گروه سیاسی: واکنش شدید دستگاه دیپلماسی کشورمان به برگزاری نشست چهارجانبه روسیه، قزاقستان، آذربایجان و ترکمنستان درباره بررسی رژیم حقوقی دریای خزر که حتی به احضار سفرای این 4 کشور در تهران نیز انجامید، سرانجام رؤسای جمهوری این 4 کشور را واداشت تا در آغاز اجلاس چهارجانبه خود در شهر بندری آکتائوی قزاقستان اعلام کنند که قصد بررسی مساله دریای خزر در این اجلاس را ندارند. در همین راستا بود که نورسلطان نظربایف، رئیس جمهور قزاقستان که میزبانی این نشست را نیز بر عهده دارد، با تاکید بر این نکته که موضوع خزر در دستورکار مذاکرات آکتائو قرار ندارد، گفت: «آخرین بار این مساله را در تهران بررسی کردیم و تصمیم بر این شد که بار دیگر در باکو دیدار کنیم. امیدواریم که با شرکت طرف ایرانی، همه بزودی جمع شویم و این مسائل را که برای همه ما اهمیت ویژه‌ای دارد، بررسی کنیم». از سوی دیگر، دیمیتری مدودف، رئیس جمهور روسیه در این باره گفت: «بررسی موضوعات مربوط به دریای خزر نیاز به حضور همه کشورهای حاشیه این دریا دارد تا موقعیت برای جامه عمل پوشاندن به توافقات اجلاس تهران و برگزاری اجلاس جدیدی که در باکو باید برگزار شود، ایجاد شود». وی سپس با استقبال از پیشنهاد برگزاری اجلاس کشورهای حاشیه خزر در باکو خاطر نشان کرد که 5 کشور ساحلی باید درباره مشخصات پایه آن به توافق برسند. در همین زمینه، قربانقلی بردی محمدف، رئیس جمهور ترکمنستان نیز با حمایت از مواضع همتایان روس و قزاق خود اعلام کرد که مسائل دریای خزر بهتر است در ترکیب پنج‌گانه یعنی با حضور ایران بررسی شود. با این حال وی افزود: «اما ما مسائل دیگری نیز داریم که ماهیت منطقه‌ای دارند از این رو قصد داریم آنها را در این نشست بررسی کنیم». الهام علی‌اف، رئیس جمهور آذربایجان نیز با ابراز اطمینان از اینکه تصمیمات اجلاس تهران و اجرای آنها منجر به حل موضوع دریای خزر در قالب دوستی و حسن همجواری شود، ابراز امیدواری کرد که اجلاس آتی سران در باکو مانند اجلاس تهران گامی رو‌به‌جلو باشد. در واقع اظهارنظرها و موضع‌گیری روسای‌جمهوري 4 کشور حاشیه دریای خزر در پی آن صورت گرفت که ایران طی روزهای اخیر مراتب اعتراض خود را نسبت به این نشست بارها اعلام کرد و در آخرین اقدام، رئیس دستگاه دیپلماسی کشورمان با ارسال نامه‌ای به وزرای 4 کشور فوق‌الذکر به این اقدام قزاقستان رسماً اعتراض کرد. منوچهر متکی متعاقب مذاکره تلفنی با وزرای خارجه روسیه، قزاقستان و آذربایجان اعلام کرد: «عزم کشورهای ساحلی برای نهایی کردن رژیم حقوقی و همکاری‌های بیشتر بارها در نشست‌های مقامات
5 کشور بازتاب داشته که بارزترین آن اجلاس سران در تهران بوده است. اجرایی کردن همه مصوبات بویژه سومین اجلاس آتی در باکو تلاش مضاعف از سوی همه کشورها بویژه کشور میزبان (آذربایجان) را می‌طلبد». در ادامه این نامه خطاب به وزرای 4 کشور آمده است: «برگزاری نشست‌های چهارجانبه تحت عناوین رسمی، غیررسمی، مشورتی و... و استثنا کردن کشور یا کشورهای دیگر نه تنها موجبات عدم خشنودی طرف یا طرف‌های دیگر را به وجود می‌آورد بلکه سوء تفاهمات جبران ناپذیری را بروز می‌دهد و راه را برای اقدامات یک‌جانبه فراهم می‌کند». وزیر امور خارجه کشورمان در پایان این نامه ابراز امیدواری کرد که درایت رهبران قزاقستان مانع آغاز نشست‌هایی شود که مستلزم اتفاق آراست که در واقع اشاره متکی به ابهامات و مسائل لاینحلی درباره بسیاری از مسائل این دریا از قبیل رژیم حقوقی، چگونگی تحدید حدود در سطح آب و بستر، ضوابط اکتشاف منابع انرژی واقع در زیربستر و حقوق و تکالیف کشورها در این زمینه، مسائل نظامی و امنیتی است که بر اساس ضوابط حقوقی بین‌الملل هرگونه توافق درباره مسائل مهم این دریا باید با مشارکت و توافق همه کشورهای ساحلی حاصل شود که از آن به اصل اتفاق آرا یاد می‌شود. بر این اساس ایران معتقد است اجلاس‌های منطقه‌ای با موضوع رژیم حقوقی دریای خزر باید با مشارکت همه کشورهای ساحلی برگزار شود و در غیراین صورت هرگونه توافقی فاقد ارزش محسوب می‌شود.
اعتراض رسمی ایران نتیجه داد
حذف موضوع خزر از مذاکرات چهارجانبه قزاقستان
گروه سیاسی: واکنش شدید دستگاه دیپلماسی کشورمان به برگزاری نشست چهارجانبه روسیه، قزاقستان، آذربایجان و ترکمنستان درباره بررسی رژیم حقوقی دریای خزر که حتی به احضار سفرای این 4 کشور در تهران نیز انجامید، سرانجام رؤسای جمهوری این 4 کشور را واداشت تا در آغاز اجلاس چهارجانبه خود در شهر بندری آکتائوی قزاقستان اعلام کنند که قصد بررسی مساله دریای خزر در این اجلاس را ندارند. در همین راستا بود که نورسلطان نظربایف، رئیس جمهور قزاقستان که میزبانی این نشست را نیز بر عهده دارد، با تاکید بر این نکته که موضوع خزر در دستورکار مذاکرات آکتائو قرار ندارد، گفت: «آخرین بار این مساله را در تهران بررسی کردیم و تصمیم بر این شد که بار دیگر در باکو دیدار کنیم. امیدواریم که با شرکت طرف ایرانی، همه بزودی جمع شویم و این مسائل را که برای همه ما اهمیت ویژه‌ای دارد، بررسی کنیم». از سوی دیگر، دیمیتری مدودف، رئیس جمهور روسیه در این باره گفت: «بررسی موضوعات مربوط به دریای خزر نیاز به حضور همه کشورهای حاشیه این دریا دارد تا موقعیت برای جامه عمل پوشاندن به توافقات اجلاس تهران و برگزاری اجلاس جدیدی که در باکو باید برگزار شود، ایجاد شود». وی سپس با استقبال از پیشنهاد برگزاری اجلاس کشورهای حاشیه خزر در باکو خاطر نشان کرد که 5 کشور ساحلی باید درباره مشخصات پایه آن به توافق برسند. در همین زمینه، قربانقلی بردی محمدف، رئیس جمهور ترکمنستان نیز با حمایت از مواضع همتایان روس و قزاق خود اعلام کرد که مسائل دریای خزر بهتر است در ترکیب پنج‌گانه یعنی با حضور ایران بررسی شود. با این حال وی افزود: «اما ما مسائل دیگری نیز داریم که ماهیت منطقه‌ای دارند از این رو قصد داریم آنها را در این نشست بررسی کنیم». الهام علی‌اف، رئیس جمهور آذربایجان نیز با ابراز اطمینان از اینکه تصمیمات اجلاس تهران و اجرای آنها منجر به حل موضوع دریای خزر در قالب دوستی و حسن همجواری شود، ابراز امیدواری کرد که اجلاس آتی سران در باکو مانند اجلاس تهران گامی رو‌به‌جلو باشد. در واقع اظهارنظرها و موضع‌گیری روسای‌جمهوري 4 کشور حاشیه دریای خزر در پی آن صورت گرفت که ایران طی روزهای اخیر مراتب اعتراض خود را نسبت به این نشست بارها اعلام کرد و در آخرین اقدام، رئیس دستگاه دیپلماسی کشورمان با ارسال نامه‌ای به وزرای 4 کشور فوق‌الذکر به این اقدام قزاقستان رسماً اعتراض کرد. منوچهر متکی متعاقب مذاکره تلفنی با وزرای خارجه روسیه، قزاقستان و آذربایجان اعلام کرد: «عزم کشورهای ساحلی برای نهایی کردن رژیم حقوقی و همکاری‌های بیشتر بارها در نشست‌های مقامات
5 کشور بازتاب داشته که بارزترین آن اجلاس سران در تهران بوده است. اجرایی کردن همه مصوبات بویژه سومین اجلاس آتی در باکو تلاش مضاعف از سوی همه کشورها بویژه کشور میزبان (آذربایجان) را می‌طلبد». در ادامه این نامه خطاب به وزرای 4 کشور آمده است: «برگزاری نشست‌های چهارجانبه تحت عناوین رسمی، غیررسمی، مشورتی و... و استثنا کردن کشور یا کشورهای دیگر نه تنها موجبات عدم خشنودی طرف یا طرف‌های دیگر را به وجود می‌آورد بلکه سوء تفاهمات جبران ناپذیری را بروز می‌دهد و راه را برای اقدامات یک‌جانبه فراهم می‌کند». وزیر امور خارجه کشورمان در پایان این نامه ابراز امیدواری کرد که درایت رهبران قزاقستان مانع آغاز نشست‌هایی شود که مستلزم اتفاق آراست که در واقع اشاره متکی به ابهامات و مسائل لاینحلی درباره بسیاری از مسائل این دریا از قبیل رژیم حقوقی، چگونگی تحدید حدود در سطح آب و بستر، ضوابط اکتشاف منابع انرژی واقع در زیربستر و حقوق و تکالیف کشورها در این زمینه، مسائل نظامی و امنیتی است که بر اساس ضوابط حقوقی بین‌الملل هرگونه توافق درباره مسائل مهم این دریا باید با مشارکت و توافق همه کشورهای ساحلی حاصل شود که از آن به اصل اتفاق آرا یاد می‌شود. بر این اساس ایران معتقد است اجلاس‌های منطقه‌ای با موضوع رژیم حقوقی دریای خزر باید با مشارکت همه کشورهای ساحلی برگزار شود و در غیراین صورت هرگونه توافقی فاقد ارزش محسوب می‌شود.
ارسال نظر
پربیننده