مهدی زرین نام: این روزها به‌رغم اینکه وقف در کشورمان هنوز سنتی پررنگ به حساب می‌آید اما شاید به دلیل اطلاع‌رسانی نادرست از نحوه اجرای آن به مانند گذشته اخبار کمی در این‌باره در دست باشد. به همین دلیل بیشتر اوقات زمانی که خبر وقف املاک یا اموالی را می‌شنویم، نخستین تصوری که در ذهن‌مان نقش می‌بندد فوت فرد ثروتمندی است که پیش از مرگ اموال خود را برای استفاده عموم مردم یا افرادی خاص وقف شرعی کرده است. این در حالی است که وقف تنها به اموال و املاک منحصر نشده و حتی انجام کاری با هدف خاص که منفعت آن به نفع اموری تعیین شده مصرف شود نیز در این مقوله جای می‌گیرد. با این وجود اداره کل اوقاف و امور خیریه کشور سال‌هاست در زمینه دریافت خیرات و استفاده در بخش‌های مختلف همچون کمک به محرومان و ایتام وظایف خود را انجام می‌دهد و این همان موضوعی است که رهبر معظم انقلاب در دیدار با مسؤولان سازمان اوقاف بر آن تاکید داشتند و فرمودند: یکی از اقدامات اساسی نظام اسلامی احیای نیت خیر واقفین است که این خدمت بزرگ به عهده سازمان اوقاف و امور خیریه است. در این میان اما پدیده موقوفه خواری از مشکلاتی است که این سازمان با آن دست و پنجه نرم می‌کند به طوری که تنها در تهران بیش از 20 هزار میلیارد ریال زمین و املاک وقفی در تصرف سودجویان و موقوفه‌خواران است که به‌رغم تشکیل پرونده اما هنوز در قوه‌قضائیه رسیدگی جدی بر آن نشده است. تا آنجا که حجت‌الاسلام یدالله شیرمردی، مدیرکل اوقاف و امور خیریه استان تهران بر این نکته تاکید داشته و از آیت‌الله آملی‌لاریجانی به عنوان رئیس جدید قوه‌قضائیه خواسته است تکلیف پرونده‌های اوقافی که سابقه‌ای بالاتر از 10 سال دارند را روشن کند. وی با اشاره به اینکه نیت واقفان برای وقف، نیت خیر بوده و حتی یک سانتیمتر از این موقوفات، نباید در اختیار غیرمسؤولان در این زمینه باشد، می‌افزاید: این سازمان تا بازپس‌گیری کامل همه موقوفاتی که در تصرف عده‌ای سودجو است، پیگیر این پرونده‌هاست.
از تصرفات به امر خیر تا متصرفان دولتی!
کشف حدود 20 هزار میلیاردريال زمین و املاک وقفی در ماه ابتدایی سال‌جاری را می‌توان دلیلی بر وجود سال پرکار سازمان اوقاف در شناسایی املاک و اموال وقفی دانست. ارزش بالای ریالی این موقوفات به آن جهت است که بیشتر این اموال در مناطق شمالی تهران واقع شده‌اند. به عنوان نمونه زمینی از موقوفات «ظهیر امامی» در شمال تهران قرار دارد که وسعت آن 3 هزار متر مربع است و تبدیل به پارکینگ ماشین‌های لوکس خارجی شده است. به گفته شیرمردی، مدیرکل اوقاف و امور خیریه استان تهران عده‌ای سودجو در حال بهره‌برداری از این زمین موقوفه هستند که پرونده قضایی برای بازپس‌گیری آن تشکیل شده است. همچنین در خیابان پیروز منطقه دیباجی جنوبی 2 قطعه زمین و باغ وجود دارد که مربوط به امام جمعه وقت تهران در دوره طاغوت بوده است که پس از پیروزی انقلاب اسلامی، گروهی از درباریان حکومت پهلوی این 2 موقوفه را تصرف کرده‌اند. در حال حاضر نیز فردی با تاسیس یک مؤسسه خیریه یکی از این 2 موقوفه را برای برگزاری مراسم عروسی به مردم اجاره می‌دهد، بدون آنکه مجوزی از سازمان اوقاف داشته باشد! به گفته مدیرکل اوقاف و امور خیریه استان تهران این 3 موقوفه ارزشی بالغ بر 130 میلیارد ریال دارند که باید با حکم قضایی و با توجه به مستندات و مدارک، به سازمان اوقاف بازگردانده شوند. مدیرکل اوقاف استان تهران درباره 3 موقوفه دیگر نیز گفته است که زمین موقوفه «حاج‌قاسم تجریشی» در حدود 6 هکتار است و برج‌های مینیاتور و کاخ در منطقه تجریش در آن قرار دارند، این زمین و برج‌ها نیز جزو موقوفات هستند و بر اساس محاسبات کارشناسان، میلیاردها تومان ارزش دارند. این در حالی است که برخی موقوفات نیز در اختیار سازمان‌های دولتی از جمله سازمان جنگل‌ها و مراتع و ادارات منابع طبیعی است. مدیرکل اوقاف و امور خیریه استان تهران همچنین از «مسجد جامع» رجایی شهر کرج با 300 باب مغازه تجاری، اراضی «پنبه‌زار» لواسان به مساحت 70 هکتار، موقوفه 11 هکتاری «باغ باغدام»، «معدن سنگ گرانیت» طالقان به مساحت 12 هکتار و «معدن گچ» لنبران به مساحت 10 هکتار به عنوان دیگر نمونه‌های این موقوفات نام می‌برد.
تصرفات سیاسی!
مدیرکل اوقاف و امور خیریه استان تهران همچنین از موقوفه‌ای با حدود 4هزار مترمربع که در خیابان مقدس‌اردبیلی قرار دارد سخن می‌گوید و با اشاره به اینکه متعلق به «کربلایی مشهدی محمد» از اهالی بومی تجریش است، ادامه می‌دهد: بر اساس شواهد و برخی مستندات، عده‌ای سودجو این زمین را به شکل غیرقانونی به سفارت «ساحل عاج» واگذار کرده‌اند. به گفته شیرمردی با پیگیری‌هایی که از سوی واحد حقوقی سازمان اوقاف انجام شده، تلاش می‌شود تا با مذاکرات و مکاتبات از طریق وزارت امور خارجه، حق و حقوق این موقوفه مشخص شود. همچنین درباره شهرستان‌های تهران یکی از موقوفه‌ها که در منطقه ساوجبلاغ قرار دارد، از سوی شورای روستا به تعدادی از نمایندگان سابق مجلس واگذار شده است که این واگذاری هیچ مجوزی از سوی سازمان اوقاف و امور خیریه نداشته است.
اوقاف تهران و توانایی تامین بودجه کل کشور
وجود وقفیات در کشور و بویژه ارزش بالای آن در تهران به میزانی است که ماه‌ها پیش مدی، مشاور مدیرکل اوقاف استان تهران اعلام کرد در صورت حمایت جدی رئیس‌جمهور از موقوفات کل کشور بویژه موقوفات استان تهران، این توانایی وجود دارد که هر ساله بودجه کشور را تأمین کنند تا دولت خدمتگزار بتواند با فراغ بال، پول حاصل از فروش نفت را در زیرساخت‌های مهم اقتصادی کشور سرمایه‌گذاری کند. وی مدعی شد: با بهره‌گیری از پتانسیل قوی اقتصادی موجود در موقوفات کشور بویژه استان تهران می‌توانیم حتی مبالغی به کشورهای غربی بحران‌زده اقتصادی وام اعطا کنیم. با وجود ظرفیت‌های فراوانی که وقف ایجاد می‌کند بنابراین باید حمایت‌هایی در این زمینه از واقفان انجام شده و در اطلاع‌رسانی درباره حسنات وقف تلاش بیشتری شود . همچنین با پر کردن خلأهای قانونی باید از تصرفات در اموال وقفی جلوگیری کرد. 20هزار میلیارد ریال از موقوفات استان تهران در تصرف سودجویان است
موقوفه خواری در سکوت قانون
مهدی زرین نام: این روزها به‌رغم اینکه وقف در کشورمان هنوز سنتی پررنگ به حساب می‌آید اما شاید به دلیل اطلاع‌رسانی نادرست از نحوه اجرای آن به مانند گذشته اخبار کمی در این‌باره در دست باشد. به همین دلیل بیشتر اوقات زمانی که خبر وقف املاک یا اموالی را می‌شنویم، نخستین تصوری که در ذهن‌مان نقش می‌بندد فوت فرد ثروتمندی است که پیش از مرگ اموال خود را برای استفاده عموم مردم یا افرادی خاص وقف شرعی کرده است. این در حالی است که وقف تنها به اموال و املاک منحصر نشده و حتی انجام کاری با هدف خاص که منفعت آن به نفع اموری تعیین شده مصرف شود نیز در این مقوله جای می‌گیرد. با این وجود اداره کل اوقاف و امور خیریه کشور سال‌هاست در زمینه دریافت خیرات و استفاده در بخش‌های مختلف همچون کمک به محرومان و ایتام وظایف خود را انجام می‌دهد و این همان موضوعی است که رهبر معظم انقلاب در دیدار با مسؤولان سازمان اوقاف بر آن تاکید داشتند و فرمودند: یکی از اقدامات اساسی نظام اسلامی احیای نیت خیر واقفین است که این خدمت بزرگ به عهده سازمان اوقاف و امور خیریه است. در این میان اما پدیده موقوفه خواری از مشکلاتی است که این سازمان با آن دست و پنجه نرم می‌کند به طوری که تنها در تهران بیش از 20 هزار میلیارد ریال زمین و املاک وقفی در تصرف سودجویان و موقوفه‌خواران است که به‌رغم تشکیل پرونده اما هنوز در قوه‌قضائیه رسیدگی جدی بر آن نشده است. تا آنجا که حجت‌الاسلام یدالله شیرمردی، مدیرکل اوقاف و امور خیریه استان تهران بر این نکته تاکید داشته و از آیت‌الله آملی‌لاریجانی به عنوان رئیس جدید قوه‌قضائیه خواسته است تکلیف پرونده‌های اوقافی که سابقه‌ای بالاتر از 10 سال دارند را روشن کند. وی با اشاره به اینکه نیت واقفان برای وقف، نیت خیر بوده و حتی یک سانتیمتر از این موقوفات، نباید در اختیار غیرمسؤولان در این زمینه باشد، می‌افزاید: این سازمان تا بازپس‌گیری کامل همه موقوفاتی که در تصرف عده‌ای سودجو است، پیگیر این پرونده‌هاست.
از تصرفات به امر خیر تا متصرفان دولتی!
کشف حدود 20 هزار میلیاردريال زمین و املاک وقفی در ماه ابتدایی سال‌جاری را می‌توان دلیلی بر وجود سال پرکار سازمان اوقاف در شناسایی املاک و اموال وقفی دانست. ارزش بالای ریالی این موقوفات به آن جهت است که بیشتر این اموال در مناطق شمالی تهران واقع شده‌اند. به عنوان نمونه زمینی از موقوفات «ظهیر امامی» در شمال تهران قرار دارد که وسعت آن 3 هزار متر مربع است و تبدیل به پارکینگ ماشین‌های لوکس خارجی شده است. به گفته شیرمردی، مدیرکل اوقاف و امور خیریه استان تهران عده‌ای سودجو در حال بهره‌برداری از این زمین موقوفه هستند که پرونده قضایی برای بازپس‌گیری آن تشکیل شده است. همچنین در خیابان پیروز منطقه دیباجی جنوبی 2 قطعه زمین و باغ وجود دارد که مربوط به امام جمعه وقت تهران در دوره طاغوت بوده است که پس از پیروزی انقلاب اسلامی، گروهی از درباریان حکومت پهلوی این 2 موقوفه را تصرف کرده‌اند. در حال حاضر نیز فردی با تاسیس یک مؤسسه خیریه یکی از این 2 موقوفه را برای برگزاری مراسم عروسی به مردم اجاره می‌دهد، بدون آنکه مجوزی از سازمان اوقاف داشته باشد! به گفته مدیرکل اوقاف و امور خیریه استان تهران این 3 موقوفه ارزشی بالغ بر 130 میلیارد ریال دارند که باید با حکم قضایی و با توجه به مستندات و مدارک، به سازمان اوقاف بازگردانده شوند. مدیرکل اوقاف استان تهران درباره 3 موقوفه دیگر نیز گفته است که زمین موقوفه «حاج‌قاسم تجریشی» در حدود 6 هکتار است و برج‌های مینیاتور و کاخ در منطقه تجریش در آن قرار دارند، این زمین و برج‌ها نیز جزو موقوفات هستند و بر اساس محاسبات کارشناسان، میلیاردها تومان ارزش دارند. این در حالی است که برخی موقوفات نیز در اختیار سازمان‌های دولتی از جمله سازمان جنگل‌ها و مراتع و ادارات منابع طبیعی است. مدیرکل اوقاف و امور خیریه استان تهران همچنین از «مسجد جامع» رجایی شهر کرج با 300 باب مغازه تجاری، اراضی «پنبه‌زار» لواسان به مساحت 70 هکتار، موقوفه 11 هکتاری «باغ باغدام»، «معدن سنگ گرانیت» طالقان به مساحت 12 هکتار و «معدن گچ» لنبران به مساحت 10 هکتار به عنوان دیگر نمونه‌های این موقوفات نام می‌برد.
تصرفات سیاسی!
مدیرکل اوقاف و امور خیریه استان تهران همچنین از موقوفه‌ای با حدود 4هزار مترمربع که در خیابان مقدس‌اردبیلی قرار دارد سخن می‌گوید و با اشاره به اینکه متعلق به «کربلایی مشهدی محمد» از اهالی بومی تجریش است، ادامه می‌دهد: بر اساس شواهد و برخی مستندات، عده‌ای سودجو این زمین را به شکل غیرقانونی به سفارت «ساحل عاج» واگذار کرده‌اند. به گفته شیرمردی با پیگیری‌هایی که از سوی واحد حقوقی سازمان اوقاف انجام شده، تلاش می‌شود تا با مذاکرات و مکاتبات از طریق وزارت امور خارجه، حق و حقوق این موقوفه مشخص شود. همچنین درباره شهرستان‌های تهران یکی از موقوفه‌ها که در منطقه ساوجبلاغ قرار دارد، از سوی شورای روستا به تعدادی از نمایندگان سابق مجلس واگذار شده است که این واگذاری هیچ مجوزی از سوی سازمان اوقاف و امور خیریه نداشته است.
اوقاف تهران و توانایی تامین بودجه کل کشور
وجود وقفیات در کشور و بویژه ارزش بالای آن در تهران به میزانی است که ماه‌ها پیش مدی، مشاور مدیرکل اوقاف استان تهران اعلام کرد در صورت حمایت جدی رئیس‌جمهور از موقوفات کل کشور بویژه موقوفات استان تهران، این توانایی وجود دارد که هر ساله بودجه کشور را تأمین کنند تا دولت خدمتگزار بتواند با فراغ بال، پول حاصل از فروش نفت را در زیرساخت‌های مهم اقتصادی کشور سرمایه‌گذاری کند. وی مدعی شد: با بهره‌گیری از پتانسیل قوی اقتصادی موجود در موقوفات کشور بویژه استان تهران می‌توانیم حتی مبالغی به کشورهای غربی بحران‌زده اقتصادی وام اعطا کنیم. با وجود ظرفیت‌های فراوانی که وقف ایجاد می‌کند بنابراین باید حمایت‌هایی در این زمینه از واقفان انجام شده و در اطلاع‌رسانی درباره حسنات وقف تلاش بیشتری شود . همچنین با پر کردن خلأهای قانونی باید از تصرفات در اموال وقفی جلوگیری کرد. ارسال نظر
پربیننده