امیر گودرزی: شکار موضوعی است که مانند بسیاری از مسائل دیگر در کشورمان از یک سو با مخالفت شدید و سفت و سخت روبهروست و از سوی دیگر با رفتار منفعلانه و بیضوابط گروهی دیگر مواجه میشود. بسیاری از دوستداران محیطزیست شکارچی را دشمن طبیعت میدانند و همه تلاش خود را بکار گرفته تا جلو این اتفاق را بگیرند. آن روی ماجرا افراد مسؤول یا غیرمسؤولی هستند که شکار شدن یک یا هزار گونه جانوری برایشان فرقی نمیکند و تفاوتی ندارد که شکارچی، کبک را مورد هدف قرار دهد یا یک بالابان را. در این مقوله هم مانند بسیاری مسائل دیگر دچار افراط و تفریط شدهایم. ایران، کشوری با تنوع زیستی فراوان و گونههای متعدد است که به تبع آن گونههای شکاری قابل توجهی نیز در خود دارد. بههمین دلیل از دیرباز شکار و شکارگری در فرهنگ ایرانی جایگاه ویژهای داشته و در تمام متون ادبی و هنری ما از این مقوله بهگستردگی یاد شده است. پس شکار را میتوان جزئی از کنش و کردار باستانی ما بهحساب آورد که از دیرباز پدران ما آنرا انجام ميدادند. حال ما با این واقعیت روبهرو هستیم که در وجب به وجب کشور مردم به این مقوله علاقهمندند، چرا که شکار به عنوان یک واقعیت در جامعه ما وجود دارد. اکنون اگر بخواهیم چشم خود را بر آن ببندیم و انکارش کنیم، بدون شک به خطا رفتهایم چون این کنش نتیجه منفی دارد. اصولا بر هیچ واقعیت اجتماعی نمیتوان چشم بست. این کار نه درست است و نه مجاز. در چنین شرایطی راهی نداریم، جز اینکه به تعداد انبوه شکارچی بالقوه بیاموزیم که در جهان امروز جایگاه شکار و شکارچی چیست، شکارچی امروز باید دارای چه ویژگیهایی باشد؟ چطور بهبیابان برود؟ چطور با طبیعت رفتار کند؟ بهعنوان کسی که بیش از دیگران از طبیعت بهره میگیرد و بیش از دیگران هم بهطبیعت بدهکار است، چه خدماتی را باید به محیطزیست و حیات وحش ارائه کند تا شکار کش نباشند؟ و...
بیشتر تخلفاتی که از سوی شکارچیان صورت میگیرد توسط شکارچیان غیرمجاز است. به ندرت پیش میآید کشتار وحشیانه انواع گونههای جانوری، هدف قرار دادن جانوران در حال انقراض و... از سوی شکارچیان مجاز صورت گیرد. افزایش شکارچیان غیرمجاز ثمره بسیاری از رفتارهاست که یکی از مهمترین آنها تکاپو برای مقابله با شکار است. شکار را به هیچوجه نمیتوان حذف کرد به همین دلیل با چنین تکاپویی به شکار غیرمجاز دامن زدهایم. هماکنون مجوز شکارچیان محدود شده است و شکارچیان تفنگ بر دوش مجال و شانس بسیار کمی برای به دست آوردن حتی یک کبک دارند. اصولا شکار در مناطق و روزهای محدودی انجام میشود و به همین دلیل هجوم شکارچیانی که هر روز بر تعداد آنها افزوده میشود، شانس شکار را به کمترین حالت میرساند. در واقع بر خلاف باور بسیاری با اضافه شدن هر شکارچی، شانس شکار از شکارچیان دیگر کاسته میشود و اگر این مقوله به شکل سازماندهی شدهای هدایت شود در آیندهای نهچندان دور، جنس این تفریح تغییر خواهد کرد. مدیریت شکار اگر به جذب شکارچیهای خارجی بینجامد، درآمد خوبی را هم نصیبمان خواهد کرد. شکارچیان بینالمللی بیشترین ارز را به کشورهای مقصد میبرند و کمترین تماس را با مردم برقرار میکنند. آژانسهای ویژه ورود شکارچی در ایران تعدادشان از انگشتان 2 دست تجاوز نمیکند. با این حال رضایتی که از کارشان دارند، بسیار بیش از آژانسهایی است که دلخوش کردهاند به تورهای خروجی آنتالیا، دوبی و تایلند. سهمیه این آژانسها را سازمان محیط زیست برابر قوانین و مقررات متغیرش تعیین میکند که از 15 میهمان تجاوز نمیکند. آژانسهای ورودی شکارچی از این سهم ناچیز راضیاند و گلهای ندارند. گرچه سازمان محیط زیست 10 برابر این تعداد پروانه را به شکارچیان داخلی و با قیمتی بسیار کمتر واگذار میکند. در کشور آلمان سالانه بیش از یکصدهزار پروانه شکار گراز صادر و هر پروانه به نرخ 300 یورو عرضه ميشود که سالانه عددی نجومی را حاصل میکند و این درآمد صرف نگهداری و پرورش گونههای شکاری میشود. در کشور سوئد سالانه بیش از 150 هزار پروانه شکار گوزن کاریبو صادر میشود که قیمت این پروانهها 500 دلار است. در دانمارک نیز پروانه گوزن به قیمت 650 دلار، سالانه برای بیش از یکصد هزار نفر صادر میشود. اکنون در اروپا و کشورهای توسعه یافته شکار ورزش اغلب اقشار جامعه است. آنها برای توسعه این شاخه از گردشگری، شکارهای حیاتوحش را در زیستگاهشان حمایت میکنند تا جمعیت خوبی داشته باشد و سود فراوانی را به جیب مردم محلی و دستاندرکاران آن سرازیر کند. شکارچیهای خارجی، آدمهای عجیبی هستند. آنها برای اینکه بتوانند کوهها را بالا روند و صبح تا شب عرق بریزند و انتظار شکار تروفه را بکشند، هزینههای عجیبی میپردازند. برای آنها همین انتظار کشیدن و دست به سلاح در طبیعت قدم زدن اهمیت دارد. طبق آمارهای رسمی اشتغالزایی حاصل از توریسم شکار بیشتر از اکوتوریستهای دیگر اعلام شده است. هر شکارچی همراه خود 11 شغل را فعال و ۹ شغل را تولید میکند. آشپز، کوله کش، راهنما و... نمونههایی از این شغلها هستند. ورود و حضور شکارچیها در طبیعت هیچ واکنش منفی در جامعه ایجاد نمیکند. علاوه بر آن، هزینههای جاری یک سفر شکاری بسیار بیش از گردشگري شهری است. بدون شک در چنین شرایطی مدیریت شکار چه خارجی و چه داخلی از اهمیت ویژهای برخوردار است و زمانی به نقطه قابل قبولی خواهیم رسید که شکارچیها جای شکارکشها را بگیرند. شکارچی و شکار کُش
امیر گودرزی: شکار موضوعی است که مانند بسیاری از مسائل دیگر در کشورمان از یک سو با مخالفت شدید و سفت و سخت روبهروست و از سوی دیگر با رفتار منفعلانه و بیضوابط گروهی دیگر مواجه میشود. بسیاری از دوستداران محیطزیست شکارچی را دشمن طبیعت میدانند و همه تلاش خود را بکار گرفته تا جلو این اتفاق را بگیرند. آن روی ماجرا افراد مسؤول یا غیرمسؤولی هستند که شکار شدن یک یا هزار گونه جانوری برایشان فرقی نمیکند و تفاوتی ندارد که شکارچی، کبک را مورد هدف قرار دهد یا یک بالابان را. در این مقوله هم مانند بسیاری مسائل دیگر دچار افراط و تفریط شدهایم. ایران، کشوری با تنوع زیستی فراوان و گونههای متعدد است که به تبع آن گونههای شکاری قابل توجهی نیز در خود دارد. بههمین دلیل از دیرباز شکار و شکارگری در فرهنگ ایرانی جایگاه ویژهای داشته و در تمام متون ادبی و هنری ما از این مقوله بهگستردگی یاد شده است. پس شکار را میتوان جزئی از کنش و کردار باستانی ما بهحساب آورد که از دیرباز پدران ما آنرا انجام ميدادند. حال ما با این واقعیت روبهرو هستیم که در وجب به وجب کشور مردم به این مقوله علاقهمندند، چرا که شکار به عنوان یک واقعیت در جامعه ما وجود دارد. اکنون اگر بخواهیم چشم خود را بر آن ببندیم و انکارش کنیم، بدون شک به خطا رفتهایم چون این کنش نتیجه منفی دارد. اصولا بر هیچ واقعیت اجتماعی نمیتوان چشم بست. این کار نه درست است و نه مجاز. در چنین شرایطی راهی نداریم، جز اینکه به تعداد انبوه شکارچی بالقوه بیاموزیم که در جهان امروز جایگاه شکار و شکارچی چیست، شکارچی امروز باید دارای چه ویژگیهایی باشد؟ چطور بهبیابان برود؟ چطور با طبیعت رفتار کند؟ بهعنوان کسی که بیش از دیگران از طبیعت بهره میگیرد و بیش از دیگران هم بهطبیعت بدهکار است، چه خدماتی را باید به محیطزیست و حیات وحش ارائه کند تا شکار کش نباشند؟ و...
بیشتر تخلفاتی که از سوی شکارچیان صورت میگیرد توسط شکارچیان غیرمجاز است. به ندرت پیش میآید کشتار وحشیانه انواع گونههای جانوری، هدف قرار دادن جانوران در حال انقراض و... از سوی شکارچیان مجاز صورت گیرد. افزایش شکارچیان غیرمجاز ثمره بسیاری از رفتارهاست که یکی از مهمترین آنها تکاپو برای مقابله با شکار است. شکار را به هیچوجه نمیتوان حذف کرد به همین دلیل با چنین تکاپویی به شکار غیرمجاز دامن زدهایم. هماکنون مجوز شکارچیان محدود شده است و شکارچیان تفنگ بر دوش مجال و شانس بسیار کمی برای به دست آوردن حتی یک کبک دارند. اصولا شکار در مناطق و روزهای محدودی انجام میشود و به همین دلیل هجوم شکارچیانی که هر روز بر تعداد آنها افزوده میشود، شانس شکار را به کمترین حالت میرساند. در واقع بر خلاف باور بسیاری با اضافه شدن هر شکارچی، شانس شکار از شکارچیان دیگر کاسته میشود و اگر این مقوله به شکل سازماندهی شدهای هدایت شود در آیندهای نهچندان دور، جنس این تفریح تغییر خواهد کرد. مدیریت شکار اگر به جذب شکارچیهای خارجی بینجامد، درآمد خوبی را هم نصیبمان خواهد کرد. شکارچیان بینالمللی بیشترین ارز را به کشورهای مقصد میبرند و کمترین تماس را با مردم برقرار میکنند. آژانسهای ویژه ورود شکارچی در ایران تعدادشان از انگشتان 2 دست تجاوز نمیکند. با این حال رضایتی که از کارشان دارند، بسیار بیش از آژانسهایی است که دلخوش کردهاند به تورهای خروجی آنتالیا، دوبی و تایلند. سهمیه این آژانسها را سازمان محیط زیست برابر قوانین و مقررات متغیرش تعیین میکند که از 15 میهمان تجاوز نمیکند. آژانسهای ورودی شکارچی از این سهم ناچیز راضیاند و گلهای ندارند. گرچه سازمان محیط زیست 10 برابر این تعداد پروانه را به شکارچیان داخلی و با قیمتی بسیار کمتر واگذار میکند. در کشور آلمان سالانه بیش از یکصدهزار پروانه شکار گراز صادر و هر پروانه به نرخ 300 یورو عرضه ميشود که سالانه عددی نجومی را حاصل میکند و این درآمد صرف نگهداری و پرورش گونههای شکاری میشود. در کشور سوئد سالانه بیش از 150 هزار پروانه شکار گوزن کاریبو صادر میشود که قیمت این پروانهها 500 دلار است. در دانمارک نیز پروانه گوزن به قیمت 650 دلار، سالانه برای بیش از یکصد هزار نفر صادر میشود. اکنون در اروپا و کشورهای توسعه یافته شکار ورزش اغلب اقشار جامعه است. آنها برای توسعه این شاخه از گردشگری، شکارهای حیاتوحش را در زیستگاهشان حمایت میکنند تا جمعیت خوبی داشته باشد و سود فراوانی را به جیب مردم محلی و دستاندرکاران آن سرازیر کند. شکارچیهای خارجی، آدمهای عجیبی هستند. آنها برای اینکه بتوانند کوهها را بالا روند و صبح تا شب عرق بریزند و انتظار شکار تروفه را بکشند، هزینههای عجیبی میپردازند. برای آنها همین انتظار کشیدن و دست به سلاح در طبیعت قدم زدن اهمیت دارد. طبق آمارهای رسمی اشتغالزایی حاصل از توریسم شکار بیشتر از اکوتوریستهای دیگر اعلام شده است. هر شکارچی همراه خود 11 شغل را فعال و ۹ شغل را تولید میکند. آشپز، کوله کش، راهنما و... نمونههایی از این شغلها هستند. ورود و حضور شکارچیها در طبیعت هیچ واکنش منفی در جامعه ایجاد نمیکند. علاوه بر آن، هزینههای جاری یک سفر شکاری بسیار بیش از گردشگري شهری است. بدون شک در چنین شرایطی مدیریت شکار چه خارجی و چه داخلی از اهمیت ویژهای برخوردار است و زمانی به نقطه قابل قبولی خواهیم رسید که شکارچیها جای شکارکشها را بگیرند. ارسال نظر
پربیننده