
گروه بینالملل: در واپسین روزهای حضور نظامی آمریکا در سوریه، 4 نظامی آمریکایی به همراه 18 نفر از کردهای وابسته به «شورای نظامی منبج» بر اثر انفجار انتحاری در رستورانی در شهر منبج کشته شدند. در حالیکه داعش مسؤولیت این حمله انتحاری را برعهده گرفته اما این مساله با شک و تردید همراه است. طرفهای زیادی در این انفجار ذینفع هستند و حتی میتوان انگشت اتهام را به سوی جناح مخالف دونالد ترامپ در دولت آمریکا نشانه گرفت. برخی نیز میگویند این انفجار در شرایطی رخ داد که رستوران هدف محل نشست شماری از افسران آمریکایی، عربستانی، اسرائیلی و اماراتی به همراه شماری از مسؤولان گروههای کرد بود تا در پی عقبنشینی آمریکا، استقرار نیروهای نظامی از کشورهای عربی در منطقه منبج در شرق فرات را بررسی کنند. منبج در سال 2016 طی یک عملیات نظامی به کنترل شبهنظامیان کرد مورد حمایت آمریکا در آمد. این شهر که در 40 کیلومتری مرزهای جنوبی ترکیه واقع است، در ماههای اخیر صحنه رویارویی همه بازیگران جنگ بود؛ هریک منافع سیاسی و نظامی خود را در این شهر جستوجو میکردند و درصدد مسلط شدن بر شهر بودند.
عبدالباری عطوان، تحلیلگر مطرح جهان عرب در یادداشتی درباره این انفجار مشکوک مینویسد: نخست اینکه این حمله انتحاری در عمق 20 کیلومتری منطقه امنی رخ داد که رجب طیب اردوغان، رئیسجمهوری ترکیه از آن سخن میگفت و با رخ دادن این انفجار، به هیچ وجه نمیتوان این منطقه را امن دانست و دوم با توجه به پذیرفتن مسؤولیت آن توسط گروه تروریستی داعش، چه بسا این حمله سرآغاز اقدامات تروریستی داعش در این منطقه باشد. عطوان به نظریاتی درباره رد دست داشتن داعش در این حمله میپردازند و مینویسد: نخست اینکه داعش از 2 سال پیش تاکنون هیچ حملهای را علیه نیروهای آمریکایی انجام نداده، در حالیکه آمریکا با تشکیل ائتلاف بینالمللی حملاتی را علیه عناصر این گروه تروریستی ترتیب داده است و با حمایت «یگانهای دموکراتیک سوریه» در مبارزه با داعش به آنان کمک کرد تا اغلب نیروهای کرد سوریه مناطق استان الرقه، مرکز خلافت خودخوانده داعش در سوریه را از چنگ تروریستها خارج کنند. دوم اینکه این فرضیه که سرویس اطلاعاتی آمریکا پشت این حمله باشد چندان هم دور از ذهن نیست، چرا که بسیاری از آمریکاییها با خروج این کشور از سوریه مخالفند و در رأس آنان جیمز متیس، وزیر دفاع سابق آمریکا قرار دارد که اختلاف وی با ترامپ در همینباره باعث استعفایش شد. بر این اساس، مخالفان داخلی خروج نیروهای آمریکایی از سوریه میخواهند با این حمله مانع این استراتژی ترامپ شوند. سوم اینکه شبهنظامیان «دموکراتیک سوریه» از ابتدا با این تصمیم آمریکا مخالفت کردند و آن را خیانت خواندند، با توجه به اینکه شهر منبج از 2 سال پیش تاکنون تحت تسلط نیروهای کرد است و در این برهه زمانی هیچ یک از نیروهای آمریکایی در این شهر زخمی یا کشته نشدند پس این احتمال را تقویت میکند که کردها مستقیم یا غیرمستقیم با این حادثه ارتباط داشته باشند. در این میان، برخی معتقدند اگر داعش مسؤول واقعی این حمله باشد پس این انفجار انتحاری بر این واقعیت صحه میگذارد که «داعش هنوز نمرده و همچنان یک نیروی جنگی در سوریه است حداقل برای یک آینده نزدیک». بدین ترتیب، این گروه بعد از خسارتهای سنگین مالی و جانی و از دست دادن بسیاری از مناطق تحت تصرف خود میخواهد طرح انفجارهای انتحاری را اجرایی کند تا انتقام خود را از آمریکاییها بگیرد. این در حالی است که «یگانهای مدافع خلق» میگویند که ترکیه در پشت این انفجار قرار دارد و تنها برنده این انفجار نیز ترکیه است، چرا که این بمبگذاری به حمله ارتش این کشور به بهانه سرکوب داعش مشروعیت میدهد. حالا صرفنظر از عامل انتحاری شهر منبج، آنچه مسلم است هنوز سرنوشت شهر منبج و منطقه شرق رودخانه فرات و نیز طرح منطقه امن در مرزهای شمال سوریه در هالهای از ابهام قرار دارد. ناظران بر این باورند که احزاب و گروههای سیاسی مستقر در مناطق شمال شرق سوریه بویژه کردها راهی جز توافق با دولت مرکزی در دمشق پیش رو ندارند تا از دخالت نیروهای خارجی در آن مناطق جلوگیری شود.