۲۰/آبان/۱۴۰۵
|
۱۲:۵۳
درباره «تسویه حساب» میلانی

تقدیم به همسر تهیه کننده‌ام با عشق

علیرضا پورصباغ: داستان فیلم «تسویه حساب» روایتی از 4 زن واخورده از اجتماع خشمگین مردانه است که تصمیم می‌گیرند از این دنیای مردانه انتقام بگیرند و در کنار این انتقام‌جویی کسب درآمدی کنند. اگر فیلم‌های ملاقات با طوطی، زندان زنان و عصر جمعه را با کمی کمدی کلامی، حرکات رزمی جکی‌چان با چاشنی خشونت «سام پکین پا» ترکیب کنیم و گوشه چشمی به رفقای خوب مارتین اسکورسیزی با شمایلی فمينیستی داشته باشیم حاصل آن فیلمی می‌شود به نام «تسویه حساب». گرایش میلانی در فیلم «تسویه حساب» به سمت حساسیت آسیب‌پذیری جامعه زنان شکلی گنگستری به خود می‌گیرد و مواردی که برای افزایش بار فمينیستی روایت به داستان اضافه شده است تا حدودی آن را از واقعیت دور می‌کند. نخستین نکته قابل تامل فیلم، 4 شخصیت زن فیلم است که 2 نفر از آنان مجبور به ازدواج در سنین 12 و 14 سالگی شده‌اند و یک نفر توسط ناپدری مورد تجاوز قرار گرفته است. سیاهنمایی درباره جامعه مردان تا بدان جا پیش می‌رود که تمام اقشار و صنوف جنس مذکر حتی اهالی سینما مورد تمسخر قرار می‌گیرند و مردان ایرانی مشتی متجاوز جنسی معرفی می‌شوند. اگر نگاه زنانه و شبه فمينیستی کارگردان از یک زاویه دقیق مورد بررسی قرار می‌گرفت شاید همانند فیلم «عصر جمعه» مقبول می‌افتاد. داستان «تسویه حساب» همانند تمام فیلم‌هاي دیگر این کارگردان محور زنانه‌ای دارد، اما برخلاف «سوپر استار»، تسویه حساب فیلمی نیست که از اسلوب روایت ملموسی برخوردار باشد. تسویه حساب داستان زنانه‌ای دارد اما بازی‌های ناهمخوان فیلم لطمات بسیاری به فیلم زده است. شاید به نوعی بتوان گفت شخصیت‌پردازی نادرست کاراکترها و سیاهنمایی بیش از اندازه به چارچوب بازی‌های فیلم صدمه بسیاری زده است. در واقع این گنگستریسم زنانه میلانی در فضای ایرانی کاملا غیرقابل باور شده و رویکرد زنانه فیلم بدون هیچ شخصیت‌پردازی درستی به کلیت فیلمنامه لطمه زده است. متاسفانه در دیالوگ‌های پینگ‌پنگی فیلم هم آنچنان یکدستی ساختاری وجود ندارد و ماهیت درام کمدی وار فیلم آنچنان که باید، توقعات تماشاگر را برآورده نمی‌کند و بازی‌های بازیگرانش غیر از حامد بهداد از یکپارچگی و تداوم حسی برخوردار نیست. ضعف بازی‌های فیلم زمانی خود را نشان می‌دهد که لحظات هیستریک و بعضا چالش‌های شخصیتی این گروه خشن زنانه نمایان می‌شود. متاسفانه خاله بازی و مراوده‌های خانوادگی کار دست فیلم می‌دهد. السا فیروز آذر همچنان نمی‌تواند از زیر سایه نام تهمینه میلانی خارج شود و به عنوان فرزند خواهر او یکی از ضعیف‌ترین بازی‌های خود را ارائه می‌دهد، او تمام کلمات را کاملا جوییده ادا می‌کند تا چهار ضلعی ضعیف بازی‌های زنانه فیلم تکمیل شود. مجموعا اگر بخواهیم تعریفی دقیق از تسویه حساب داشته باشیم بايد آن را صحنه‌ای برای باز درخشیدن حامد بهداد بدانیم. او در همان حضور کوتاه خود چنان درخشیده که تا مدت‌ها فیلم تسویه حساب را با او به خاطر خواهیم آورد. از نگاه دیگرتسویه حساب فیلمی است در ستایش شوهر کارگردان و تهیه‌کننده فیلم(محمد نیک‌بین) که اتفاقا آرشیتکت خوبی هم هست وکارگردان تعمدا همسرش را از دنیای دیوانه مردان متجاوز غربال می‌کند.بهتر بود خانم میلانی در تیتراژ فیلم آن را به شوهرش تقدیم می‌کرد تا خیال همگان راحت شود! یک گزارش غیر واقعی! «یک گزارش واقعی» به کارگردانی داریوش فرهنگ تکرار دوباره است. اگر فیلم «خانه عنکبوت» و هزاران فیلم دیگری که در دهه 60 و بعد از انقلاب ساخته شد را به خاطر بیاورید معمولا داستان چند تن از عوامل رژیم گذشته را روایت می‌کرد که در خانه‌ای معمولا بزرگ و ویلایی جمع می‌شدند و طبق معمول این قصه‌ها یا قصد تسویه حساب با انقلابیون را داشتند یا فکر فرار را در سر می‌پروراندند. «یک گزارش واقعی» نیز سوژه‌ای تکراری را دستمایه قرار داده است.تکرار داستان خانه عنکبوت‌ها سوژه‌ای است که تکرار مکررات است و هیچ جاذبه داستانی به لحاظ کلی ندارد، اما داریوش فرهنگ با توجه به تغییرات بافت شهری تهران دست به کاری بدیع و تازه زده است و با استفاده‌ از لوکیشن‌های قدیمی و خودروهای آن زمان که بیشتر به چشم می‌آیند سعی در بازسازی آن فضاها داشته که به یقین موفق نیز بوده است. محتوا و مضمون گزارش واقعی فلاش بک و فلاش فورواردهای خوبی در خود دارد که داستان را از خطی بودن صرف نجات می‌دهد و کمی جاذبه ایجاد می‌کند. گلاره عباسی اکت خوبی از خود نشان داده و آینده کاری او را بعد از این فیلم می‌توان درخشان پیش‌بینی کرد. یک فیلم متفاوت «مقلد شیطان» به کارگردانی افشین صادقی یکی از فیلم‌های خوب به نمایش درآمده در جشنواره امسال است که اسلوب روایی متفاوتي دارد. حمید نعمت‌الله فیلمنامه متفاوتی را به نگارش درآورده و افشین صادقی نیز در هدایت و ساختن فیلمی متفاوت کاملا موفق عمل کرده است. ریتم و لحن این فیلم و تفاوت کار بازیگرانش تماشاگر را تا انتهای قصه با خود همراه می‌کند و اصغر همت با جسارتی تمام نقشی فوق‌العاده و اجرایی متفاوت را خلق کرده و بر جذابیت‌های داستانی فیلم افزوده است.
ارسال نظر
captcha