۲۰/آبان/۱۴۰۵
|
۰۰:۰۸

یادداشت

شفابخشی با اساطیر کهن شنبه و یکشنبه گذشته، تئاترشهر شاهد نمایشی سنتی از جمهوری کره بود که در آن موسیقی و نمایش ملی کره روی صحنه تئاترشهر به اجرا درآمد. نکته جالب توجه برای من به‌عنوان یک علاقه‌مند تئاتر سنتی در فرهنگ‌های مختلف، علاقه ملت کره به حضور اسطوره و افسانه در نمایش بود. به نظر من این شاید یکی از مشترکات اساسی فرهنگ ایران و کره باشد. ما هر دو افسانه و اسطوره را چنان در باور زندگی روزمره خود می‌گنجانیم که از اندازه‌های بزرگ کتب تاریخی فاصله می‌گیریم و اسطوره به نحو عجیبی در زندگی عادی‌مان جاری می‌شود. مثلا در نخستین‌ قطعه نمایشی گروه سنتی کره که با استقبال عظیم تماشاگران ایرانی روبه‌رو بود 5 عنصر آهن، آب، چوب، آتش و خاک به نبرد با نیروهای شر جهان می‌روند و ارواح حامل بیماری‌ها را از زمین دور می‌کنند. بازیگران این آیین نمادین چنان با اعتقاد قلبی حرکات حساب شده و نمادین دست و پا را انجام می‌دادند که گویی براستی به نیروهای خیر جهان یاری می‌رسانند و این جدیت چنان جادوی عجیبی به صحنه بخشیده بود که گویی همه ما به همراه بازیگران در مناسکی آیینی و سنتی، جزو گروه خیر بودیم و می‌خواستیم احکام خداوندی بر زمین جاری شود، به‌گونه‌ای که تماشاگران ایرانی بدون فهمیدن اوراد نمایش، بارها و بارها میان قطعات نمایشی با کف زدن،‌ بازیگران را تحسین می‌کردند و من تعجب می‌کردم که یک نمایش کاملا نمادین و آیینی بر تمام مردم تاثیری مشابه دارد. به چهره تماشاگران خارجی نگاه می‌کردم و می‌دیدم آنها همان‌گونه غرق این مناسک نمادین هستند که تماشاگر ایرانی. تماشای نمایش مرا به یاد مراسم «زار» در جنوب ایران انداخت که در آن تماشاگر و بازیگر یکی می‌شوند و هدف هر دو، رسیدن به نوعی صلح و دوستی با خویشتن و دیگران است. شبیه همین نمایش را در کردستان یا در رقص شمشیر گرگان نیز شاهد هستیم، اما نمونه متعالی آن در تعزیه رخ می‌دهد؛ آنجا که بازیگران نقاب‌پوش هم بازی می‌کنند و هم جریان بازی را همراه تماشاگر به نقد می‌گذارند. اوج نمایش سنتی کره به نظر من در قسمت نمایش فولک(بو چه چام) یا «رقص بادبزن» است که یک آیین محبوب کره‌ای است که در آن بادبزن گویی جان می‌گیرد و تا کردن و باز کردن آن اشکال و امواج عجیبی را می‌سازد که اشیا با انسان سخن می‌گویند. گرچه والاترین نوع نمایش سنتی کره که بر صحنه تئاترشهر به اجرا رفت ترتیبات پانسوری بود که بسیار شبیه نقالی و پرده‌خوانی ایرانی است که در آن یک بازیگر توانمند قصه‌ای را تک‌نفره همراه با حرکات بدنی و موسیقایی شرح می‌دهد. زن بازیگر این نمایش، یک‌نفس قصه‌ای را اجرا و تعریف کرد که حداقل 10 نفر برای اجرای صحنه‌ای از آن لازم بود و بسیار تماشاگران را تحت‌تاثیر قرار داد و مرا به یاد نقالی‌های ایرانی انداخت. در نهایت تاثیر نمایش سنتی کره بر مردم ایران شاید همان سخن سفیر کره باشد که قبل از اجرا روی صحنه رفت و گفت: «ارتباط مردم ایران و کره و مشابهت آنها، از دوران جومونگ و کورش است که از طریق جاده ابریشم با هم ارتباط داشته‌اند». من نمی‌دانم چقدر مردم کره افسانه‌هایشان را باور می‌کنند اما می‌دانم که ما هم هر بار شاهنامه یا منطق‌الطیر را در جهان اجرا می‌کنیم همه ملت‌ها نوعی آشنایی با فرهنگ خودشان می‌بینند. این حتماً خاصیت افسانه و اسطوره است که ملت‌ها را به هم نزدیک می‌کند؛ چه جومونگ باشد چه افراسیاب و گردآفرید ما که به افسانه‌های کره‌ای‌ آنها شباهت زیادی دارد. این حرکت مشترک مرکز هنرهای نمایشی ایران و کره با همکاری سفارت جمهوری کره را باید جدی گرفت تا شاهد روشنی صحنه‌های تئاترمان توسط آیین و فرهنگ ملت‌های مختلف باشیم اما از یاد نبریم که زمانی می‌توانیم در عرصه تئاتر حرکت بین‌المللی داشته باشیم که ما هم به افسانه‌ها و افسانه‌پردازان خود به اندازه کشورهای خارجی بها دهیم. «آن‌ها» نقد می‌شود کتاب «آن‌ها» سروده «فاضل نظری» در فرهنگسرای رازی نقد می‌شود. به گزارش روابط عمومی مراکز فرهنگی ـ هنری منطقه 11، نشست نقد و بررسی کتاب «آن‌ها» از سلسله نشست‌های نقد آثار شاعران کشور در فرهنگسرای رازی است که این جلسه با حضور منتقدان همچون علی معلم دامغانی، یوسفعلی میرشکاک و علی موسوی گرمارودی برگزار می‌شود. همچنین در نشست این کتاب بهروز یاسمی، سعید حدادیان، سعید بیابانکی و محمد سعید میرزایی حضور خواهند داشت. نشست نقد کتاب «آن‌ها»، 30 آبان‌ماه ساعت 16:30 در فرهنگسرای رازی به نشانی خیابان قزوین، خیابان شهید مرادی، سالن چند منظوره برگزار می‌شود. 27 آبان درگذشت «عباس فرات یزدی» ـ 1347 ش استاد عباس فرات یزدی در سال 1273 شمسی در یزد به دنیا آمد و تحصیلات ابتدایی را در زادگاه خود فراگرفت. فرات در سال 1298 شمسی که انجمن ادبی ایران تاسیس شد، سمت منشی انجمن را داشت. وی در سال 1325 به نشر قسمت‌هایی از اشعار خود همت گماشت. وی شاعري غزلسرا بود که اشعار فکاهی نیز می‌سرود. استاد عباس فرات‌یزدی سرانجام در آبان 1347 شمسی در 74 سالگی درگذشت و در تهران به خاک سپرده شد. شهادت امام نهم(ع) ـ 220 ق حضرت امام محمد تقی(ع) در آخر ذیقعده سال 195 هجری در 25 سالگی بر اثر زهری که به دستور معتصم عباسی توسط ام‌الفضل (همسر آن حضرت) به او خورانده شد، ‌در بغداد به شهادت رسید و در کنار مرقد منور جد گرامی‌اش، مدفون شد. آن حضرت در سن 8 سالگی به امامت رسید و 17 سال امامت کرد و به هنگام شهادت در 25سالگی جوان‌ترین امام بود.
ارسال نظر
captcha
پربیننده