عبدالرضا مرادی
بخشی از شیوع مواد مخدر و اعتیاد در کشور به دلیل مسامحه در مبارزه با مواد مخدر است که موجب ورود این مواد به کشور شده است. سیر مبارزه با مواد مخدر طولانی است؛ اگر نگاهی به مبارزه کیفری که از طریق دستگاه‌های قضایی و انتظامی صورت می‌گیرد و همچنین دادگاه‌هایی که حکم به مجازات مرتکب جرم می‌دهند بیندازیم، درمی‌یابیم در حوزه مجازات‌های مواد مخدر، هر قانونی که در این 30 سال به تصویب رسیده، نسبت به قانون قبلی شدیدتر بوده است اما نه‌تنها نتیجه خوبی به دنبال نداشته بلکه متأسفانه معتادان و مرتکبان جرائم مربوط به مواد مخدر بیشتر شده‌اند. مبارزه کیفری برای مقابله با مواد مخدر نمی‌تواند به طور مطلق تأثیرگذار باشد و مانع گرایش به مصرف مواد مخدر یا جرائم آن شود بنابراین می‌بینیم جرائم مواد مخدر شیوع پیدا کرده و روز به روز بیشتر می‌شود به طوری که در حال حاضر بیشتر جوانان با این مشکل مواجهند. از سوی دیگر سیاستگذاران در ستاد مبارزه با مواد مخدر و تصویب‌کنندگان قانون مبارزه با مواد مخدر نتوانستند داروی درد شیوع اعتیاد را پیدا کنند و با مبارزه کیفری شیوع را کاهش دهند. لذا مهم‌تر از امر مقابله با مواد مخدر، مبارزه اجتماعی با این مواد است. مبارزه اجتماعی با مواد مخدر به 2 بخش خانواده و اجتماع بازمی‌گردد؛ خانواده‌ها اگر می‌خواهند جلوی مصرف مواد مخدر فرزندانشان را بگیرند باید راهکارهای مناسب را بیندیشند و در بخش اجتماع هم محیط‌های آموزشی مانند مدارس و دانشگاه‌ها و سایر مؤسسات آموزشی و دیگر گروه‌های اجتماعی مؤثرند که این گروه‌های اجتماعی باید اراده جدی براي مبارزه داشته باشند. به طور کلی اگر مبارزه جدی از طریق نهادهای خانواده و اجتماع صورت گیرد می‌توان در کنار مبارزه کیفری نتایج خوبی را شاهد بود. با جرم‌انگاری در قوانین مبارزه با مواد مخدر و شدت‌بخشیدن به آن نتیجه‌ای عاید نمی‌شود چراکه معتادان را باید به دیده بیمار نگاه کرد. تا زمانی که به معتاد به دیده مجرم نگاه شود مسلماً مبارزه کیفری نمی‌تواند راه‌حل مناسب باشد. شخصی که معتاد شده بیمار است و احساس بی‌هویتی می‌کند و به همین دلیل مبارزه کیفری برای وی معنی ندارد.
وقتی گرایش به سمت مصرف کم شد خود به خود جرائم مربوط به مواد مخدر هم کمتر می‌شود. آیا می‌توانیم بگوییم کنترل خوبی برای در دسترس نبودن مواد مخدر صورت گرفته و آیا مأموران وظایف خود را بخوبی انجام داده‌اند؟آیا باید گفت همه آنها با زیرکی از دید مأموران خود را پنهان کرده‌اند یا باید بگوییم بخشی از کار به دلیل مسامحه‌ای که در کار صورت گرفته موجب شده مواد وارد کشور شود. مواد مخدر که از خارج کشور وارد می‌شود پس علت چیست که ما شاهد گسترش مواد مخدر در جامعه هستیم. آنچه روشن است اینکه مبارزه و ابزار کنترلی کامل نیست و به همین دلیل شیوع را شاهد هستیم اما باید در نظر داشت دولت به تنهایی نمی‌تواند مبارزه کند.
راهكار اجتماعی تنها راه مبارزه با مواد مخدر
عبدالرضا مرادی
بخشی از شیوع مواد مخدر و اعتیاد در کشور به دلیل مسامحه در مبارزه با مواد مخدر است که موجب ورود این مواد به کشور شده است. سیر مبارزه با مواد مخدر طولانی است؛ اگر نگاهی به مبارزه کیفری که از طریق دستگاه‌های قضایی و انتظامی صورت می‌گیرد و همچنین دادگاه‌هایی که حکم به مجازات مرتکب جرم می‌دهند بیندازیم، درمی‌یابیم در حوزه مجازات‌های مواد مخدر، هر قانونی که در این 30 سال به تصویب رسیده، نسبت به قانون قبلی شدیدتر بوده است اما نه‌تنها نتیجه خوبی به دنبال نداشته بلکه متأسفانه معتادان و مرتکبان جرائم مربوط به مواد مخدر بیشتر شده‌اند. مبارزه کیفری برای مقابله با مواد مخدر نمی‌تواند به طور مطلق تأثیرگذار باشد و مانع گرایش به مصرف مواد مخدر یا جرائم آن شود بنابراین می‌بینیم جرائم مواد مخدر شیوع پیدا کرده و روز به روز بیشتر می‌شود به طوری که در حال حاضر بیشتر جوانان با این مشکل مواجهند. از سوی دیگر سیاستگذاران در ستاد مبارزه با مواد مخدر و تصویب‌کنندگان قانون مبارزه با مواد مخدر نتوانستند داروی درد شیوع اعتیاد را پیدا کنند و با مبارزه کیفری شیوع را کاهش دهند. لذا مهم‌تر از امر مقابله با مواد مخدر، مبارزه اجتماعی با این مواد است. مبارزه اجتماعی با مواد مخدر به 2 بخش خانواده و اجتماع بازمی‌گردد؛ خانواده‌ها اگر می‌خواهند جلوی مصرف مواد مخدر فرزندانشان را بگیرند باید راهکارهای مناسب را بیندیشند و در بخش اجتماع هم محیط‌های آموزشی مانند مدارس و دانشگاه‌ها و سایر مؤسسات آموزشی و دیگر گروه‌های اجتماعی مؤثرند که این گروه‌های اجتماعی باید اراده جدی براي مبارزه داشته باشند. به طور کلی اگر مبارزه جدی از طریق نهادهای خانواده و اجتماع صورت گیرد می‌توان در کنار مبارزه کیفری نتایج خوبی را شاهد بود. با جرم‌انگاری در قوانین مبارزه با مواد مخدر و شدت‌بخشیدن به آن نتیجه‌ای عاید نمی‌شود چراکه معتادان را باید به دیده بیمار نگاه کرد. تا زمانی که به معتاد به دیده مجرم نگاه شود مسلماً مبارزه کیفری نمی‌تواند راه‌حل مناسب باشد. شخصی که معتاد شده بیمار است و احساس بی‌هویتی می‌کند و به همین دلیل مبارزه کیفری برای وی معنی ندارد.
وقتی گرایش به سمت مصرف کم شد خود به خود جرائم مربوط به مواد مخدر هم کمتر می‌شود. آیا می‌توانیم بگوییم کنترل خوبی برای در دسترس نبودن مواد مخدر صورت گرفته و آیا مأموران وظایف خود را بخوبی انجام داده‌اند؟آیا باید گفت همه آنها با زیرکی از دید مأموران خود را پنهان کرده‌اند یا باید بگوییم بخشی از کار به دلیل مسامحه‌ای که در کار صورت گرفته موجب شده مواد وارد کشور شود. مواد مخدر که از خارج کشور وارد می‌شود پس علت چیست که ما شاهد گسترش مواد مخدر در جامعه هستیم. آنچه روشن است اینکه مبارزه و ابزار کنترلی کامل نیست و به همین دلیل شیوع را شاهد هستیم اما باید در نظر داشت دولت به تنهایی نمی‌تواند مبارزه کند.
ارسال نظر
پربیننده