
روایتهایی از دفاع مقدس که در قالبهای مستند و کتاب منتشر شدهاند، معمولا به زندگی فرماندهان جنگ و خاطرات شفاهیای که به جزئیات عملیاتها مربوط میشود، پرداختهاند. در این بین کمتر به روایتهایی متفاوتتر مانند مسأله پزشکی در جنگ پرداخته شده است. کتابهایی در این باره منتشر شده و برخی مستندها نیز تولید شده است اما درصد کمی از مجموعهکتابها و مستندهای مربوط به دفاع مقدس را شامل میشود. کارهای سینمایی قابل توجهی هم وجود دارد. روزهای زندگی، کیمیا، سفر به چزابه، رقص پرواز، تنگه ابوقریب، در چشم باد و... هم از کارهای سینمایی است که در آنها یک پزشک یا پرستار ظهور و بروز جدی دارد. در میان کتابهایی که طی سالهای اخیر با این مضمون منتشر شده، میتوان به هتل نیوسایت (زندگینامه داستانی شهید دکتر «محمدعلی رهنمون») اشاره کرد؛ کتابی که انتشارات روایت فتح منتشر کرده است. کتاب دیگری نیز که به شکل جامعتری به مسأله پزشکی در دوران دفاع مقدس پرداخته، «تاریخ پزشکی دفاع مقدس» است که روایتی جذاب از اقدامات و فعالیتهای کادر پزشکی است. این کتاب توسط سیدعباس فروتن به رشته تحریر درآمده است. فروتن بتازگی در گفتوگویی پیرامون این کتاب میگوید: هر جلد این کتاب مستقل است، در جلد اول از شروع انقلاب تا بهار ۱۳۶۵ یعنی خاتمه عملیات فاو نوشته شده و وصیتنامه شهدا از جمله موضوعاتی است که در آن پیوست شده است. در جلد دوم از آزادسازی مهران و عملیات کربلای ۴ و ۵، جراحی در بیمارستانهای صحرایی، ماجرای بهبهان، ماجرای حمله شیمیایی به سازمان آب خرمشهر، حمله شیمیایی سردشت و حلبچه، تا خاتمه جنگ و جانبازان شیمیایی و موارد پس از جنگ بررسی شده است. نویسنده «تاریخ پزشکی دفاع مقدس» در ادامه میگوید: این کتابها به صورت تاریخی (روایت خطی) نوشته شده است. به دلیل اینکه جلدهای اول و دوم به صورت مفصل و همراه با جزئیات دقیق، کل جنگ را روایت کرده است، دیگر داستان تمام میشود و جلد سومی در کار نخواهد بود. انتهای هر 2 کتاب، تصاویر و یادداشتهای پزشکی و یادداشتهای آنان آمده است. در کتاب «تاریخ پزشکی دفاع مقدس» تألیف سیدعباس فروتن ضمن مرور خاطرات مؤلف در رویدادهای پزشکی دفاع مقدس، به اسامی و داستان کوتاه یا بلند بیش از 120 شهید و جانباز دفاعمقدس اشاره شده است. این کتاب برای مخاطب گروه پزشکی نوشته شده و بیشتر جنبه روایی دارد و اطلاعات پزشکی حوادث به صورت دستنخورده بیان شده است.