای اجرای مفاد آن مشاهده نشده است. نقص در طراحی ایستگاه‌های BRT (اتوبوس‌های تندرو) و مترو به دلیل راه‌پله‌های طولانی، فلزی و غیرقابل انعطاف خیابان به ایستگاه یا عدم نصب بالابر در ایستگاه‌های مترو را نیز می‌توان به دیگر مشکلات شهری برای تردد معلولان اضافه کرد. به نظر می‌رسد قرار است معلولان که به طور عادی با انواع مشکلات جسمی یا ذهنی دست و پنجه نرم می‌کنند، حتی برای تامین نیازهای اولیه خود در سطح شهر با سختی مواجه شوند به طوری که به عنوان شهروندان فراموش شده، خانه‌نشینی را بر تردد در خیابان‌هایی که بندرت برای توقف، رفت و آمد و بالا و پایین آمدنشان تسهیلاتی در نظر گرفته شده، ترجیح می‌دهند. ارسال نظر
پربیننده