با نگاهی به فیلمشناسی مجید جوانمرد، آثار شاخصی نظیر فیلم «شکار» به چشم می‌خورد که به نوعی جزو آثار ماندگار سینمای ایران محسوب می‌شود. «در سرزمینی دیگر»، «عروسی خون»، «قافله»، «دستمزد» و... نیز از دیگر آثار او به شمار می‌آید. اما جوانمرد پس از 12 سال دوری از فضای کارگردانی سینما بار دیگر با ساخت فیلم «شکار روباه» به عرصه فیلمسازی بازگشته است؛ فیلمی که در بیست‌و‌هفتمین جشنواره فیلم فجر و به‌زعم جوانمرد در نهایت بی‌خبری به نمایش درآمد و از حیث اقبال تماشاگران با بی‌مهری مواجه شد.
منتظر فروش نجومی نبودم
«شکار روباه» مدتی است به اکران سینماهای کشور درآمده است؛ فیلمی که در میان دیگر آثار سینمایی از مضمون متفاوت‌تری برخوردار است. با این حال فیلم به‌صورت تک‌سئانس و در برخی سینماهای خاص روی پرده رفته است تا جوانمرد اینگونه به اکرانش واکنش نشان دهد: متاسفانه فیلم شکار روباه با اکران خوبی مواجه نشد و اکران آن بیشتر به خواست تهیه‌کننده فیلم بود و من احساس می‌کنم اگر روال عادی خودش را برای اکران طی می‌کرد، نتیجه بهتری می‌گرفت. جوانمرد معتقد است: چنین اکرانی به لحاظ تجاری و هنری به فیلم لطمه می‌زند و طبیعتا من نیز چنین اکرانی برای این فیلم را نمی‌پسندم، اما هیچ‌وقت برای فیلم شکار روباه به یک فروش نجومی فکر نکرده‌ام.
هرکس به‌زعم خود ارزیابی می‌کند
مجید جوانمرد در تازه‌ترین اثر سینمایی خود سراغ مضمونی رفته است که شاید در سینمای این سال‌های ایران کمتر به آن پرداخته شده است؛ ژانر
پلیسی- جاسوسی که با وجود داشتن مخاطب خاص اما نحوه روایت در آن حرف اول را در جذب یا دفع مخاطب می‌زند. شکار روباه با وجود داشتن فضا و ایده مناسب از پرداخت خوبی به لحاظ نگارش فیلمنامه و نحوه دیالوگ‌گویی‌ها بهره‌مند نیست و این ناهمگونی در ساختار کلی فیلم و دیالوگ‌گویی‌ها در بازی بازیگران ارمنی بیشتر نمود پیدا می‌کند. پاسخ کارگردانی که به گفته خودش همواره یک کارگردان قصه‌گو بوده به این نقد اینگونه است: فیلمنامه شکار روباه نوشته فتانه یعقوبی است. من منظور شما را از این جهت که با نحوه دیالوگ‌گویی بازیگران ارمنی ارتباط برقرار نکردید، نمی‌فهمم. اما اگر از این جهت به این موضوع نگاه می‌کنید که نحوه ادای کلمات با لهجه و بیان خوبی از سوی آنها همراه نبوده است، باید بگویم بازیگران ارمنی فیلم شکار روباه زیرنظر متخصص صداشناسی و زبان آموزش دیدند و تاحد امکان سعی کردیم نحوه بیان آنها برای مخاطب ایرانی قابل فهم باشد.
به هرحال هرکس به‌زعم خود می‌تواند کیفیت این فیلم را ارزیابی کند و قطعا ایراداتی نیز از آن گرفته خواهد شد. جوانمرد درباره نحوه انتخاب بازیگران هم می‌گوید: در حقیقت زمانی که کارگردانی شکار روباه به من سپرده شد بازیگران آن انتخاب شده بودند و جای هیچگونه تغییری وجود نداشت. البته من از بازیگران این فیلم کاملا رضایت داشتم و به نظرم بازیگران بسیار خوبی هستند.
اگر ابهامی هست از «حذف» است!
بازیگری در این فیلم اما جای بحث زیادی دارد، مثل بازی فرهاد قائمیان به عنوان پلیسی که در صحنه‌های پایانی داستان با بزرگ‌نمایی خاصی به تصویر کشیده شده است. برخورد با یک تیم جاسوسی بزرگ و حل معادلات و نقشه‌های سری آنها توسط یک فرد، موضوعی است که بسیار ساده به آن نگاه شده است. در صورتی که همین نقش می‌توانست تاثیرگذارتر از چیزی که در حال حاضر می‌بینیم، باشد.
جوانمرد در پاسخ به این نقد می‌گوید: اتفاقا پلیس قصه شکار روباه یکی از شخصیت‌های موردعلاقه من است و اگر کمی ابهام در شخصیت پلیس دیده می‌شود به دلیل حذف صحنه‌هایی است که به دلیل رسیدن زمان مورد درخواست سینما از فیلم کم شد و در بعضی از سکانس‌ها شاهد صحنه‌هایی هستیم که پلیس به سرعت وارد عمل می‌شود و به قول شما یک تنه موضوعات را حل و فصل می‌کند. شاید اگر برخی از صحنه‌هایی که حذف شد در نسخه نهایی وجود داشت، چنین ذهنیتی برای شما به وجود نمی‌آمد.
پرتاب سریع اطلاعات به سمت تماشاگر!
ضرباهنگ شکار روباه در اواسط فیلم آنقدر تند می‌شود که گاهی مخاطب در نحوه پیگیری قصه دچار سردرگمی می‌شود؛ ضرباهنگي که شاید وجود آن در برخی از صحنه‌ها الزامی است و در سکانس‌هایی که طبعا باید تأمل بیشتری روی اتفاقات و شخصیت‌های داستان داشته باشیم به سرعت از روی آن عبور می‌شود که جوانمرد می‌گوید: درباره ضرباهنگ این فیلم باید بگویم سر مونتاژ روی ضرباهنگ این فیلم صحبت‌های زیادی مطرح شد و در نهایت فیلم با مونتاژ نهایی که در حال حاضر شاهد آن هستید به سرانجام رسید. مونتاژ اولیه فیلم 115 دقیقه بود و در مرحله بعد مونتاژ فیلم کمی فشرده‌تر شد و همین موضوع روی فیلم تاثیر مستقیم داشت و من احساس می‌کنم شکار روباه از آن دست فیلم‌هایی است که نمی‌توان با ذهنیت راحت آن را دید و پرتاب اطلاعات به تماشاگر سریع صورت می‌گیرد و شاید با دیدن دوباره این فیلم بهتر بتوان راجع به مسائل فنی و حتی بازیگری آن قضاوت کرد.
تأثیر مطلوب جلوه‌های ویژه
در کنار برخی نقاط ضعف فیلم «شکار روباه» جلوه‌های ویژه این کار بسیار خوب پرداخت شده است. همین‌طور نوع فیلمبرداری و زاویه دوربین که در برخی صحنه‌ها بسیار خوب طراحی شده است. جوانمرد در پاسخ به این سوال که جلوه‌های ویژه تا چه اندازه در اینگونه کارها می‌تواند به پرداخت نهایی اثر کمک کند، معتقد است: درباره جلوه‌های فیلم شکار روباه بسیار فکر شده بود.
برخی از صحنه‌ها و جلوه‌های ویژه روی میز تدوین و توسط آقای «حسن ایوبی» انجام شد و اگر صحنه خاص و قابل قبولی توسط دوستان انتخاب می‌شد من نظر نهایی را در کار اعمال می‌کردم و در کل احساس می‌کنم این فیلم با کمک دوستان از جلوه‌های ویژه خوبی برخوردار است. جوانمرد می‌گوید: استفاده از جلوه‌های ویژه در گونه کارهای پلیسی تاثیر مطلوبی روی نوع روایت فیلم خواهد داشت.
زیر سایه نگاه تبلیغاتی
دلیل پرداختن به موضوع انرژی هسته‌ای و انتخاب این قصه برای فیلم شکار روباه هم سوالی بود که می‌توانست برای مخاطب این فیلم جالب توجه باشد که جوانمرد در پاسخ به آن گفت: من هیچگونه حساسیتی نسبت به موضوع انرژی هسته‌ای نداشتم. این فیلم بیشتر یک بهانه بود برای معرفی شخصیت‌ها و آدم‌های قصه و دوست داشتم درام قصه جلو برود و تا حد امکان سعی کردم فیلمنامه دچار شعارزدگی نشود، اما به هرحال فکر می‌کنم کمی سایه نگاه تبلیغاتی بر فیلم دیده می‌شود. حساسیتی که شما به آن اشاره می‌کنید برای من در مراحل بعدی کارم قرار داشت؛ من شکار روباه را ساختم که یک فیلم ساخته باشم! من یک کارگردان حرفه‌ای هستم و طبيعتا موضوعات را در ذهنم آنالیز می‌کنم و اگر مطابق با سلیقه من باشد آن را کارگردانی خواهم کرد و در شکار روباه سعی کردم روی ساختار و فرم‌های تکنیکی فیلم بیشتر کار کنم تا جنبه تبلیغاتی فیلم کمتر دیده شود و در کل شکار روباه از یک روایت کلاسیک و مدرن برخوردار است.
اختیاراتی که کم شده بود!
مجید جوانمرد اما در ادامه و به بهانه صحبت درباره حضور کمرنگش در سینما می‌گوید: در این سال‌ها به دنبال ساخت فیلم سینمایی مورد علاقه‌ام بودم؛ فیلمی که فیلمنامه آن مطابق با سلیقه شخصی من باشد. شاید در این سال‌ها شرایط مناسبی به لحاظ ساخت فیلم برای من مهیا نبود، اما گاهی به اجبار برای ادامه زندگی ناگزیر باید برخی از کارهایی که شاید با سلیقه من فاصله زیادی داشت را برای کارگردانی می‌پذیرفتم.
شکار روباه نیز می‌توانست فیلمی باشد از جنس کارهایی که من قبلا در سینما انجام دادم، اما به دلیل طرز تفکری که روی این فیلم سایه انداخته بود، کمی از اختیارات من کم شد. جوانمرد معتقد است پرداختن به گونه فیلم‌های پلیسی که البته جای خالی آن در میان عمده فیلم‌های این روزهای سینمای ایران که بیشتر از ساختاری طنز (و به تعبیر جوانمرد لوده!) برخوردار است، دیده می‌شود، اتفاق خوشایندی است و در حد امکان این دست کارها که مخاطبان کمی نیز ندارد باید با حمایت مسؤولان ساخته شود و در ادامه می‌گوید: من احساس می‌کنم سینمای ایران در کنار آثار طنز یا جدی خود به ساخت آثار پلیسی نیز نیاز دارد و در حال حاضر سینمای کمدی که گاه آثار بسیار سخیفی در میان آن دیده می‌شود، باعث شده است متاسفانه کیفیت آثار سینمایی بسیار تنزل پیدا کند. من همیشه دوست داشتم دست به ساخت آثاری بزنم كه حرفی برای گفتن داشته باشد. گپ‌و‌گفتی نقادانه با کارگردان «شکار روباه»
هدف؛ ساخت یک «فیلم»!
با نگاهی به فیلمشناسی مجید جوانمرد، آثار شاخصی نظیر فیلم «شکار» به چشم می‌خورد که به نوعی جزو آثار ماندگار سینمای ایران محسوب می‌شود. «در سرزمینی دیگر»، «عروسی خون»، «قافله»، «دستمزد» و... نیز از دیگر آثار او به شمار می‌آید. اما جوانمرد پس از 12 سال دوری از فضای کارگردانی سینما بار دیگر با ساخت فیلم «شکار روباه» به عرصه فیلمسازی بازگشته است؛ فیلمی که در بیست‌و‌هفتمین جشنواره فیلم فجر و به‌زعم جوانمرد در نهایت بی‌خبری به نمایش درآمد و از حیث اقبال تماشاگران با بی‌مهری مواجه شد.
منتظر فروش نجومی نبودم
«شکار روباه» مدتی است به اکران سینماهای کشور درآمده است؛ فیلمی که در میان دیگر آثار سینمایی از مضمون متفاوت‌تری برخوردار است. با این حال فیلم به‌صورت تک‌سئانس و در برخی سینماهای خاص روی پرده رفته است تا جوانمرد اینگونه به اکرانش واکنش نشان دهد: متاسفانه فیلم شکار روباه با اکران خوبی مواجه نشد و اکران آن بیشتر به خواست تهیه‌کننده فیلم بود و من احساس می‌کنم اگر روال عادی خودش را برای اکران طی می‌کرد، نتیجه بهتری می‌گرفت. جوانمرد معتقد است: چنین اکرانی به لحاظ تجاری و هنری به فیلم لطمه می‌زند و طبیعتا من نیز چنین اکرانی برای این فیلم را نمی‌پسندم، اما هیچ‌وقت برای فیلم شکار روباه به یک فروش نجومی فکر نکرده‌ام.
هرکس به‌زعم خود ارزیابی می‌کند
مجید جوانمرد در تازه‌ترین اثر سینمایی خود سراغ مضمونی رفته است که شاید در سینمای این سال‌های ایران کمتر به آن پرداخته شده است؛ ژانر
پلیسی- جاسوسی که با وجود داشتن مخاطب خاص اما نحوه روایت در آن حرف اول را در جذب یا دفع مخاطب می‌زند. شکار روباه با وجود داشتن فضا و ایده مناسب از پرداخت خوبی به لحاظ نگارش فیلمنامه و نحوه دیالوگ‌گویی‌ها بهره‌مند نیست و این ناهمگونی در ساختار کلی فیلم و دیالوگ‌گویی‌ها در بازی بازیگران ارمنی بیشتر نمود پیدا می‌کند. پاسخ کارگردانی که به گفته خودش همواره یک کارگردان قصه‌گو بوده به این نقد اینگونه است: فیلمنامه شکار روباه نوشته فتانه یعقوبی است. من منظور شما را از این جهت که با نحوه دیالوگ‌گویی بازیگران ارمنی ارتباط برقرار نکردید، نمی‌فهمم. اما اگر از این جهت به این موضوع نگاه می‌کنید که نحوه ادای کلمات با لهجه و بیان خوبی از سوی آنها همراه نبوده است، باید بگویم بازیگران ارمنی فیلم شکار روباه زیرنظر متخصص صداشناسی و زبان آموزش دیدند و تاحد امکان سعی کردیم نحوه بیان آنها برای مخاطب ایرانی قابل فهم باشد.
به هرحال هرکس به‌زعم خود می‌تواند کیفیت این فیلم را ارزیابی کند و قطعا ایراداتی نیز از آن گرفته خواهد شد. جوانمرد درباره نحوه انتخاب بازیگران هم می‌گوید: در حقیقت زمانی که کارگردانی شکار روباه به من سپرده شد بازیگران آن انتخاب شده بودند و جای هیچگونه تغییری وجود نداشت. البته من از بازیگران این فیلم کاملا رضایت داشتم و به نظرم بازیگران بسیار خوبی هستند.
اگر ابهامی هست از «حذف» است!
بازیگری در این فیلم اما جای بحث زیادی دارد، مثل بازی فرهاد قائمیان به عنوان پلیسی که در صحنه‌های پایانی داستان با بزرگ‌نمایی خاصی به تصویر کشیده شده است. برخورد با یک تیم جاسوسی بزرگ و حل معادلات و نقشه‌های سری آنها توسط یک فرد، موضوعی است که بسیار ساده به آن نگاه شده است. در صورتی که همین نقش می‌توانست تاثیرگذارتر از چیزی که در حال حاضر می‌بینیم، باشد.
جوانمرد در پاسخ به این نقد می‌گوید: اتفاقا پلیس قصه شکار روباه یکی از شخصیت‌های موردعلاقه من است و اگر کمی ابهام در شخصیت پلیس دیده می‌شود به دلیل حذف صحنه‌هایی است که به دلیل رسیدن زمان مورد درخواست سینما از فیلم کم شد و در بعضی از سکانس‌ها شاهد صحنه‌هایی هستیم که پلیس به سرعت وارد عمل می‌شود و به قول شما یک تنه موضوعات را حل و فصل می‌کند. شاید اگر برخی از صحنه‌هایی که حذف شد در نسخه نهایی وجود داشت، چنین ذهنیتی برای شما به وجود نمی‌آمد.
پرتاب سریع اطلاعات به سمت تماشاگر!
ضرباهنگ شکار روباه در اواسط فیلم آنقدر تند می‌شود که گاهی مخاطب در نحوه پیگیری قصه دچار سردرگمی می‌شود؛ ضرباهنگي که شاید وجود آن در برخی از صحنه‌ها الزامی است و در سکانس‌هایی که طبعا باید تأمل بیشتری روی اتفاقات و شخصیت‌های داستان داشته باشیم به سرعت از روی آن عبور می‌شود که جوانمرد می‌گوید: درباره ضرباهنگ این فیلم باید بگویم سر مونتاژ روی ضرباهنگ این فیلم صحبت‌های زیادی مطرح شد و در نهایت فیلم با مونتاژ نهایی که در حال حاضر شاهد آن هستید به سرانجام رسید. مونتاژ اولیه فیلم 115 دقیقه بود و در مرحله بعد مونتاژ فیلم کمی فشرده‌تر شد و همین موضوع روی فیلم تاثیر مستقیم داشت و من احساس می‌کنم شکار روباه از آن دست فیلم‌هایی است که نمی‌توان با ذهنیت راحت آن را دید و پرتاب اطلاعات به تماشاگر سریع صورت می‌گیرد و شاید با دیدن دوباره این فیلم بهتر بتوان راجع به مسائل فنی و حتی بازیگری آن قضاوت کرد.
تأثیر مطلوب جلوه‌های ویژه
در کنار برخی نقاط ضعف فیلم «شکار روباه» جلوه‌های ویژه این کار بسیار خوب پرداخت شده است. همین‌طور نوع فیلمبرداری و زاویه دوربین که در برخی صحنه‌ها بسیار خوب طراحی شده است. جوانمرد در پاسخ به این سوال که جلوه‌های ویژه تا چه اندازه در اینگونه کارها می‌تواند به پرداخت نهایی اثر کمک کند، معتقد است: درباره جلوه‌های فیلم شکار روباه بسیار فکر شده بود.
برخی از صحنه‌ها و جلوه‌های ویژه روی میز تدوین و توسط آقای «حسن ایوبی» انجام شد و اگر صحنه خاص و قابل قبولی توسط دوستان انتخاب می‌شد من نظر نهایی را در کار اعمال می‌کردم و در کل احساس می‌کنم این فیلم با کمک دوستان از جلوه‌های ویژه خوبی برخوردار است. جوانمرد می‌گوید: استفاده از جلوه‌های ویژه در گونه کارهای پلیسی تاثیر مطلوبی روی نوع روایت فیلم خواهد داشت.
زیر سایه نگاه تبلیغاتی
دلیل پرداختن به موضوع انرژی هسته‌ای و انتخاب این قصه برای فیلم شکار روباه هم سوالی بود که می‌توانست برای مخاطب این فیلم جالب توجه باشد که جوانمرد در پاسخ به آن گفت: من هیچگونه حساسیتی نسبت به موضوع انرژی هسته‌ای نداشتم. این فیلم بیشتر یک بهانه بود برای معرفی شخصیت‌ها و آدم‌های قصه و دوست داشتم درام قصه جلو برود و تا حد امکان سعی کردم فیلمنامه دچار شعارزدگی نشود، اما به هرحال فکر می‌کنم کمی سایه نگاه تبلیغاتی بر فیلم دیده می‌شود. حساسیتی که شما به آن اشاره می‌کنید برای من در مراحل بعدی کارم قرار داشت؛ من شکار روباه را ساختم که یک فیلم ساخته باشم! من یک کارگردان حرفه‌ای هستم و طبيعتا موضوعات را در ذهنم آنالیز می‌کنم و اگر مطابق با سلیقه من باشد آن را کارگردانی خواهم کرد و در شکار روباه سعی کردم روی ساختار و فرم‌های تکنیکی فیلم بیشتر کار کنم تا جنبه تبلیغاتی فیلم کمتر دیده شود و در کل شکار روباه از یک روایت کلاسیک و مدرن برخوردار است.
اختیاراتی که کم شده بود!
مجید جوانمرد اما در ادامه و به بهانه صحبت درباره حضور کمرنگش در سینما می‌گوید: در این سال‌ها به دنبال ساخت فیلم سینمایی مورد علاقه‌ام بودم؛ فیلمی که فیلمنامه آن مطابق با سلیقه شخصی من باشد. شاید در این سال‌ها شرایط مناسبی به لحاظ ساخت فیلم برای من مهیا نبود، اما گاهی به اجبار برای ادامه زندگی ناگزیر باید برخی از کارهایی که شاید با سلیقه من فاصله زیادی داشت را برای کارگردانی می‌پذیرفتم.
شکار روباه نیز می‌توانست فیلمی باشد از جنس کارهایی که من قبلا در سینما انجام دادم، اما به دلیل طرز تفکری که روی این فیلم سایه انداخته بود، کمی از اختیارات من کم شد. جوانمرد معتقد است پرداختن به گونه فیلم‌های پلیسی که البته جای خالی آن در میان عمده فیلم‌های این روزهای سینمای ایران که بیشتر از ساختاری طنز (و به تعبیر جوانمرد لوده!) برخوردار است، دیده می‌شود، اتفاق خوشایندی است و در حد امکان این دست کارها که مخاطبان کمی نیز ندارد باید با حمایت مسؤولان ساخته شود و در ادامه می‌گوید: من احساس می‌کنم سینمای ایران در کنار آثار طنز یا جدی خود به ساخت آثار پلیسی نیز نیاز دارد و در حال حاضر سینمای کمدی که گاه آثار بسیار سخیفی در میان آن دیده می‌شود، باعث شده است متاسفانه کیفیت آثار سینمایی بسیار تنزل پیدا کند. من همیشه دوست داشتم دست به ساخت آثاری بزنم كه حرفی برای گفتن داشته باشد. ارسال نظر
پربیننده