شانزدهم مرداد امسال نشست خبری هشتمین دوره انتخاب و معرفی پایتخت کتاب ایران با حضور یاسر احمدوند، معاون امور فرهنگی وزیر فرهنگ و ارشاد اسلامی و اسماعیل جانعلی‌پور، مدیرکل دفتر مجامع، تشکلها و فعالیتهای فرهنگی معاونت امور فرهنگی وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی برگزار شد؛ نشستی که در آن احمدوند با اشاره به روند راهیابی شهرها به مرحله نیمه‌نهایی رویداد پایتخت کتاب گفت: حدود ۱۰۵ شهر وارد این رقابت شدند که ۷۶ شهر به طور کامل مراحل ارسال مدارک و ثبت‌نام را طی کردند و در نهایت ۱۲ شهر به عنوان شهرهای دوستدار کتاب انتخاب شدند. از ۲۴ استان، متقاضی داشتیم که فراگیری خوبی در کشور است و این اهمیت موضوع کتاب را در شهرهای مختلف نشان می‌دهد. وی افزود: در انتخاب شهرهای دوستدار کتاب تلاش شده به برنامه‌های متنوع شهرها توجه شود. لازم بود شهرها از ظرفیت‌های مختلف استفاده حداکثری کنند؛ یعنی دستگاه‌های مختلف رسمی و عمومی باید همراهی می‌کردند و از ظرفیت‌های مردمی و بخش خصوصی به صورت حداکثری استفاده می‌شد. در شهرهای نامزد، این اتفاق رخ داده و از امکانات و ظرفیت اصلی استفاده شده است، همچنین از توان مردمی، بخش خصوصی، مروجان و فعالان حوزه کتاب به این رویداد، فراخوانده شدند. امیدواریم مرحله جدیدی با شور و اشتیاق در شهرها برای کسب عنوان پایتختی کتاب ایجاد شود.
از شاخص‌هایی که برای انتخاب این شهرها مد نظر بوده، می‌توان به جامعیت در توجه به همه اقشار و بهره‌مندی از خدمات مربوط به حوزه کتاب از جمله جامعه معلولان و آسیب‌دیدگان، زندانیان، کودکان و تنوع مخاطب و دسته‌بندی‌های مختلف اقشار اشاره کرد. بهره‌گیری از ظرفیت خیران در شهرها برای بهره‌مندی از ظرفیت آنها در موضوع کتاب و ترویج کتابخوانی، توجه به ظرفیت‌های رسانه‌ای در اختیار شهرها برای سامان دادن این ظرفیت‌ها در مسیر ترویج کتابخوانی، توجه به ظرفیت سازمان‌ها و نهادها و طراحی و اجرای شیوه‌های جذاب رقابتی بین طرح‌های مردمی در زمینه کتاب از دیگر موارد مدنظر بوده است. در این رویداد، از استان اصفهان شهرهای شاهین‌شهر، میمه و اصفهان، از البرز شهر کرج، از آذربایجان غربی شهر ارومیه، از خراسان‌رضوی شهر سبزوار، از استان سمنان شهر سمنان، از فارس شهر اوز و صدرا، از قزوین شهر قزوین، از کرمان شهر رابر، از گیلان شهر فومن و از مازندران شهر آمل به عنوان شهرهای دوستدار کتاب در هشتمین دوره این رویداد معرفی شدند.
در ادامه این رویداد، روز گذشته آیین معرفی هشتمین دوره انتخاب و معرفی پایتخت کتاب ایران با حضور محمدمهدی اسماعیلی وزیر فرهنگ و ارشاد اسلامی، یاسر احمدوند معاون امور فرهنگی وزیر فرهنگ و ارشاد اسلامی، مهدی جمالی‌نژاد معاون عمران و توسعه امور شهری و روستایی وزارت کشور، اسماعیل جانعلی‌پور مدیرکل مجامع، تشکلها و فعالیتهای فرهنگی وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی، مهدی رمضانی دبیرکل نهاد کتابخانه‌های عمومی کشور و مدیران کل ارشاد استان‌ها و مروجان کتابخوانی در مرکز همایش‌های برج آزادی برگزار شد.
وزیر فرهنگ و ارشاد اسلامی در این مراسم اظهار کرد: مبنای ایجاد وزارت فرهنگ، تنظیم‌گری در حوزه‌های مختلف است. این رویکرد را در دوره جدید ارتقا می‌دهیم، حرکت‌های وزارت فرهنگ را در جایگاه برنامه‌ریزی و توسعه روزافزون فرهنگی تمهید می‌کنیم و این اتفاق با شتاب رو به جلو حرکت می‌کند. این جریان را باید با رویدادهای بزرگ، شتاب دهیم. کتاب، اصلی‌ترین عنصر فرهنگی ایران است و فرهنگ و تمدن ایرانی، افتخارش، کتاب است. کتاب در کلام‌الله مجید معجزه جاویدان پیامبر ما است. ابتنای این معجزه بر کتاب است. در سوره‌ها و آیات متعدد بر نکته تأکید شده است. در واقع همه زمینه‌های تاریخی و فرهنگی را برای ارتفاع‌گیری مجدد در اختیار داریم و زیرساخت‌های متعددی در کشور داریم.
محمدمهدی اسماعیلی گفت: مجموعه کتابخانه‌های عمومی را برای دسترسی‌ها داریم و بیش از 4 هزار کتابخانه در نهاد کتابخانه‌های عمومی در حال تمهید است. در دور دوم سفرهای استانی رئیس جمهور، اعتباری را برای افزایش کتابخانه‌های عمومی و سیار قرار داده‌ایم که ایلام جزو این شهرها بود. در خوزستان، آذربایجان شرقی و... به کمک کانون پرورش فکری و شهرداری‌ها و نهادها، آستان قدس رضوی و مجموعه‌های حوزه اوقاف و مساجد این اتفاق می‌افتد. هزاران کانون فرهنگی - هنری داریم که کتابخانه در حوزه عمومی وجود دارد که کتابخانه دانشگاه‌ها و مدارس نیز به آن اضافه می‌شود. بنا داریم رویداد پایتخت کتاب ایران را گسترش دهیم.، این رویداد، رقابتی را میان شهرها ایجاد کرده اما تعداد شرکت‌کنندگان قانع‌کننده نیست، بویژه اینکه بیش از 1300 شهر داریم. استعداد و ظرفیت در این حوزه بیشتر از این ارقام است؛ به عنوان مثال خراسان و سبزوار یکی از کانون‌های بزرگ تمدنی ایران است. شهر اوز نیز پر از خیران و افراد متعهدی است که عرق ایران را دارند. به تک‌تک شهرها سفر کرده‌ام و ویژگی‌های هر کدام را می‌دانم. شهرها شرایط خوبی دارند و مفتخریم ایران سربلند از کانون‌های فرهنگ و دانش در منطقه است. وزیر فرهنگ و ارشاد اسلامی ادامه داد: در سال‌های اخیر در زمینه مطالعه رشد خوبی داشتیم و طبق آخرین پیمایش‌های انجام شده، سرانه مطالعه در ایران بدون احتساب کتاب‌های آموزشی ادعیه و... حداقل 33 دقیقه است. مطالعه در کشور، وضع مطلوبی ندارد اما بسیار مطلوب‌تر از کشورهای همسایه است. سال گذشته نزدیک به 110 هزار مجوز چاپ کتاب داشتیم. تعداد بسیار زیادی از اینها کتاب‌های تالیفی و چاپ اول است که از این منظر قابل توجه است. یکی دیگر از رویکردهای وزارت فرهنگ، دیپلماسی فرهنگی است و رفت و برگشت‌ها با مسؤولان ایرانی و کشورهای مختلف دورقمی شده است. وی با اشاره به برگزاری نمایشگاه کتاب تهران و فروش مجازی در این نمایشگاه گفت: طبق آمار 2800 روستا از نمایشگاه کتاب خریداری کرده‌اند و بازدید از نمایشگاه امسال بیش از 7 میلیون نفر بازدید شد و این نشان می‌دهد مردم به مطالعه علاقه‌مندند. وزیر ارشاد با اشاره به بازدید مقام معظم رهبری از سی‌و‌چهارمین دوره نمایشگاه بین‌‌المللی کتاب تهران افزود: مقام معظم رهبری بیش از 3 ساعت برای بازدید از غرفه‌های نمایشگاه کتاب وقت گذاشتند و این میزان علاقه‌مندی به کتاب از ایشان که خودشان از نوابغ و نویسنده مهم‌ترین کتاب‌های عرفانی هستند، موجب افتخار ایران اسلامی است. انقلاب اسلامی ایران، عمیقا فرهنگی است و رهبران آن متفکر و نویسنده هستند. این رویکرد باید در همه جریان‌ها جاری باشد. باید برای دایر کردن کتاب‌فروشی‌های جدید اقدام کنیم. در زمینه کاغذ در آستانه خودکفایی و صادرات و به لحاظ مرکزیت فرهنگی در منطقه پرچمدار فرهنگ و تمدن هستیم.
اسماعیلی ادامه داد: موضوع کتابفروشی‌ها، دست‌فروشی‌های کتاب و فروش مجازی کتاب باید زیر نظر مدیریت کامل قرار بگیرد. گاهی صحبت‌هایی می‌شد مبنی بر اینکه وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی موضوع نظارت خود را واگذار کرده اما در واقع این چنین نیست. از همه مجموعه‌ها و حوزه‌های متخصص نظر دریافت می‌کنیم. همچنین هیات نظارت را در ۲ سطح کتاب کودک و هیات نظارت متشکل از خبرگان حوزه کتاب تشکیل داده‌ایم که در آن تصمیم‌گیری می‌شود. بنا داریم نظارت وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی در حوزه کتاب به ارتقای آن کمک کند.
در بخش دیگری از این مراسم، نمایندگان شهرهای آمل، اصفهان، ارومیه، اوز، رابر، سبزوار، سمنان، شاهین‌شهر، صدرا، فومن، قزوین و کرج از برنامه‌های ترویج کتاب و کتابخوانی در شهرهای خود صحبت کردند. در پایان این مراسم لوح و تندیس پایتخت کتاب ایران به شهرهای منتخب اعطا شد.