
گروه اجتماعی: روزانه 2 نفر بر اثر مسمومیت با قرص برنج جان خود را از دست میدهند. مرگ خاموشی که آمار آن طی سالهای گذشته روند افزایشی داشته است. اغلب قربانیان قصد خودکشی نداشتند اما پا در مسیری یکطرفه گذاشتهاند که هیچ راه بازگشتی در آن نیست، این درحالی است که عطاریها هم بهراحتی این قرص ممنوع را میفروشند و نظارت و برخورد با آنها تعطیل است. قرص برنج که به نام فسفید آلومینیوم نیز شناخته میشود قرصی است که یک عدد آن قادر است هزاران شته را از بین ببرد. این قرص از خود گاز فسفید تولید میکند و از آن برای جلوگیری از آفتزدگی برنج در انبار استفاده میشود. مسمومیت با این قرص هم از راه استنشاق، هم از راه تماس پوستی و هم به صورت خوراکی اتفاق میافتد.
افزایش 6 درصدی قربانیان
براساس آمار پزشکی قانونی در 4 ماه نخست امسال 239 نفر بر اثر مسمومیت قرص برنج در کشور جان خود را از دست دادند. این رقم در مقایسه با مدت مشابه سال قبل که تعداد متوفیان قرص برنج 224 نفر بود، 7/6 درصد افزایش یافته است. بر این اساس در 4 ماهه ابتدایی سال جاری بیشترین تلفات ناشی از مسمومیت با قرص برنج به ترتیب با 99 نفر در استان تهران، 33 نفر در استان مازندران، 29 نفر در استان گیلان و 13 نفر در استان لرستان گزارش شده است.
مرگ یکهزار و 909 نفر در 5 سال
طی سالهای 1387 تا 1390 در ایران هزار و 311 نفر به دلیل مسمومیت با قرص برنج کشته شدند که از این تعداد 696 نفر مرد و 615 نفر زن بودند. حال با احتساب آمار سال 91 تعداد قربانیان این قرص طی 5 سال گذشته به یکهزار و 909 نفر رسیده است.
مسمومیت با این قرص بیشتر در رده سنی 40-20 سال بوده و بیشتر آنها به قصد خودکشی بوده است.
کشندگی بسیار بالای قرص برنج
غلامعلی جعفری، متخصص سمشناسی در این باره به مهر گفته است: سم قرص برنج سمی است که روی سلولها تاثیر بدی میگذارد، تنفس سلولی را از بین میبرد و باعث آسیب جدی به اعضا و ارگانهای دیگر بدن مثل کلیهها و قلب میشود. مرگ با قرص برنج مرگ بسیار دردناکی است و فرد عطش زیادی به آب دارد. وی درباره زمان مسمومیت و مرگ بر اثر مصرف این قرص بیان داشت: افراد زیر 24 ساعت فوت میکنند که زمان مرگ بستگی به ایرانی یا خارجی بودن قرص، تاریخ مصرف، میزان مقاومت فرد و تعداد آن دارد. اغلب قربانیان قرص برنج افرادی هستند که از مرگآور بودن این قرص خبری نداشتند و تنها برای تهدید اعضای خانواده اقدام به خوردن این قرص کردهاند. این افراد پس از انتقال به بیمارستان از پزشکان میخواهند که آنها را نجات دهند اما پا در مسیری گذاشتهاند که هیچ راه بازگشتی در آن نیست.
شاهد عینی در بیمارستان لقمان
کافی است سری به بیمارستان لقمان بزنید، در آنجا با بیمارانی روبهرو میشوید که التماس میکنند پزشکان نجاتشان دهند. یکی از قربانیان زن 35 سالهای به نام لیلا بود که در بیمارستانی در شرق تهران جان خود را از دست داد. پزشکان اورژانس پس از معاینات ابتدایی وی، متوجه مسمومیت زن جوان با قرص برنج شدند. همان معاینه کافی بود تا تیم پزشکی متوجه شوند شمارش معکوس برای مرگ زن جوان آغاز شده است. لیلا سریع به بخش مراقبتهای ویژه بیمارستان منتقل شد اما باورش نمیشد که تا ساعتی دیگر میمیرد. آذر فلاح، رئیس بخش کودکان مرکز مسمومین بیمارستان لقمان در این باره میگوید: خوشبختانه میزان این قرص در سالهای گذشته در کشور کمتر شده است. راه پیشگیری از مسمومیت با قرص برنج جمعآوری آن از بازار و نیز داروخانهها است. وی درباره کشنده بودن این ماده خاطرنشان کرد: شاهد مرگ خانوادهای بودم که این قرص را روی برنج خود گذاشته و همه با هم فوت کرده بودند! رئیس بخش کودکان مرکز مسمومین لقمان، مسمومیت با این قرص را یکی از مسمومیتهای بسیار خطرناک عنوان کرد بهطوری که هنگامی که بیمار به پزشک مراجعه میکند، کار چندانی نمیتوان برای او انجام داد.
لزوم ورود پلیس و وزارت بهداشت
قرص برنج همچنان در کشور قربانی میگیرد و هر سال آمار قربانیان افزایش پیدا میکند. عطاریها در حالی که فروش این قرص ممنوع است، بهراحتی اقدام به فروش آن میکنند و این قرص مرگبار در دسترس است. به نظر میرسد در این زمینه مدیران وزارت بهداشت و نیروی انتظامی باید اقدام جدی انجام دهند و برخورد با متخلفان را جدیتر دنبال کنند. جمعآوری قرصهای برنج و در دسترس نبودن این قرص میتواند نقش مهمی در کاهش آمار قربانیان داشته باشد.