اولین غذایی که هر موجودی آن را تجربه می‌کند شیر مادر است؛ شیری که به اعتقاد متخصصان تغذیه بهترین و تنها غذایی است که نوزاد در ماه‌های نخست زندگی خود به آن احتیاج دارد و توصیه می‌شود شیر دادن به کودک تا 2 سالگی ادامه پیدا کند. در این بین نوزاد انسان تنها موجودی است که به دلایل گوناگون گاه به جای شیر مادر از شیر خشک‌های طبیعی تغذیه می‌کند. این در حالی است که در کشورهای توسعه یافته که خود سازنده و تبلیغ‌کننده شیرخشک هستند، بیش از 90 درصد کودکان از شیر مادر تغذیه می‌شوند و متاسفانه کشورهای جهان سوم بیشترین مصرف کنندگان شیرخشک هستند.
در کشورهای جهان سوم مصرف شیر مادر روز به روز کاهش می‌یابد. با این وجود شیر مادر تا یک‌سالگی برای نوزاد به بهترین است و باعث ابتلای کمتر نوزاد به عفونت‌های مختلف می‌شود.
شیر مادر به علت دارا بودن ماده ایمنی به نام ایمونوگلوبین تا حدود زیادی اسهال و استفراغ نوزاد را کاهش داده و باعث مصونیت او نسبت به برخی از بیماریها می‌شود. در واقع می‌توان گفت، شیر مادر اولین واکسن نوزاد است. جالب است بدانید شیر هر مادر مناسب با نیاز کودکش است. ترکیب شیر مادران متفاوت است و با توجه به نارس بودن کودک یا خیلی موارد دیگر این ترکیب متناسب با نیاز کودک تغییر می‌کند.
سازمان بهداشت جهانی توصیه می‌کند که شیر خوردن نوزاد از سینه مادر از ساعت اول تولد آغاز شود و در 6 ماهه اول تولد نوزاد ادامه یابد. این کار باعث رساندن مواد مغذی حیاتی به کودک و تقویت سیستم ایمنی بدن او برای مبارزه با بیماریها می‌شود زیرا شیرهای خشک چنین ایمنی‌ای را برای کودک ایجاد نمی‌کند.
به گفته کوستانزا والناس، از کارشناسان سازمان بهداشت جهانی، افزایش میزان تغذیه کودکان با شیر مادر در 6 ماهه اول تولد به 90 درصد در جهان، می‌تواند منجر به نجات جان3/1درصد از مرگ و میرهای 10میلیون نفری کودکان زیر 5 سال در هر سال شود.
این در حالی است که کمتر از 40درصد مادران جهان در 6 ماهه اول تولد که مورد تأکید سازمان بهداشت جهانی است شیر خود را به کودکانشان می‌دهند و بسیاری به دلیل آگاهی نداشتن درباره نحوه کمک به کودک برای شیر خوردن درست از سینه، ترجیح می‌دهند با شیرخشک فرزندشان را تغذیه کنند.
شیر مادر عاری از هر آلودگی است. نوزادانی که با شیر مادر تغذیه شده‌اند کمتر به آسم و آلرژی در شیرخوارگی مبتلا می‌شوند. این کار همچنین باعث آسودگی روانی و رشد عاطفی نوزاد می‌شود و ارتباط بین مادر و کودک را افزایش می‌دهد. در شیر مادر پروتئین، چربی، ویتامین و املاح مورد نیاز کودک وجود دارد که البته در شیر خشک هم موجود است اما پروتئین شیر مادر برای نوزاد براحتی قابل هضم بوده در حالی که پروتئین موجود در شیر خشک به سختی برای نوزاد قابل هضم است. مواد قندی موجود در شیر مادر به خوبی جذب می‌شود و چربی‌های آن نیز از نوع اشباع‌نشده و ضروری برای نوزاد است. در صورتی که مادر تغذیه مناسبی داشته باشد شیر او به اندازه کافی حاوی ویتامین‌های A و D و املاح مورد نیاز است و با وجود اینکه املاح کمی دارد اما جذب بالایی دارد که به عنوان مثال نسبت مقدار کلسیم به فسفر در شیر مادر 2به یک است و خوب جذب می‌شود در حالی که در شیرخشک و مواد جایگزین دیگر چنین ترکیبی وجود ندارد.
به گفته دبیر انجمن علمی تغذیه با شیر مادر، ضریب هوشی کودکانی که از شیر مادر تغذیه می‌کنند، در مقایسه با کودکانی که از شیر مادر تغذیه نمی‌‌کنند 8 تا 9 درصد بیشتر است. فرید ایمان‌زاده، همچنین یادآور می‌شود: علاوه بر این کودکانی که از شیر مادر تغذیه می‌شوند با دارا بودن ضریب هوشی بیشتر نسبت به دیگران از اعتماد به نفس بالاتری برخوردار می‌شوند.
اگر شما هم از آن گروه مادرانی هستید که شیر کمی برای تغذیه نوزادتان دارید، توجه داشته باشید که مکیدن مکرر شیر توسط کودک و افزایش تعداد دفعات شیردهی از جمله مهم‌ترین عوامل افزایش دهنده حجم شیر مادر است. دبیر انجمن علمی تغذیه با شیر مادر با اشاره به اینکه هم اکنون بسیاری از مادران تمایلی به تغذیه کودک با شیر خود ندارند، گفت: گاهی این تمایل نداشتن ناشی از این تصور اشتباه است که مادر از شیر کافی برخوردار نیست در صورتی که اینگونه نیست، هر مادری توانایی شیر دادن به کودک خود را دارد و لازم است در صورت وجود برخی مشکلات در کلاس‌های آموزشی خاصی که در این زمینه وجود دارد، شرکت کند.
وی با انتقاد از استفاده از شیر گاو یا شیر خشک به کودکان به جای شیر مادر گفت: حتی ترکیبات پروتئینی شیر مادر به گونه‌ای است که در دو کودک یکسان نیست و ممکن است در یک کودک با کودک دیگر تفاوت داشته باشد در صورتی که شیر گاو بدون در نظر گرفتن این تفاوت‌ها به کودکان متفاوت داده می‌شود.
این متخصص کودکان در ادامه تصریح کرد: توصیه ما به مادراني که کودک شیرخوار دارند این است که در دوران شیردهی از سیگار کشیدن پرهیز کنند، عصبی نباشند و این اطمینان را داشته باشند که از شیر کافی برای تغذیه نوزاد خود برخوردارند.
رژیم غذایی ممنوع
این روزها که بسیاری از مردم بویژه خانم‌ها دغدغه تناسب اندام دارند، برخی از مادران بعد از به دنیا آمدن نوزادشان به فکر کم کردن وزن و رسیدن به اندامی متناسب مانند قبل از دوران بارداری می‌افتند. این در حالی است که به تاکید متخصصان تغذیه، مادران شیرده نباید در دوران شیردهی رژیم غذایی داشته باشند و میزان دریافت انرژی روزانه آنها نباید از یکهزار و 800 کیلوکالری در روز کمتر باشد.
در واقع باید توجه داشت که مادران در دوران شیردهی نیاز به توجه و حمایت بیشتری دارند و نیاز مادر به مراقبت و تامین نیازهای بدنی در مقایسه با دوران بارداری افزایش می‌یابد. همچنین هرگونه تغییر در وضعیت تغذیه مادران در این دوران موجب تغییر نوع مواد مغذی موجود در شیر مادر می‌شود و رژیم تاثیرات منفی برای مادر و نوزاد به همراه خواهد داشت.
به گفته یک کارشناس تغذیه، مادران شیرده در 6ماهه نخست باید روزانه 15 گرم پروتئین و 10 تا 20 میلیگرم در دسی‌لیتر کلسترول به بدنشان برسد.
سید عبدالصاحب باقری، رشد ناکافی کودک و کم‌خوابی او را از مهم‌ترین علائم ناکافی بودن شیر مادر دانست که می‌تواند نشان دهنده سوء‌تغذیه مادر باشد.
علی‌اصغر حلیمی، متخصص کودکان نيز مي‌گويد: مادر وقتی به نوزادش شیر می‌دهد، اضافه‌وزن دوران بارداری و پس از زایمان خود را کاهش می‌دهد، لذا شیردهی به تناسب اندام مادر کمک می‌کند در حالی که شیرندادن موجب کاهش وزن مادر نخواهد شد.
وی با بیان اینکه شیردادن موجب سلامت مادر می‌شود، افزود: دیده شده است مادرانی که به مدت 6 ماه تا یک‌سال به نوزاد خود شیر داده‌اند، در سنین 60سالگی به بعد دارای قوام استخوانی بهتری نسبت به افرادی که شیر نداده‌اند، هستند و از طرف دیگر سرطان رحم و پستان در این مادران کمتر مشاهده شده است. 90 درصد نوزادان کشورهای صنعتی از شیر مادر تغذیه می‌کنند
کشورهای جهان سوم بیشترین مصرف‌کننده شیر خشک
اولین غذایی که هر موجودی آن را تجربه می‌کند شیر مادر است؛ شیری که به اعتقاد متخصصان تغذیه بهترین و تنها غذایی است که نوزاد در ماه‌های نخست زندگی خود به آن احتیاج دارد و توصیه می‌شود شیر دادن به کودک تا 2 سالگی ادامه پیدا کند. در این بین نوزاد انسان تنها موجودی است که به دلایل گوناگون گاه به جای شیر مادر از شیر خشک‌های طبیعی تغذیه می‌کند. این در حالی است که در کشورهای توسعه یافته که خود سازنده و تبلیغ‌کننده شیرخشک هستند، بیش از 90 درصد کودکان از شیر مادر تغذیه می‌شوند و متاسفانه کشورهای جهان سوم بیشترین مصرف کنندگان شیرخشک هستند.
در کشورهای جهان سوم مصرف شیر مادر روز به روز کاهش می‌یابد. با این وجود شیر مادر تا یک‌سالگی برای نوزاد به بهترین است و باعث ابتلای کمتر نوزاد به عفونت‌های مختلف می‌شود.
شیر مادر به علت دارا بودن ماده ایمنی به نام ایمونوگلوبین تا حدود زیادی اسهال و استفراغ نوزاد را کاهش داده و باعث مصونیت او نسبت به برخی از بیماریها می‌شود. در واقع می‌توان گفت، شیر مادر اولین واکسن نوزاد است. جالب است بدانید شیر هر مادر مناسب با نیاز کودکش است. ترکیب شیر مادران متفاوت است و با توجه به نارس بودن کودک یا خیلی موارد دیگر این ترکیب متناسب با نیاز کودک تغییر می‌کند.
سازمان بهداشت جهانی توصیه می‌کند که شیر خوردن نوزاد از سینه مادر از ساعت اول تولد آغاز شود و در 6 ماهه اول تولد نوزاد ادامه یابد. این کار باعث رساندن مواد مغذی حیاتی به کودک و تقویت سیستم ایمنی بدن او برای مبارزه با بیماریها می‌شود زیرا شیرهای خشک چنین ایمنی‌ای را برای کودک ایجاد نمی‌کند.
به گفته کوستانزا والناس، از کارشناسان سازمان بهداشت جهانی، افزایش میزان تغذیه کودکان با شیر مادر در 6 ماهه اول تولد به 90 درصد در جهان، می‌تواند منجر به نجات جان3/1درصد از مرگ و میرهای 10میلیون نفری کودکان زیر 5 سال در هر سال شود.
این در حالی است که کمتر از 40درصد مادران جهان در 6 ماهه اول تولد که مورد تأکید سازمان بهداشت جهانی است شیر خود را به کودکانشان می‌دهند و بسیاری به دلیل آگاهی نداشتن درباره نحوه کمک به کودک برای شیر خوردن درست از سینه، ترجیح می‌دهند با شیرخشک فرزندشان را تغذیه کنند.
شیر مادر عاری از هر آلودگی است. نوزادانی که با شیر مادر تغذیه شده‌اند کمتر به آسم و آلرژی در شیرخوارگی مبتلا می‌شوند. این کار همچنین باعث آسودگی روانی و رشد عاطفی نوزاد می‌شود و ارتباط بین مادر و کودک را افزایش می‌دهد. در شیر مادر پروتئین، چربی، ویتامین و املاح مورد نیاز کودک وجود دارد که البته در شیر خشک هم موجود است اما پروتئین شیر مادر برای نوزاد براحتی قابل هضم بوده در حالی که پروتئین موجود در شیر خشک به سختی برای نوزاد قابل هضم است. مواد قندی موجود در شیر مادر به خوبی جذب می‌شود و چربی‌های آن نیز از نوع اشباع‌نشده و ضروری برای نوزاد است. در صورتی که مادر تغذیه مناسبی داشته باشد شیر او به اندازه کافی حاوی ویتامین‌های A و D و املاح مورد نیاز است و با وجود اینکه املاح کمی دارد اما جذب بالایی دارد که به عنوان مثال نسبت مقدار کلسیم به فسفر در شیر مادر 2به یک است و خوب جذب می‌شود در حالی که در شیرخشک و مواد جایگزین دیگر چنین ترکیبی وجود ندارد.
به گفته دبیر انجمن علمی تغذیه با شیر مادر، ضریب هوشی کودکانی که از شیر مادر تغذیه می‌کنند، در مقایسه با کودکانی که از شیر مادر تغذیه نمی‌‌کنند 8 تا 9 درصد بیشتر است. فرید ایمان‌زاده، همچنین یادآور می‌شود: علاوه بر این کودکانی که از شیر مادر تغذیه می‌شوند با دارا بودن ضریب هوشی بیشتر نسبت به دیگران از اعتماد به نفس بالاتری برخوردار می‌شوند.
اگر شما هم از آن گروه مادرانی هستید که شیر کمی برای تغذیه نوزادتان دارید، توجه داشته باشید که مکیدن مکرر شیر توسط کودک و افزایش تعداد دفعات شیردهی از جمله مهم‌ترین عوامل افزایش دهنده حجم شیر مادر است. دبیر انجمن علمی تغذیه با شیر مادر با اشاره به اینکه هم اکنون بسیاری از مادران تمایلی به تغذیه کودک با شیر خود ندارند، گفت: گاهی این تمایل نداشتن ناشی از این تصور اشتباه است که مادر از شیر کافی برخوردار نیست در صورتی که اینگونه نیست، هر مادری توانایی شیر دادن به کودک خود را دارد و لازم است در صورت وجود برخی مشکلات در کلاس‌های آموزشی خاصی که در این زمینه وجود دارد، شرکت کند.
وی با انتقاد از استفاده از شیر گاو یا شیر خشک به کودکان به جای شیر مادر گفت: حتی ترکیبات پروتئینی شیر مادر به گونه‌ای است که در دو کودک یکسان نیست و ممکن است در یک کودک با کودک دیگر تفاوت داشته باشد در صورتی که شیر گاو بدون در نظر گرفتن این تفاوت‌ها به کودکان متفاوت داده می‌شود.
این متخصص کودکان در ادامه تصریح کرد: توصیه ما به مادراني که کودک شیرخوار دارند این است که در دوران شیردهی از سیگار کشیدن پرهیز کنند، عصبی نباشند و این اطمینان را داشته باشند که از شیر کافی برای تغذیه نوزاد خود برخوردارند.
رژیم غذایی ممنوع
این روزها که بسیاری از مردم بویژه خانم‌ها دغدغه تناسب اندام دارند، برخی از مادران بعد از به دنیا آمدن نوزادشان به فکر کم کردن وزن و رسیدن به اندامی متناسب مانند قبل از دوران بارداری می‌افتند. این در حالی است که به تاکید متخصصان تغذیه، مادران شیرده نباید در دوران شیردهی رژیم غذایی داشته باشند و میزان دریافت انرژی روزانه آنها نباید از یکهزار و 800 کیلوکالری در روز کمتر باشد.
در واقع باید توجه داشت که مادران در دوران شیردهی نیاز به توجه و حمایت بیشتری دارند و نیاز مادر به مراقبت و تامین نیازهای بدنی در مقایسه با دوران بارداری افزایش می‌یابد. همچنین هرگونه تغییر در وضعیت تغذیه مادران در این دوران موجب تغییر نوع مواد مغذی موجود در شیر مادر می‌شود و رژیم تاثیرات منفی برای مادر و نوزاد به همراه خواهد داشت.
به گفته یک کارشناس تغذیه، مادران شیرده در 6ماهه نخست باید روزانه 15 گرم پروتئین و 10 تا 20 میلیگرم در دسی‌لیتر کلسترول به بدنشان برسد.
سید عبدالصاحب باقری، رشد ناکافی کودک و کم‌خوابی او را از مهم‌ترین علائم ناکافی بودن شیر مادر دانست که می‌تواند نشان دهنده سوء‌تغذیه مادر باشد.
علی‌اصغر حلیمی، متخصص کودکان نيز مي‌گويد: مادر وقتی به نوزادش شیر می‌دهد، اضافه‌وزن دوران بارداری و پس از زایمان خود را کاهش می‌دهد، لذا شیردهی به تناسب اندام مادر کمک می‌کند در حالی که شیرندادن موجب کاهش وزن مادر نخواهد شد.
وی با بیان اینکه شیردادن موجب سلامت مادر می‌شود، افزود: دیده شده است مادرانی که به مدت 6 ماه تا یک‌سال به نوزاد خود شیر داده‌اند، در سنین 60سالگی به بعد دارای قوام استخوانی بهتری نسبت به افرادی که شیر نداده‌اند، هستند و از طرف دیگر سرطان رحم و پستان در این مادران کمتر مشاهده شده است. ارسال نظر
پربیننده