بهعنوان نخستین سوال میخواهم بدانم اصلاً جریان شما و داستانهای آخرالزمانی از چه قرار است که اینقدر دغدغه پرداختن به آن را دارید؟!
یک جریان عاشقانه!
مشخص است، چون این در بیشتر فیلمهای شما یک پیام دنبالهدار است. چه چیز مسحور کنندهای در این پیام وجود دارد؟
خب، فکر میکنم نخستین باری که سراغ این سوژه رفتم، به فیلم «روز استقلال» بازگردد. در آن فیلم قرار بود دنیا در روز 4 جولای به پایان خود برسد که برای ما (من و همکارم دین) این فقط یک داستان روایی بود، نه بیشتر. بعد دوباره و با فیلم «روز بعد از فردا» جذب آن شدم، چون این احساس را داشتم که اگر ما انسانها به همین شیوه ادامه دهیم، پایان اینگونه خواهد بود. البته نه پایان کامل بلکه یک عصریخبندان یا فاجعه بزرگ دیگری که فراخواهد رسید. بعد هم من با هرلد کلوسر درباره پروژههای بعدی صحبت کردم. به نظر میرسید که یک فیلم درباره سیلی جهانی، موضوع خوبی خواهد بود چون ما میتوانستیم براساس آن به بازگویی روایتی امروزین از داستان کشتی نوح بپردازیم... .
نام «2012» را برای عنوان فیلم، از تقویم مایایی گرفتهاید؟
بله، ما این کار را تقریبا به همان صورتی انجام دادیم که «منطقه 51» را به فیلم «روز استقلال» ربط دادیم. در زمان روز استقلال هم بسیاری از مردم به حرفوحدیثهای پیرامون منطقه 51 (منطقهای نظامی در آمریکا که گمانهزنیهای بسیاری درباره آن وجود دارد) اعتقاد داشتند. هیچکس نمیتوانست واقعا آن را ثابت کند، اما بسیاری از مردم آن را باور داشتند و ما فکر کردیم که خوب است اگر در فیلم آن سالی که قرار است این اتفاق روی دهد را به 2012 ربط دهیم. من برای 2 یا 3 جلسه در لسآنجلس بودم که هرلد با من تماس گرفت و گفت: «حالا میدونم باید اسم فیلم چی باشه، نظرت درباره 2012 چیه؟» من از این نظر خوشم نیامد و کاملا با آن مخالف بودم چون به نظرم برای فیلم تاریخ انقضا معین میکرد. اما بعد بیشتر و بیشتر از آن خوشم آمد، چون خوب بود که فیلم را به چیزی ربط میدادیم که مردم به آن اعتقاد داشتند.
میخواستم بپرسم آیا قبل از شروع ساخت فیلم از سال 2012 در تقویم مایایی خبر داشتید یا نه؟ اما به نظر میرسد شما بعدا از آن اطلاع پیدا کردید.
بله، ما بعدا از آن اطلاع پیدا کردیم. فیلمها و ایدهها به این صورت رشد نمیکنند. بیشتر اوقات، شما از یک دیدگاه استقبال میکنید و بعد یک داستان از آن دیدگاه متولد میشود و به دنبال آن داستان هم شخصیتها خلق میشوند. بعد شما تحقیق را شروع میکنید و بعضی وقتها به چیزهایی اینچنینی برمیخورید. این همان چیزی بود که در «روز استقلال» برای ما روی داد. ما متوجه شدیم مردم چقدر به منطقه 51 اعتقاد دارند بنابراین ما آن را به فیلم خود ربط دادیم تا به داستان واقعیت بیشتری ببخشیم.
وقتی تحقیق میکردید چطور تئوری مایایی 2012 را از نظریههای درست یا غلط دیگر جدا کردید؟
خب، نظرات زیادی در اینباره وجود دارد، حتی شما میتوانید نظریهای از خودتان بسازید. چیز حیرتآور برای من، تعداد کتابها در این زمینه بود. در سایت اینترنتی آمازون صدها کتاب با اشاره به 2012 وجود دارد، من 6 یا 7 صفحه اول را سفارش دادم و کلی کتاب را در برابر خودم دیدم که هرکدام داستان متفاوتی داشت. ما فقط از اینکه تقویم مایایی برای خودش پایانی دارد استفاده کردیم که این به داستان فیلم ما یک تاریخ وقوع داد. از طرف دیگر از آنجایی که این تقویم دارای چرخهای است که توضیح میدهد چگونه نیروی مخرب خورشید، زمین را به نابودی میکشد از آن استفاده کردیم. ما اندکی از آن حقایق بهره بردیم، همین.
در بسیاری از فیلمهای آخرالزمانی، تنها ایالات متحده بهعنوان موضوع و محل وقوع حوادث انتخاب میشود، اما شما تصمیم گرفتید تمام دنیا را شامل این اتفاق کنید. آیا این همان چیزی بود که شما از ابتدا به دنبالش بودید؟
وقتی شما یک فیلم از سیل میسازید، سیل باید جهانی باشد و برای تایید در ذهن مخاطب هم لازم است یک تئوری برای آن ارائه شود. ما تحقیق کردیم و به این نظریه برخوردیم که پوسته و خشکیهای زمین در حال جابهجا شدن هستند (که البته ممکن است درست یا غلط باشد). راستش اصل قضیه شاید اصلا مهم نباشد اما برای فیلم ما عالی بود، چون به این ترتیب ما کلی زلزله، فوران آتشفشان و جابهجایی پوسته زمین را میتوانستیم تصویر کنیم و سونامیهای بزرگی که تشکیل میشدند، اما درباره سوال شما، من آلمانیتبار هستم، پس چرا باید فیلمم را به آمریکا محدود میکردم؟ خوب است که فاجعه از آمریکا شروع شود، اما فکر کردن به هیمالیا هم جالب بود! دقیقا یادم نمیآید که ایده هیمالیا از کجا آمد. فکر کنم چون بلندترین نقطه جهان و بام دنیاست سراغ آن رفتیم. بالاخره سیل واقعی، سیلی است که هیمالیا را هم ببلعد!
از چالشها و دشواریهایی که هنگام خلق بصری این سیل داشتید برایمان بگویید؟
من از همکار قدیمیام ولکر اینگل (در مقام سرپرست جلوههای ویژه) استفاده کردم و او هم همکاری خود را با مارک ویگرت آغاز کرد. آنها بهترین افراد بودند و برای انجام این کار کاملا تخصصی عمل کردند. ما برای انتخاب استودیوها و محلهای افکت درست مثل انتخاب هنرپیشهها عمل کردیم و بعد برای هر چیزی، مثلا صحنههایی که شامل تصاویری از آب بودند افراد ویژهای را به کار گرفتیم.80 ـ 70 نفر بدون وقفه کار میکردند تا اینکه ما سکانس زلزله را در لسآنجلس خلق کنیم که البته آنها نیمی از کار را انجام دادند و نیم دیگر را هم Digital Domain خلق کرد. 15 کمپانی برای ما کار میکردند و این بزرگترین نمایش از افکتهای بصری بود که من تا به حال انجام دادهام و باید بگویم که برخی از عظیمترینها را انجام دادهام. فیلمبرداریهای ما در این فیلم بسیار پیچیده بود. ما خیلی از فیلمبرداریها را با آب انجام دادیم و کار با آب به «سختترین» شهرت دارد.
شما فکر میکنید مردم در سال 2013 فیلم را چطور ببینند؟
(با لبخند) 2هزاروسیزدهی دیگر وجود ندارد! هرچند شاید هنوز گروهی از مردم در جاهایی زنده مانده باشند! اما از شوخی گذشته راستش من نمیدانم. من این بحث را با هرلد انجام دادم. این بحث را که اصلا ما داریم چه کار میکنیم؟ در سال 2013 تاریخ فیلم گذشته. اما یکی از فیلمهای مورد علاقه من «2001 یک ادیسه فضایی» است. هنوز هم آن فیلم را دوست دارم، پس میتوان به 2012 هم امیدوار بود.
چرا جان کیوزاک را برای این نقش انتخاب کردید؟
خب، ما بهدنبال هنرپیشهای میگشتیم که مثل همه باشد و هوش کمیک و زیرکی هم داشته باشد. هنرپیشههای زیادی با این ویژگیها وجود ندارند. من همیشه جان کیوزاک را تحسین میکردم و برای همین ما این نقش را به او پیشنهاد کردیم.
او قبلا زیاد فیلمهایی با این سبک و سیاق بازی نکرده بود که این در نوع خود جالب است.
خب البته او کمی در این ژانر بازی کرده، مثل همان فیلم «1408» و فیلم «هواپیمای محکومین» که کمی اکشن داشت. نکته جالب در فیلمهای فاجعه این است که مجبور نیستی آدم ویژهای را داشته باشی، نیازی به یک بروس ویلیس نداری، نیاز به یک آرنولد شوارتزنگر نداری، فقط یک آدم معمولی لازم داری و اگر کاراکترها را خوب بنویسی طبعا هنرپیشههای واقعا خوبی را هم خواهی داشت. فکر میکنم که ما هنرپیشههای خیلی خوبی در این فیلم داشتیم.
اینکه هنرپیشههایی را کارگردانی کنید که چیزی را در برابر خود نمیبینند اما به آنها گفته میشود که مثلا فرض کنید همین الان یک هواپیما در مقابل چشم شما روی کاخ سفید سقوط کرد، چه دشواریهایی دارد؟
(با لبخند) خب ما از تکنیکی به نام Previse استفاده میکنیم (که شامل تجسم صحنههای فیلم پیش از آغاز فیلمبرداری است) و بیشتر به نسخهای از یک کتاب مصور شباهت دارد. مثل یک فیلم انیمیشن ساده است که در آن شما میتوانید تکتک صحنهها را ببینید و این نخستین چیزی است که ما برای هنرپیشهها نمایش میدهیم و همیشه هم نخستین سوالی که آنها از ما میپرسند این است که «قراره نسخه اصلی هم به همین شکل بیقواره باشه!؟» و ما پاسخ میدهیم که خیر، کارهای زیادی باید روی آن انجام بگیرد و این جلوههای خام از این بهتر به نظر خواهد رسید. باید کلی حرف بزنیم و مرتب برای آنها توضیح دهیم که مثلا الان چه چیزی درحال وقوع است و آنها را همینطور درگیر صحنهها نگه داریم که این کار بسیار سختی است، چون ما هنوز نیاز داریم آنها در حال ایفای نقش باشند.
شما خیلی خوش اقبال هستید که هنرپیشههایی مثل
ویل اسمیت و دیگران را پیدا میکنید که نقاط اوج کارشان را در فیلمهای شما تجربه میکنند. در این فیلم چه کسی این را تجربه خواهد کرد؟
بسیاری از هنرپیشهها از قبل معروف هستند، اما چیوتل اجیوفور زیاد معروف نیست. فکر کنم که او ستاره بزرگی خواهد شد.
این تنها فیلم علمی و تخیلی شما نخواهد بود. ممکن است درباره پروژههای دیگری مثل «ایزوبار» و «بنیاد» که در دست دارید هم برایمان توضیح دهید؟
«ایزوبار» فیلمی بود که من برای ادامه آن به لسآنجلس آمدم. درواقع من به این ترتیب به هالیوود کشیده شدم. 9 ماه روی آن کار کردم و بعد تصمیم گرفتم که آن را انجام ندهم و فکر میکنم دیگر سراغش نروم، 20 سال پیش بود. اما «بنیاد» (نوشته ایزاک آسیموف) مجموعه کتابی بود که من خیلی خوششانس بودم که به دستش آوردم چون خیلیها دنبال ساخت نسخه سینمایی آن بودند. من در حال برنامهریزی نخستین فیلم از 3 فیلمی هستم که قرار است بر اساس این مجموعه ساخته شود که «بنیاد» نام دارد، بعدی هم «بنیاد و امپراتوری» خواهد بود و سپس «بنیاد دوم». من برای نگارش آن از باب رودات، نویسنده «نجات سرباز رایان» دعوت کردم.
درباره «بنیاد» وقتی پای آثار آسیموف درمیان است، نوع نزدیک شدن شما به آنها چگونه خواهد بود؟ آیا نسبت به فیلمهایی که در آنها همه چیز را در دنیا ویران میکنند، ملایمتر است؟
خب، این فیلم کاملا فرق میکند. چیز جالب و دشوار درباره «بنیاد» آسیموف این است که او درواقع آن را به صورت داستانهای کوتاه نوشته است، بعد از دل همین داستانهای کوتاه کتاب اول را خلق کرد و نام آن را «بنیاد» گذاشت که در واقع چند داستان کوتاه بود. بعد هم آن دو روایت بزرگ را نوشت که قسمت دوم را تشکیل دادند و در نهایت هم تنها یک رمان نوشت که «بنیاد دوم» نام گرفت، بنابراین اصلا قرار نبود این داستان حالتی روایی داشته باشد. اما وقتی شما فیلم میسازید باید داستان حالت روایی داشته باشد. چون ما یک هنرپیشه نقش اصلی داریم. یک شخصیت به عنوان قهرمان و یک شخصیت ضدقهرمان ما را در داستان پیش میبرند. مشکل پیدا کردن راهی برای اینکار تبدیل داستان به روایت بود.
آیا این 3 فیلم قرار است ارباب حلقههای شما باشند؟
نمیدانم، امیدوارم اینطور باشد.
«روز استقلال» یکی از پرفروشترین فیلمهای تاریخ بود و یکی از 5 فیلمی است که بیشترین نمایش را به صورت کابلی داشته، اما چرا هیچ وقت ادامه آن را نساختید؟
این یکی از آن فیلمهایی است که ادامه دادن آن دشوار است. از سوی دیگر ویل اسمیت یکی از ستارههای درجه یک شده که برنامه کاری شلوغی دارد. من اخیرا با ویل دربارهاش صحبت کردم. او هم نظر مثبتی دارد، اما ما یک داستان خوب هم لازم داریم و از نظر اقتصادی نیز باید شرایط آماده باشد و در ضمن همیشه پروژههای جدیدی هست که میخواهیم روی آنها کار کنیم و به همین دلیل هرگز این فرصت پیش نیامد.
شما ایده جالبی هم درباره بازسازی گودزیلا داشتید. آیا از آن صرفنظر کردهاید؟
بله، من اهل سریسازی نیستم. دوست دارم هر بار چیز جدیدی بسازم. هر از گاهی تصمیم میگیرم تا چیزی را بازسازی کنم، اما همیشه این ایدههای نو هستند که برنده ذهن من میشوند که البته بهتر است این ایدهها خوب باشند!
ممکن است درباره کاراکتر جان کیوزاک هم صحبت کنید؟ گفتید که دنبال هنرپیشهای بودید که حس کمدی هم داشته باشد.
نه، جریان اینگونه است که من اعتقاد دارم کاراکترهای این نوع فیلمها باید توسط هنرپیشهها ایفا شوند که زمانبندی کمدی را هم رعایت میکنند، چراکه اگر بتوانید به این کاراکترها بخندید، آنوقت آنها را بیشتر جدی میگیرید؛ تقریبا مثل زندگی واقعی، گریه میکنید و میخندید. شما این 2 احساس را به مردم القا میکنید. من فکر میکنم که هر از چندی یک جوک، وزن فیلم را کم میکند و به مخاطب میگوید که این فقط یک فیلم است و نه واقعیت، پس از آن لذت ببرید. من فکر میکنم که جان یک نوع طنز خشک دارد.
کمی هم درباره تعادلی که بین دیدگاههای مذهبی و علمی درباره پایان دنیا وجود دارد، توضیح دهید.
خب، بسیاری از مظاهر مذهبی در این فیلم صدمه میبینند. مردم اینگونه هستند که وقتی اتفاقات بد روی میدهد به خدا رو میکنند و وقتی که شما واتیکان یا مجسمه مسیح در ریودوژانیرو را نابود میکنید به مردم اینگونه القا میشود که نمادهای باورمندی شما به خدا هم در این سانحه در معرض آسیب قرار دارد و فیلم به نوعی فلسفی میشود؛ به اینجا میرسد که در چنین شرایطی مردم باید چه کار کنند و از نظر اخلاقی کار درستی که باید انجام داد چیست!؟ و سوالهای بسیاری از این دست که مطرح میشود.
2012 پیام زیست محیطی هم دارد؟
نه، چون در اینصورت خودم را تکرار کرده بودم. اما یک بنیان فلسفی جالب دارد. شما باید فیلم را ببینید تا متوجه منظورم شوید، چون در فیلم بحثهای مداومی درمیگیرد.
و سوال آخر؛ به نظر شما دنیا چطور به پایان میرسد.
نمیدانم... . امیدوارم که ما سیاره خود را ویران نکنیم. من واقعا معتقدم که اگر به همین روشی که داریم ادامه دهیم، زمین را آنگونه که باید بهدست فرزندانمان نخواهیم سپرد. در ضمن ما هنوز شاهد جنگهایی هستیم که این همه انرژی برای آنها صرف میشود درحالیکه میتوانست برای محیط زیست یا چیزهای صلحآمیزتری صرف شود. خیلی تلخ است که هر روز خبرها را میخوانیم و میبینیم که این مردم سر چه چیزهایی با هم میجنگند. انگار آنها متوجه نیستند که ثانیهها با سرعت در حال سپری شدن است. گفتوگو با «رولند امریش» خالق فیلمهای آخرالزمانی به بهانه اکران «2012»
نمیدانم دنیا چگونه به پایان میرسد!
بهعنوان نخستین سوال میخواهم بدانم اصلاً جریان شما و داستانهای آخرالزمانی از چه قرار است که اینقدر دغدغه پرداختن به آن را دارید؟!
یک جریان عاشقانه!
مشخص است، چون این در بیشتر فیلمهای شما یک پیام دنبالهدار است. چه چیز مسحور کنندهای در این پیام وجود دارد؟
خب، فکر میکنم نخستین باری که سراغ این سوژه رفتم، به فیلم «روز استقلال» بازگردد. در آن فیلم قرار بود دنیا در روز 4 جولای به پایان خود برسد که برای ما (من و همکارم دین) این فقط یک داستان روایی بود، نه بیشتر. بعد دوباره و با فیلم «روز بعد از فردا» جذب آن شدم، چون این احساس را داشتم که اگر ما انسانها به همین شیوه ادامه دهیم، پایان اینگونه خواهد بود. البته نه پایان کامل بلکه یک عصریخبندان یا فاجعه بزرگ دیگری که فراخواهد رسید. بعد هم من با هرلد کلوسر درباره پروژههای بعدی صحبت کردم. به نظر میرسید که یک فیلم درباره سیلی جهانی، موضوع خوبی خواهد بود چون ما میتوانستیم براساس آن به بازگویی روایتی امروزین از داستان کشتی نوح بپردازیم... .
نام «2012» را برای عنوان فیلم، از تقویم مایایی گرفتهاید؟
بله، ما این کار را تقریبا به همان صورتی انجام دادیم که «منطقه 51» را به فیلم «روز استقلال» ربط دادیم. در زمان روز استقلال هم بسیاری از مردم به حرفوحدیثهای پیرامون منطقه 51 (منطقهای نظامی در آمریکا که گمانهزنیهای بسیاری درباره آن وجود دارد) اعتقاد داشتند. هیچکس نمیتوانست واقعا آن را ثابت کند، اما بسیاری از مردم آن را باور داشتند و ما فکر کردیم که خوب است اگر در فیلم آن سالی که قرار است این اتفاق روی دهد را به 2012 ربط دهیم. من برای 2 یا 3 جلسه در لسآنجلس بودم که هرلد با من تماس گرفت و گفت: «حالا میدونم باید اسم فیلم چی باشه، نظرت درباره 2012 چیه؟» من از این نظر خوشم نیامد و کاملا با آن مخالف بودم چون به نظرم برای فیلم تاریخ انقضا معین میکرد. اما بعد بیشتر و بیشتر از آن خوشم آمد، چون خوب بود که فیلم را به چیزی ربط میدادیم که مردم به آن اعتقاد داشتند.
میخواستم بپرسم آیا قبل از شروع ساخت فیلم از سال 2012 در تقویم مایایی خبر داشتید یا نه؟ اما به نظر میرسد شما بعدا از آن اطلاع پیدا کردید.
بله، ما بعدا از آن اطلاع پیدا کردیم. فیلمها و ایدهها به این صورت رشد نمیکنند. بیشتر اوقات، شما از یک دیدگاه استقبال میکنید و بعد یک داستان از آن دیدگاه متولد میشود و به دنبال آن داستان هم شخصیتها خلق میشوند. بعد شما تحقیق را شروع میکنید و بعضی وقتها به چیزهایی اینچنینی برمیخورید. این همان چیزی بود که در «روز استقلال» برای ما روی داد. ما متوجه شدیم مردم چقدر به منطقه 51 اعتقاد دارند بنابراین ما آن را به فیلم خود ربط دادیم تا به داستان واقعیت بیشتری ببخشیم.
وقتی تحقیق میکردید چطور تئوری مایایی 2012 را از نظریههای درست یا غلط دیگر جدا کردید؟
خب، نظرات زیادی در اینباره وجود دارد، حتی شما میتوانید نظریهای از خودتان بسازید. چیز حیرتآور برای من، تعداد کتابها در این زمینه بود. در سایت اینترنتی آمازون صدها کتاب با اشاره به 2012 وجود دارد، من 6 یا 7 صفحه اول را سفارش دادم و کلی کتاب را در برابر خودم دیدم که هرکدام داستان متفاوتی داشت. ما فقط از اینکه تقویم مایایی برای خودش پایانی دارد استفاده کردیم که این به داستان فیلم ما یک تاریخ وقوع داد. از طرف دیگر از آنجایی که این تقویم دارای چرخهای است که توضیح میدهد چگونه نیروی مخرب خورشید، زمین را به نابودی میکشد از آن استفاده کردیم. ما اندکی از آن حقایق بهره بردیم، همین.
در بسیاری از فیلمهای آخرالزمانی، تنها ایالات متحده بهعنوان موضوع و محل وقوع حوادث انتخاب میشود، اما شما تصمیم گرفتید تمام دنیا را شامل این اتفاق کنید. آیا این همان چیزی بود که شما از ابتدا به دنبالش بودید؟
وقتی شما یک فیلم از سیل میسازید، سیل باید جهانی باشد و برای تایید در ذهن مخاطب هم لازم است یک تئوری برای آن ارائه شود. ما تحقیق کردیم و به این نظریه برخوردیم که پوسته و خشکیهای زمین در حال جابهجا شدن هستند (که البته ممکن است درست یا غلط باشد). راستش اصل قضیه شاید اصلا مهم نباشد اما برای فیلم ما عالی بود، چون به این ترتیب ما کلی زلزله، فوران آتشفشان و جابهجایی پوسته زمین را میتوانستیم تصویر کنیم و سونامیهای بزرگی که تشکیل میشدند، اما درباره سوال شما، من آلمانیتبار هستم، پس چرا باید فیلمم را به آمریکا محدود میکردم؟ خوب است که فاجعه از آمریکا شروع شود، اما فکر کردن به هیمالیا هم جالب بود! دقیقا یادم نمیآید که ایده هیمالیا از کجا آمد. فکر کنم چون بلندترین نقطه جهان و بام دنیاست سراغ آن رفتیم. بالاخره سیل واقعی، سیلی است که هیمالیا را هم ببلعد!
از چالشها و دشواریهایی که هنگام خلق بصری این سیل داشتید برایمان بگویید؟
من از همکار قدیمیام ولکر اینگل (در مقام سرپرست جلوههای ویژه) استفاده کردم و او هم همکاری خود را با مارک ویگرت آغاز کرد. آنها بهترین افراد بودند و برای انجام این کار کاملا تخصصی عمل کردند. ما برای انتخاب استودیوها و محلهای افکت درست مثل انتخاب هنرپیشهها عمل کردیم و بعد برای هر چیزی، مثلا صحنههایی که شامل تصاویری از آب بودند افراد ویژهای را به کار گرفتیم.80 ـ 70 نفر بدون وقفه کار میکردند تا اینکه ما سکانس زلزله را در لسآنجلس خلق کنیم که البته آنها نیمی از کار را انجام دادند و نیم دیگر را هم Digital Domain خلق کرد. 15 کمپانی برای ما کار میکردند و این بزرگترین نمایش از افکتهای بصری بود که من تا به حال انجام دادهام و باید بگویم که برخی از عظیمترینها را انجام دادهام. فیلمبرداریهای ما در این فیلم بسیار پیچیده بود. ما خیلی از فیلمبرداریها را با آب انجام دادیم و کار با آب به «سختترین» شهرت دارد.
شما فکر میکنید مردم در سال 2013 فیلم را چطور ببینند؟
(با لبخند) 2هزاروسیزدهی دیگر وجود ندارد! هرچند شاید هنوز گروهی از مردم در جاهایی زنده مانده باشند! اما از شوخی گذشته راستش من نمیدانم. من این بحث را با هرلد انجام دادم. این بحث را که اصلا ما داریم چه کار میکنیم؟ در سال 2013 تاریخ فیلم گذشته. اما یکی از فیلمهای مورد علاقه من «2001 یک ادیسه فضایی» است. هنوز هم آن فیلم را دوست دارم، پس میتوان به 2012 هم امیدوار بود.
چرا جان کیوزاک را برای این نقش انتخاب کردید؟
خب، ما بهدنبال هنرپیشهای میگشتیم که مثل همه باشد و هوش کمیک و زیرکی هم داشته باشد. هنرپیشههای زیادی با این ویژگیها وجود ندارند. من همیشه جان کیوزاک را تحسین میکردم و برای همین ما این نقش را به او پیشنهاد کردیم.
او قبلا زیاد فیلمهایی با این سبک و سیاق بازی نکرده بود که این در نوع خود جالب است.
خب البته او کمی در این ژانر بازی کرده، مثل همان فیلم «1408» و فیلم «هواپیمای محکومین» که کمی اکشن داشت. نکته جالب در فیلمهای فاجعه این است که مجبور نیستی آدم ویژهای را داشته باشی، نیازی به یک بروس ویلیس نداری، نیاز به یک آرنولد شوارتزنگر نداری، فقط یک آدم معمولی لازم داری و اگر کاراکترها را خوب بنویسی طبعا هنرپیشههای واقعا خوبی را هم خواهی داشت. فکر میکنم که ما هنرپیشههای خیلی خوبی در این فیلم داشتیم.
اینکه هنرپیشههایی را کارگردانی کنید که چیزی را در برابر خود نمیبینند اما به آنها گفته میشود که مثلا فرض کنید همین الان یک هواپیما در مقابل چشم شما روی کاخ سفید سقوط کرد، چه دشواریهایی دارد؟
(با لبخند) خب ما از تکنیکی به نام Previse استفاده میکنیم (که شامل تجسم صحنههای فیلم پیش از آغاز فیلمبرداری است) و بیشتر به نسخهای از یک کتاب مصور شباهت دارد. مثل یک فیلم انیمیشن ساده است که در آن شما میتوانید تکتک صحنهها را ببینید و این نخستین چیزی است که ما برای هنرپیشهها نمایش میدهیم و همیشه هم نخستین سوالی که آنها از ما میپرسند این است که «قراره نسخه اصلی هم به همین شکل بیقواره باشه!؟» و ما پاسخ میدهیم که خیر، کارهای زیادی باید روی آن انجام بگیرد و این جلوههای خام از این بهتر به نظر خواهد رسید. باید کلی حرف بزنیم و مرتب برای آنها توضیح دهیم که مثلا الان چه چیزی درحال وقوع است و آنها را همینطور درگیر صحنهها نگه داریم که این کار بسیار سختی است، چون ما هنوز نیاز داریم آنها در حال ایفای نقش باشند.
شما خیلی خوش اقبال هستید که هنرپیشههایی مثل
ویل اسمیت و دیگران را پیدا میکنید که نقاط اوج کارشان را در فیلمهای شما تجربه میکنند. در این فیلم چه کسی این را تجربه خواهد کرد؟
بسیاری از هنرپیشهها از قبل معروف هستند، اما چیوتل اجیوفور زیاد معروف نیست. فکر کنم که او ستاره بزرگی خواهد شد.
این تنها فیلم علمی و تخیلی شما نخواهد بود. ممکن است درباره پروژههای دیگری مثل «ایزوبار» و «بنیاد» که در دست دارید هم برایمان توضیح دهید؟
«ایزوبار» فیلمی بود که من برای ادامه آن به لسآنجلس آمدم. درواقع من به این ترتیب به هالیوود کشیده شدم. 9 ماه روی آن کار کردم و بعد تصمیم گرفتم که آن را انجام ندهم و فکر میکنم دیگر سراغش نروم، 20 سال پیش بود. اما «بنیاد» (نوشته ایزاک آسیموف) مجموعه کتابی بود که من خیلی خوششانس بودم که به دستش آوردم چون خیلیها دنبال ساخت نسخه سینمایی آن بودند. من در حال برنامهریزی نخستین فیلم از 3 فیلمی هستم که قرار است بر اساس این مجموعه ساخته شود که «بنیاد» نام دارد، بعدی هم «بنیاد و امپراتوری» خواهد بود و سپس «بنیاد دوم». من برای نگارش آن از باب رودات، نویسنده «نجات سرباز رایان» دعوت کردم.
درباره «بنیاد» وقتی پای آثار آسیموف درمیان است، نوع نزدیک شدن شما به آنها چگونه خواهد بود؟ آیا نسبت به فیلمهایی که در آنها همه چیز را در دنیا ویران میکنند، ملایمتر است؟
خب، این فیلم کاملا فرق میکند. چیز جالب و دشوار درباره «بنیاد» آسیموف این است که او درواقع آن را به صورت داستانهای کوتاه نوشته است، بعد از دل همین داستانهای کوتاه کتاب اول را خلق کرد و نام آن را «بنیاد» گذاشت که در واقع چند داستان کوتاه بود. بعد هم آن دو روایت بزرگ را نوشت که قسمت دوم را تشکیل دادند و در نهایت هم تنها یک رمان نوشت که «بنیاد دوم» نام گرفت، بنابراین اصلا قرار نبود این داستان حالتی روایی داشته باشد. اما وقتی شما فیلم میسازید باید داستان حالت روایی داشته باشد. چون ما یک هنرپیشه نقش اصلی داریم. یک شخصیت به عنوان قهرمان و یک شخصیت ضدقهرمان ما را در داستان پیش میبرند. مشکل پیدا کردن راهی برای اینکار تبدیل داستان به روایت بود.
آیا این 3 فیلم قرار است ارباب حلقههای شما باشند؟
نمیدانم، امیدوارم اینطور باشد.
«روز استقلال» یکی از پرفروشترین فیلمهای تاریخ بود و یکی از 5 فیلمی است که بیشترین نمایش را به صورت کابلی داشته، اما چرا هیچ وقت ادامه آن را نساختید؟
این یکی از آن فیلمهایی است که ادامه دادن آن دشوار است. از سوی دیگر ویل اسمیت یکی از ستارههای درجه یک شده که برنامه کاری شلوغی دارد. من اخیرا با ویل دربارهاش صحبت کردم. او هم نظر مثبتی دارد، اما ما یک داستان خوب هم لازم داریم و از نظر اقتصادی نیز باید شرایط آماده باشد و در ضمن همیشه پروژههای جدیدی هست که میخواهیم روی آنها کار کنیم و به همین دلیل هرگز این فرصت پیش نیامد.
شما ایده جالبی هم درباره بازسازی گودزیلا داشتید. آیا از آن صرفنظر کردهاید؟
بله، من اهل سریسازی نیستم. دوست دارم هر بار چیز جدیدی بسازم. هر از گاهی تصمیم میگیرم تا چیزی را بازسازی کنم، اما همیشه این ایدههای نو هستند که برنده ذهن من میشوند که البته بهتر است این ایدهها خوب باشند!
ممکن است درباره کاراکتر جان کیوزاک هم صحبت کنید؟ گفتید که دنبال هنرپیشهای بودید که حس کمدی هم داشته باشد.
نه، جریان اینگونه است که من اعتقاد دارم کاراکترهای این نوع فیلمها باید توسط هنرپیشهها ایفا شوند که زمانبندی کمدی را هم رعایت میکنند، چراکه اگر بتوانید به این کاراکترها بخندید، آنوقت آنها را بیشتر جدی میگیرید؛ تقریبا مثل زندگی واقعی، گریه میکنید و میخندید. شما این 2 احساس را به مردم القا میکنید. من فکر میکنم که هر از چندی یک جوک، وزن فیلم را کم میکند و به مخاطب میگوید که این فقط یک فیلم است و نه واقعیت، پس از آن لذت ببرید. من فکر میکنم که جان یک نوع طنز خشک دارد.
کمی هم درباره تعادلی که بین دیدگاههای مذهبی و علمی درباره پایان دنیا وجود دارد، توضیح دهید.
خب، بسیاری از مظاهر مذهبی در این فیلم صدمه میبینند. مردم اینگونه هستند که وقتی اتفاقات بد روی میدهد به خدا رو میکنند و وقتی که شما واتیکان یا مجسمه مسیح در ریودوژانیرو را نابود میکنید به مردم اینگونه القا میشود که نمادهای باورمندی شما به خدا هم در این سانحه در معرض آسیب قرار دارد و فیلم به نوعی فلسفی میشود؛ به اینجا میرسد که در چنین شرایطی مردم باید چه کار کنند و از نظر اخلاقی کار درستی که باید انجام داد چیست!؟ و سوالهای بسیاری از این دست که مطرح میشود.
2012 پیام زیست محیطی هم دارد؟
نه، چون در اینصورت خودم را تکرار کرده بودم. اما یک بنیان فلسفی جالب دارد. شما باید فیلم را ببینید تا متوجه منظورم شوید، چون در فیلم بحثهای مداومی درمیگیرد.
و سوال آخر؛ به نظر شما دنیا چطور به پایان میرسد.
نمیدانم... . امیدوارم که ما سیاره خود را ویران نکنیم. من واقعا معتقدم که اگر به همین روشی که داریم ادامه دهیم، زمین را آنگونه که باید بهدست فرزندانمان نخواهیم سپرد. در ضمن ما هنوز شاهد جنگهایی هستیم که این همه انرژی برای آنها صرف میشود درحالیکه میتوانست برای محیط زیست یا چیزهای صلحآمیزتری صرف شود. خیلی تلخ است که هر روز خبرها را میخوانیم و میبینیم که این مردم سر چه چیزهایی با هم میجنگند. انگار آنها متوجه نیستند که ثانیهها با سرعت در حال سپری شدن است. ارسال نظر
پربیننده