۲۰/آبان/۱۴۰۵
|
۰۳:۳۰
شعر عاشورایی موسوی گرمارودی همراه با نقد و نظرهایی درباره آن

آغاز روشنایی آیينه

طه راستین: موسوی‌گرمارودی نه‌تنها در میان اهالی شعر و شاعری و به طور کلی ادبیات به عنوان یک استاد و شاعر پیشکسوت شناخته شده است، بلکه برای بسیاری از مردم عادی هم چهره‌ای آشناست. این آشنایی بیشتر به شعر‌های آیینی و مذهبی او باز می‌گردد، چه اینکه تسلط او بر ادبیات آیینی و مذهبی بویژه شعر مذهبی موجب شده موسوی‌گرمارودی در قامت یک کارشناس در بسیاری از برنامه‌های تلویزیونی مرتبط حضور داشته و در همان برنامه‌ها بسیاری از شعرهای آیینی سروده خود را خوانده است اما حالا شعر‌های آیینی او در قالب یک کتاب منتشر شده و مخاطبان می‌توانند با تامل و تعمق بیشتر سروده‌های این شاعر آیینی را بخوانند. کتاب «آغاز روشنایی آیينه»؛ ترکیب‌بند بلند عاشورایی سیدعلی موسوی‌گرمارودی است که به همراه بخش‌هایی درباره این سروده در قالب کتاب با همین نام منتشر شده است. این کتاب در حوزه هنری استان تهران تولید و توسط انتشارات سوره مهر منتشر شده است. استاد بهاءالدین خرمشاهی در نوشتاری که در اول تیرماه سال 1387 مرقوم داشته این ترکیب‌بند را «نقطه اوج و عطفی در یک هزاره تاریخ مرثیه‌سرایی مذهبی و شعر عاشورایی در ادب فارسی» دانسته است. به اعتقاد او «غزل‌های این ترکیب‌بند، صلابت کهن دارد و طراوت نو». حمیدرضا شکارسری هم درباره این ترکیب‌بند نوشته است: «واژه‌هایی چون «غم»، «حقیقت»، «سیاهی»، «زیبایی»، «شکوه» و... ترکیب موردنظر را به بیانیه‌ای مستقیم اما هنرمندانه و پرشور و تاثیرگذار بدل کرده که فایده‌مندی آن انکارناپذیر است...». این نقد و نظر‌ها همراه با نقد و نظرهایی از سیدصدرالدین قوام شیرازی، محمد یزدان‌پرست و مرتضی امیری‌اسفندقه درباره این ترکیب‌بند در کتاب حاضر ارائه شده است. «آغاز روشنایی آیينه» که به مناسبت ماه محرم منتشر شده است شامل ترکیب‌بندی 15 بندی است. البته پیش از این بندهایی از آن با نام موقت «از گلوی غمگن فرات» در نیمه فروردین 87 در روزنامه اطلاعات منتشر شده بود. در کتاب حاضر، موسوی‌گرمارودی عنوان ترکیب‌بند را به پیشنهاد فاضل نظری شاعر و رئیس حوزه هنری استان تهران تغییر داده و در بخش مستقلی تمام نقد و نظرهایی که درباره این شعر مطرح شده را آورده است که از جمله آنها می‌توان به «نگاهی به شعر آیینی جدید گرمارودی» از بهاءالدین خرمشاهی، «حریر و حماسه» از محمد یزدان‌پرست، «زنگ اول در کلاس از گلوی غمگن فرات» از مرتضی امیری‌اسفندقه، «در غیاب من» از حمیدرضا شکارسری و «نقدی کوتاه بر بند اول در گلوی غمگن فرات» از شهیدی اشاره کرد. این کتاب اما اگرچه به نام ترکیب‌بند معروف موسوی‌گرمارودی منتشر شده، اما تنها به این شعر محدود نمی‌شود، بلکه در آن می‌توان بخش‌هایی دیگر را هم مطالعه کرد که به نوعی بیانگر نوع نگاه شاعر به شعر آیینی است. در همین راستا، نوشتار موسوی‌گرمارودی بر چگونگی شعر عاشورایی در گذر زمان و در دوره‌‌های مختلف و اشاره به شاعرانی که در موضوع عاشورا سروده‌هایی داشته‌اند، با محوریت نگاه به شعر عاشورایی «باز این چه شورش است» محتشم کاشانی و تحلیل و کالبد‌شکافی این سروده بلند‌ در بخشی مجزا آمده است. اما در بخش‌های دیگر این کتاب، شاعر خود نگاهی به شعر زنده‌یاد سیدحسن حسینی با نام «شاعری در تصرف شعر» و همچنین شعرهای آیینی زنده‌یاد قیصر امین‌پور دارد. در همین بخش او نگاهی بررسی‌گونه به شعر عاشورایی «راز رشید» مرحوم سیدحسن حسیني می‌کند و در همین بررسی با اشاره به اینکه این شعر خطاب به حضرت ابافاضل عباس بن علی (ع) است می‌گوید: «ساختمان و مهندسی شعر حتی یک آجر اضافه ندارد.» او همچنین در نگاه به شعر‌های آیینی قیصر امین‌پور متذکر می‌شود که «قیصر در شعرهای آیینی خود به عنصر حماسه، بهای بیشتری داده است... او پس از حماسه، به عنصر عرفان در بیشتر شعرهای آیینی خود توجه دارد...». چاپ نخست این کتاب در 125 صفحه قطع رقعی و با قیمت 2هزار و 200 تومان در تیراژ 2 هزار و 500 نسخه منتشر شده است.
ارسال نظر
captcha
پربیننده