منابع آب 11 دشت کشورآلودگی میکروبی دارد

گروه اجتماعی: با اینکه موضوع آلودگی آب‌های کشور چندی است به محل مناقشه و حاشیه‌سازی‌ها بدل شده، هیچگاه سازمان محیط‌زیست به‌عنوان نهاد حفاظتی این حوزه پا به میدان نگذاشته و اظهار نظری کارشناسانه درباره آن نداشته است، اما روز گذشته مدیرکل دفتر بررسی آلودگی آب و خاک سازمان حفاظت محیط‌زیست برای نخستین‌بار موضع رسمی سازمان متبوعش را در این‌باره اعلام کرد که به نظر می‌رسد این سخنان نتیجه اجرای طرح مطالعاتی کنترل کاهش و پیشگیری از آلودگی آب‌های زیرزمینی است. به گفته سروش مدبری، بر اساس مطالعات انجام شده روی منابع آب زیرزمینی 11 دشت کشور، مشخص شد همه منابع آبی زیرزمینی این دشت‌ها یک مشکل اصلی دارد و آن هم آلودگی میکروبی است. وی درباره روند اجرای این طرح و چگونگی به ثمر نشستن آن می‌گوید: از 4 سال پیش طرح مطالعاتی کنترل کاهش و پیشگیری از آلودگی آب‌های زیرزمینی آغاز و در نهایت مشخص شد آلودگی منابع آب در این دشت‌ها به دلیل ورود میکروب‌های دامی است. وی تصریح کرد: این امر به خاطر دامپروری گسترده و کنترل نشده در این دشت‌ها و چرای بی‌رویه دام‌ها در کنار رودخانه‌ها فراهم شده است. مدبری در بخش دیگری از سخنانش با اشاره به طرح مطالعاتی کنترل کاهش و پیشگیری از آلودگی آب‌های سطحی در 10 رودخانه کرخه، سپیدرود، زرینه‌رود، هراز، گرگان‌رود، حله، موند، زهره، میناب و سیمینه‌رود، اظهار داشت: نتایج نهایی مطالعات این طرح تا یک ماه آینده اعلام می‌شود ولی نتایج اولیه نشان از وضع خوب این رودخانه‌ها دارد. به گفته وی، آلودگی دامی به یکی از منابع آلوده‌کننده محیط‌های شهری نیز تبدیل شده چرا که استفاده از کودهای دامی موجب ماندگاری میکروب‌ها در آب و خاک شده و در نهایت آلودگی آنها را به‌دنبال دارد. مدبری تاکید کرد: فلزات سنگین آلاینده‌های دیگری هستند که در برخی استان‌ها بویژه استان‌های غربی کشور بخش‌هایی از منابع آب و خاک را آلوده کرده‌اند که از نظر زمین‌شناسی غرب کشور به‌دلیل بالا بودن مقدار عناصر آرسنيك بیشتر امکان آلودگی منابع آب و خاک را دارد. وی اضافه کرد: استفاده از سموم کشاورزی وضع بهتری را برای جلوگیری از آلودگی فراهم می‌کند چون سموم با توجه به اینکه نیمه عمری که دارند تجزیه شده و بندرت در مطالعات آلودگی انجام شده در دشت‌ها و رودخانه‌ها به سموم کشاورزی برخورد کرده‌ایم. مدبری گفت: باقیمانده سموم کشاورزی در مطالعاتی که در 13 استان کشور که آلودگی خاک انجام گرفته شناسایی شده، نشان می‌دهد این سموم کمتر در خاک باقی می‌مانند. وی افزود: آلودگی نفتی در استان‌های جنوبی کشور بویژه بوشهر و هرمزگان پدیده‌ای گسترده و مشهود است به‌ طوری که در برخی مناطق مشکلاتی را برای منابع آب ایجاد کرده است. وی افزود: رودخانه قره‌سو در کرمانشاه و کشکان در پایین‌دست خرم‌آباد نیز در بررسی‌های مشخص شده دارای آلودگی فاضلاب شهری هستند. مدیرکل دفتر بررسی آلودگی آب و خاک سازمان حفاظت محیط‌زیست یادآور شد: در آب‌های زیرزمینی مطالعات نشان داد در چند مورد دیده شده بی‌توجهی نشت مواد نفتی از برخی جایگاه‌های عرضه بنزین باعث آلودگی منابع آب شده است. به گفته مدبری، در بخشی از حوضه آبریز کرخه آلودگی ناشی از سموم کشاورزی دیده شده که باید برای جلوگیری از افزایش این رویه جوامع کشاورزی منطقه را به استفاده از شیوه‌های نوین کشاورزی به جای سنتی و مدیریت مصرف کود و سم سوق داد. وی خاطرنشان کرد: مطالعات MBTC در این مناطق نشان داده ماده افزودنی به جای سرب در بنزین باعث افزایش آلودگی منابع آب زیرزمینی است. مدبری اظهار داشت: در اجرای طرح مطالعات رودخانه‌ها و دشت‌ها برای هر حوضه آبریز برنامه جامع مدیریت آلودگی تدوین شده که در این برنامه وظایف همه دستگاه‌ها بویژه دولتی و بخش خصوصی مشخص شده است. به گفته وی، در این مطالعات برای پایش رودخانه‌ها ایستگاه‌هایی تجهیز می‌شوند تا برای سنجش پارامترها به صورت آنلاین اقدام کنیم. وی یادآور شد: با استقرار این تجهیزات به محض ورود آلودگی به درون رودخانه‌ها بلافاصله محیط‌زیست متوجه شده و اقدامات قانونی را برای جلوگیری انجام می‌دهد. مدبری افزود: در این مطالعات به نقاطی هم رسیدیم که رودخانه به اصطلاح مرده است و قادر به انجام وظایف خودش نیست، بنابراین در آنجا باید طرح‌های بازسازی و احیای رودخانه اجرا شود که برنامه‌ریزی‌های لازم برای شروع این اقدامات از سال آینده، انجام شده است. وی تصریح کرد: علاوه بر 11 دشتی که مطالعات آنها انجام شده برنامه‌ریزی برای مطالعه 25 دشت دیگر هم صورت گرفته که به دلیل کمبود منابع مالی هنوز این طرح در این دشت‌ها انجام نشده که امیدواریم با تخصیص اعتبار در 2 سال آینده این طرح در دشت‌های باقی مانده نیز اجرا شود. به گزارش ایرنا، وی گفت: در طرح مطالعات دشت‌ها 4 دوره نمونه‌برداری از منابع آب زیزمینی به صورت هر فصل یک‌بار انجام می‌شود تا میزان آلودگی در هر فصل به صورت جداگانه محاسبه و برنامه کنترل آن تدوین شود. مدبری خاطرنشان کرد: مطالعه دشت‌های لنجان اصفهان به دلیل وجود صنایع بزرگ استان در این دشت، زنجان، قزوین، اردبیل، آمل، بابل، ساوه، امامزاده جعفر کهگیلویه، دزفول، اندیمشک و بهار همدان انجام شده است.