روح‌الله اژدری: حضـــــرت آیت‌الله‌العظمی خامنه‌ای رهبر حکیم انقلاب اسلامی در باب ضرورت دشمن‌شناسی حاکمان یک ملت داستانی را از شیخ ابواسحاق حاکم شیراز نقل می‌کنند که شنیدن آن بسیار آموزنده است: «در زمان حافظ، ۴ امیر پشت سر هم بر شیراز حکومت کردند که یکی از آنها شاه شیخ ابواسحاق است - البته اسمش شیخ است اما شیخ نبوده - حافظ هم در چند جا اسم او را آورده؛ چون به او بسیار علاقه‌مند بوده است. شاه شیخ ابواسحاق، هم جوان، هم زیبا و هم بسیار عیاش بوده است. امیر مبارزالدین -که یکی از پادشاهان آن منطقه بود- از کرمان حرکت کرد و به طرف شیراز آمد و قصد داشت این شهر را بگیرد. برای حمله به شیراز، آرام می‌آمد تا شیرازی‌ها نفهمند و او ناگهان شیراز را محاصره کند و فرصت دفاع به آنها ندهد. بعضی از مردم از ماجرا آگاه شدند، ماموران حکومت هم قضیه را فهمیدند اما کسی اصلا جرأت نمی‌کرد موضوع را به شاه شیخ ابواسحاق خبر دهد. دشمن نزدیک شیراز رسید و تمام منطقه جلو حصار شیراز را اردو زد. وزیر شاه شیخ ابواسحاق بالاخره دید اینطوری نمی‌شود؛ فردا دشمن به شهر حمله می‌کند و پادشاه خبر ندارد که دشمن پشت شهر است. آیا این برای یک مسؤول هنر است که نداند دشمن کجاست؟! وزیر پیش شاه شیخ ابواسحاق آمد اما دید جرأت نمی‌کند مستقیم به او بگوید! لذا از راهش وارد شد؛ گفت هوا خیلی خوب و بهاری است و صحرا سبزه‌زار است؛ آیا میل ندارید بالای پشت بام قصر بروید و بیرون را تماشا کنید؟ به این بهانه پادشاه را از داخل قصر بیرون کشید و بالای قصر برد. وقتی پادشاه روی پشت بام رفت و نگاه کرد، دید کسانی در بیابان اردو زده‌اند. پرسید این اردو مربوط به کیست؟ گفت متعلق به امیر مبارزالدین است. گفت چه موقع آمده‌اند؟ گفت - مثلا - ۱۰ روز است. این پادشاه بی‌غیرت و بی‌عرضه به جای اینکه بلافاصله بیاید و لباس جنگ بپوشد - البته بعد هم جنگ کرد و ابتدا اسیر و سپس کشته شد- گفت اینها حیف‌شان نیامد در این هوای خوش بهاری به جنگ آمدند! اینگونه نمی‌شود انسان مسؤولیت‌های مهم جامعه را بر عهده گیرد». (۹ اسفند ۷۹)
بی‌شک دشمن‌شناسی از محوری‌ترین مباحث در موضوع دفع تهدیدها و دفاع از یک ملت به شمار می‌آید. چه بسا ملت‌هایی که در طول تاریخ بر اثر غفلت رهبران و خود مردم از دشمنان و فقدان آگاهی و بصیرت لازم سیاسی و اجتماعی در شناخت توطئه‌های بیگانگان و اتخاذ مواضع به موقع و صحیح توسط نخبگان و خواص آن جامعه به سرنوشتی هلاکت‌بار دچار شده‌اند. حفاظت از امنیت نظامی، سیاسی، اجتماعی و اقتصادی مردم از تکالیف اصلی ولایت بر ملت مسلمان است و ولی باید نقش یک دیده‌بان همیشه بیدار را در مقابل دسایس و دشمنی‌های دشمنان داشته باشد. رهبر یک ملت علاوه بر اینکه خود باید اطلاع دقیق و بهنگام از تحرکات دوستان و دشمنان داشته باشد، باید تلاش کند جامعه را در فهم مسائل پیرامونی زنده و پویا نگه دارد.
امام خامنه‌ای در زمینه عدم غفلت‌ورزی از دشمن می‌فرمایند: «در زمینه بیداری و آماده به کاری، غفلت مطلقا مورد قبول نیست، باید دائم بیدار بود، دائم باید هوشیار بود؛ چون حضرت امیرالمومنین علیه‌السلام فرمودند: مَن نامَ لَم یُنَم عَنه؛ اگر شما در سنگر خوابت برد، معنایش این نیست که سنگر مقابل شما هم خوابش برده، او ممکن است بیدار باشد؛ باید همواره در سنگر بیدار و آماده به کار بود». (۲۱ مهر ۹۸)
در همین رابطه بنیانگذار نظام جمهوری اسلامی حضرت امام خمینی(ره) نیز می‌فرمایند: «نباید غافل باشیم، ما باید بیدار باشیم و توطئه‌های آنها را قبل از اینکه با هم جمع بشوند، خنثی کنیم». (صحیفه نور/ ج 7/ ص 48)
وظیفه خطیر دشمن‌شناسی در نخستین مرحله به عهده رهبر هر جامعه است و رهبر است که با شناخت از دشمنان، راهبردهای دفاعی را تدوین می‌کند و به مرحله اجرا درمی آورد. نظام اسلامی از ابتدای پیروزی انقلاب اسلامی به دلیل تضاد ایدئولوژیک با دنیای سلطه‌طلب هدف انواع تهاجمات قرار گرفته است و از همان زمان برای دفع دشمنی‌ها در تمام حوزه‌ها مجبور به ایجاد یک خاکریز دفاعی شده است. ولی فقیه چه در دوران ابتدایی پیروزی انقلاب اسلامی و چه در دوران دفاع‌مقدس و چه پس از آن تاکنون همیشه در خاکریز خط مقدم دفاعی بوده و شجاعانه بر بالای خاکریز به هدایت و رهبری مردم پرداخته است. اگر در دوران دفاع‌مقدس، فرمانده لشکر‌هایی مثل شهید باکری و همت و خرازی تیر و ترکش در بالای خاکریزها می‌خوردند، رهبران جمهوری اسلامی مورد آماج تهمت‌ها، دروغ‌ها و خیانت‌ها و بی‌تفاوتی‌ها و مخالفت‌ها بودند. امام خامنه‌ای ۳۳ سال است در بالای خاکریز دفاع از انقلاب اسلامی هدایت ملت را بر عهده دارند و بارها با درایت بی‌نظیر و با پشتیبانی مردمی پوزه دشمنان را به خاک مالیده‌اند.
به طور قطع و یقین از جمله عوامل مهم ناکامی بیگانگان در مقابله با انقلاب اسلامی در طول ۳۳ سال گذشته نگاه نافذ و بصیرت رهبری انقلاب و بصیرت افزایی در شناسایی دشمنان و روش‌های دشمنی آنان با انقلاب اسلامی بوده است. دشمن‌شناسی از ویژگی‌های برجسته ایشان بوده و در طول دوران رهبری همیشه با رصد تحرکات دشمنان اسلام و جمهوری اسلامی اهداف آنان را تشخیص داده و با تدوین راهبردهای مناسب دشمنان را ناکام کرده‌اند. دلیل این همه دشمنی پرعقده از ایشان که در دوران اغتشاشات اخیر سر باز کرد، نقش بی‌بدیل و تاثیرگذار رهبری در خنثی کردن برنامه‌های متعدد آنان است. دشمن دریافته است باید ابتدا فرمانده شجاع بالای خاکریز جنگ ترکیبی را بزند.
رهبر بزرگوار انقلاب اسلامی درباره وظیفه حاکم اسلامی در شناخت دشمن می‌فرمایند: «بخش دیگرش اطلاع از دشمن است. کسی از من نپرسید شما از دشمن هم اطلاعی دارید یا نه؟! ولی من خودم عرض می‌کنم بله! بنده از دشمنان هم بی‌اطلاع نیستم. خیلی‌ها خیال می‌کنند ما گاهی تیر در تاریکی می‌اندازیم و از دشمن صحبت می‌کنیم. نه! تیر در تاریکی انداختن نیست؛ می‌دانیم و حس می‌کنیم که دشمن حضور دارد. اتفاقا همین چند روز قبل بعضی از مطبوعات آمریکا خبر از اظهارات رئیس سازمان سیا دادند که در بعضی روزنامه‌های ما هم منعکس شد. او گفته بود ما در فلان تعداد کشور - ایران را هم اسم آورده بود - ماموران سازمان خودمان را فعال کرده‌ایم که زبان مادری‌شان، زبان آن کشورهاست. بعد بویژه اسم ایران را آورده بود و گفته بود ما مامورانی داریم که زبان مادری‌شان فارسی است و متوسط سن‌شان هم ۳۰ سال است. ممکن است برای بعضی این سوال پیدا شود که چرا این حرف‌ها را می‌گویند. وقتی اطلاعات زیاد و سرریز می‌شود، برای صاحب آن اطلاعات اهمیتش کم می‌شود؛ لذا از گوشه و کنار حرف‌ها خیلی چیزها می‌شود فهمید. بله! ندیدن دشمن هنر نیست». (۹ اسفند ۷۹)
در مرحله دوم قاطبه ملت برای حفظ منافع مادی و معنوی خود باید دشمنانی را که چشم طمع به دارایی‌های آنها دارند بشناسند و در مقابل دشمن به مقابله برخیزند. لذا آگاهی رهبر و مردم یک جامعه نسبت به دشمنان عامل موفقیت و پیروزی است. نه رهبر آگاه به تنهایی قدرت مقابله با دشمن را دارد و نه ملت بی‌رهبر می‌تواند بر دشمنش پیروز شود. اطاعت‌پذیری و تبعیت از رهبری آنچنان که حضرت امام خمینی فرمودند از جمله موارد مهم حفظ کشور و نظام اسلامی است. دشمنان تلاش دارند با تهمت، دروغ و جوسازی‌های ناجوانمردانه بین مردم و رهبر انقلاب فاصله بیندازند و سپس به اهداف خود برسند. تخریب سرمایه اجتماعی حضرت آیت‌الله‌العظمی خامنه‌ای از اهداف رسانه‌ای دشمن در طول چند ماه گذشته بود که الحمدلله با هوشیاری مردم ناکام ماند.
رهبر دوراندیش انقلاب اسلامی تلاش دارند روحیه دشمن‌شناسی را به عنوان یک راهبرد دفاعی در مقابل مکاید دشمنان در مردم به وجود بیاورند و به نوعی ملت را به شناخت دشمن ترغیب کنند تا مردم هنگام حمله‌های سخت و نرم دشمنان نظام اسلامی با شناختی که از دشمن دارند خود به مقابله برخیزند. لذا در مراحل و زمان‌های مختلف مکاید و اهداف دشمنان نظام اسلامی را افشا کرده‌اند و همین آگاهی‌بخشی و بصیرت‌افزایی رهبر حکیم‌مان مکاید دشمنان را به خود آنان برگردانده است.
معظم‌له درباره ضرورت دشمن‌شناسی می‌فرمایند: «یک ملت باید دشمن را بشناسد، نقشه دشمن را بداند و خود را در مقابل آن تجهیز کند». (اول فروردین ۸۶)