۲۰/آبان/۱۴۰۵
|
۰۲:۴۵
از توهم قدرت تا اعتماد به نفس مفرط

سخنی چند با دیوید میلیبند

داریوش احمدی وزیر خارجه انگلیس، دیوید میلیبند اخیرا اظهاراتی داشته که این نوشتار درصدد موشکافی و ارائه پاسخی هر چند موجز بدان است. وی در یک سخنرانی در مقر سازمان عفو بین‌الملل در لندن چنین گفته است: «چالش‌های کنونی غرب؛ رکود اقتصادی، تغییرات آب و هوایی، منازعه اسرائیلی- فلسطینی، جنگ در افغانستان و موضوع هسته‌ای ایران است.... برای رفع این 5 مسأله اساسی، غرب باید قدرت نرم را با قدرت سخت درهم آمیزد و یک قدرت هوشمند تولید کند». اینکه آقای میلیبند سرانجام به برخی مشکلات از جمله جنگ در افغانستان- بخوانید شکست در افغانستان- اعتراف کرده، خود مایه خرسندی است، چرا که اعتراف به مشکل، نخستین گام در حل آن است اما گویا قصد وی از بیان این سخنان، بهره‌گیری از سنت و خصوصیت تاریخی دولتمردان انگلیسی یعنی «اعتماد به نفس مفرط» و «فرافکنی مشکلات» است. اصولا غربی‌ها به طور عام و انگلیسی‌ها به طور خاص، در مشی رفتاری‌شان در حوزه بین‌الملل، با فرافکنی مشکلاتی که خود باعث و بانی آنند، تلاش دارند از معرکه پاسخگویی به افکار عمومی - در وهله نخست در کشورهایشان و در وهله بعد در سطح جهانی- بگریزند و دیگران را عامل مشکلات دانسته و لاجرم مستوجب عقاب معرفی کنند و مجازات آنان را لاجرم در دستور کار قرار دهند. پیش از اینکه 5 چالش غرب از نگاه وزیر خارجه انگلیس را بررسی کنیم، لازم است نکته‌ای درباره «قدرت هوشمند» که وی مطرح کرده بیان کنیم. وی قدرت هوشمند را تلفیق قدرت سخت و قدرت نرم خوانده و خواستار استفاده از آن برای رفع چالش‌ها شده است. درباره قدرت هوشمند که واژه ابداعی مراکز پژوهشی نومحافظه‌کاران آمریکایی است، در این مجال نمی‌توان داد سخن داد. اما سوال این است که آقای میلیبند پاسخ دهد که برای مبارزه با رکود اقتصادی و تغییرات آب و هوایی چگونه می‌خواهد از قدرت سخت (بخشی از قدرت هوشمند) بهره گیرد؟ البته واضح است که منظور وی این نیست که علیه عامل اساسی این 2 چالش، یعنی ایالات متحده آمریکا قدرت سخت و حتی قدرت نرم را به کار گیرد. قاعدتا چنین نباید باشد مگر اینکه در چند روز اخیر چرخشی کامل در سیاست خارجی انگلیس رخ داده باشد که البته نشانه‌هایی از این چرخش دیده نمی‌شود. حداقل نتیجه‌ای که می‌توان از این بخش از سخنان میلیبند گرفت این است که گویا کشورهای دیگر عامل این 2چالش غرب هستند و لاجرم باید با قدرت هوشمند با آنها برخورد کرد! اینک درباره چالش‌های پنجگانه ادعایی، سخنی چند با جناب میلیبند در میان است: 1- رکود اقتصادی: به اعتراف وزیر خارجه انگلیس، رکود اقتصادی یکی از چالش‌های غرب است. برای رفع هر مشکلی نخست باید عوامل موجد آن را شناسایی و سپس برای رفع آن برنامه ارائه کرد و البته تدبیری اندیشید که آن مشکل دیگر بار گریبانگیر نشود. عامل یا عوامل ایجاد رکود اقتصادی کدامند؟ آیا غیر از این است که عامل اساسی آن، سیاست‌های نادرست اقتصادی برخی کشورهای غربی و در رأس آنها ایالات متحده آمریکاست؟ اگر چنین است- که هست- وزیر خارجه انگلیس خوب است پاسخ دهد که تا کنون چه تلاش‌هایی برای رفع این چالش که اغلب کشورهای جهان را نیز در نتیجه اهمال غربی‌ها و از جمله انگلیس دربرگرفته، انجام داده است؟ و اصولا راه حل پیشنهادی انگلیس برای رفع این چالش چیست؟ جناب میلیبند به عنوان وزیر خارجه کشوری که همچنان در توهمات قرن19 و نیمه نخست قرن بیستم سیر می‌کند، خوب است پاسخ دهد که آیا از این توهم قدرت برای پاسخ خواهی از آمریکا به عنوان عامل اساسی رکود اقتصادی کنونی استفاده کرده است یا فقط به خود اجازه می‌دهد که از این توهم قدرت به منظور خط و نشان کشیدن برای کشورهای مستقل استفاده کند؟ 2- تغییرات آب و هوایی: برای رفع این چالش هم مانند چالش نخست، باید ابتدا دنبال عامل موجد آن بود. کدامین کشور یا کشورها با اتخاذ کدامین سیاست‌ها، باعث بروز مشکلات آب و هوایی و تغییرات عظیم اکوسیستمی که حیات بشر را در معرض تهدید جدی قرار داده است، شده‌اند؟ ریشه اصلی این مشکل که البته نه چالشی غربی که چالشی جهانی است، چیست؟ انگلیس برای برخورد با عامل یا عاملان اساسی این مشکل چه اقدامی انجام داده و اصولا قصد دارد با استفاده از قدرت هوشمند! برای رفع این چالش چه اقدام یا اقداماتی انجام دهد؟ جناب میلیبند پاسخ دهد که قصد دارد با آمریکا که به تنهایی، تولید بیش از 30 درصد از گازهای گلخانه‌ای را به خود اختصاص داده و هنوز حاضر نیست عضویت «پیمان کیوتو» را بپذیرد، چه برخوردی کند؟ آیا از قدرت هوشمند برای مجبور کردن آمریکا به امضا و اجرای پیمان کیوتو استفاده خواهد کرد؟ 3- منازعه اسرائیلی- فلسطینی: راجع به این چالش، البته باید به طور مستقیم سراغ خود انگلیس رفت؟ چه کسی این چالش را ایجاد کرد؟ جناب میلیبند که قاعدتا در دانشگاه، تاریخ به عنوان یکی از مواد اصلی دروس سیاسی‌اش در انگلیس و آمریکا بوده، از تاریخ اشغال فلسطین و نقش اصلی انگلیس در ایجاد رژیم غاصب صهیونیستی در قلب دنیای اسلام بخوبی آگاه است. اگر هم دروس سیاسی را خوب نخوانده، لابد هنگامی که وزیر شده سری به آرشیو وزارت خارجه انگلیس زده و اسناد خیانت انگلیس به دنیای اسلام را مطالعه کرده است. اگر هم تا کنون به دلیل مشغولیت‌های متعدد از جمله پاشيدن تخم فتنه و جنگ در خاورمیانه فرصت نکرده این اسناد را مطالعه کند، در اسرع وقت این کار را انجام دهد. در این صورت احتمالا از این پس، پیش از بیان چالش‌ها و سرودن اشعاری که در قافیه‌شان در می‌ماند، تأمل بیشتری خواهد کرد و لااقل پاسخی برای سوالاتی که مطرح می‌شود آماده خواهد کرد. البته درک می‌کنیم که وی به عنوان یک یهودی لهستانی‌الاصل نسبت به رژیم صهیونیستی وفادار بوده- و تا کنون نیز از کیسه مردم انگلیس برای رژیم صهیونیستی بسیار خرج کرده- و اگر آن زمان به جای بالفور، وزیر خارجه وقت انگلیس بود نیز دقیقا همان کاری را می‌کرد که بالفور و اربابانش در حق ملت مظلوم فلسطین انجام دادند. از آنجا که باید به جناب میلیبند در رفع چالش کمک کرد، پیشنهاد می‌شود کمیته‌ای در وزارت خارجه انگلیس تشکیل دهد و با بررسی نقش اسلاف خود به عنوان عاملان اصلی بحران خاورمیانه یعنی اشغال فلسطین، صادقانه به خیانت انگلیس در خلق رژیم صهیونیستی اعتراف کرده و همزمان همه تلاش خود را برای احقاق حقوق فلسطینیان و در رأس آنها بازگشت آوارگان به اراضی اشغالی و تشکیل کشور فلسطینی به پایتختی بیت‌المقدس به کار گیرد. البته خوب است به همتای آمریکایی‌اش هیلاری کلینتون نیز توصیه کند که به جای همراهی با صهیونیست‌ها و امتیاز دادن به آنها، برای احقاق حقوق فلسطینیان و برپایی همه پرسی در سرزمین‌های اشغالی اقدام کند. 4- جنگ در افغانستان: در زمره عاملان موجد این چالش، البته انگلیس تنها نیست و نقشی حداقل برابر با آمریکا در خلق آن دارد. جناب میلیبند لابد به خاطر دارد – و اگر ندارد خوب است از سلفش جک استراو بپرسد- که آمریکا، انگلیس و دیگر همپیمانانشان به بهانه حملات 20 شهریور 1381 (11 سپتامبر 2001) و با دستورالعمل ریشه کن کردن تروریسم، به افغانستان حمله کرده و خاک این کشور را به توبره کشیدند. خوب است اکنون پس از 8 سال اشغال افغانستان، به این سوال پاسخ دهند که آیا تروریسم در این کشور ریشه‌کن شده است؟ آیا تولید مواد مخدر کمتر شده یا 40 برابر شده است؟ آیا امنیت – این نیاز اصلی مردم مظلوم افغانستان- تأمین شده است؟ آیا جنگنده‌های ناتو در هر هفته چندین تن از زنان و کودکان بی‌گناه افغان را در بمباران هوایی و حملات کور نمی‌کشند؟ آیا انگلیس و آمریکا که به بهانه از بین بردن طالبان به افغانستان حمله کردند، در 2 سال گذشته بارها و بارها با آنان دیدار و مذاکره نکرده و با آنان نرد عشق نباخته‌اند؟ چه قدرت‌هایی با اشغال افغانستان، منطقه را به انباری از باروت تبدیل کرده‌اند؟ چه قدرت‌هایی به افراط‌گرایی در منطقه دامن زده‌اند؟ چه کشورهایی طالبان را به «طالبان خوب» و «طالبان بد» تقسیم کرده‌اند؟ حل مشکل افغانستان بی‌تردید در پاسخ به این پرسش‌ها و پرسش‌هایی از این دست نهفته است وگرنه وزیر خارجه انگلیس همچنان باید در پی توجیه افکار عمومی انگلیس برای چرایی کشته شدن بیش از 250 نظامی و زخمی شدن ده‌ها نظامی دیگر در افغانستان باشد. 5- ... و اما موضوع هسته‌ای ایران: البته در اینکه این موضوع، واقعا چالشی برای غرب است یا انگلیس در پی چالش جلوه دادن آن است در این مجال سخنی نمی‌گوییم. اما درباره موضوع هسته‌ای ایران خوب است ابتدا جناب میلیبند توضیح دهد که آیا ملت‌ها برای دستیابی به حقوق‌شان باید از انگلیس و برخی قدرت‌های زیاده‌خواه دیگر اجازه بگیرند؟ موضوع هسته‌ای ایران اصولا چیست و از کجا آغاز شده است؟ ایران برای تأمین انرژی خود تا 20 سال آینده نیاز به 20 هزار مگاوات انرژی دارد. آیا نباید در این زمینه برنامه‌ریزی و برای استفاده از انرژی صلح‌آمیز هسته‌ای اقدام کند؟ آیا انگلیس که معاهده «ان‌پی‌تی» را امضا کرده تاکنون به آن از جمله تعهد به از بین بردن سلاح‌های هسته‌ای‌اش عمل کرده است؟ آیا انگلیس بر خلاف «ان‌پی‌تی» در پی آزمایش نسل‌های جدید سلاح هسته‌ای نیست و برای این منظور بودجه‌ای هنگفت اختصاص نداده است؟ همچنین مناسب و بلکه لازم است وزیر خارجه انگلیس به این پرسش‌ها نیز پاسخ دهد: انگلیس به عنوان یکی از حامیان اصلی رژیم صهیونیستی تا کنون چه گامی برای پیوستن این رژیم جعلی به «ان‌پی‌تی برداشته است؟ نقش انگلیس در هسته‌ای شدن رژیم صهیونیستی و مجهز شدن به حداقل 200 کلاهک هسته‌ای چیست؟ انگلیس چه اقدامی برای متعهد کردن 2 کشور فرانسه و آلمان برای اجرای قراردادهای هسته‌ای که در زمان رژیم گذشته با ایران بسته بودند، برداشته است؟ وفق ماده 4 «ان‌پی‌تی» که «همه همپیمانان را در تسهیل تبادل تجهیزات، مواد و اطلاعات تکنولوژیکی برای مقاصد صلح‌آمیز استفاده از انرژی هسته‌ای متعهد می‌سازد»، انگلیس به‌عنوان یکی از اعضای «ان‌پی‌تی» چه اقدامی برای تأمین سوخت رآکتور تهران - وفق ماده یادشده- انجام داده است؟ آیا سخن از استفاده از شمشیر زنگ زده «تحریم» و شاخ و شانه کشیدن و «تهدید» در قد و قواره کشوری چون انگلیس است؟ گذشت آن زمان که آفتاب در پادشاهی انگلیس غروب نمی‌کرد. جناب وزیر خارجه متوهم انگلیس اگر فکر می‌کند کشورش قدرتی دارد خوب است در افغانستان به کار گیرد تا مجبور نباشد برای پاسخ دادن به نمایندگان پارلمان انگلیس، به فرافکنی مشکلات و توجیه افتضاح 8 ساله در افغانستان بپردازد. بالاخره اینکه پیش از به کارگیری «قدرت هوشمند» خوب است میلیبند از «هوش» انگلیسی برای فهم درست وقایع و تجزیه وتحلیل آنها و تصمیم‌گیری درست استفاده کند تا انگلیس به وضع فلاکت‌بار کنونی در داخل و خارج بویژه در منطقه خاورمیانه دچار نشود. به هرحال به هر کدام از چالش‌های ادعایی میلیبند که بنگریم، رد پای انگلیس در ایجاد و گسترش آن به وضوح به چشم می‌خورد. لذا میلیبند می‌تواند کلاه خود را بالاتر بگذارد! امید اینکه جناب ایشان پاسخی روشن به پرسش‌های مطرح شده در این مطلب بدهد و به خاطر بسپارد که نمی‌تواند هر چه که می‌خواهد به خورد افکار عمومی دنیا دهد و بقیه سکوت کنند و تراوشات و توهمات ذهنی ایشان را بپذیرند. ...و سخن آخر اینکه امیدواریم این مطلب توانسته باشد آینه‌ای تمام قد در مقابل دولتمردان انگلیس قرار داده باشد تا خود را در آن ببینند. نیز آرزومندیم که به رسم دیرین، سنت «آینه شکنی» را تکرار نکنند که «نظامی» شاعر بلندقدر ایرانی 10 قرن پیش سروده است: آینه چون نقش تو بنمود راست خود شکن آینه شکستن خطاست
ارسال نظر
captcha
پربیننده