دنیا خمامی
«ماهیچ چیزمان واقعی نبود، به درد هم نمی‌خوردیم و واقعی نبودیم، اما رنجی که از هم بردیم واقعی بود...».
«پرسه درمه» پرسه‌های جوانی است که دراغما به سرمی‌برد. در دنیای واقعی خود جاری بوده و اتفاقا هنرمند نابغه‌ای بوده است اما همه چیز به یکباره به خلأ می‌رسد. خلأيی که این‌بار جذبی درش نیست. او دنبال این بوده است که آهنگسازی باشد که ایده‌هایش را از خودش بگیرد واقتباس پنهانی یا علنی از آثار دیگران دامنگیرش نشود اما در ورطه‌ای از زندگی فقط به صدای سوتی می‌رسد که گوشش را آزار می‌دهد. اینها را می‌توان از دیالوگ‌های ابتدایی‌اش فهمید.همه چیز تمام شد. شاید همین‌جاست که پی می‌بریم به دنیای گذشته. امین پسری است که درکماست و قصد دارد تمام زندگی‌اش را مرور کند تا ببیند چه شد که به کما رفت؟ حالا از همین‌جاست که مخاطب به چیزی می‌رسد به اسم « رابطه ».
«پرسه درمه» پرسه در رابطه است. رابطه‌ای که مثل یک ظرف شیشه‌ای شکننده است و هرلحظه است که ترک بخورد و هر لحظه هم ترمیم می‌شود. سرمای رابطه آنها گاه چنان سوزان می‌شود که بهرام توکلی (کارگردان) با کوبیدن میخ به دیوار توسط رویا (همسر امین) انگار پتکی براعصاب تماشاچی می‌کوبد و گاه اتصال نگاه‌های آنها آنچنان گرم است که مانیفست عاشقانه‌ای را به راه می‌اندازد و گوش‌ها طنین‌انداز نوای آن دو و چشم‌ها خیره نگاهشان می‌شود.
کمتر پیش می‌آید موسیقی در این فیلم بشنویم، آن زیر صدای پیانو هم که گهگاهی می‌شنویم یا از تخیل امین است یا نشأت گرفته از تک نوازی اوست. وقتی امین عصبانی می‌شود انداختن کتاب‌ها توسط او و صدای گام‌هایش می‌شود موسیقی متن که چه به جا نشان از انفصال و فروریختگی یک ارتباط دارد. یا صدای دریا هنگامی که امین سعی دارد به آرامش برسد و افسردگی‌اش را علاج کند.
«پرسه در مه» یک‌جور پرسه در فیلم «زندگی دوگانه ورونیکا» اثر کیشلوفسکی نیز هست. خیلی سهل می‌توان مقایسه کرد سکانسی را که شهاب حسینی با حال بد روی سن پیانو می‌زند با سکانسی در «ورونیکا» هنگامی که او اپرا می‌خواند وحالش در نهایت بد می‌شود و روی سن می‌افتد، یا حتی صحنه‌های اسلو ـ فلو فیلم را با صحنه‌هایی که ورونیکا دراتوبوس نشسته و درخت‌ها را برعکس و محو می‌بیند. ما زندگی دوگانه رویا را می‌بینیم که چگونه در منجلاب یک رابطه می‌خواهد نفس بکشد و بیرون بیاید و بگوید: بالاخره موفق شدم. او حتی روی صحنه تئاتر هم دنبال خلاصی از این دوگانگی است، فرار از انگ نقش بازی کردن و رسیدن به رنج واقعی که خودش در ابتدای داستان آن را عشق می‌نامد.
«پرسه درمه» پرسه در سکوت است. بهرام توکلی ژرفای سکوت را بخوبی در فیلمش به تصویر می‌کشد. او مخاطبش را از دنیایش بیرون می‌کشد تا به دنیای خودش برساند و این از نظرمن قشنگ‌ترین خودخواهی یک کارگردان است. اگر بتوانی کسی را با دنیای خودت سرگرم کنی و آرامشش دهی، برنده‌ای. توکلی در «پرسه درمه» با هر چیزی بازی کرده است، او از جوی و بازی کفش امین با آب حس گرفته است. او از دوش و ریزش آب آن روی دوربین نقش خواسته است، او از قیژقیژ صدای در کهنه اتاق و لباس‌های ول و رنگ و رورفته رویا بازی گرفته است. او از خون رل خواسته است. او به سکوت، دیالوگ داده، این برترین هنرمندی اوست، وقتی دقایقی در فیلمش دارد که سکوت مطلق است و صدای نفس مخاطب را می‌تواند بشنود تا فیلمش را پیش ببرد. دنیای خشک و اغراق آمیز تئاتر با دنیای واقعی و رئال سینما در «پرسه در مه» پیوند خورده است. این اتفاق کوچکی نیست هرچند شاید همین موضوع باعث شده که بعضی از مخاطبان این فیلم را به اندازه ساخته قبلی کارگردانش (پابرهنه در بهشت) دوست نداشته باشند اما او آنقدر ماهرانه این ترکیب را انجام داده است که گل درشت جلوه نمی‌کند و موجب پیشبرد داستان می‌شود. ما صحنه تئاتر را فقط به این خاطر می‌بینیم که زندگی دوگانه رویا را ببینیم.
«خیلی خسته‌کننده است که در گذشته‌ات زنده باشی اما دنبال دلیل مردنت تو آینده باشی.»
«پرسه درمه» قصه تعلیق است، قصه میان زمین و هوا بودن، کمارفتن، قصه تمام آن چیزهایی که می‌خواهیم بدانیم اما وقتی دانستیم می‌بینیم چیزی عایدمان نشده است. قصه دست و پا زدن در رابطه هایمان و اگرها و اماهایمان.
«پرسه درمه» روایت زوج هنرمندی است که درک صحیحی از رابطه و مهم‌تر از آن، هنرشان ندارند.
در این فیلم خبری از ماشین‌های رنگین و غذاهای پرلعاب و خانه آنچنانی نیست. همه چیز در این فیلم در متوسط بودن درجا می‌زند، تنها یک ماشین مدل بالا می‌بینیم که آن هم صاحبش استاد موسیقی امین است که هیچ چیز بلد نیست و هنرش دزدی و اقتباس است.
امین و رویا برای هنر ارزش قائل هستند مثل بهرام توکلی که چون هنر و دغدغه و فلسفه‌اش را دوست دارد، فیلمسازی می‌کند. وقتی سکوت آرتیست می‌شود
دنیا خمامی
«ماهیچ چیزمان واقعی نبود، به درد هم نمی‌خوردیم و واقعی نبودیم، اما رنجی که از هم بردیم واقعی بود...».
«پرسه درمه» پرسه‌های جوانی است که دراغما به سرمی‌برد. در دنیای واقعی خود جاری بوده و اتفاقا هنرمند نابغه‌ای بوده است اما همه چیز به یکباره به خلأ می‌رسد. خلأيی که این‌بار جذبی درش نیست. او دنبال این بوده است که آهنگسازی باشد که ایده‌هایش را از خودش بگیرد واقتباس پنهانی یا علنی از آثار دیگران دامنگیرش نشود اما در ورطه‌ای از زندگی فقط به صدای سوتی می‌رسد که گوشش را آزار می‌دهد. اینها را می‌توان از دیالوگ‌های ابتدایی‌اش فهمید.همه چیز تمام شد. شاید همین‌جاست که پی می‌بریم به دنیای گذشته. امین پسری است که درکماست و قصد دارد تمام زندگی‌اش را مرور کند تا ببیند چه شد که به کما رفت؟ حالا از همین‌جاست که مخاطب به چیزی می‌رسد به اسم « رابطه ».
«پرسه درمه» پرسه در رابطه است. رابطه‌ای که مثل یک ظرف شیشه‌ای شکننده است و هرلحظه است که ترک بخورد و هر لحظه هم ترمیم می‌شود. سرمای رابطه آنها گاه چنان سوزان می‌شود که بهرام توکلی (کارگردان) با کوبیدن میخ به دیوار توسط رویا (همسر امین) انگار پتکی براعصاب تماشاچی می‌کوبد و گاه اتصال نگاه‌های آنها آنچنان گرم است که مانیفست عاشقانه‌ای را به راه می‌اندازد و گوش‌ها طنین‌انداز نوای آن دو و چشم‌ها خیره نگاهشان می‌شود.
کمتر پیش می‌آید موسیقی در این فیلم بشنویم، آن زیر صدای پیانو هم که گهگاهی می‌شنویم یا از تخیل امین است یا نشأت گرفته از تک نوازی اوست. وقتی امین عصبانی می‌شود انداختن کتاب‌ها توسط او و صدای گام‌هایش می‌شود موسیقی متن که چه به جا نشان از انفصال و فروریختگی یک ارتباط دارد. یا صدای دریا هنگامی که امین سعی دارد به آرامش برسد و افسردگی‌اش را علاج کند.
«پرسه در مه» یک‌جور پرسه در فیلم «زندگی دوگانه ورونیکا» اثر کیشلوفسکی نیز هست. خیلی سهل می‌توان مقایسه کرد سکانسی را که شهاب حسینی با حال بد روی سن پیانو می‌زند با سکانسی در «ورونیکا» هنگامی که او اپرا می‌خواند وحالش در نهایت بد می‌شود و روی سن می‌افتد، یا حتی صحنه‌های اسلو ـ فلو فیلم را با صحنه‌هایی که ورونیکا دراتوبوس نشسته و درخت‌ها را برعکس و محو می‌بیند. ما زندگی دوگانه رویا را می‌بینیم که چگونه در منجلاب یک رابطه می‌خواهد نفس بکشد و بیرون بیاید و بگوید: بالاخره موفق شدم. او حتی روی صحنه تئاتر هم دنبال خلاصی از این دوگانگی است، فرار از انگ نقش بازی کردن و رسیدن به رنج واقعی که خودش در ابتدای داستان آن را عشق می‌نامد.
«پرسه درمه» پرسه در سکوت است. بهرام توکلی ژرفای سکوت را بخوبی در فیلمش به تصویر می‌کشد. او مخاطبش را از دنیایش بیرون می‌کشد تا به دنیای خودش برساند و این از نظرمن قشنگ‌ترین خودخواهی یک کارگردان است. اگر بتوانی کسی را با دنیای خودت سرگرم کنی و آرامشش دهی، برنده‌ای. توکلی در «پرسه درمه» با هر چیزی بازی کرده است، او از جوی و بازی کفش امین با آب حس گرفته است. او از دوش و ریزش آب آن روی دوربین نقش خواسته است، او از قیژقیژ صدای در کهنه اتاق و لباس‌های ول و رنگ و رورفته رویا بازی گرفته است. او از خون رل خواسته است. او به سکوت، دیالوگ داده، این برترین هنرمندی اوست، وقتی دقایقی در فیلمش دارد که سکوت مطلق است و صدای نفس مخاطب را می‌تواند بشنود تا فیلمش را پیش ببرد. دنیای خشک و اغراق آمیز تئاتر با دنیای واقعی و رئال سینما در «پرسه در مه» پیوند خورده است. این اتفاق کوچکی نیست هرچند شاید همین موضوع باعث شده که بعضی از مخاطبان این فیلم را به اندازه ساخته قبلی کارگردانش (پابرهنه در بهشت) دوست نداشته باشند اما او آنقدر ماهرانه این ترکیب را انجام داده است که گل درشت جلوه نمی‌کند و موجب پیشبرد داستان می‌شود. ما صحنه تئاتر را فقط به این خاطر می‌بینیم که زندگی دوگانه رویا را ببینیم.
«خیلی خسته‌کننده است که در گذشته‌ات زنده باشی اما دنبال دلیل مردنت تو آینده باشی.»
«پرسه درمه» قصه تعلیق است، قصه میان زمین و هوا بودن، کمارفتن، قصه تمام آن چیزهایی که می‌خواهیم بدانیم اما وقتی دانستیم می‌بینیم چیزی عایدمان نشده است. قصه دست و پا زدن در رابطه هایمان و اگرها و اماهایمان.
«پرسه درمه» روایت زوج هنرمندی است که درک صحیحی از رابطه و مهم‌تر از آن، هنرشان ندارند.
در این فیلم خبری از ماشین‌های رنگین و غذاهای پرلعاب و خانه آنچنانی نیست. همه چیز در این فیلم در متوسط بودن درجا می‌زند، تنها یک ماشین مدل بالا می‌بینیم که آن هم صاحبش استاد موسیقی امین است که هیچ چیز بلد نیست و هنرش دزدی و اقتباس است.
امین و رویا برای هنر ارزش قائل هستند مثل بهرام توکلی که چون هنر و دغدغه و فلسفه‌اش را دوست دارد، فیلمسازی می‌کند. ارسال نظر
پربیننده