۲۰/آبان/۱۴۰۵
|
۰۷:۰۶

مطبوعات و جنگ رواني

حمیدرضا مقدم‌فر* با گذشت 3 دهه از انقلاب فضایی که قبل و بعد از انتخابات شاهد آن بودیم، فضایی بی‌سابقه بود. به جز دهه اول، در این 20 سال گذشته رسانه‌ها همواره با هجمه‌هایی در موضوعات مختلف مواجه بوده‌اند اما در این زمان در جنگي رسانه‌ای قرار گرفته‌ایم که این جنگ، جنگی است بی‌رحمانه و ناجوانمردانه که تا حدودی ما را غافلگیر کرد. آنها از شیوه‌های «ماکیاولیستی» استفاده می‌کردند، یعنی حریم‌های اخلاقی و اخلاق حرفه‌ای برایشان هیچ معنایی نداشت. در واقع ما با یک جنگ نابرابر و نامتقارن که به هیچ‌وجه خط قرمز و اخلاق در آن دیده و رعایت نمی‌شد، مواجه شدیم. مقابله با این هجمه‌های بسیار برای رسانه‌های داخلی هم غافلگیر كننده بود. در این موقعیت رسانه‌ها احساس می‌کردند باید برای دفاع از حریم نظام و انقلاب اسلامی وارد شوند. خب! می‌خواهیم وارد فضای جنگ شویم؛ جنگی که دشمن تا دندان به فناوری اطلاعات و به آخرین پیشرفت‌های ITمسلح است. ما همیشه این محدودیت را داشتیم و در این دوران هم کاملا مشهود بود. در این جنگ نابرابر ما نمی‌توانستیم از هر وسیله‌ای مانند «جنگ سخت» استفاده کنیم. در این جنگ بارها گفته‌ایم که نگران پیشرفت هسته‌ای ما نباشید چرا که در اعتقادات ما استفاده از سلاح هسته‌ای جایگاهی ندارد، چرا که ما اهل کشتار مردمی نیستیم. در بخش‌های رسانه‌ای هم همین‌گونه است، یعنی محدودیت‌ها و خط قرمز‌هایی وجود دارد که ما نمی‌توانیم از آنها به عنوان ابزارهای مقابله استفاده کنیم. آنها حرکت رسانه‌ای را به جنگ روانی یا عملیات روانی تبدیل کرده‌اند. وقتی هم به جنگ روانی تبدیل شد از هر حربه‌ای استفاده می‌کنند؛ از جمله دروغ، شایعه و القای پیام و سعی می‌کنند با شیوه‌ای مانند تزریق سوزنی یا گلوله آتشین پیام را به مخاطب القا کنند. ما در چنین شرایطی قرار گرفته‌ایم. 2 هزار و 900 سایت و وبلاگ برای آشوب‌های اخیر تاسیس کردند که بسیاری از آنها هم در خارج از کشور به روز می‌شد! متاسفانه در این فضا بعضی از رسانه‌های داخلی هم قرار گرفته و خطوط قرمز را نادیده گرفتند، بویژه برخی از رسانه‌ها که در فضای مجازی فعالیت می‌کردند. فضا بسیار نامطلوب بود. فضای سخت و سنگینی بر رسانه‌هایی که می‌خواستند با حفظ چارچوب‌های اخلاقی کار کنند حاکم بود. اعتقادم این است که رسانه‌های اصولگرا و رسانه‌های معتقد، مانند دوران دفاع مقدس که با دست خالی وارد شدیم و به گفته امام خمینی(ره) که «این دوران، دوران نعمت بود» بايد مقاومت کنند. ما در دفاع مقدس آسیب‌های زیادی را متحمل شدیم اما یکی از نعمت‌هایی که نصیبمان شد «پیشرفت» بود. در واقع خود را مجهز و مسلح کردیم. در این دوران، در فضایی که قرار گرفته‌ایم برای اینکه بتوانیم به نحو احسن از نظام دفاع کنیم، یعنی «آفند» «پدافند» را اجرا کنیم مجبوریم خود را آماده و مجهز کنیم و این موجب رشد و ترقی ما می‌شود. در حال حاضر هم در موقعیتی هستیم که رسانه‌های اصولگرا و رسانه‌هایی که در مسیر نظام و اهداف آن می‌خواهند حرکت کنند باید خود را آماده کنند. یکی از آمادگی‌ها، دسترسی به فناوری اطلاعات است. باید آخرین پیشرفت را یاد بگیریم و حربه‌ها، تکنیک‌ها و تاکتیک‌ها را خوب بفهمیم. آنچه که دشمن به عنوان روش‌هایی که می‌خواهد بر ما غلبه کند؛ روش‌های نامشروع و غیراخلاقی و روش‌های فنی را خوب بیاموزیم و تمرین کنیم که چه طور با حفظ هدف‌های اخلاقی با جنگ روانی دشمن مقابله کنیم. امسال در شعار نمایشگاه بحث اخلاق در رسانه‌ها مطرح بود. یکی از مشکلاتی که در رسانه‌ها وجود دارد این است که ما اصلا منشور اخلاقی نداریم! یعنی در جمهوری اسلامی و وزارت ارشاد قانون مدونی که همه آن را بپذیرند تا چارچوب‌ها ، خط قرمزها و باید‌ها و نباید‌ها را مشخص کند، نداریم. متاسفانه نبود منشور اخلاق رسانه‌ای خود ایجاد خلأ می‌کند و در این میان برخی‌ها یا خود را به تغافل می‌زنند یا واقعا نمی‌دانند. گاهی اوقات هم می‌خواهند مقابله کنند در نتیجه راهی را می‌روند که نباید بروند. در حال حاضر ما در شرایط مهم و حساسی قرار گرفته‌ایم؛ در شرایطی قرار گرفته‌ایم که فکر می‌کنیم افرادی مانند آقایان کروبی، موسوی و حتی آقای بهشتی که شاگرد این آقایان است کانون‌های اصلی فتنه‌گری‌ها هستند در صورتی که این‌طور نیست. آنها تنها یک مهره و بازیچه هستند. ما باید کانون‌های اصلی این فتنه را شناسایی کنیم که متاسفانه هنوز به طور کامل برای نظام شناسایی نشده‌اند. حتی برای رسانه هم معلوم نیست که آن کانون‌ها کجاست. امروز دوباره مشاهده می‌کنیم کانون‌های اصلی این آقایان را در رسیدن به اهداف خودشان به کار می‌گیرند. یکی از این رفتارها همین اتفاقی بود که در شانزدهمین نمایشگاه مطبوعات افتاد. نمایشگاه مطبوعات و کتاب یک مکان فرهنگی است. یعنی قبل از اینکه سیاسی باشد، جنبه فرهنگی دارد. نباید این محیط را آغشته به مسائل سیاسی آن هم از جنبه بدش کنیم؛ همان چیزی که ما در حوادث بعد از انتخابات داشتیم. یعنی حرف‌هایی را که می‌شد از طریق‌های قانوني زد، کف خیابانی می‌شود و در قالب آتش‌زدن ماشین، تخريب بانک‌ها، جدال و خون و کشتار و... مشاهده می‌شود. همین رفتار را به نوعی خفیف‌تر در نمایشگاه مطبوعات شاهد بودیم. کانون اصلی مهره‌هایش را به میدان فرستاد تا محیط آرام نمایشگاه را آلوده کنند و قبل از این اتفاق رسانه‌ها با هر سلیقه و حزبی با هم تعامل داشتند تا روزی که آنها آمدند. در واقع صحنه‌ای که با حضور آنان پیش آمد نماد همان ماجرایی است که در حوادث بعد از انتخابات داشتیم؛ یعنی حضور فتنه گرانه آنها باعث شد حرمت‌های اخلاقی شکسته شود. نکته حائز اهمیت اما این است که بیشترین آسیب‌ها را خود آنها دیدند که با فضاحت و ذلت و آسیب‌دیدگی از نمایشگاه طرد شدند. * مدير عامل خبرگزاري فارس
ارسال نظر
captcha
پربیننده