کاظم برآبادی: طبق آمار صندوق جمعیت سازمان ملل متحد در هر 14 ثانیه زندگی یک فرد توسط ویروس اچای وی آلوده میشود. حدود 6 هزار نفر در گروه سنی 15 تا 24 سال به طور روزانه به ایدز مبتلا میشوند. این در حالی است که بارها و بارها از طریق اصحاب رسانه و جامعه پزشکی عنوان شده رسانهها میتوانند نقشی بسیار مهم در مبارزه علیه ایدز داشته باشند و میتوانند بر مخاطبان خود فشار آورند تا بیماری را جدی بگیرند و به مردم اطلاعاتی را که برای حفظ خود نیاز دارند ارائه بدهند. اما اینکه چرا این همه وعده و وعید وقتی بدل به نگاتیوها میشود، در مخمصه تصمیمگیریها میماند و در نهایت به محاق فراموشی میرود، حکایت حضور تلخ رسانههای ایران در فرهنگسازی این بیماری بر بستر زندگی روزمره است.
پابرهنه در بهشت یکی از ساختههای بهرام توکلی در مقام کارگردان از معدود فیلمهای ایرانی است که از بیماری ایدز میگوید و توانسته نوع نگاه خود را حتی در سالنهای سینما نیز با مخاطبان در میان بگذارد! با اینکه بیانیه تعهد اچای وی/ ایدز که 189 کشور جهان از جمله ایران در نشست ویژه مجمع عمومی سازمان ملل در سال 2001 آن را به امضا رساندند، رهبران حاضر را به تعهداتی پایبند کرد که از آن جمله میتوان به تبلیغات در زمینه پیشگیری، انگزدایی، ایجاد ساختارهای سلامت، تهیه منابع لازم و ایجاد خدمات مراقبت و درمانی برای افراد اچای وی مثبت اشاره کرد اما کشورمان همچنان از نظر اطلاعرسانیهایی که در حوزه این بیماری خطرناک فرهنگسازی کند فقیر است. البته استعداد هنرمندان ایرانی در این حوزه قابل ستایش است اما از آن مهمتر تلاش همه جانبه کارگردانان و فیلمنامه نویسان برای گفتن از بیماری ایدز در کنار سانسور عرفی و رسمی این موضوع در کشور است، به قول شاه بابایی یکی از کارگردانان سینمای ایران: «وقتی که از ایدز گفتن در جامعه نوعی تابو به حساب میآید چه توقعی از سینما به عنوان ابزار فرهنگی برای بیان این موضوع میتوان داشت».
با این همه در این محاق هم بودند کارگردانانی که محدودیتها را به چاشنی نگاتیوها و قلمهای خود بدل کردهاند و از حضور پررنگ این ویروس کشنده در کشورمان سخن گفتهاند و از این زاویه شاید بتوان به پابرهنه در بهشت نمره مثبت داد!
این در حالی است که حتی همین حضور موفق نیز با چالشهای فراوانی همراه است مانند عدم وجود پیرنگی آموزشی در طرح و طراحی بیماری ایدز در کشور، عدم نگاهی کارشناسانه به مشکلات مبتلایان به این ویروس و در نهایت انگ زدایی. هنوز باور غلط در جامعه ما چسباندن اتیکت غیر اخلاقی به جامعه ایدزی است در حالی که بخش عمدهای از راههای انتقال این ویروس از تختخواب نمیگذرد.
در کنار فیلم پابرهنه در بهشت، بسیاری از فیلمها، مستندها، گزارشها و به طور کلی تولیدات صوتی و تصویری در حوزه این بیماری تاکنون مشرف به دیده شدن توسط تماشاچیان عام که مخاطبان اصلی اینچنین تولیدات رسانهای هستند، نشدهاند! اگرچه امروز اصغر فرهادی را با فیلمهای سینمایی موفقی چون چهارشنبهسوری و درباره الی میشناسند اما پیش از این، فرهادی در تلویزیون کارگردانی مجموعه موفق «داستان یک شهر» را هم در کارنامه خود داشت. این مجموعه قصههای مستندی بود که هر کدام به یک شخصیت و یک موقعیت میپرداخت و به قول فرهادی به نوعی واکنشی بود به سریالسازیهایی با پایان شاد که آن روزها معمول تلویزیون بود. در این مجموعه یک قسمت درباره ایدز بود که سانسور و توقیف شد اما فرهادی سر پخش این قسمت ایستاد تا آنجا که پایداری او نتیجه داد و این اپیزود در فضایی که هنوز از ایدز به وضوح سخنی به میان نمیآمد، پخش شد.
شاید خبر بزرگ و عجیبی، هم برای تلویزیون و هم برای تهمینه میلانی بود وقتی که اعلام شد قرار است میلانی سریالی با موضوع ایدز بسازد، آن هم برای تلویزیون. از این خبر که به آبان سال 86 میرسید یک سال گذشت و خبری نشد تا اینکه بعدها اعلام شد با منتفی شدن ساخت نخستین سریال تلویزیونی تهمینه میلانی، «یاران کلوپ مثبت» تلهفیلم میشود، اما در نهایت این سریال نهتنها به شکل تلهفیلم بلکه به هیچ شکل دیگری از تلویزیون پخش نشد.
به آمار این دسته از فیلمها بیفزایید فعالیتهای دانشجویی و مستندی را که در سراسر کشور برای تولید فیلم با موضوع ایدز شده اما هیچگاه به ثمر ننشسته است، در این میان آیا تلویزیون و سینما نباید به رسالت خود که همانا فرهنگسازی است در تمام بسترهای زندگی روزمره بکوشند و آیا بهداشت جامعه یکی از مهمترین این موارد نیست که حیطه مصائب ایدز از آن محو شده است؟ اطلاعرسانی و ایدز
کاظم برآبادی: طبق آمار صندوق جمعیت سازمان ملل متحد در هر 14 ثانیه زندگی یک فرد توسط ویروس اچای وی آلوده میشود. حدود 6 هزار نفر در گروه سنی 15 تا 24 سال به طور روزانه به ایدز مبتلا میشوند. این در حالی است که بارها و بارها از طریق اصحاب رسانه و جامعه پزشکی عنوان شده رسانهها میتوانند نقشی بسیار مهم در مبارزه علیه ایدز داشته باشند و میتوانند بر مخاطبان خود فشار آورند تا بیماری را جدی بگیرند و به مردم اطلاعاتی را که برای حفظ خود نیاز دارند ارائه بدهند. اما اینکه چرا این همه وعده و وعید وقتی بدل به نگاتیوها میشود، در مخمصه تصمیمگیریها میماند و در نهایت به محاق فراموشی میرود، حکایت حضور تلخ رسانههای ایران در فرهنگسازی این بیماری بر بستر زندگی روزمره است.
پابرهنه در بهشت یکی از ساختههای بهرام توکلی در مقام کارگردان از معدود فیلمهای ایرانی است که از بیماری ایدز میگوید و توانسته نوع نگاه خود را حتی در سالنهای سینما نیز با مخاطبان در میان بگذارد! با اینکه بیانیه تعهد اچای وی/ ایدز که 189 کشور جهان از جمله ایران در نشست ویژه مجمع عمومی سازمان ملل در سال 2001 آن را به امضا رساندند، رهبران حاضر را به تعهداتی پایبند کرد که از آن جمله میتوان به تبلیغات در زمینه پیشگیری، انگزدایی، ایجاد ساختارهای سلامت، تهیه منابع لازم و ایجاد خدمات مراقبت و درمانی برای افراد اچای وی مثبت اشاره کرد اما کشورمان همچنان از نظر اطلاعرسانیهایی که در حوزه این بیماری خطرناک فرهنگسازی کند فقیر است. البته استعداد هنرمندان ایرانی در این حوزه قابل ستایش است اما از آن مهمتر تلاش همه جانبه کارگردانان و فیلمنامه نویسان برای گفتن از بیماری ایدز در کنار سانسور عرفی و رسمی این موضوع در کشور است، به قول شاه بابایی یکی از کارگردانان سینمای ایران: «وقتی که از ایدز گفتن در جامعه نوعی تابو به حساب میآید چه توقعی از سینما به عنوان ابزار فرهنگی برای بیان این موضوع میتوان داشت».
با این همه در این محاق هم بودند کارگردانانی که محدودیتها را به چاشنی نگاتیوها و قلمهای خود بدل کردهاند و از حضور پررنگ این ویروس کشنده در کشورمان سخن گفتهاند و از این زاویه شاید بتوان به پابرهنه در بهشت نمره مثبت داد!
این در حالی است که حتی همین حضور موفق نیز با چالشهای فراوانی همراه است مانند عدم وجود پیرنگی آموزشی در طرح و طراحی بیماری ایدز در کشور، عدم نگاهی کارشناسانه به مشکلات مبتلایان به این ویروس و در نهایت انگ زدایی. هنوز باور غلط در جامعه ما چسباندن اتیکت غیر اخلاقی به جامعه ایدزی است در حالی که بخش عمدهای از راههای انتقال این ویروس از تختخواب نمیگذرد.
در کنار فیلم پابرهنه در بهشت، بسیاری از فیلمها، مستندها، گزارشها و به طور کلی تولیدات صوتی و تصویری در حوزه این بیماری تاکنون مشرف به دیده شدن توسط تماشاچیان عام که مخاطبان اصلی اینچنین تولیدات رسانهای هستند، نشدهاند! اگرچه امروز اصغر فرهادی را با فیلمهای سینمایی موفقی چون چهارشنبهسوری و درباره الی میشناسند اما پیش از این، فرهادی در تلویزیون کارگردانی مجموعه موفق «داستان یک شهر» را هم در کارنامه خود داشت. این مجموعه قصههای مستندی بود که هر کدام به یک شخصیت و یک موقعیت میپرداخت و به قول فرهادی به نوعی واکنشی بود به سریالسازیهایی با پایان شاد که آن روزها معمول تلویزیون بود. در این مجموعه یک قسمت درباره ایدز بود که سانسور و توقیف شد اما فرهادی سر پخش این قسمت ایستاد تا آنجا که پایداری او نتیجه داد و این اپیزود در فضایی که هنوز از ایدز به وضوح سخنی به میان نمیآمد، پخش شد.
شاید خبر بزرگ و عجیبی، هم برای تلویزیون و هم برای تهمینه میلانی بود وقتی که اعلام شد قرار است میلانی سریالی با موضوع ایدز بسازد، آن هم برای تلویزیون. از این خبر که به آبان سال 86 میرسید یک سال گذشت و خبری نشد تا اینکه بعدها اعلام شد با منتفی شدن ساخت نخستین سریال تلویزیونی تهمینه میلانی، «یاران کلوپ مثبت» تلهفیلم میشود، اما در نهایت این سریال نهتنها به شکل تلهفیلم بلکه به هیچ شکل دیگری از تلویزیون پخش نشد.
به آمار این دسته از فیلمها بیفزایید فعالیتهای دانشجویی و مستندی را که در سراسر کشور برای تولید فیلم با موضوع ایدز شده اما هیچگاه به ثمر ننشسته است، در این میان آیا تلویزیون و سینما نباید به رسالت خود که همانا فرهنگسازی است در تمام بسترهای زندگی روزمره بکوشند و آیا بهداشت جامعه یکی از مهمترین این موارد نیست که حیطه مصائب ایدز از آن محو شده است؟ ارسال نظر
پربیننده