سیدحسین بیضایی، مصاحبه‌گر کتاب «بابانظر» می‌گوید: بابانظر نسبت به وقایع بصیرت و شناخت صحیح و همچنین نسبت به فرهنگ حاکم بر جامعه دغدغه داشت و اگر می‌خواست صحبت کند درد دل او زیاد بود.
شناخت بیضایی از بابانظر به سال‌های 61 و 62 در مشهد باز‌می‌گردد. وی درباره روحیات این شهید بزرگوار می‌گوید: شرایط سنی، وضع خاص و شناختی که از ایشان در میان نیروهای خراسانی وجود داشت، تماما نشانگر آن بود که بابانظر انسانی زجرکشیده و درد کشیده است. او کسی بود که جنگ را از نزدیک و با گوشت و پوست خود لمس کرده بود، از ابتدای جنگ حضور داشته و در پشت صحنه‌های دفاع مقدس که یگان‌های خراسان حضور داشتند، به شکل مداوم حاضر بود.
مصاحبه‌گر کتاب «بابانظر» سپس به چگونگی گردآوری این کتاب اشاره می‌کند و ادامه می‌دهد: بعد از اتمام جنگ که با دفتر حفظ نشر آثار سپاه آشنا شدم، ایده‌ای را انتخاب کردم که خاطرات فرماندهان جنگ خراسان را گرفته و جمع‌آوری کنم، بنابراین، باتوجه به ارتباطات خوبی که با آنها و فرماندهان داشتم، شروع به این کار کردم. برای خودم جالب بود که خراسان 23 هزار شهید در دفاع مقدس اهدا کرده، در عین اینکه 2هزار و 200 کیلومتر از صحنه جنگ دور بوده است. در واقع، اینها شهدای عملیاتی بودند چون توپ، خمپاره و موشک به خراسان نمی‌رسید و آنها به نوعی مظلوم نیز واقع شدند.
وی در ادامه درباره مصاحبه با شهیدحسن نظرنژاد می‌گوید: او در سال 1371 ابتدا نپذیرفت که به تبیین خاطراتش بپردازد، اما نظرش یک‌سال بعد تغییر کرد. به این ترتیب ما از دهم تیرماه 1372 به گفت‌وگو با یکدیگر پرداختیم و طی 17 جلسه یعنی تا 30 تیر سال 72 توانستیم به این مصاحبه خاتمه دهیم. ساعت‌های مصاحبه نهایتا 4 یا 5 صبح شروع می‌شد و قبل از وقت اداری تا 6 و 7 صبح به پایان می‌رسید. در آن زمان، یک فرهنگ ناخواسته نیز بر سپاه حاکم بود و مقررات دست و پاگیر اداری موجب شد بسیاری از فرماندهان و نیروهای جنگ خاطرات خود را بیان نکنند. دامنه این امر تا امروز نیز کشیده شده است. چنانچه در حال حاضر هم فرماندهان جنگ بسیاری از صحنه‌های جنگ را به یاد نمی‌آورند مگر در حد یک یادآوری.
بیضایی درباره شرایط مصاحبه‌ها هم می‌گوید: شرایط سال 71 و 72 شرایط جدیدی برای سپاه بود بویژه اینکه بحث اعطای درجات هم مطرح شده بود. نهایتا سختگیری خاصی درباره نظم و انضباط نیروها انجام شده بود. بعد از جمع‌آوری مصاحبه‌ها سعی می‌کردیم تا آخر شب مصاحبه‌ها پیاده شود تا اگر موارد گنگی در لابه‌لای مصاحبه‌ها وجود داشت، در جلسات بعدی مطرح و ابهامات آن مرتفع شود. وی درباره عدم بیان وقایع تاریخی و سال و اسامی اشخاص در کتاب نیز توضیح می‌دهد: بابانظر نسبت به سیستم و بوروکراسی حاکم بر تشکیلات خود انتقاد می‌کرد. چنانچه پیش‌تر هم اشاره کردم، اگر می‌خواست صحبت کند درد‌دل‌های زیادی داشت که بازگو کند. اگرچه بابانظر تحصیلات آکادمیک نداشت اما چگونگی فرهنگ حاکم بر جامعه یکی از دغدغه‌های او به شمار می‌رفت. بیضایی با اشاره به اینکه بابانظر در قیاس با دیگران، به خیلی از مسائل زودتر از آنچه باید رسید تاکید می‌کند: آن چیزی که او را خیلی آزرده‌خاطر کرده بود، سیستم حاکم بر مجموعه بود. او با قانون مخالفت نداشت، بلکه با فرهنگی که به نام نظم و قانون داشت وارد سپاه می‌شد مخالفت می‌کرد. بیضایی خاطرنشان می‌کند: بابانظر استوانه سپاه خراسان بود. ضمن اینکه دارای 2 مولفه بارز نیز بود. نخست اینکه به خانواده‌اش عمیقا تعلق خاطر داشت، به طوری که در خاطراتش هم به این نکته اشاره می‌کند و می‌گوید: «اگر درجنگ موفق بودم، به خاطر وجود همسرم بوده است». دیگر اینکه بصیرت و ارادت خاصی به راه امام (ره) داشت. به گفته بیضایی، بخش عمده درونمایه کتاب مشتمل بر خاطرات بابانظر از زمان جنگ و سفر او به آلمان به خاطر مداوایش است. حسین بیضایی، گفت‌وگوکننده با «بابانظر»:
درد دل بابانظر زیاد بود
سیدحسین بیضایی، مصاحبه‌گر کتاب «بابانظر» می‌گوید: بابانظر نسبت به وقایع بصیرت و شناخت صحیح و همچنین نسبت به فرهنگ حاکم بر جامعه دغدغه داشت و اگر می‌خواست صحبت کند درد دل او زیاد بود.
شناخت بیضایی از بابانظر به سال‌های 61 و 62 در مشهد باز‌می‌گردد. وی درباره روحیات این شهید بزرگوار می‌گوید: شرایط سنی، وضع خاص و شناختی که از ایشان در میان نیروهای خراسانی وجود داشت، تماما نشانگر آن بود که بابانظر انسانی زجرکشیده و درد کشیده است. او کسی بود که جنگ را از نزدیک و با گوشت و پوست خود لمس کرده بود، از ابتدای جنگ حضور داشته و در پشت صحنه‌های دفاع مقدس که یگان‌های خراسان حضور داشتند، به شکل مداوم حاضر بود.
مصاحبه‌گر کتاب «بابانظر» سپس به چگونگی گردآوری این کتاب اشاره می‌کند و ادامه می‌دهد: بعد از اتمام جنگ که با دفتر حفظ نشر آثار سپاه آشنا شدم، ایده‌ای را انتخاب کردم که خاطرات فرماندهان جنگ خراسان را گرفته و جمع‌آوری کنم، بنابراین، باتوجه به ارتباطات خوبی که با آنها و فرماندهان داشتم، شروع به این کار کردم. برای خودم جالب بود که خراسان 23 هزار شهید در دفاع مقدس اهدا کرده، در عین اینکه 2هزار و 200 کیلومتر از صحنه جنگ دور بوده است. در واقع، اینها شهدای عملیاتی بودند چون توپ، خمپاره و موشک به خراسان نمی‌رسید و آنها به نوعی مظلوم نیز واقع شدند.
وی در ادامه درباره مصاحبه با شهیدحسن نظرنژاد می‌گوید: او در سال 1371 ابتدا نپذیرفت که به تبیین خاطراتش بپردازد، اما نظرش یک‌سال بعد تغییر کرد. به این ترتیب ما از دهم تیرماه 1372 به گفت‌وگو با یکدیگر پرداختیم و طی 17 جلسه یعنی تا 30 تیر سال 72 توانستیم به این مصاحبه خاتمه دهیم. ساعت‌های مصاحبه نهایتا 4 یا 5 صبح شروع می‌شد و قبل از وقت اداری تا 6 و 7 صبح به پایان می‌رسید. در آن زمان، یک فرهنگ ناخواسته نیز بر سپاه حاکم بود و مقررات دست و پاگیر اداری موجب شد بسیاری از فرماندهان و نیروهای جنگ خاطرات خود را بیان نکنند. دامنه این امر تا امروز نیز کشیده شده است. چنانچه در حال حاضر هم فرماندهان جنگ بسیاری از صحنه‌های جنگ را به یاد نمی‌آورند مگر در حد یک یادآوری.
بیضایی درباره شرایط مصاحبه‌ها هم می‌گوید: شرایط سال 71 و 72 شرایط جدیدی برای سپاه بود بویژه اینکه بحث اعطای درجات هم مطرح شده بود. نهایتا سختگیری خاصی درباره نظم و انضباط نیروها انجام شده بود. بعد از جمع‌آوری مصاحبه‌ها سعی می‌کردیم تا آخر شب مصاحبه‌ها پیاده شود تا اگر موارد گنگی در لابه‌لای مصاحبه‌ها وجود داشت، در جلسات بعدی مطرح و ابهامات آن مرتفع شود. وی درباره عدم بیان وقایع تاریخی و سال و اسامی اشخاص در کتاب نیز توضیح می‌دهد: بابانظر نسبت به سیستم و بوروکراسی حاکم بر تشکیلات خود انتقاد می‌کرد. چنانچه پیش‌تر هم اشاره کردم، اگر می‌خواست صحبت کند درد‌دل‌های زیادی داشت که بازگو کند. اگرچه بابانظر تحصیلات آکادمیک نداشت اما چگونگی فرهنگ حاکم بر جامعه یکی از دغدغه‌های او به شمار می‌رفت. بیضایی با اشاره به اینکه بابانظر در قیاس با دیگران، به خیلی از مسائل زودتر از آنچه باید رسید تاکید می‌کند: آن چیزی که او را خیلی آزرده‌خاطر کرده بود، سیستم حاکم بر مجموعه بود. او با قانون مخالفت نداشت، بلکه با فرهنگی که به نام نظم و قانون داشت وارد سپاه می‌شد مخالفت می‌کرد. بیضایی خاطرنشان می‌کند: بابانظر استوانه سپاه خراسان بود. ضمن اینکه دارای 2 مولفه بارز نیز بود. نخست اینکه به خانواده‌اش عمیقا تعلق خاطر داشت، به طوری که در خاطراتش هم به این نکته اشاره می‌کند و می‌گوید: «اگر درجنگ موفق بودم، به خاطر وجود همسرم بوده است». دیگر اینکه بصیرت و ارادت خاصی به راه امام (ره) داشت. به گفته بیضایی، بخش عمده درونمایه کتاب مشتمل بر خاطرات بابانظر از زمان جنگ و سفر او به آلمان به خاطر مداوایش است. ارسال نظر
پربیننده