آقای بهشتی‌پور! بسیار متشکرم که باری دیگر وقت خود را در اختیار من گذاشتید. ایالات متحده در نظر دارد موشک‌های پاترویت خود را به همراه یکصد نیروی نظامی به لهستان اعزام کند. این مساله قرار است تا پایان سال 2010 انجام شود. به نظر شما علت نصب این سامانه موشکی چیست و مقامات روسیه چه واکنشی در این‌باره از خود نشان خواهند داد؟
در پاسخ به سوال شما باید بگویم بعد از کنار گذاشته شدن طرح سامانه موشکی آمریکا در لهستان و جمهوری چک توسط آقای اوباما، ورشو از معترضان اصلی این اقدام کاخ سفید بود زیرا لهستانی‌ها بر این باور بودند که توافقات میان روسای جمهور روسیه و آمریکا می‌تواند عواقب گسترده‌تری به همراه داشته باشد. لخ کاچینسکی، رئیس جمهوری لهستان به همراه دونالد توسک، نخست‌وزیر این کشور از 2 جریان راستگرا در لهستان بر این باور بودند که لهستان در برابر تهدید روسیه از سوی واشنگتن تنها گذاشته شده است. آنها اجرای طرح دفاع موشکی آمریکا را عاملی مهم در جهت افزایش قدرت خود در مناسباتشان با روسیه می‌دیدند و پشتیبانی آمریکایی‌ها در ناتو و اروپا موجب ارتقای سطح دیپلماسی این کشور‌ها شده بود. لهستانی‌ها به دنبال افزایش نقش خود در جنگ افغانستان هستند و مناسبات امنیتی این کشور با کاخ سفید ابعاد گسترده‌تری در آینده پیش روی خود دارد. اکنون استقرار سامانه‌های SM-3 در لهستان به احتمال زیاد بار دیگر به بهانه مقابله با تهدید‌های موشکی جمهوری اسلامی ایران صورت می‌گیرد اما واقعیت امر آن است که هیچ اصطکاکی میان ایران و لهستان در مناسبات دوجانبه وجود ندارد و تهدید موشکی اروپا از سوی ایران به نظر شبیه به شوخی می‌آید زیرا چنین فضایی در مناسبات دوجانبه وجود ندارد که تهران بخواهد قاره سبز را تهدید کند، بنابراین بار دیگر اقدام آمریکا حمایت لهستان در مقابل تهدیدی است که از سوی روسیه احساس می‌کنند.
با توجه به آنکه لهستان جزئی از پیمان ناتو است چرا مقامات ورشو تلاش می‌کنند مناسبات دوجانبه‌ای با آمریکایی‌ها داشته باشند؟
در واقع ناتو یک پیمان کلی و جامع است. این پیمان در مواقعی مانند جنگ گرجستان می‌تواند ایفای نقش کند یعنی در فضایی که یکی از اعضا وارد نبردی مستقیم شود. البته گرجستان جزو ناتو نیست و آغاز کننده جنگ آگوست 2008 بود. درباره موشک‌های پاتریوت باید این نکته را در نظر داشت که نصب چنین موشک‌های ضدموشکی برای خنثی کردن تهدید‌های احتمالی از سوی موشک‌های روسیه در نظر گرفته شده است و پیمان ناتو در نصب چنین سامانه 30 تنی نقشی ندارد. بدون توجه به مناسبات اروپا- روسیه و مسکو - لهستان این نکته گفتنی است که تهدید موشکی یک اقدام آنی است و تا ناتو بخواهد برای مقابله با چنین تهدیدی تصمیم بگیرد موشک‌ها شلیک شده‌اند و خسارات زیادی وارد شده است، بنابراین به نظر من نصب چنین سامانه موشکی در جمهوری لهستان بیشتر به عنوان دلجویی از مقامات ورشو است تا یک تغییر در مناسبات امنیتی اروپا.
من بعید می‌دانم روسیه واکنش تندی در این‌باره از خود نشان دهد زیرا موشک‌های دفاعی پاتریوت با سامانه موشکی قبلی تفاوت بنیادی دارند. روس‌ها مخالفت خود را نسبت به نصب سامانه‌های تهاجمی قبلی صراحتا و بارها اعلام کرده بودند. نگرانی مسکو بیش از هر چیز سامانه راداری است که جمهوری چک میزبانی آن را برعهده گرفته بود زیرا این سامانه می‌توانست تمام آزمایش‌های نظامی روسیه را در غرب این کشور کنترل کند که اکنون با لغو آن از سوی واشنگتن روسیه نفس راحتی کشیده است.
چند ماهی است دبیرکل ناتو تغییر کرده و آقای راسموسن جانشین یاپ‌هوب شفر شده است. این تغییر به چه دلیل انجام شد و آیا می‌توان آن را نشانه‌ای در جهت بهبود روابط میان روسیه و این سازمان در نظر گرفت؟
شفر از سمت خود کنار رفت تا تغییرات در ناتو انجام شود. این یک تغییر دوره‌ای نیست و متناسب با آن استراتژی ناتو در قبال بسیاری از موضوعات از جمله جنگ افغانستان تغییر خواهد کرد. حضور راسموسن برای اجرای این تغییرات است و ما شاهد آن هستیم که از زمان انتخاب نخست‌وزیر سابق دانمارک به عنوان دبیرکل ناتو تحرکات گسترده‌ای در این روابط میان این سازمان و روسیه صورت گرفته است. این تغییرات در استراتژی و مناسبات جدید با روسیه متناسب با وظایف جدید ناتو است که از سال 2001 به مرور زمان بر دوش این سازمان گذاشته شده است. ناتو در 8 سال گذشته نقش‌آفرینی جدیدی در عرصه‌های جهانی آغاز کرده و این سازمان اکنون نه‌تنها در اروپا بلکه در آسیای مرکزی بویژه افغانستان وظایف جدیدی را برعهده گرفته است. ناتو نشان داد امنیت را دیگر در قالب اروپا تعریف نمی‌کند و شاهد تغییرات تدریجی در استراتژی و اقدامات این سازمان خواهیم بود.
این تغییرات تدریجی طیف وسیعی از تحرکات ناتو را دربر خواهد گرفت. همانطور که اشاره شد ناتو در حال تغییر است اما این تغییرات به صورت تدریجی و بدون شتاب خواهد بود. جنگ افغانستان اکنون بحران جدی برای ناتو به همراه داشته و درخواست ژنرال مک‌کریستال از وزرای دفاع ناتو در اجلاس هفته گذشته براتیسلاوا نشان از عمق این بحران دارد. وزرای دفاع ناتو در این جلسه غیررسمی به درخواست آمریکا پاسخ مثبت ندادند و اوضاع بی‌ثبات در این کشور را بهانه عدم افزایش نیرو اعلام کردند. راسموسن و اعضای اروپایی ناتو خواستار مشارکت بیشتر روسیه هستند و همانطور که در مصاحبه قبلی به شما گفتم روسیه از این افزایش تعاملاتش با ناتو استقبال می‌کند. حضور راسموسن در ناتو و باراک اوباما در کاخ سفید مجموعه جدیدی از تعاملات میان مسکو و این سازمان را ایجاد خواهد کرد. غرب امید‌وار است با روسیه به عنوان یکی از اعضای خود برخورد کند؛ عضوی عادی که در رهبری این سازمان کمترین ایفای نقش را داشته باشد.
آقای بهشتی‌پور! چرا روسیه حاضر به پذیرش برتری هویتی و ارزشی غرب نیست و ما شاهدیم که آنها در عین حال علاقه‌مند به نزدیکی به غرب هستند، این دوگانگی چگونه قابل تفسیر است؟
به نظر من این سوال را می‌توان از 2 جنبه پاسخ داد. سابقه تاریخی این کشور به عنوان یک منظر و سابقه ژئوپلیتیکی آن از نقطه نظر دیگر باعث شده تا روس‌ها همواره در روابط خود با غرب با تردید‌هایی رو‌به‌رو باشند. اساسا تفکر اسلاو‌های شرقی با مرکزیت امپراتوری روسیه کی‌یف در مناسبات خود با غرب با چالش‌هایی رو به رو بوده است. در این رابطه نیز خانم هلن دارکوس در کتاب شوربختی مردم روس به این مساله پرداخته است. از نقطه نظر ژئوپلیتیکی نیز روسیه به عنوان کشوری آسیایی - اروپایی دارای منافع گسترده‌ای در شرق دور و تعامل با غرب بوده است. این کشور به جهت گستردگی نیازمند تعریف منافع ملی دوگانه در گذشته بوده که تاثیرات عمیقی در مناسباتش با کشورهای غربی گذاشته است. نگاه رو به شرق مسکو در طول تاریخ باعث شده این کشور نتواند آنطور که اروپایی‌ها و بعد‌ها آمریکایی‌ها می‌خواسته‌اند وارد تعامل دوجانبه شود. روس‌ها هرگز درون اروپا ذوب نشدند. این قالب آسیایی – اروپایی هرگز اجازه نداد روس‌ها در تعاملات خود با اروپایی‌ها احساس نزدیکی با آنها کنند در حالی که مقامات روسیه بارها کشورشان را یک کشور اروپایی قلمداد کرده‌اند. فراموش نکنیم انقلاب بلشویکی در سال 1917 و حکومت 70 ساله کمونیستی در این کشور نیز یکی از عوامل تاثیرگذار در اختلافات میان این کشور و غرب بوده است. طی سال‌های بعد فروپاشی عامل ایدئولوژی تضعیف شده اما کاملا از بین
نرفته است.
عده‌ای بر این باورند حزب روسیه واحد به رهبری ولادیمیر پوتین مانند حزب کمونیست دوران اتحاد شوروی عمل می‌کند. این نظر تا چه اندازه صحیح است؟
افرادی که چنین اظهار‌نظری می‌کنند نه حزب روسیه واحد را می‌شناسند و نه با حزب کمونیست اتحاد شوروی آشنا هستند. حزب کمونیست ساختارهای خاص خود را داشت که بعد از فروپاشی اتحاد شوروی در سال 91 با بازبینی و بازسازی ساختارهای خود فعالیت جدید در روسیه چند حزبی امروز را آغاز کرد. فراموش نکنیم روسیه کشوری است با دموکراسی جوان و احزاب اندک که از طیف‌های مختلفی از فعالان اقتصادی تا سیاسی و اجتماعی در این گستره در حال ایفای نقش هستند. در این میان حزب روسیه واحد ممکن است از ساختارهای حزب کمونیست اتحاد شوروی گرته‌‌برداری کرده باشد، اما عمده فعالیت این حزب روی ملی‌گرایی استوار است. مرکزیت و سانتریالیسمی که بر حزب روسیه واحد حاکم است به هیچ‌وجه قابل مقایسه با حزب کمونیست نیست.
حزب کمونیست اتحاد شوروی کنگره‌های مختلفی داشت که هرگز مانند آن را در روسیه واحد شاهد نیستیم؛ کنگره خلق‌ها که 5 هزار عضو داشت و بعد از تشکیل جلسه 300 نفر عضو کمیته مرکزی در این میان انتخاب می‌شدند که این کمیته در نهایت رهبری کل اتحاد شوروی را تشکیل می‌داد. حزب کمونیست اتحاد شوروی 2 ونیم میلیون عضو فعال داشت اما حزب روسیه واحد در نهایت با اجتماع 5 یا 6 نفر تصمیمات اصلی خود را می‌گیرد که این افراد تعیین‌کننده استراتژی این باشگاه سیاسی هستند، بنابراین افرادی که در حزب روسیه واحد فعالیت می‌کنند نوعی گرایش ملی‌گرایی روسی دارند. در هر حال اکنون روسیه واحد با توجه به هیات اداره کننده و تشکیلات حزبی‌اش روی ملی‌گرایی تاکید دارند. اعضای این حزب منفعت‌محور هستند و منافع گروه حاکمه بر کرملین توسط این حزب تامین می‌شود.
آیا توسعه اتحادیه اروپا به قفقاز تهدید امنیتی برای روسیه به همراه دارد؟
اکنون تقریبا غیر از اوکراین، مولداوی و بلاروس دیگر همسایگان روسیه عضو این اتحادیه هستند. ورود اتحادیه اروپا به منطقه قفقاز می‌تواند چالش‌هایی را برای مسکو به همراه داشته باشد. به اعتقاد من همانطور که روس‌ها گسترش اتحادیه اروپا به شرق را به عنوان چالشی جدی در مقابل منافع ملی خود در نظر می‌گیرند، حرکت بروکسل به سوی کشورهای قفقاز نیز می‌تواند بار دیگر مسکو و اتحادیه اروپایی را در مقابل هم قرار دهد. تفاوت‌های عمده‌ای میان لهستان و به عنوان مثال ارمنستان برای مسکو وجود دارد. نباید فراموش کرد ضریب تهدید حضور اتحادیه اروپا در حوزه قفقاز به مراتب بیشتر از این حضور در کشورهای شرق اروپایی است که مرزهای مشترکی با روسیه ندارند. مسکو یک بار حیاط خلوت خود در شرق اروپا را با روی کار آمدن دولت‌های غربگرا در اوکراین و گرجستان از دست داده است. اکنون با حضور اتحادیه اروپایی در قفقاز منافعی از روسیه با چالش رو به رو می‌شوند که جبران آن امکانپذیر نیست.
دیمیتری مدودف، رئیس جمهور روسیه یک پیام ویدئویی برای مردم کشور همسایه اوکراین فرستاده است، این پیام از چه واقعیتی نشأت می‌گیرد؟
سخنان آقای مدودف در این پیام تصویری پیامی تازه نیست. مقامات مسکو بارها و به شکل‌های مختلف همبستگی خود را با مردم اوکراین نشان داده‌اند. اکنون ما در آستانه انتخابات ریاست‌جمهوری در اوکراین قرار داریم؛ انتخاباتی که می‌تواند صحنه سیاسی این کشور را دستخوش تغییر کند. به هرحال 17 درصد از مردم اوکراین روس‌تبار هستند و بخش مهمی از اوکراینی‌هایی که در شرق این کشور زندگی می‌کنند با سیاست‌های روسیه همصدا بوده و این مساله می‌تواند بر آرایش سیاسی در این کشور تاثیرگذار باشد. در جنوب شرق و شرق اوکراین اقلیت روس تبار زندگی می‌کنند. روس‌ها در پی سرمایه‌گذاری روی افکار عمومی این کشور هستند تا شاید بتوانند نظرات مردم اوکراین را به سوی نامزد مورد تایید خود یعنی آقای ویکتور یانکوویچ جلب کنند. حسن بهشتی‌پور در گفت‌وگو با «وطن امروز»:
جنگ افغانستان جدي‌ترين بحران ناتو است
آقای بهشتی‌پور! بسیار متشکرم که باری دیگر وقت خود را در اختیار من گذاشتید. ایالات متحده در نظر دارد موشک‌های پاترویت خود را به همراه یکصد نیروی نظامی به لهستان اعزام کند. این مساله قرار است تا پایان سال 2010 انجام شود. به نظر شما علت نصب این سامانه موشکی چیست و مقامات روسیه چه واکنشی در این‌باره از خود نشان خواهند داد؟
در پاسخ به سوال شما باید بگویم بعد از کنار گذاشته شدن طرح سامانه موشکی آمریکا در لهستان و جمهوری چک توسط آقای اوباما، ورشو از معترضان اصلی این اقدام کاخ سفید بود زیرا لهستانی‌ها بر این باور بودند که توافقات میان روسای جمهور روسیه و آمریکا می‌تواند عواقب گسترده‌تری به همراه داشته باشد. لخ کاچینسکی، رئیس جمهوری لهستان به همراه دونالد توسک، نخست‌وزیر این کشور از 2 جریان راستگرا در لهستان بر این باور بودند که لهستان در برابر تهدید روسیه از سوی واشنگتن تنها گذاشته شده است. آنها اجرای طرح دفاع موشکی آمریکا را عاملی مهم در جهت افزایش قدرت خود در مناسباتشان با روسیه می‌دیدند و پشتیبانی آمریکایی‌ها در ناتو و اروپا موجب ارتقای سطح دیپلماسی این کشور‌ها شده بود. لهستانی‌ها به دنبال افزایش نقش خود در جنگ افغانستان هستند و مناسبات امنیتی این کشور با کاخ سفید ابعاد گسترده‌تری در آینده پیش روی خود دارد. اکنون استقرار سامانه‌های SM-3 در لهستان به احتمال زیاد بار دیگر به بهانه مقابله با تهدید‌های موشکی جمهوری اسلامی ایران صورت می‌گیرد اما واقعیت امر آن است که هیچ اصطکاکی میان ایران و لهستان در مناسبات دوجانبه وجود ندارد و تهدید موشکی اروپا از سوی ایران به نظر شبیه به شوخی می‌آید زیرا چنین فضایی در مناسبات دوجانبه وجود ندارد که تهران بخواهد قاره سبز را تهدید کند، بنابراین بار دیگر اقدام آمریکا حمایت لهستان در مقابل تهدیدی است که از سوی روسیه احساس می‌کنند.
با توجه به آنکه لهستان جزئی از پیمان ناتو است چرا مقامات ورشو تلاش می‌کنند مناسبات دوجانبه‌ای با آمریکایی‌ها داشته باشند؟
در واقع ناتو یک پیمان کلی و جامع است. این پیمان در مواقعی مانند جنگ گرجستان می‌تواند ایفای نقش کند یعنی در فضایی که یکی از اعضا وارد نبردی مستقیم شود. البته گرجستان جزو ناتو نیست و آغاز کننده جنگ آگوست 2008 بود. درباره موشک‌های پاتریوت باید این نکته را در نظر داشت که نصب چنین موشک‌های ضدموشکی برای خنثی کردن تهدید‌های احتمالی از سوی موشک‌های روسیه در نظر گرفته شده است و پیمان ناتو در نصب چنین سامانه 30 تنی نقشی ندارد. بدون توجه به مناسبات اروپا- روسیه و مسکو - لهستان این نکته گفتنی است که تهدید موشکی یک اقدام آنی است و تا ناتو بخواهد برای مقابله با چنین تهدیدی تصمیم بگیرد موشک‌ها شلیک شده‌اند و خسارات زیادی وارد شده است، بنابراین به نظر من نصب چنین سامانه موشکی در جمهوری لهستان بیشتر به عنوان دلجویی از مقامات ورشو است تا یک تغییر در مناسبات امنیتی اروپا.
من بعید می‌دانم روسیه واکنش تندی در این‌باره از خود نشان دهد زیرا موشک‌های دفاعی پاتریوت با سامانه موشکی قبلی تفاوت بنیادی دارند. روس‌ها مخالفت خود را نسبت به نصب سامانه‌های تهاجمی قبلی صراحتا و بارها اعلام کرده بودند. نگرانی مسکو بیش از هر چیز سامانه راداری است که جمهوری چک میزبانی آن را برعهده گرفته بود زیرا این سامانه می‌توانست تمام آزمایش‌های نظامی روسیه را در غرب این کشور کنترل کند که اکنون با لغو آن از سوی واشنگتن روسیه نفس راحتی کشیده است.
چند ماهی است دبیرکل ناتو تغییر کرده و آقای راسموسن جانشین یاپ‌هوب شفر شده است. این تغییر به چه دلیل انجام شد و آیا می‌توان آن را نشانه‌ای در جهت بهبود روابط میان روسیه و این سازمان در نظر گرفت؟
شفر از سمت خود کنار رفت تا تغییرات در ناتو انجام شود. این یک تغییر دوره‌ای نیست و متناسب با آن استراتژی ناتو در قبال بسیاری از موضوعات از جمله جنگ افغانستان تغییر خواهد کرد. حضور راسموسن برای اجرای این تغییرات است و ما شاهد آن هستیم که از زمان انتخاب نخست‌وزیر سابق دانمارک به عنوان دبیرکل ناتو تحرکات گسترده‌ای در این روابط میان این سازمان و روسیه صورت گرفته است. این تغییرات در استراتژی و مناسبات جدید با روسیه متناسب با وظایف جدید ناتو است که از سال 2001 به مرور زمان بر دوش این سازمان گذاشته شده است. ناتو در 8 سال گذشته نقش‌آفرینی جدیدی در عرصه‌های جهانی آغاز کرده و این سازمان اکنون نه‌تنها در اروپا بلکه در آسیای مرکزی بویژه افغانستان وظایف جدیدی را برعهده گرفته است. ناتو نشان داد امنیت را دیگر در قالب اروپا تعریف نمی‌کند و شاهد تغییرات تدریجی در استراتژی و اقدامات این سازمان خواهیم بود.
این تغییرات تدریجی طیف وسیعی از تحرکات ناتو را دربر خواهد گرفت. همانطور که اشاره شد ناتو در حال تغییر است اما این تغییرات به صورت تدریجی و بدون شتاب خواهد بود. جنگ افغانستان اکنون بحران جدی برای ناتو به همراه داشته و درخواست ژنرال مک‌کریستال از وزرای دفاع ناتو در اجلاس هفته گذشته براتیسلاوا نشان از عمق این بحران دارد. وزرای دفاع ناتو در این جلسه غیررسمی به درخواست آمریکا پاسخ مثبت ندادند و اوضاع بی‌ثبات در این کشور را بهانه عدم افزایش نیرو اعلام کردند. راسموسن و اعضای اروپایی ناتو خواستار مشارکت بیشتر روسیه هستند و همانطور که در مصاحبه قبلی به شما گفتم روسیه از این افزایش تعاملاتش با ناتو استقبال می‌کند. حضور راسموسن در ناتو و باراک اوباما در کاخ سفید مجموعه جدیدی از تعاملات میان مسکو و این سازمان را ایجاد خواهد کرد. غرب امید‌وار است با روسیه به عنوان یکی از اعضای خود برخورد کند؛ عضوی عادی که در رهبری این سازمان کمترین ایفای نقش را داشته باشد.
آقای بهشتی‌پور! چرا روسیه حاضر به پذیرش برتری هویتی و ارزشی غرب نیست و ما شاهدیم که آنها در عین حال علاقه‌مند به نزدیکی به غرب هستند، این دوگانگی چگونه قابل تفسیر است؟
به نظر من این سوال را می‌توان از 2 جنبه پاسخ داد. سابقه تاریخی این کشور به عنوان یک منظر و سابقه ژئوپلیتیکی آن از نقطه نظر دیگر باعث شده تا روس‌ها همواره در روابط خود با غرب با تردید‌هایی رو‌به‌رو باشند. اساسا تفکر اسلاو‌های شرقی با مرکزیت امپراتوری روسیه کی‌یف در مناسبات خود با غرب با چالش‌هایی رو به رو بوده است. در این رابطه نیز خانم هلن دارکوس در کتاب شوربختی مردم روس به این مساله پرداخته است. از نقطه نظر ژئوپلیتیکی نیز روسیه به عنوان کشوری آسیایی - اروپایی دارای منافع گسترده‌ای در شرق دور و تعامل با غرب بوده است. این کشور به جهت گستردگی نیازمند تعریف منافع ملی دوگانه در گذشته بوده که تاثیرات عمیقی در مناسباتش با کشورهای غربی گذاشته است. نگاه رو به شرق مسکو در طول تاریخ باعث شده این کشور نتواند آنطور که اروپایی‌ها و بعد‌ها آمریکایی‌ها می‌خواسته‌اند وارد تعامل دوجانبه شود. روس‌ها هرگز درون اروپا ذوب نشدند. این قالب آسیایی – اروپایی هرگز اجازه نداد روس‌ها در تعاملات خود با اروپایی‌ها احساس نزدیکی با آنها کنند در حالی که مقامات روسیه بارها کشورشان را یک کشور اروپایی قلمداد کرده‌اند. فراموش نکنیم انقلاب بلشویکی در سال 1917 و حکومت 70 ساله کمونیستی در این کشور نیز یکی از عوامل تاثیرگذار در اختلافات میان این کشور و غرب بوده است. طی سال‌های بعد فروپاشی عامل ایدئولوژی تضعیف شده اما کاملا از بین
نرفته است.
عده‌ای بر این باورند حزب روسیه واحد به رهبری ولادیمیر پوتین مانند حزب کمونیست دوران اتحاد شوروی عمل می‌کند. این نظر تا چه اندازه صحیح است؟
افرادی که چنین اظهار‌نظری می‌کنند نه حزب روسیه واحد را می‌شناسند و نه با حزب کمونیست اتحاد شوروی آشنا هستند. حزب کمونیست ساختارهای خاص خود را داشت که بعد از فروپاشی اتحاد شوروی در سال 91 با بازبینی و بازسازی ساختارهای خود فعالیت جدید در روسیه چند حزبی امروز را آغاز کرد. فراموش نکنیم روسیه کشوری است با دموکراسی جوان و احزاب اندک که از طیف‌های مختلفی از فعالان اقتصادی تا سیاسی و اجتماعی در این گستره در حال ایفای نقش هستند. در این میان حزب روسیه واحد ممکن است از ساختارهای حزب کمونیست اتحاد شوروی گرته‌‌برداری کرده باشد، اما عمده فعالیت این حزب روی ملی‌گرایی استوار است. مرکزیت و سانتریالیسمی که بر حزب روسیه واحد حاکم است به هیچ‌وجه قابل مقایسه با حزب کمونیست نیست.
حزب کمونیست اتحاد شوروی کنگره‌های مختلفی داشت که هرگز مانند آن را در روسیه واحد شاهد نیستیم؛ کنگره خلق‌ها که 5 هزار عضو داشت و بعد از تشکیل جلسه 300 نفر عضو کمیته مرکزی در این میان انتخاب می‌شدند که این کمیته در نهایت رهبری کل اتحاد شوروی را تشکیل می‌داد. حزب کمونیست اتحاد شوروی 2 ونیم میلیون عضو فعال داشت اما حزب روسیه واحد در نهایت با اجتماع 5 یا 6 نفر تصمیمات اصلی خود را می‌گیرد که این افراد تعیین‌کننده استراتژی این باشگاه سیاسی هستند، بنابراین افرادی که در حزب روسیه واحد فعالیت می‌کنند نوعی گرایش ملی‌گرایی روسی دارند. در هر حال اکنون روسیه واحد با توجه به هیات اداره کننده و تشکیلات حزبی‌اش روی ملی‌گرایی تاکید دارند. اعضای این حزب منفعت‌محور هستند و منافع گروه حاکمه بر کرملین توسط این حزب تامین می‌شود.
آیا توسعه اتحادیه اروپا به قفقاز تهدید امنیتی برای روسیه به همراه دارد؟
اکنون تقریبا غیر از اوکراین، مولداوی و بلاروس دیگر همسایگان روسیه عضو این اتحادیه هستند. ورود اتحادیه اروپا به منطقه قفقاز می‌تواند چالش‌هایی را برای مسکو به همراه داشته باشد. به اعتقاد من همانطور که روس‌ها گسترش اتحادیه اروپا به شرق را به عنوان چالشی جدی در مقابل منافع ملی خود در نظر می‌گیرند، حرکت بروکسل به سوی کشورهای قفقاز نیز می‌تواند بار دیگر مسکو و اتحادیه اروپایی را در مقابل هم قرار دهد. تفاوت‌های عمده‌ای میان لهستان و به عنوان مثال ارمنستان برای مسکو وجود دارد. نباید فراموش کرد ضریب تهدید حضور اتحادیه اروپا در حوزه قفقاز به مراتب بیشتر از این حضور در کشورهای شرق اروپایی است که مرزهای مشترکی با روسیه ندارند. مسکو یک بار حیاط خلوت خود در شرق اروپا را با روی کار آمدن دولت‌های غربگرا در اوکراین و گرجستان از دست داده است. اکنون با حضور اتحادیه اروپایی در قفقاز منافعی از روسیه با چالش رو به رو می‌شوند که جبران آن امکانپذیر نیست.
دیمیتری مدودف، رئیس جمهور روسیه یک پیام ویدئویی برای مردم کشور همسایه اوکراین فرستاده است، این پیام از چه واقعیتی نشأت می‌گیرد؟
سخنان آقای مدودف در این پیام تصویری پیامی تازه نیست. مقامات مسکو بارها و به شکل‌های مختلف همبستگی خود را با مردم اوکراین نشان داده‌اند. اکنون ما در آستانه انتخابات ریاست‌جمهوری در اوکراین قرار داریم؛ انتخاباتی که می‌تواند صحنه سیاسی این کشور را دستخوش تغییر کند. به هرحال 17 درصد از مردم اوکراین روس‌تبار هستند و بخش مهمی از اوکراینی‌هایی که در شرق این کشور زندگی می‌کنند با سیاست‌های روسیه همصدا بوده و این مساله می‌تواند بر آرایش سیاسی در این کشور تاثیرگذار باشد. در جنوب شرق و شرق اوکراین اقلیت روس تبار زندگی می‌کنند. روس‌ها در پی سرمایه‌گذاری روی افکار عمومی این کشور هستند تا شاید بتوانند نظرات مردم اوکراین را به سوی نامزد مورد تایید خود یعنی آقای ویکتور یانکوویچ جلب کنند. ارسال نظر
پربیننده