همواره در دوران تحصیل روی نقشه جغرافیایی رودی را می‌دیدیم که ما را با آذربایجان، نخجوان و ارمنستان همسایه می‌کرد، اما تصور آنکه روزی بتوان از نزدیک همراه این رود خروشان از مناظر بکر طبیعی و نیز از دیدن آثار تاریخی منطقه لذت برد، دور از ذهن بود. دعوت مسؤولان منطقه آزاد ارس از سفیران کشورهای خارجی در روز‌های 27 و 28 مرداد در برنامه‌ای که با همکاری سازمان میراث فرهنگی و گردشگری آذربایجان شرقی به منظور آشنایی بیشتر دیگر کشورها با ظرفیت‌های اقتصادی، کشاورزی، فرهنگی و گردشگری منطقه آزاد ارس به منظور توسعه تبادلات و تعاملات بین‌المللی برگزار شد فرصتی را پیش آورد تا از نزدیک با این منطقه و جاذبه‌های گردشگری آن بیشتر آشنا شویم. در ابتدای این سفر از مجموعه بازار تاریخی تبریز به عنوان وسیع‌ترین مجموعه مسقف بازار سنتی و تاریخی جهان که از سوی مسؤولان میراث استان برای ثبت در میراث جهانی به سازمان یونسکو معرفی شده بازدید به عمل آمد. شور و شوق همسفران خارجی از دیدن مسجدجامع و بازار فرش تبریز انسان را ترغیب می‌کرد تا چند کلامی با آنها هم‌صحبت شویم.
کنسول کشور مالی این اثر را یکی از زیباترین آثار تاریخی جهان می‌داند و با کنجکاوی و علاقه خاصی درباره فرش ایران اطلاع کسب می‌کند. عکس‌های پی در پی خبرگزاری مهر از بازار و مردمی که در حال خرید و فروش هستند، گواه این مطلب بود. کنسول مالی مسقف بودن این بازار و دیگر بازارهای تاریخی ایران، تنوع احساس و زیبایی، هنر و نوع معماری خاص بازارهای ایران را از عوامل این جذابیت می‌دانست. از بازار خارج شده و با اتوبوس‌های مسافرتی راهی منطقه جلفا می‌شویم. بخش‌هایی از 2 شهرستان جلفا و کلیبر در داخل محدوده منطقه آزاد ارس قرار دارند. با رود ارس همسفریم تا یکی از بکرترین مناطق جغرافیایی و آب و هوایی را ببینیم. پوشش گیاهی ساحل رود ارس از تنوع زيادي برخوردار است. در برخی از مناطق بوته‌زار و در برخی دیگر از مناطق درختچه‌ها به وضوح دیده می‌شود. این رودخانه زیبا از کوه‌های «مین گول» ترکیه در جنوب شهر ارزروم سرچشمه می‌گیرد. طبیعت سرسبز، پرندگان و کوه‌های سر به فلک کشیده آن جاذبه‌های وصف‌ناپذیر را در انسان ایجاد می‌کند. درست آن طرف رودخانه مرز ایران و نخجوان است و در آنسوتر روستای سرسبز گلستان همچون زمردی چشم را می‌نوازد؛ روستایی که فاصله نسبی آن با ما شاید حدود 150 سال باشد. آن هنگام که قاجار این مناطق را با بستن عهدنامه‌های پی‌در‌پی واگذار کرد.
وقتی که فاصله تو با یک کشور رودخانه، کوه، جنگل یا کویری است که آن را از نزدیک می‌بینی و حس می‌کنی بی‌‌اختیار این فکر به ذهنت خطور می‌کند که زیبایی‌های خداوند مرزبندی ندارد و مرزهای روی کاغذ دیگر مفهوم پیدا نمی‌کند.
ارس تمام این حس را به انسان منتقل می‌کند. مقصد بعدی کلیسای سنت استپانوس است. این کلیسا در
16 کیلومتری غرب جلفا و به فاصله 3 کیلومتری کرانه جنوبی ارس در روستایی به نام دره‌شام قرار دارد. نام کلیسا برگرفته از نام استپانوس، شهید اول راه مسیحیت است. به نظر می‌رسد این کلیسا بین قرون 10 تا 12 میلادی ساخته شده است. بعدازظهر به این مجموعه می‌رسیم. مجموعه سنت استپانوس از 4 بخش کلیسا، کلیسای قدیمی، دیر و حصارهای دور آن تشکیل شده و درون نمازخانه آن نقاشی‌هایی روی گچ از دوره صفوی و قاجار شکل گرفته‌اند؛ در ضلع شرقی کلیسا سنگسار کردن استپانوس مقدس، در ضلع غربی مصلوب شدن حضرت مسیح، در ضلع شمالی عروج مسیح، نگاهت را با ایمانی راسخ گره می‌زنند و در پیچ جاده روشنی نور و آب چشم‌ها را نوازش می‌کند. تأسف از ناشناس ماندن این منطقه برای بسیاری از گردشگران زمانی افزوده می‌شود که متوجه می‌شوند این منطقه فاقد مراکز اقامتی است اما با این همه، جذابیت این مجموعه تاریخی به قدری زیاد است که کسانی که به جلفا سر می‌زنند هرگز خود را از دیدن این مجموعه محروم نمی‌کنند. کلیسای سنت استپانوس بخشی از سایت یکهزار هکتاری گردشگری منطقه آزاد ارس است. در حال حاضر مرز گراهی به عرض 55 متر جهت تعریض جاده به عنوان یکی از زیرساخت‌های اصلی منطقه در حال احداث است. در این جاده پیست دوچرخه‌سواری نیز برای گردشگران طراحی می‌شود و گردشگران از این جاده می‌توانند خود را به کلیسا برسانند. قبل از سنت استپانوس در راه جلفا سایت هتل 4 ستاره، پارک کوهستان، پل ضیاءالملک، نمازخانه چوپان و کاروانسرای خواجه نظر (عباسی) را خواهید دید. هتل به کمک پیمانکار ترک و با سرمایه‌گذاری منطقه آزاد ارس ساخته می‌شود. حجم کم گردشگر و توجیه‌پذیر نبودن احداث هتل برای سرمایه‌گذار طی چند سال نخست سبب شد که منطقه آزاد خود متولی ساخت این هتل باشد. رستوران ارس، کمپ ساحلی، مانژ اسب‌دوانی، هتل، ایستگاه زیتون، سیب، گیلاس، مجموعه دوچرخه‌سواری، پیست اسکیت، پارک کودک، رستوران سنتی باغی، بازی‌های آبی آبشار و مرکز پروازی عقاب از جمله این طرح‌هاست. مطالعات این طرح‌ها صورت گرفته و آماده واگذاری به سرمایه‌گذار است. در راه بازگشت، میوه‌های رنگارنگ کنار جاده هر فردی را وسوسه می‌کند؛ میوه‌های آبداری که به تازگی چیده شده و طعم گوارای آنها
فراموش نشدنی است. دشت گردیان هم مانند نگینی می‌درخشد؛ دشتی با درختان میوه و آب و هوای دوست‌داشتنی. حس می‌کنی آلیس هستی در سرزمین عجایب. روز دوم راهی منطقه‌ای به نام کلیبر می‌شویم. ارسباران ناحیه کوهستانی در جنوب رودخانه ارس است. این ناحیه سرزمین وسیعی است که از شمال به رود ارس و از مشرق به مشکین‌شهر و مغان منتهی می‌شود. جنگل‌های ارسباران، حیات‌وحش و گونه‌های گیاهی مختلفی را دربر می‌گیرد. جنگلها چشم هر بیننده‌ای را خیره می‌کند. در میان این جنگلها در نوک کوه‌های پوشیده از درخت، قلعه بابک در میان حلقه‌ای از ابرها، سترگ و استوار ایستاده است؛ قلعه‌ای که گردشگران و کوهنوردان را به سوی خود می‌کشاند تا آنجا که سفیر پاکستان اصرار دارد از این قلعه دیدن کند. وقتی از او نظرش را درباره این منطقه جویا می‌شویم با شوقی خاص از زیبایی‌های آن صحبت می‌کند. او معتقد است ایران باید کارهای زیادی برای جذب گردشگر و سرمایه‌گذار انجام دهد؛ به عنوان مثال ایران باید تسهیلاتی را به وجود آورد تا خارجی‌ها بتوانند در ایران زمین بخرند و در کنار آن در طرح‌های مختلف سرمایه‌گذاری کنند. محمد بخش عباس می‌گوید:« ایران و امکانات آن برای مردم دیگر کشورها ناشناخته است».
صدای نی، آش دوغ و نسیم خنک دست به دست هم می‌دهند تا دقایقی در دره بابک کنار آلاچیق‌ها آرام بگیریم. صدای راهنما به گوش می‌رسد.
برای ساخت این قلعه چارپایان مصالح را از منطقه به قلعه حمل می‌کردند. هم‌اکنون کمپ زیبای گردشگری در منطقه تعریف شده است. آب و هوای خاص و مناظر چشم‌نواز این منطقه را به منطقه نمونه گردشگری تبدیل کرده است. از قلعه محصور شده در ابرها خداحافظی می‌کنیم. نکته‌ای که در طول این سفر 2روزه باید به آن توجه ویژه داشت بحث سرویس‌های بهداشتی است. در طول مسیر، تنها در 95کیلومتری یک مجتمع رفاهی بین‌راهی با عنوان ارسباران دیده می‌شود. در بقیه مسیر نه‌تنها سرویس‌های بهداشتی دیده نمی‌شود بلکه در جنگل‌های «ارسباران» و «مکیدی» نیز این سرویس‌ها جوابگوی تعداد گردشگران نیست بویژه که در آنها نمی‌توان مواد شوینده پیدا کرد. راهی جنگل‌های مکیدی می‌شوم. این جنگلها نیز بخشی از منطقه حفاظت شده ارسباران است. در مسیر پرندگان را که بر فراز آسمان در پروازند به خوبی می‌توان دید. در کنار جاده پوشش گیاهی افرا و نسترن، بید، تمشک و گردو دیدنی است. از قلعه دره سیب عبور کرده و به مکیدی می‌رسیم. ضیافت ناهار در کنار رود آب و جنگل‌های مملو از درخت، موسیقی سنتی آذربایجان(عاشیق) و چهچهه پرندگان روح را زنده می‌کند. از فرصت استفاده کرده و با سفیر چین گفت‌وگو می‌کنیم. وقتی از سفیر چین می‌پرسیم چرا گردشگران چینی بسیار کم به ایران سفیر می‌کنند، می‌گوید: در وهله اول فاصله جغرافیایی زیاد (سفری که با هواپیما 8 ساعت طول می‌کشد) و در مرحله بعدی تبلیغات کم باعث شده ایران کشوری مرموز باقی بماند. او معتقد است آژانس‌ها و تورها باید در چین تبلیغات بیشتری کنند. چینی‌ها بیشتر از تایلند، سنگاپور و مالزی دیدن می‌کنند و از حدود
45 میلیون گردشگر چینی تنها یک درصد به ایران می‌آیند. او از اینکه در طول مسیر سفر طی این 2 روز خانواده‌های زیادی را می‌بیند که با آرامش و در کمال امنیت به تفریح می‌پردازند، خوشحال است و می‌گوید: در بازگشت به کشورش سعی می‌کند این زیبایی و امنیت و جاذبه‌های گردشگری منطقه آزاد ارس را منتقل کند.
در پایان سفر گفت‌وگویی با رنجبران، رئیس مناطق آزاد ارس داریم. او از اینکه منطقه آزاد ارس از 9 هزار و 800 هکتار به 51 هزار هکتار افزایش یافته و هم‌اکنون عملیات اجرایی فنس‌کشی منطقه رو به پایان است، ابراز خوشحالی می‌کند. وی می‌گوید: تقریبا حرف همه نمایندگان
21 کشور دعوت شده به این سفر یک چیز است؛ نتوانستید کشورتان را به دنیا معرفی کنید. در واقع مسؤولان منطقه آزاد ارس به دنبال آن بودند تا با برگزاری تور گردشگری، نمایندگان کشورهای مختلف از نزدیک با قابلیت‌ها و پتانسیل‌های منطقه آزاد ارس در زمینه اقتصادی، عمرانی فرهنگی و گردشگری آشنا شوند. رنجبران، مدیرعامل سازمان ارس در میان صحبت‌هایش از انعقاد قرارداد طرح تفصیلی برای یکهزار هکتار طرح گردشگری طی 15 روز آینده با مشاوران فرانسوی و ایتالیایی خبر داد. او معتقد است در ایران مشاوران قوی که طرح‌های تفصیلی را مطالعه و طراحی کنند، وجود ندارد. او امیدوار است تا پایان این طرح و جذب سرمایه‌گذار خارجی بتوان منطقه آزاد ارس را به یکی از مهم‌ترین قطب‌های توریستی اقتصادی - صنعتی تبدیل کرد؛ امری که با توجه به قابلیت‌های منطقه دست‌یافتنی است. سفیران کشورهای خارجی از منطقه آزاد ارس بازدید کردند
تبلیغات کم باعث شده ایران کشوری مرموز باقی بماند
آلیس در سرزمین عجایب!
همواره در دوران تحصیل روی نقشه جغرافیایی رودی را می‌دیدیم که ما را با آذربایجان، نخجوان و ارمنستان همسایه می‌کرد، اما تصور آنکه روزی بتوان از نزدیک همراه این رود خروشان از مناظر بکر طبیعی و نیز از دیدن آثار تاریخی منطقه لذت برد، دور از ذهن بود. دعوت مسؤولان منطقه آزاد ارس از سفیران کشورهای خارجی در روز‌های 27 و 28 مرداد در برنامه‌ای که با همکاری سازمان میراث فرهنگی و گردشگری آذربایجان شرقی به منظور آشنایی بیشتر دیگر کشورها با ظرفیت‌های اقتصادی، کشاورزی، فرهنگی و گردشگری منطقه آزاد ارس به منظور توسعه تبادلات و تعاملات بین‌المللی برگزار شد فرصتی را پیش آورد تا از نزدیک با این منطقه و جاذبه‌های گردشگری آن بیشتر آشنا شویم. در ابتدای این سفر از مجموعه بازار تاریخی تبریز به عنوان وسیع‌ترین مجموعه مسقف بازار سنتی و تاریخی جهان که از سوی مسؤولان میراث استان برای ثبت در میراث جهانی به سازمان یونسکو معرفی شده بازدید به عمل آمد. شور و شوق همسفران خارجی از دیدن مسجدجامع و بازار فرش تبریز انسان را ترغیب می‌کرد تا چند کلامی با آنها هم‌صحبت شویم.
کنسول کشور مالی این اثر را یکی از زیباترین آثار تاریخی جهان می‌داند و با کنجکاوی و علاقه خاصی درباره فرش ایران اطلاع کسب می‌کند. عکس‌های پی در پی خبرگزاری مهر از بازار و مردمی که در حال خرید و فروش هستند، گواه این مطلب بود. کنسول مالی مسقف بودن این بازار و دیگر بازارهای تاریخی ایران، تنوع احساس و زیبایی، هنر و نوع معماری خاص بازارهای ایران را از عوامل این جذابیت می‌دانست. از بازار خارج شده و با اتوبوس‌های مسافرتی راهی منطقه جلفا می‌شویم. بخش‌هایی از 2 شهرستان جلفا و کلیبر در داخل محدوده منطقه آزاد ارس قرار دارند. با رود ارس همسفریم تا یکی از بکرترین مناطق جغرافیایی و آب و هوایی را ببینیم. پوشش گیاهی ساحل رود ارس از تنوع زيادي برخوردار است. در برخی از مناطق بوته‌زار و در برخی دیگر از مناطق درختچه‌ها به وضوح دیده می‌شود. این رودخانه زیبا از کوه‌های «مین گول» ترکیه در جنوب شهر ارزروم سرچشمه می‌گیرد. طبیعت سرسبز، پرندگان و کوه‌های سر به فلک کشیده آن جاذبه‌های وصف‌ناپذیر را در انسان ایجاد می‌کند. درست آن طرف رودخانه مرز ایران و نخجوان است و در آنسوتر روستای سرسبز گلستان همچون زمردی چشم را می‌نوازد؛ روستایی که فاصله نسبی آن با ما شاید حدود 150 سال باشد. آن هنگام که قاجار این مناطق را با بستن عهدنامه‌های پی‌در‌پی واگذار کرد.
وقتی که فاصله تو با یک کشور رودخانه، کوه، جنگل یا کویری است که آن را از نزدیک می‌بینی و حس می‌کنی بی‌‌اختیار این فکر به ذهنت خطور می‌کند که زیبایی‌های خداوند مرزبندی ندارد و مرزهای روی کاغذ دیگر مفهوم پیدا نمی‌کند.
ارس تمام این حس را به انسان منتقل می‌کند. مقصد بعدی کلیسای سنت استپانوس است. این کلیسا در
16 کیلومتری غرب جلفا و به فاصله 3 کیلومتری کرانه جنوبی ارس در روستایی به نام دره‌شام قرار دارد. نام کلیسا برگرفته از نام استپانوس، شهید اول راه مسیحیت است. به نظر می‌رسد این کلیسا بین قرون 10 تا 12 میلادی ساخته شده است. بعدازظهر به این مجموعه می‌رسیم. مجموعه سنت استپانوس از 4 بخش کلیسا، کلیسای قدیمی، دیر و حصارهای دور آن تشکیل شده و درون نمازخانه آن نقاشی‌هایی روی گچ از دوره صفوی و قاجار شکل گرفته‌اند؛ در ضلع شرقی کلیسا سنگسار کردن استپانوس مقدس، در ضلع غربی مصلوب شدن حضرت مسیح، در ضلع شمالی عروج مسیح، نگاهت را با ایمانی راسخ گره می‌زنند و در پیچ جاده روشنی نور و آب چشم‌ها را نوازش می‌کند. تأسف از ناشناس ماندن این منطقه برای بسیاری از گردشگران زمانی افزوده می‌شود که متوجه می‌شوند این منطقه فاقد مراکز اقامتی است اما با این همه، جذابیت این مجموعه تاریخی به قدری زیاد است که کسانی که به جلفا سر می‌زنند هرگز خود را از دیدن این مجموعه محروم نمی‌کنند. کلیسای سنت استپانوس بخشی از سایت یکهزار هکتاری گردشگری منطقه آزاد ارس است. در حال حاضر مرز گراهی به عرض 55 متر جهت تعریض جاده به عنوان یکی از زیرساخت‌های اصلی منطقه در حال احداث است. در این جاده پیست دوچرخه‌سواری نیز برای گردشگران طراحی می‌شود و گردشگران از این جاده می‌توانند خود را به کلیسا برسانند. قبل از سنت استپانوس در راه جلفا سایت هتل 4 ستاره، پارک کوهستان، پل ضیاءالملک، نمازخانه چوپان و کاروانسرای خواجه نظر (عباسی) را خواهید دید. هتل به کمک پیمانکار ترک و با سرمایه‌گذاری منطقه آزاد ارس ساخته می‌شود. حجم کم گردشگر و توجیه‌پذیر نبودن احداث هتل برای سرمایه‌گذار طی چند سال نخست سبب شد که منطقه آزاد خود متولی ساخت این هتل باشد. رستوران ارس، کمپ ساحلی، مانژ اسب‌دوانی، هتل، ایستگاه زیتون، سیب، گیلاس، مجموعه دوچرخه‌سواری، پیست اسکیت، پارک کودک، رستوران سنتی باغی، بازی‌های آبی آبشار و مرکز پروازی عقاب از جمله این طرح‌هاست. مطالعات این طرح‌ها صورت گرفته و آماده واگذاری به سرمایه‌گذار است. در راه بازگشت، میوه‌های رنگارنگ کنار جاده هر فردی را وسوسه می‌کند؛ میوه‌های آبداری که به تازگی چیده شده و طعم گوارای آنها
فراموش نشدنی است. دشت گردیان هم مانند نگینی می‌درخشد؛ دشتی با درختان میوه و آب و هوای دوست‌داشتنی. حس می‌کنی آلیس هستی در سرزمین عجایب. روز دوم راهی منطقه‌ای به نام کلیبر می‌شویم. ارسباران ناحیه کوهستانی در جنوب رودخانه ارس است. این ناحیه سرزمین وسیعی است که از شمال به رود ارس و از مشرق به مشکین‌شهر و مغان منتهی می‌شود. جنگل‌های ارسباران، حیات‌وحش و گونه‌های گیاهی مختلفی را دربر می‌گیرد. جنگلها چشم هر بیننده‌ای را خیره می‌کند. در میان این جنگلها در نوک کوه‌های پوشیده از درخت، قلعه بابک در میان حلقه‌ای از ابرها، سترگ و استوار ایستاده است؛ قلعه‌ای که گردشگران و کوهنوردان را به سوی خود می‌کشاند تا آنجا که سفیر پاکستان اصرار دارد از این قلعه دیدن کند. وقتی از او نظرش را درباره این منطقه جویا می‌شویم با شوقی خاص از زیبایی‌های آن صحبت می‌کند. او معتقد است ایران باید کارهای زیادی برای جذب گردشگر و سرمایه‌گذار انجام دهد؛ به عنوان مثال ایران باید تسهیلاتی را به وجود آورد تا خارجی‌ها بتوانند در ایران زمین بخرند و در کنار آن در طرح‌های مختلف سرمایه‌گذاری کنند. محمد بخش عباس می‌گوید:« ایران و امکانات آن برای مردم دیگر کشورها ناشناخته است».
صدای نی، آش دوغ و نسیم خنک دست به دست هم می‌دهند تا دقایقی در دره بابک کنار آلاچیق‌ها آرام بگیریم. صدای راهنما به گوش می‌رسد.
برای ساخت این قلعه چارپایان مصالح را از منطقه به قلعه حمل می‌کردند. هم‌اکنون کمپ زیبای گردشگری در منطقه تعریف شده است. آب و هوای خاص و مناظر چشم‌نواز این منطقه را به منطقه نمونه گردشگری تبدیل کرده است. از قلعه محصور شده در ابرها خداحافظی می‌کنیم. نکته‌ای که در طول این سفر 2روزه باید به آن توجه ویژه داشت بحث سرویس‌های بهداشتی است. در طول مسیر، تنها در 95کیلومتری یک مجتمع رفاهی بین‌راهی با عنوان ارسباران دیده می‌شود. در بقیه مسیر نه‌تنها سرویس‌های بهداشتی دیده نمی‌شود بلکه در جنگل‌های «ارسباران» و «مکیدی» نیز این سرویس‌ها جوابگوی تعداد گردشگران نیست بویژه که در آنها نمی‌توان مواد شوینده پیدا کرد. راهی جنگل‌های مکیدی می‌شوم. این جنگلها نیز بخشی از منطقه حفاظت شده ارسباران است. در مسیر پرندگان را که بر فراز آسمان در پروازند به خوبی می‌توان دید. در کنار جاده پوشش گیاهی افرا و نسترن، بید، تمشک و گردو دیدنی است. از قلعه دره سیب عبور کرده و به مکیدی می‌رسیم. ضیافت ناهار در کنار رود آب و جنگل‌های مملو از درخت، موسیقی سنتی آذربایجان(عاشیق) و چهچهه پرندگان روح را زنده می‌کند. از فرصت استفاده کرده و با سفیر چین گفت‌وگو می‌کنیم. وقتی از سفیر چین می‌پرسیم چرا گردشگران چینی بسیار کم به ایران سفیر می‌کنند، می‌گوید: در وهله اول فاصله جغرافیایی زیاد (سفری که با هواپیما 8 ساعت طول می‌کشد) و در مرحله بعدی تبلیغات کم باعث شده ایران کشوری مرموز باقی بماند. او معتقد است آژانس‌ها و تورها باید در چین تبلیغات بیشتری کنند. چینی‌ها بیشتر از تایلند، سنگاپور و مالزی دیدن می‌کنند و از حدود
45 میلیون گردشگر چینی تنها یک درصد به ایران می‌آیند. او از اینکه در طول مسیر سفر طی این 2 روز خانواده‌های زیادی را می‌بیند که با آرامش و در کمال امنیت به تفریح می‌پردازند، خوشحال است و می‌گوید: در بازگشت به کشورش سعی می‌کند این زیبایی و امنیت و جاذبه‌های گردشگری منطقه آزاد ارس را منتقل کند.
در پایان سفر گفت‌وگویی با رنجبران، رئیس مناطق آزاد ارس داریم. او از اینکه منطقه آزاد ارس از 9 هزار و 800 هکتار به 51 هزار هکتار افزایش یافته و هم‌اکنون عملیات اجرایی فنس‌کشی منطقه رو به پایان است، ابراز خوشحالی می‌کند. وی می‌گوید: تقریبا حرف همه نمایندگان
21 کشور دعوت شده به این سفر یک چیز است؛ نتوانستید کشورتان را به دنیا معرفی کنید. در واقع مسؤولان منطقه آزاد ارس به دنبال آن بودند تا با برگزاری تور گردشگری، نمایندگان کشورهای مختلف از نزدیک با قابلیت‌ها و پتانسیل‌های منطقه آزاد ارس در زمینه اقتصادی، عمرانی فرهنگی و گردشگری آشنا شوند. رنجبران، مدیرعامل سازمان ارس در میان صحبت‌هایش از انعقاد قرارداد طرح تفصیلی برای یکهزار هکتار طرح گردشگری طی 15 روز آینده با مشاوران فرانسوی و ایتالیایی خبر داد. او معتقد است در ایران مشاوران قوی که طرح‌های تفصیلی را مطالعه و طراحی کنند، وجود ندارد. او امیدوار است تا پایان این طرح و جذب سرمایه‌گذار خارجی بتوان منطقه آزاد ارس را به یکی از مهم‌ترین قطب‌های توریستی اقتصادی - صنعتی تبدیل کرد؛ امری که با توجه به قابلیت‌های منطقه دست‌یافتنی است. ارسال نظر
پربیننده