
محمد محمدی: بیستویکمین دوره جشنواره تئاتر آیینی و سنتی در حالی روزهای پایانی خود را سپری میکند که این رویداد مهم و صدالبته مغفول در حوزه تئاتر کشور، دوره کاملا متفاوت و متمایزی را نسبت به سایر ادوار پشت سر میگذارد. برپایی در 5 استان کشور برای نخستینبار، مشارکت حدود هزار هنرمند و برپایی سمینار پژوهشی با حضور نظریهپردازان مطرح و صاحبنام از اقصی نقاط دنیا از جمله ویژگیهای دوره بیستویکم به شمار میرود. رویدادی که از اواخر دهه 60 همزمان با پایان 8 سال جنگ تحمیلی کار خود را آغاز کرد و امروز در حالی به بلوغ و رشد رسیده که نه تنها به سبک و سیاق ادوار گذشته محدود و محصور در پایتخت نیست، بلکه به سراسر کشور رفته و برای نخستینبار طی 4 دهه برپایی به معنای واقعی و حقیقی کلمه رویدادی به گستره ایران اسلامی قلمداد میشود. از برپایی بخش تعزیه در استان مرکزی، مهد تعزیه ایران گرفته تا حضور گروههای چینی و تاجیکی در استان گلستان در بخش صحنهای، همچنین برپایی سمینار پژوهشی در استان آذربایجان شرقی، همگی نشان از اهتمام ویژه اداره کل هنرهای نمایشی کشور به استفاده از ظرفیتهای استانی و پیوند آن با حوزه بینالمللی و به روز تئاتر دنیا دارد. اهمیت این اقدام زمانی بیش از پیش قابل درک و تحسین است که یادمان بیاید در دولت قبل نه تنها تئاتر صرفا در تهران خلاصه میشد، بلکه روابط بینالملل تنها برای قشر اندکی با برخی اهداف سیاسی در پایتخت شکل میگرفت. البته که در آن سالها اندک اقداماتی پیرامون تئاتر در استانها نیز رخ میداد اما همگی به عنوان پازلهایی برای تکمیل پروژه نسلسازی از نوجوانان و جوانان علاقهمند به هنر با نگاه غربی بود که صدالبته با حضور بموقع نهادهای نظارتی بسیاری از طرح و سیاستهای اینچنینی در نطفه خفه شد.
با روی کار آمدن دولت سیزدهم و اتخاذ سیاستهای متعهدانه، امروز شاهد این رونق عظیم در حوزه هنرهای نمایشی کشور آن هم در رویدادی مهم و موثر هستیم. از سویی اهتمام ویژه به جشنواره آیینی و سنتی از سوی شخص مدیرکل هنرهای نمایشی باعث شد این دوره که به نوعی نخستین دوره جشنواره در دولت سیزدهم است، نه تنها جوانان و نوجوانان علاقهمند به هنر اصیل آیینی و سنتی در سراسر کشور را درگیر کند، بلکه با حضور و دعوت از نظریهپردازان و صاحبنظران مطرح دنیا در قالب سمینار پژوهشی و گروههای نمایشی بینالمللی در استانهای کشور، شاهد رشد نظری و پژوهشی نسل جوان و علاقهمند به تئاتر نیز باشیم و این دقیقا مصداق اجرایی شدن شعار عدالت فرهنگی است که دولت سیزدهم در روزهای نخست خود وعده آن را داده بود و امروز با گذشت نیمی از عمر دولت شاهد به بار نشستن آن در بدنه فرهنگ و هنر کشور بویژه حوزه تئاتر و هنرهای نمایشی هستیم.
همانطور که وزیر ارشاد در پیامی به جشنواره تئاتر آیینی و سنتی اشاره کرد، این جشنواره اعتبارِ گرانسنگ خود را وامدارِ سنن و آیینهای جاری در چنین فرهنگ و مردمی است و اتفاقا از این رو باید مردمی بودن را در هر دوره، به نسبتی مضاعف، تقویت کرده و مخاطبان بیشتری را از متن و بطن ملت بزرگوارمان به صحن و ساحت این رویداد بزرگ هنری بیاورد و بر سرمایه اجتماعی خود بیفزاید. این تأکید بر مردمی کردن هنر، پیشانینوشت حرکتهای فرهنگی و هنری دولت است که توان خود را از باور عمیق و ایمان قلبی خدمتگزارانش به ظرفیتها و توانمندیهای وسیع مردم نجیب این کشور، از نقاط گمنام آن تا آشناترین نقطه زیست اجتماعیاش میگیرد و به افق اتصال به دریای توفیق و ماندگاریهای فرهنگی تا فردا و فرداهای پیش رو، امیدی واثق دارد.
بیتردید همانطور که پیشتر نیز بیان شد، دولت سیزدهم بر خلاف دولتهای گذشته هرگز شعار تئاتر برای همه را سر نداد اما آنچه از عملکرد ۲ ساله و رویدادها و سیاستها این حوزه کاملا مشخص و مبرهن است، تئاتر و هنرهای نمایشی امروز با تلاش بیوقفه و شبانهروزی متولیان امر و مسؤولان دستگاههای مربوط، هنری برای همه مردم و به وسعت کل ایران اسلامی است و کمتر رویدادی را شاهد هستیم که تنها در بخشی از تهران متمرکز شده باشد. حالا تئاتر در سطح حرفهای آن در استانهای کشور و برای تمام علاقهمندان در سراسر ایران ساری و جاری شده است.