گروه اجتماعی: نسل یوزپلنگ آسیایی در تنها زیستگاهش ـ ایران ـ در معرض خطر انقراض قرار گرفته است و بیم آن می‌رود به سرنوشت شیرهای ایرانی گرفتار شود که نسل آنها در زیستگاه اصلی‌شان بالاخره از بین رفت. در جهان 2 گونه یوزپلنگ وجود دارد که یکی گونه آسیایی و دیگری گونه آفریقایی است. گونه آفریقایی آن در شمال این قاره پهناور منقرض و فقط محدود به جنوب این قاره شده که البته با برنامه‌های مناسب حفاظتی، اکنون از نظر جمعیتی در وضع مناسبی است. اما یوز آسیایی که زمانی در گستره وسیعی از غرب این قاره از سوریه و عربستان گرفته تا هندوستان و ترکمنستان پراکنده بود، از 20 سال پیش جز در ایران منقرض شده است. این‌‌گونه در عراق در سال 1929 میلادی، در کویت 1942، هند 1947، قزاقستان 1970، پاکستان 1972، ترکمنستان و عربستان 1973، عربستان و عمان 1977 منقرض شده است. یوزپلنگ آسیایی، اکنون فقط به ایران که 40 سال پیش برنامه حفاظتی خود را برای نگهداری نسل این حیوان آغاز و از 20 سال پیش تشدید کرد، محدود می‌شود و به همین دلیل، به یوز آسیایی، یوز ایرانی نیز گفته می‌شود. مدیر تاکسیدرمی موزه دارآباد در گفت‌و‌گو با ایرنا با اشاره به خطر انقراض یوزپلنگ‌های ایرانی گفت: مسؤولان باید با برنامه‌ریزی همه‌جانبه از وقوع این معضل جلوگیری کنند. «هدایت‌الله تاجبخش» اظهار داشت: اکنون تعداد این یوزها حدود 60 تا 70 قلاده از سوی کارشناسان گزارش شده است. این استاد دانشگاه، علت اصلی کاهش یوزپلنگ‌های ایرانی را کمبود مواد غذایی برای این حیوانات گوشتخوار بیان کرد و افزود: این حیوان به طور عمده در مناطق کویری زندگی می‌کند، اما بر اثر کمبود غذا گاهی به کوه‌ها کشیده و مجبور می‌شود روزانه مسافتی بین 10 تا 15 کیلومتر را برای سیر کردن شکم خود طی کند. وی، وضع نامناسب حفاظت را از عوامل نابودی این حیوان برشمرد و گفت: معمولا چوپانان و گله‌داران با موتور تریل‌های خود که ویژگی‌های خاصی برای حرکت در کویر دارند، به یوزپلنگ‌ها و طعمه‌های آنها آسیب می‌رسانند. تاجبخش توضیح داد: این افراد برای خسته کردن این حیوانات مدت طولانی آنها را دنبال و بعد از کشتن، آنها را در محیط رها می‌کنند. مدیر تاکسیدرمی موزه دارآباد خاطرنشان کرد: تنها راه جلوگیری از انقراض یوزپلنگ ها فراهم کردن محیط چندصد هکتاری و غذای کافی و مناسب برای این حیوانات است. وی تصریح کرد: با فراهم شدن این شرایط، تولید مثل این حیوانات افزایش می‌یابد و از انقراض آنها جلوگیری می‌شود.
از سوی دیگر یوزپلنگ در دشت‌های باز و تپه ماهورهای واقع در مناطق استپی، بیابانی و نیمه کویری و زیستگاه‌های باز دیگری که طعمه در آن وجود داشته باشد، دیده می‌شود. زیستگاه عمده یوزپلنگ در ایران دشت کویر است که بخش‌هایی از استان کرمان، خراسان، سمنان، یزد، تهران و اصفهان را در بر می‌گیرد، اکنون این ناحیه وسیع استپی و بیابانی به آخرین پناهگاه یوز آسیایی مبدل شده است. در گذشته، یوزپلنگ‌ها در نقاط زیادی از ایران مشاهده می‌شد، اما این روزها مشاهده این حیوان در 5 منطقه مرکزی کشور که احتمالا 80 درصد یوزهای آسیایی را در خود جای داده، گزارش شده است. این مناطق شامل پارک ملی کویر مرکزی، پارک ملی پناهگاه حیات وحش، ذخیره گاه زیست کره خارتوان واقع در استان سمنان، پناهگاه حیات‌‌وحش نایبندان طبس، منطقه حفاظت شده بافق و منطقه شکار ممنوع دره انجیر واقع در استان یزد است. در هرحال، چه به گفته مدیر تاکسیدرمی موزه دارآباد، تعداد یوزهای ایرانی 60 تا 70 قلاده و چه به گفته سایر کارشناسان 50 تا 60 قلاده باشد، نسل آنها به دلایل مختلف بویژه دخالت‌های انسانی در معرض خطر نابودی قرار گرفته و لازم است مسوولان پیش از وقوع هر حادثه ناگوار دیگری، تدابیر اجرایی در این زمینه بیندیشند. خطر انقراض یوزپلنگ ایرانی را تهدید می‌کند
یوزها در راه پیوستن به شیر‌ها !
گروه اجتماعی: نسل یوزپلنگ آسیایی در تنها زیستگاهش ـ ایران ـ در معرض خطر انقراض قرار گرفته است و بیم آن می‌رود به سرنوشت شیرهای ایرانی گرفتار شود که نسل آنها در زیستگاه اصلی‌شان بالاخره از بین رفت. در جهان 2 گونه یوزپلنگ وجود دارد که یکی گونه آسیایی و دیگری گونه آفریقایی است. گونه آفریقایی آن در شمال این قاره پهناور منقرض و فقط محدود به جنوب این قاره شده که البته با برنامه‌های مناسب حفاظتی، اکنون از نظر جمعیتی در وضع مناسبی است. اما یوز آسیایی که زمانی در گستره وسیعی از غرب این قاره از سوریه و عربستان گرفته تا هندوستان و ترکمنستان پراکنده بود، از 20 سال پیش جز در ایران منقرض شده است. این‌‌گونه در عراق در سال 1929 میلادی، در کویت 1942، هند 1947، قزاقستان 1970، پاکستان 1972، ترکمنستان و عربستان 1973، عربستان و عمان 1977 منقرض شده است. یوزپلنگ آسیایی، اکنون فقط به ایران که 40 سال پیش برنامه حفاظتی خود را برای نگهداری نسل این حیوان آغاز و از 20 سال پیش تشدید کرد، محدود می‌شود و به همین دلیل، به یوز آسیایی، یوز ایرانی نیز گفته می‌شود. مدیر تاکسیدرمی موزه دارآباد در گفت‌و‌گو با ایرنا با اشاره به خطر انقراض یوزپلنگ‌های ایرانی گفت: مسؤولان باید با برنامه‌ریزی همه‌جانبه از وقوع این معضل جلوگیری کنند. «هدایت‌الله تاجبخش» اظهار داشت: اکنون تعداد این یوزها حدود 60 تا 70 قلاده از سوی کارشناسان گزارش شده است. این استاد دانشگاه، علت اصلی کاهش یوزپلنگ‌های ایرانی را کمبود مواد غذایی برای این حیوانات گوشتخوار بیان کرد و افزود: این حیوان به طور عمده در مناطق کویری زندگی می‌کند، اما بر اثر کمبود غذا گاهی به کوه‌ها کشیده و مجبور می‌شود روزانه مسافتی بین 10 تا 15 کیلومتر را برای سیر کردن شکم خود طی کند. وی، وضع نامناسب حفاظت را از عوامل نابودی این حیوان برشمرد و گفت: معمولا چوپانان و گله‌داران با موتور تریل‌های خود که ویژگی‌های خاصی برای حرکت در کویر دارند، به یوزپلنگ‌ها و طعمه‌های آنها آسیب می‌رسانند. تاجبخش توضیح داد: این افراد برای خسته کردن این حیوانات مدت طولانی آنها را دنبال و بعد از کشتن، آنها را در محیط رها می‌کنند. مدیر تاکسیدرمی موزه دارآباد خاطرنشان کرد: تنها راه جلوگیری از انقراض یوزپلنگ ها فراهم کردن محیط چندصد هکتاری و غذای کافی و مناسب برای این حیوانات است. وی تصریح کرد: با فراهم شدن این شرایط، تولید مثل این حیوانات افزایش می‌یابد و از انقراض آنها جلوگیری می‌شود.
از سوی دیگر یوزپلنگ در دشت‌های باز و تپه ماهورهای واقع در مناطق استپی، بیابانی و نیمه کویری و زیستگاه‌های باز دیگری که طعمه در آن وجود داشته باشد، دیده می‌شود. زیستگاه عمده یوزپلنگ در ایران دشت کویر است که بخش‌هایی از استان کرمان، خراسان، سمنان، یزد، تهران و اصفهان را در بر می‌گیرد، اکنون این ناحیه وسیع استپی و بیابانی به آخرین پناهگاه یوز آسیایی مبدل شده است. در گذشته، یوزپلنگ‌ها در نقاط زیادی از ایران مشاهده می‌شد، اما این روزها مشاهده این حیوان در 5 منطقه مرکزی کشور که احتمالا 80 درصد یوزهای آسیایی را در خود جای داده، گزارش شده است. این مناطق شامل پارک ملی کویر مرکزی، پارک ملی پناهگاه حیات وحش، ذخیره گاه زیست کره خارتوان واقع در استان سمنان، پناهگاه حیات‌‌وحش نایبندان طبس، منطقه حفاظت شده بافق و منطقه شکار ممنوع دره انجیر واقع در استان یزد است. در هرحال، چه به گفته مدیر تاکسیدرمی موزه دارآباد، تعداد یوزهای ایرانی 60 تا 70 قلاده و چه به گفته سایر کارشناسان 50 تا 60 قلاده باشد، نسل آنها به دلایل مختلف بویژه دخالت‌های انسانی در معرض خطر نابودی قرار گرفته و لازم است مسوولان پیش از وقوع هر حادثه ناگوار دیگری، تدابیر اجرایی در این زمینه بیندیشند. ارسال نظر
پربیننده