فیل بال
«فوتبال موفق به عادات خوب ارتباط دارد!» این کم و بیش همان نقل قول برایان کلاف است. بعید هم نیست. منظورش این بوده که شما عادات خوب را در زمین تمرین به یک بازیکن تلقین میکنید تا در نتیجه او بعدا آنها را به طور خودکار در روز مسابقه بازآوری کند و معمولا بدون دخالت متعاقب سرمربی.
کلاف یکی از دلایل شهرتش این بود که به جای خودنمایی در جلسات تمرین ترجیح میداد سگش را برای پیادهروی بیرون ببرد و این راهی موثر بود تا به همه بفهماند که عادات، چیره هستند. ویسنته دلبوسکه یکی دیگر از فارغالتحصیلان همین مدرسه مربیگری است. او ترجیح میدهد به ماشین بخوبی روغنکاری شده لوئیس آراگونس دست نزند و فقط هر جا که لازم بود تونآپ مختصری بکند. وقتی این ایده بخوبی کارگر میافتد، یک تیم شکستناپذیر به نظر میآید اما وقتی ره به جایی نمیبرد، تبعات منفیاش برگشتناپذیر به نظر میرسند. عباراتی که اغلب این 2 وضعیت متضاد را همراهی میکنند همان «ذهنیت برنده» یا «ذهنیت بازنده» هستند، عباراتی که توضیحشان برای افکار عمومی راحتتر است. اما در واقع این ایده تلفیقی است از عادات و شرایط ذهنی، شرایطی که از کار پسزمینهای نشأت میگیرد.
تیم محبوب من (در انگلستان) گریمزبی تاون شنبه گذشته در خانه مغلوب ناتز کاونتی (تیم اسون گوران اریکسون در لیگ 2 یا دسته سوم فوتبال انگلیس) شد و یک رکورد جدید یعنی 20 بازی متوالی بدون پیروزی در این باشگاه پدید آمد. از سال 1878 که این باشگاه تاسیس شده تا امروز این اتفاق بیسابقه بود. در روزهای تعطیلات کریسمس که به انگلستان بازگشته بودم به تماشای بازی آنها رفتم که در خانه با «بری» مساوی تمام شد، با دریافت یک پنالتی غیرضروری در آخرین دقیقه مسابقه. آن نتیجه، نتیجه عادات بد بود، یعنی ناتوانی در کشتن بازی و نگه داشتن توپ برای مدت زمانی بیش از 2 ثانیه. آن وقت دیگر نمیتوانی با بخت بد سر و کله بزنی. آخر هفته گذشته بدون اینکه واقعا به این چیزها فکر کنم، به تماشای حجمی از فوتبال نشستم که برای یک مرد زن و بچهدار بسیار زیاد مینمود و شبکه ESPN مقصر همه اینها بود. شنبه صبح به تماشای فوتبال نوجوانان تیم سابق پسرم رفتم و بعد برای تماشای داربی لیورپول از ESPN به خانه بازگشتم.
سر شب چند مسابقه به دردبخور سگوندا (دسته دوم لالیگا) از جمله مورسیا و رئال سوسیهداد (تیم اول شهر سن سباستین که در آن ساکن هستم) را دیدم و بعد به کافه رفتم تا بارسلونا- ختافه را تماشا کنم. نمایشی که در آن به جای زیبایی «نواختن سرکشانه» شاهد جایگزینی التماسآمیز «فکر میکنی عرضه نواختن داشته باشی؟» بودم که برایم هیچ راهی نماند جز آنکه به خانه بازگردم. وقتی برگشتم رئالمادرید- اسپانیول شروع شده بود و وقتی این یکی تمام شد نوبت به برنامه «نیمهپرورده English Match of the Day» رسید (یا «مسابقه روز انگلیس» که در پایان هر روز فوتبالی از شبکه دولتی انگلستان (BBC) پخش میشود و قدیمیترین برنامه روتین فوتبال در جهان محسوب میشود. مترجم). اما صبح یکشنبه رفتم تا بازی پسرم برای «آنتیگوکو» را تماشا کنم، تیمی که چابی آلونسو، میکل آرتتا، آرتیز آدوریز و چندین بازیکن حرفهای باسک دیگر را از سنین پایین پرورده است. آنها 3 بر صفر بردند و به صدر جدول لیگی رسیدند که تمام تیمهای دیگرش میانگین سنیشان یک سال از آنها بیشتر است. در ضمن آنها بهطور بنیادین ایده دیروز برایان کلاف را اثبات کردند یا چرا نگوییم ایده امروز پپ گوآردیولا؟ آنتیگوکو پارسال توسط هیات اعزامی لیورپول که آمده بودند ببینند کارکردش چطور است، مورد بازدید قرار گرفت و امسال هم توسط یک هیات اعزامی از ژاپن و به دلایلی مشابه. اینجا یک جور آکادمی آژاکس فقیرانه است و هیچ وابستگیای به هیچ تیم حرفهای ندارد. ضمن اینکه آنها از امکاناتی که آژاکس در اختیار دارد نیز بیبهرهاند. فرستادگان بنیتس وقتی فهمیدند که این باشگاه هیچ زمین مسابقه یا تمرینی از خود ندارد مبهوت شدند. چون آنها یکی از زمینهای شهرداری را با چند باشگاه محلی دیگر شریک شدهاند.
تیم فعلی به انضمام بازیکنان جدید از جمله پسر من، 3 سال ابتدایی موجودیتش را بدون حتی یک باخت پشت سر گذاشت و برای نخستین بار مقابل نوجوانان بارسلونا در یک تورنمنت ملی شکست خورد. سیستم تاکتیکی آنها کمابیش سفت و سخت است و برای تازهواردها طول میکشد تا با آن خو بگیرند اما همه بازیکنان تیم اساسا این پارادایم (جمله مقدس) را ملکه ذهن خود ساختهاند: «ما نمیبازیم!» وحشتآور است ولی من فکر میکنم آنها با اینکه تازه 14 سالشان شده حتی شاید مردان گنده گریمزبی را هم شکست دهند؛ درست به همان وحشتآوری پیروزی شنبهشب بارسا. بارسا این فصل هنوز در لالیگا نباخته است و بازی ختافه در نوکمپ مصداقی عینی بود که چرا نباخته. این بازی مثل خطی بود که بارسا را از بقیه لیگ جدا کرد بویژه از رئالمادرید نزدیکترین تعقیبکنندهاش که آرزو داشت شاید بارسا گیر کند. اگر قرار بود موقعیتی پیش بیاید که بارسا ببازد، همین بود. این واقعیت که آنها با آسودگی نبردند (نتیجه 2 بر یک و 9 نفره شدن کاتالانها گویای همه چیز است) سیلی محکمی بود به صورت مادریدیها که چندین هفته است همه فکر و ذکرشان تلاش مستمر برای آن است که فاصله 5 امتیازی با بارسا را به 2 امتیاز تقلیل دهند. آنها باید از انتظار تمامنشدنی برای لغزش رقیب صدرنشین خسته شده باشند.
به هر حال امید چشمهای است که تا ابد از سینه میجوشد. مسی با گل شگفت دیگری که به کلکسیون شاهکارهایش افزود، خیلی سریع گلزنی را مقابل ختافه آغاز کرد و با یک ضربه پیچشی با داخل پا کودینا را مبهوت کرد. 20 دقیقه بعد جرارد پیکه در برخوردی با رافا که خشن به نظر میرسید یک کارت قرمز مستقیم گرفت اگرچه میشد درباره سختگیرانه بودن این تصمیم بحث کرد اما این نخستین مشکل آن شب نبود چون دنی آلوس هم پیشتر در جریان گرم کردن پیش از بازی تقریبا مرخص شد (برای 3 هفته) و بارسا به زحمت افتاد؛ حقیقتا نه؟ ختافه تیم خوبی است و از بازی در جایی مثل نوکمپ نمیترسد، طي 20 دقیقه پس از اخراج پیکه آنها بازی را در اختیار گرفتند و حتی میتوانستند کار را به تساوی بکشانند. اما نکته مهمی که درباره برهم خوردن توازن عددی 2 طرف از همان ابتدا وجود داشت این بود که بارسا مطلقا هیچ تفاوتی در رویکرد بازیاش دیده نشد. هلنیو هرارا یک بار گفته بود ترجیح میدهد 10 نفره بازی کند چون با ذهنیت تاکتیکی و رویکرد فوتبالیاش همخوانی بیشتری دارد.
البته او از پارک کردن اتوبوسی جلوی دروازه سخن میگفت و به چیزی به جز ضدحمله دل نمیبست اما بارسا معرف چنین ضدفوتبالی نیست و تنها یک سری حداقلها و الزامات تاکتیکی دارد و بس. هر چه زمان بیشتری از مسابقه میگذشت بویژه از وقتی که ابراهیموویچ جایش را به سرجیو بوسکتس داد واقعا به نظر میرسید بارسای 10 نفره پرتعدادتر از ختانه 11 نفره است و در هیچ لحظهای به نظر نمیرسید این بارسلونا ببازد. آنها به جای آنکه پس از 10 نفره شدن به قلعه خودشان عقبنشینی کنند و کرکره فوتبال را در نوکمپ پایین بکشند، بسادگی همان بازی مالکیت معمول خود را انجام میدادند و مسی بهعنوان تکمهاجم این اطمینان را به همتیمیهایش میداد که هر بار صاحب توپ شود با به وحشت انداختن مدافعان ختافه باعث میشود آنها در عمق عقبنشینی کنند و از زمین بارسا بیرون بروند. وقتی شما 11 نفر در مقابل 10 نفر هستید حتما روی جنگ فرسایشی با حریف در حال تحلیل رفتن، حساب ویژهای باز میکنید ولی اینجا ختافه بود که بهطور دائم پاپس میکشید که این نشان میدهد سرمربیشان، میچل، رشد ناامیدکنندهای داشته است.
مسی در دقیقه 66 نتیجه را تضمین کرد. او مثل پرنده مادری که جوجههای تازه بالغش را از خود میراند، 5 بازیکن ختافه را از بازی خارج کرد و بعد روی سمت چپ محوطه جریمه زوم کرد در حالی که از آن طرف ژاوی در حال خزیدن به پشت مدافعان بود و سرانجام در فضای بدون پوشش منطقه راست هجده قدم جا گرفت.
بعد مسی انگار که روی یک سکه 50 سنتی ایستاده باشد، چرخید و با پای راستش پاسی فرستاد تا ژاوی کار را تمام کند. پنالتی ختافه در وقت اضافه که به دنبال اخراج رافا مارکس به دست آمد نیز دردی را از این تیم مادریدی دوا نکرد اما خوشمزهترین پیامد این نبرد در رسانههای مادریدی صبح فردای مسابقه به چشم آمد که درباره نحوه بند و بست بارسا با داوران قلمفرسایی کرده بودند. آخرش بود! 2 بازیکن بارسا اخراج شده بودند و یک پنالتی برضدش گرفته بودند و آن وقت تچیرا ویتییهنس داور مسابقه یک کاتالان مخفی معرفی میشد. از نظر روزنامههای مادریدی هنگام گل اول، ابرا در آفساید بود و داور یک پنالتی حتمی را زمانی که ریوس مهاجم ختافه در واقع از روی پای آبیدال شیرجه میزد نگرفته بود. پس داور 2 بارسایی را اخراج میکند تا اشتباهاتش را پنهان کند، آن هم درست در آستانه سفر بارسا به مادرید برای بازی با اتلتیکو.
اینها توجیهات خندهداری است که روزنامههای مادریدی از لج شکستناپذیری بارسا منتشر میکنند. سرانجام طاقت چیکی بگیریستاین طاق شد و واکنش کوچکی به این جنگ روانی نشان داد اما پاسخ قاطع را خود بارسا آن شب برای دیگر رقبای لالیگا ارسال کرد. محتوای پیغام این بود که «ما دیگر قصد باختن نداریم و کار زیادی از دست شما برنمیآید». این عادات خوب تمام و کمال توسط گوآردیولا شکل داده نشدهاند ولی او چیزهایی به آن افزوده و یک مربی دست و پا بسته نبوده است. در این تیم هیچکس باخت را محتمل نمیداند و اسطوره شکستناپذیری چنین تداوم مییابد.
منبع: soccernet
گوآرديولا؛ ميراثدار «برايان كلاف»
نتیجه عادات خوب
فیل بال
«فوتبال موفق به عادات خوب ارتباط دارد!» این کم و بیش همان نقل قول برایان کلاف است. بعید هم نیست. منظورش این بوده که شما عادات خوب را در زمین تمرین به یک بازیکن تلقین میکنید تا در نتیجه او بعدا آنها را به طور خودکار در روز مسابقه بازآوری کند و معمولا بدون دخالت متعاقب سرمربی.
کلاف یکی از دلایل شهرتش این بود که به جای خودنمایی در جلسات تمرین ترجیح میداد سگش را برای پیادهروی بیرون ببرد و این راهی موثر بود تا به همه بفهماند که عادات، چیره هستند. ویسنته دلبوسکه یکی دیگر از فارغالتحصیلان همین مدرسه مربیگری است. او ترجیح میدهد به ماشین بخوبی روغنکاری شده لوئیس آراگونس دست نزند و فقط هر جا که لازم بود تونآپ مختصری بکند. وقتی این ایده بخوبی کارگر میافتد، یک تیم شکستناپذیر به نظر میآید اما وقتی ره به جایی نمیبرد، تبعات منفیاش برگشتناپذیر به نظر میرسند. عباراتی که اغلب این 2 وضعیت متضاد را همراهی میکنند همان «ذهنیت برنده» یا «ذهنیت بازنده» هستند، عباراتی که توضیحشان برای افکار عمومی راحتتر است. اما در واقع این ایده تلفیقی است از عادات و شرایط ذهنی، شرایطی که از کار پسزمینهای نشأت میگیرد.
تیم محبوب من (در انگلستان) گریمزبی تاون شنبه گذشته در خانه مغلوب ناتز کاونتی (تیم اسون گوران اریکسون در لیگ 2 یا دسته سوم فوتبال انگلیس) شد و یک رکورد جدید یعنی 20 بازی متوالی بدون پیروزی در این باشگاه پدید آمد. از سال 1878 که این باشگاه تاسیس شده تا امروز این اتفاق بیسابقه بود. در روزهای تعطیلات کریسمس که به انگلستان بازگشته بودم به تماشای بازی آنها رفتم که در خانه با «بری» مساوی تمام شد، با دریافت یک پنالتی غیرضروری در آخرین دقیقه مسابقه. آن نتیجه، نتیجه عادات بد بود، یعنی ناتوانی در کشتن بازی و نگه داشتن توپ برای مدت زمانی بیش از 2 ثانیه. آن وقت دیگر نمیتوانی با بخت بد سر و کله بزنی. آخر هفته گذشته بدون اینکه واقعا به این چیزها فکر کنم، به تماشای حجمی از فوتبال نشستم که برای یک مرد زن و بچهدار بسیار زیاد مینمود و شبکه ESPN مقصر همه اینها بود. شنبه صبح به تماشای فوتبال نوجوانان تیم سابق پسرم رفتم و بعد برای تماشای داربی لیورپول از ESPN به خانه بازگشتم.
سر شب چند مسابقه به دردبخور سگوندا (دسته دوم لالیگا) از جمله مورسیا و رئال سوسیهداد (تیم اول شهر سن سباستین که در آن ساکن هستم) را دیدم و بعد به کافه رفتم تا بارسلونا- ختافه را تماشا کنم. نمایشی که در آن به جای زیبایی «نواختن سرکشانه» شاهد جایگزینی التماسآمیز «فکر میکنی عرضه نواختن داشته باشی؟» بودم که برایم هیچ راهی نماند جز آنکه به خانه بازگردم. وقتی برگشتم رئالمادرید- اسپانیول شروع شده بود و وقتی این یکی تمام شد نوبت به برنامه «نیمهپرورده English Match of the Day» رسید (یا «مسابقه روز انگلیس» که در پایان هر روز فوتبالی از شبکه دولتی انگلستان (BBC) پخش میشود و قدیمیترین برنامه روتین فوتبال در جهان محسوب میشود. مترجم). اما صبح یکشنبه رفتم تا بازی پسرم برای «آنتیگوکو» را تماشا کنم، تیمی که چابی آلونسو، میکل آرتتا، آرتیز آدوریز و چندین بازیکن حرفهای باسک دیگر را از سنین پایین پرورده است. آنها 3 بر صفر بردند و به صدر جدول لیگی رسیدند که تمام تیمهای دیگرش میانگین سنیشان یک سال از آنها بیشتر است. در ضمن آنها بهطور بنیادین ایده دیروز برایان کلاف را اثبات کردند یا چرا نگوییم ایده امروز پپ گوآردیولا؟ آنتیگوکو پارسال توسط هیات اعزامی لیورپول که آمده بودند ببینند کارکردش چطور است، مورد بازدید قرار گرفت و امسال هم توسط یک هیات اعزامی از ژاپن و به دلایلی مشابه. اینجا یک جور آکادمی آژاکس فقیرانه است و هیچ وابستگیای به هیچ تیم حرفهای ندارد. ضمن اینکه آنها از امکاناتی که آژاکس در اختیار دارد نیز بیبهرهاند. فرستادگان بنیتس وقتی فهمیدند که این باشگاه هیچ زمین مسابقه یا تمرینی از خود ندارد مبهوت شدند. چون آنها یکی از زمینهای شهرداری را با چند باشگاه محلی دیگر شریک شدهاند.
تیم فعلی به انضمام بازیکنان جدید از جمله پسر من، 3 سال ابتدایی موجودیتش را بدون حتی یک باخت پشت سر گذاشت و برای نخستین بار مقابل نوجوانان بارسلونا در یک تورنمنت ملی شکست خورد. سیستم تاکتیکی آنها کمابیش سفت و سخت است و برای تازهواردها طول میکشد تا با آن خو بگیرند اما همه بازیکنان تیم اساسا این پارادایم (جمله مقدس) را ملکه ذهن خود ساختهاند: «ما نمیبازیم!» وحشتآور است ولی من فکر میکنم آنها با اینکه تازه 14 سالشان شده حتی شاید مردان گنده گریمزبی را هم شکست دهند؛ درست به همان وحشتآوری پیروزی شنبهشب بارسا. بارسا این فصل هنوز در لالیگا نباخته است و بازی ختافه در نوکمپ مصداقی عینی بود که چرا نباخته. این بازی مثل خطی بود که بارسا را از بقیه لیگ جدا کرد بویژه از رئالمادرید نزدیکترین تعقیبکنندهاش که آرزو داشت شاید بارسا گیر کند. اگر قرار بود موقعیتی پیش بیاید که بارسا ببازد، همین بود. این واقعیت که آنها با آسودگی نبردند (نتیجه 2 بر یک و 9 نفره شدن کاتالانها گویای همه چیز است) سیلی محکمی بود به صورت مادریدیها که چندین هفته است همه فکر و ذکرشان تلاش مستمر برای آن است که فاصله 5 امتیازی با بارسا را به 2 امتیاز تقلیل دهند. آنها باید از انتظار تمامنشدنی برای لغزش رقیب صدرنشین خسته شده باشند.
به هر حال امید چشمهای است که تا ابد از سینه میجوشد. مسی با گل شگفت دیگری که به کلکسیون شاهکارهایش افزود، خیلی سریع گلزنی را مقابل ختافه آغاز کرد و با یک ضربه پیچشی با داخل پا کودینا را مبهوت کرد. 20 دقیقه بعد جرارد پیکه در برخوردی با رافا که خشن به نظر میرسید یک کارت قرمز مستقیم گرفت اگرچه میشد درباره سختگیرانه بودن این تصمیم بحث کرد اما این نخستین مشکل آن شب نبود چون دنی آلوس هم پیشتر در جریان گرم کردن پیش از بازی تقریبا مرخص شد (برای 3 هفته) و بارسا به زحمت افتاد؛ حقیقتا نه؟ ختافه تیم خوبی است و از بازی در جایی مثل نوکمپ نمیترسد، طي 20 دقیقه پس از اخراج پیکه آنها بازی را در اختیار گرفتند و حتی میتوانستند کار را به تساوی بکشانند. اما نکته مهمی که درباره برهم خوردن توازن عددی 2 طرف از همان ابتدا وجود داشت این بود که بارسا مطلقا هیچ تفاوتی در رویکرد بازیاش دیده نشد. هلنیو هرارا یک بار گفته بود ترجیح میدهد 10 نفره بازی کند چون با ذهنیت تاکتیکی و رویکرد فوتبالیاش همخوانی بیشتری دارد.
البته او از پارک کردن اتوبوسی جلوی دروازه سخن میگفت و به چیزی به جز ضدحمله دل نمیبست اما بارسا معرف چنین ضدفوتبالی نیست و تنها یک سری حداقلها و الزامات تاکتیکی دارد و بس. هر چه زمان بیشتری از مسابقه میگذشت بویژه از وقتی که ابراهیموویچ جایش را به سرجیو بوسکتس داد واقعا به نظر میرسید بارسای 10 نفره پرتعدادتر از ختانه 11 نفره است و در هیچ لحظهای به نظر نمیرسید این بارسلونا ببازد. آنها به جای آنکه پس از 10 نفره شدن به قلعه خودشان عقبنشینی کنند و کرکره فوتبال را در نوکمپ پایین بکشند، بسادگی همان بازی مالکیت معمول خود را انجام میدادند و مسی بهعنوان تکمهاجم این اطمینان را به همتیمیهایش میداد که هر بار صاحب توپ شود با به وحشت انداختن مدافعان ختافه باعث میشود آنها در عمق عقبنشینی کنند و از زمین بارسا بیرون بروند. وقتی شما 11 نفر در مقابل 10 نفر هستید حتما روی جنگ فرسایشی با حریف در حال تحلیل رفتن، حساب ویژهای باز میکنید ولی اینجا ختافه بود که بهطور دائم پاپس میکشید که این نشان میدهد سرمربیشان، میچل، رشد ناامیدکنندهای داشته است.
مسی در دقیقه 66 نتیجه را تضمین کرد. او مثل پرنده مادری که جوجههای تازه بالغش را از خود میراند، 5 بازیکن ختافه را از بازی خارج کرد و بعد روی سمت چپ محوطه جریمه زوم کرد در حالی که از آن طرف ژاوی در حال خزیدن به پشت مدافعان بود و سرانجام در فضای بدون پوشش منطقه راست هجده قدم جا گرفت.
بعد مسی انگار که روی یک سکه 50 سنتی ایستاده باشد، چرخید و با پای راستش پاسی فرستاد تا ژاوی کار را تمام کند. پنالتی ختافه در وقت اضافه که به دنبال اخراج رافا مارکس به دست آمد نیز دردی را از این تیم مادریدی دوا نکرد اما خوشمزهترین پیامد این نبرد در رسانههای مادریدی صبح فردای مسابقه به چشم آمد که درباره نحوه بند و بست بارسا با داوران قلمفرسایی کرده بودند. آخرش بود! 2 بازیکن بارسا اخراج شده بودند و یک پنالتی برضدش گرفته بودند و آن وقت تچیرا ویتییهنس داور مسابقه یک کاتالان مخفی معرفی میشد. از نظر روزنامههای مادریدی هنگام گل اول، ابرا در آفساید بود و داور یک پنالتی حتمی را زمانی که ریوس مهاجم ختافه در واقع از روی پای آبیدال شیرجه میزد نگرفته بود. پس داور 2 بارسایی را اخراج میکند تا اشتباهاتش را پنهان کند، آن هم درست در آستانه سفر بارسا به مادرید برای بازی با اتلتیکو.
اینها توجیهات خندهداری است که روزنامههای مادریدی از لج شکستناپذیری بارسا منتشر میکنند. سرانجام طاقت چیکی بگیریستاین طاق شد و واکنش کوچکی به این جنگ روانی نشان داد اما پاسخ قاطع را خود بارسا آن شب برای دیگر رقبای لالیگا ارسال کرد. محتوای پیغام این بود که «ما دیگر قصد باختن نداریم و کار زیادی از دست شما برنمیآید». این عادات خوب تمام و کمال توسط گوآردیولا شکل داده نشدهاند ولی او چیزهایی به آن افزوده و یک مربی دست و پا بسته نبوده است. در این تیم هیچکس باخت را محتمل نمیداند و اسطوره شکستناپذیری چنین تداوم مییابد.
منبع: soccernet
ارسال نظر
پربیننده