۲۰/آبان/۱۴۰۵
|
۰۷:۳۴

سوخت گياهي، سوغات جنوب

جاتروفا از جمله گیاهان خاص نواحی تروپیکال بوده که به‌تازگی وارد کشور شده است و مسؤولان سازمان جنگل‌ها، مراتع و آبخیزداری کشور معتقدند از روغن میوه این گیاه در آینده می‌توان سوختی به دست آورد که محیط زیست را آلوده نکند. پیمان یوسفی‌آذر، مدیرکل امور منابع جنگلی سازمان جنگل‌ها، مراتع و آبخیزداری کشور در جمع خبرنگاران در این باره گفت: یکی از سیاست‌های سازمان خواروبار و کشاورزی (فائو)، تبادل بذر و گونه‌های جدید در میان کشورهای عضو است. وی افزود: برای نخستین‌ بار 3 هزار بذر جاتروفا از مصر وارد ایران شد. این گونه بومی نیست و نگرانی مهاجم شدن آن وجود دارد. یوسفی‌آذر در رویارویی با این چالش اظهار داشت: گونه‌هایی قابلیت تهاجمی دارند که بذر سبک تولید کنند، در حالی که بذرهای جاتروفا بسیار سنگین بوده و خصوصیت تهاجمی برای آن در هیچ‌جای دنیا گزارش نشده است. مدیرکل منابع امور جنگلی سازمان جنگل‌ها، مراتع و آبخیزداری کشور تولید سوخت‌های زیستی از این گیاه بدون انجام عملیات فرآوری را مزیت اصلی جاتروفا دانست و افزود: در اروپا سوختی به ماشین‌ها تزریق می‌شود که به جای تولید دی اکسید کربن، متان تولید می‌کند. به گفته یوسفی‌آذر، این سوخت از تخمیر مواد غذایی به دست آمده و به نحوی تولید آن منجر به تهدید امنیت غذایی جامعه می‌شود. وی اظهار داشت: جاتروفا روغنی سمی بدون مصرف غذایی تولید می‌کند. این گیاه بسیار مقاوم بوده و در اراضی غیرقابل استفاده برای زراعت کشت می‌شود. از سوی دیگر، آب مورد استفاده برای کشت گیاه هرزآب‌هایی است که در کشاورزی قابل بهره‌برداری نیست. مدیرکل امور منابع جنگلی سازمان جنگل‌ها با اشاره به تکثیر آسان گیاه، سخت بودن ساقه و ... تصریح کرد: نهال این گونه در 3-2 سال ابتدایی نیاز به آبیاری داشته و پس از طی این دوره نیاز آبی بسیار کمی دارد. برای چرای دام نیز ارجحیتی ندارد. وی به قدرت پاجوش‌دهی جاتروفا اشاره کرد و افزود: حداکثر ارتفاع درخت 3 متر، سن دیرزیستی 50 سال و مقاوم به شوری است. هیچ آفت مهمی برای گیاه وجود نداشته و منطقه اصلی پراکنش آن در اطراف خط استواست. مدیرکل امور منابع جنگلی میزان روغن موجود در بذر جاتروفا را 37 تا 45 درصد اعلام کرد و افزود: درخت در بهار و تابستان بذر تولید کرده و در سال‌های پایانی عمر گیاه، تولید بذر کاهش می‌یابد. وی روغن حاصل از بذر این گونه را جایگزین مناسبی برای سوخت موتورهای دیزلی، هواپیما و تانک‌ها دانست. یوسفی‌آذر به مصارف دیگر روغن حاصل از بذر جاتروفا اشاره کرد و گفت: استفاده به عنوان آفت‌کش، کاربرد در تولید محصولات آرایشی و بهداشتی، استفاده در درمان بیماری‌های پوستی، ضد سرطان بودن، کاربرد در تهیه پادزهر و استفاده از تفاله آن به عنوان غذای دام از دیگر مزایای این گیاه است. وی تاکید کرد: توسعه جاتروفا و بازاریابی آن فرصتی مناسب برای روستاییان بوده و می‌تواند سبب کاهش وابستگی به سوخت‌های فسیلی و تعدیل فقر در جوامع محلی شود. این در حالی است که ورود برخی گونه‌های گیاهی به ایران مشکلاتی را برای عرصه‌های طبیعی کشور به وجود آورده است. گونه‌ای نظیر کهور پاکستانی اگرچه به اعتقاد مسؤولان سازمان جنگل‌ها به صورت کنترل شده مورد استفاده قرار می‌گیرد، اما از نگاه مردم محلی مشکلات بی شماری ایجاد کرده و برای حذف این گیاه از مزارع (به عنوان علف هرز) مجبور به پرداخت هزینه‌های زیادی هستند. به هر ترتیب باید منتظر بود که آیا ورود این گونه به مناطق جنوبی کشور، مشکلات جدیدی را برای مردم محلی فراهم خواهد کرد یا نه! در حال حاضر این گونه در نهالستان باغو کشت شده و مراحل سازگاری با شرایط اقلیمی منطقه را می‌گذراند.
ارسال نظر
captcha
پربیننده