۲۰/آبان/۱۴۰۵
|
۱۶:۱۹
نگاهی به اظهارنظرهای مسؤولان درباره آلودگی مواد غذایی مختلف

بهداشت یا استاندارد ملاک سلامت کالاها چیست؟

شهرزاد عبدیه: این روزها انگار به هیچ چیز نمی‌شود اعتماد کرد، نه به هوایی که تنفس می‌کنیم و نه به آبی که می‌نوشیم و نه به برنجی که برکت سفره‌هایمان است و نه حتی به سوسیس و کالباس که تحفه زندگی مدرن هستند. یک روز می‌شنویم که سبزی‌های شهر با آب فاضلاب آبیاری می‌شوند و روزی درباره مصرف چای به ما هشدار داده می‌شود. این روزها حس می‌کنی در فضایی زندگی می‌کنی مملو از آلودگی که سلامت تو و عزیزانت را نشانه گرفته ‌است و گویی هیچکس مسؤول نیست. تو می‌مانی و سردرگمی در بین اظهارنظرهای مختلف که فاصله تایید و تکذیب‌شان یک لحظه بیشتر نیست. امروز یک مسؤول می‌گوید آب آلوده است و لحظه‌ای بعد مسؤولی دیگر آن را انکار می‌کند، حال تو باید انتخاب کنی نقطه هدف اعتمادت را، شاید که بخت با تو یار باشد. برنج‌های... چندی پیش موسسه استاندارد و تحقیقات صنعتی ایران از آلودگی 13 نوع برنج خبر داد و چند روز بعد همین موسسه اعلام کرد، 18 نوع سوسیس و کالباس‌های تولید شده در کارخانه‌های داخلی، غیراستاندارد و غیربهداشتی است. چندی بعد مسؤول بخش سم‌شناسی اداره کل آزمایشگاه‌های کنترل غذا و داروی وزارت بهداشت نیز اعلام کرد: 3 نمونه برنج وارداتی به باقیمانده سموم کشاورزی آلوده است. به گفته شهرام شعیبی بررسی‌های یک سال اخیر این آزمایشگاه نشان می‌دهد 3 نمونه از برنج‌های وارداتی به دلیل دارا بودن باقیمانده سموم کشاورزی، آلوده بوده است. گفتنی است روز گذشته استانداری تهران در این زمینه با حضور نماینده وزارت بهداشت، نماینده استاندار تهران، نماینده دانشگاه‌های علوم پزشکی و خدمات بهداشتی و درمانی و دیگر دستگاه‌های مرتبط جلسه فوق‌العاده تشکیل داد. به گفته هدایت حسینی، مدیرکل نظارت بر غذای وزارت بهداشت که در این جلسه حضور داشت، بر اساس مصوبه این جلسه قرار شد استاندار تهران مصوبات این جلسه را اعلام کند. اگرچه انعکاس این اخبار در صدا و سیما و مطبوعات باعث نگرانی بسیاری از مردم شد اما کمی بعد وزیر بهداشت در گفت‌وگو‌یی با اشاره به بررسی‌های وزارت بهداشت درباره بیشتر برنج‌های وارداتی مجاز و مارک‌دار که در بازار ارائه می‌شوند، اعلام کرد: هیچ موردی از آلودگی به فلزات سنگین در برنج‌ها دیده نشده است. وی همچنین نتایج بررسی‌های سال‌های گذشته درباره سوسیس و کالباس را این طور توصیف کرد: این محصولات آلوده نبوده‌اند اما از برخی مواد در تولید آنها استفاده شده بود که بهتر بود استفاده نمی‌شد. دستجردی ادامه داد: معاونت غذا و داروی وزارت بهداشت در حال انجام وظیفه نظارتی خویش بویژه درباره اقلام خوراکی مردم است و صحت و سقم نتایج اخیر موسسه استاندارد و تحقیقات باید بررسی شود. به گفته وحید دستجردی تمام برنج‌های مارک‌دار خارجی که در بازار موجود است نیز در وزارت بهداشت آزمایش شده‌اند و از نظر بهداشت تمام آنها سالم هستند و مصرف آنها هیچ منعی ندارد. در هیچیک از این برنج‌ها آلودگی به فلزات سنگین، آرسنیک و ... دیده نشده است. وی با تاکید بر اینکه وزارت بهداشت در نظارت بر مواد غذایی کوتاهی نکرده است و معاونت غذا و داروی وزارت بهداشت به عنوان متولی نظارت بر تولید و ورود مواد غذایی، بموقع گزارش‌های لازم را به مراجع مربوطه ارائه می‌کند، گفت: نمی‌دانم گزارش موسسه استاندارد بر چه مبنایی ارائه شده است. تعلیق پروانه فعالیت این در حالی است که در پی انتشار این خبر، رئیس سازمان استاندارد و تحقیقات صنعتی ایران خواستار تعلیق پروانه فعالیت تولیدکنندگان سوسیس و کالباس غیربهداشتی شد. وی گفت: محصولاتی که مدیرکل استان تهران مطرح کرده مشکل آلودگی و میکروبی (بحرانی) نداشته‌اند بلکه ایراد آنها کیفی بوده و نسبت مواد غذایی در تولید آن رعایت نشده است. برزگری افزود: به عنوان مثال در حالی که نباید در کالباس مرغ، پوست و رگ و پی مرغ وجود داشته باشد برخی از تولیدکنندگان پوست مرغ را از محصولات خود حذف نکرده‌اند. به گفته نظام‌الدین برزگری بر اساس قانون در رابطه با محصولات مشمول استاندارد اجباری از مراکز تولید و مراکز عرضه نمونه‌برداری می‌شود. وی با بیان اینکه اشکالات در محصولات به 3 دسته جزئی، عمده و بحرانی تقسیم می‌شوند، افزود: اگر کالایی از لحاظ کیفیت مشکل جزئی داشته باشد بر اساس ماده 9 قانون، تذکر و توبیخ دریافت می‌کند و اگر دارای اشکال عمده باشد، پروانه‌اش تعلیق و تولید متوقف می‌شود. رئیس سازمان استاندارد و تحقیقات صنعتی ایران افزود: اگر محصول اشکال بحرانی داشته باشد، کالا بر اساس سری ساخت جمع‌آوری و توقیف می‌شود. در این صورت حکم انهدام کالا را از مراجع قضایی دریافت می‌کنیم. رئیس سازمان استاندارد و تحقیقات صنعتی ایران با بیان اینکه شاید کارخانه‌ای 50 نمونه کالا تولید کند و تنها 2 مورد آن دچار مشکل باشد، گفت: بلافاصله پروانه آن 2 محصول را تعلیق می‌کنیم و تا زمان اصلاح، اجازه تولید محصول را نمی‌دهیم. اگر واحدی شرایط دوره تعلیق را رعایت نکند و اقدام به تولید کند، پروانه تولید باطل می‌شود. وی افزود: برخی واحدها اشکال مطرح شده را اصلاح می‌کنند و ما مجددا شرایط را بررسی کرده و مجوز استفاده از علامت استاندارد را صادر می‌کنیم. برزگری در ادامه سخنان خود از طرح اجرای هماهنگ استانداردها در کشور خبر داد. به گفته رئیس سازمان استاندارد و تحقیقات صنعتی ایران طرحی با عنوان طرح «طاها» که مخفف طرح اجرای هماهنگ استانداردها در کشور است در دستور کار قرار گرفته و اعتبارات مناسبی به استان‌ها اختصاص داده شده است تا کیفیت کالاهای مشمول استاندارد در مراکز عرضه به صورت کشوری بررسی شود. با اجرای طرح «طاها» کنترل از محل عرضه یعنی آخرین نقطه رسیدن کالا به دست مصرف‌کننده شروع می‌شود و دولت نیز اعتبارات خوبی در اختیار سازمان استاندارد قرار داده است. برزگری با بیان اینکه اعتبارات جاری برای اجرای این طرح، یک تا 2 ماه گذشته تخصیص یافته است و تا این اعتبارات در اختیار استان‌ها قرار گیرد زمان می‌برد، افزود: تهران زودتر این اعتبارات را دریافت کرده و در این کار پیشقدم شده است. با این حال در هفته‌های آینده خبرهای سایر استان‌ها در همه موارد استاندارد را خواهید شنید. مواد غیربهداشتی اما پاکیزه اما داستان به همین جا ختم نمی‌شود و در حالی که همه گیج شده‌اند که سرانجام حرف موسسه استاندارد را بپذیرند یا گفته وزیر بهداشت را، یک عضو کمیسیون بهداشت مجلس اعلام کرد: هر دو درست می‌گویند. علیرضا مرندی، افزود: موسسه استاندارد و تحقیقات صنعتی ایران راجع به کیفیت برخی سوسیس و کالباس‌ها و نوع مواد مصرفی آن گفته که غیربهداشتی هستند ولی وزارت بهداشت از آلوده نبودن آنها از نظر میکروبی خبر داده است، هر دوی آنها می‌توانند درست گفته باشند. به گفته مرندی اگر موسسه استاندارد و تحقیقات صنعتی ایران می‌گوید تولیدکننده سوسیس و کالباس از گوشت استفاده نمی‌کنند و از امحا و احشای حیوان در تهیه آن استفاده می‌کنند و وزارت بهداشت می‌گوید آلوده نیست، شاید سوسیس و کالباس آلوده نباشد ولی از پروتئین گوشت به حد کافی استفاده نشود. مرندی گفت: باید بدانیم که موسسه استاندارد و تحقیقات صنعتی ایران چه ایرادی از سوسیس و کالباس گرفته و از وزارت بهداشت سوال شود که ممکن است تولیدکنندگان سوسیس و کالباس از آشغال گوشت استفاده کنند ولی آلوده نباشد و میکروب نداشته باشد ولی کیفیت آن پایین باشد. اما مسعود پزشکیان یکی دیگر از اعضای کمیسیون بهداشت و درمان مجلس در این زمینه گفت: ممکن است سوسیس و کالباس‌های غیربهداشتی، آلودگی میکروبی نداشته باشند اما باید جلوی توزیع آنها گرفته شود و موسسه استاندارد به جای خبر دادن باید در این زمینه اقدام عملی کند. وزیر اسبق بهداشت معتقد است: اینکه وزیر بهداشت اعلام کرده این سوسیس و کالباس‌ها آلودگی نداشته با غیر استاندارد و غیربهداشتی بودن آنها مغایرتی ندارد، ممکن است آلودگی میکروبی نداشته باشند اما مثلا نوع چربی و مواد اولیه آنها غیربهداشتی بوده و بالاتر از حد استاندارد و برای انسان مضر باشند یا بسته‌بندی آنها غیراستاندارد و غیربهداشتی باشد که در این صورت هم باید با آنها برخورد شود. به نظر می‌رسد در این آشفته بازار اظهارنظرهای متفاوت و گاه در لفافه، چیزی که نصیب مصرف‌کننده‌ها می‌شود سردرگمی است و کسادی بازار برنج و سوسیس و کالباس و غیره برای تولیدکنندگان، چرا که بسیاری از مردم در کشاکش بازی الفاظ و اثبات تفاوت بین آلودگی و غیربهداشتی بودن این مواد غذایی، عطای مصرف سوسیس و کالباس و حتی شاید برنج را به لقایش ببخشند. اما در این بین آفت دیگری نیز وجود دارد که اعتماد مردم را هدف قرار می‌دهد، اعتماد نسبت به سلامت مواد غذایی و مهری که باید تاییدی باشد بر استاندارد بودن مواد غذایی. این روزها گاه شنیده می‌شود که مردم با شک و شبهه می‌گویند؛ چه کسی می‌داند، شاید منفعت‌های مادی و حق و حساب‌های کم و زیاد پشت این اظهارنظرها باشد. آیا بهتر نیست به جای بیان اظهارنظرهای متفاوت که نیازمند توجیه و توضیح هستند، بعد از بررسی‌های دقیق همه موسسات مرتبط متفق‌القول یک نظر دقیق و روشن و صریح را اعلام کنند تا هم مردم سردرگم و بی‌اعتماد نشوند و هم تولیدکنندگان سالم متضرر نشوند.
ارسال نظر
captcha
پربیننده