حنیف آصف
در محیط سیاست خارجی اکنون اصلی‌ترین عامل شکل‌دهنده تحولات اعلام خبر آغاز غنی‌سازی 20 درصد در ایران و پس از آن تحویل شدن نخستین محموله اورانیوم 20 درصد غنا –تولید شده در آبشار S8 نطنز- به بخش آزمایشگاهی تولید قرص سوخت است. اگرچه اعلام این خبر ظاهرا غیرمنتظره بود ولی در واقع فرآیندهایی که منجر به این تصمیم شد در داخل سیستم کاملا شناخته شده بوده است. 3 عامل منجر به این تصمیم شد:
1- سوخت فعلی رآکتور تحقیقاتی تهران در حال اتمام است و با توجه به ناکام ماندن پیشنهاد وین اگر ایران بیش از این تعلل می‌کرد، دیگر زمانی برای تولید رادیوایزوتوپ‌های لازم برای مصارف بیمارستانی نداشت.
2- سخنان تلویزیونی روز 16 بهمن 1388 رئیس‌جمهور محمود احمدی‌نژاد درباره «بی‌اشکال» بودن مبادله مواد هسته‌ای بدون آنکه به شروط ایران در این‌باره اشاره شود، این توهم را در ذهن طرف غربی به‌وجود آورده بود که ایران مشتاق یا حتی نیازمند معامله است. یک مقام نزدیک به رئیس‌جمهور در این‌باره به نگارنده گفت: «بعد از واکنش‌های عجیب و غریب غربی‌ها به این موضع، حتی خود آقای رئیس‌جمهور هم به این نتیجه رسیده بود که مساله باید به نحوی اصلاح شود».
3- مهم‌تر از همه اینها، پس از تصریحات مکرر طرف‌های غربی بر این نکته که هدف اصلی آنها از دور آینده تحریم‌ها تاثیرگذاری بر فضای داخلی ایران و تقویت ناآرامی‌هاست، ایران مطمئن شد که حتی اگر پیشنهاد وین را هم بپذیرد باز هم تاثیری در منتفی شدن تحریم‌ها نخواهد داشت و غربی‌ها در هر حال تحریم‌های جدید را با تمرکز بر سپاه اعمال خواهند کرد. یک تحلیلگر مرتبط با موضوع در این باره می‌گوید: «غربی‌ها چند هفته است تلاش می‌کنند به ما بفهمانند در حال عقب کشیدن دستی هستند که به سوی ایران دراز شده بود در حالی که ما هیچ وقت فراتر از تعارفات رسانه‌ای اراده‌ای برای تعامل ندیدیم». وی ادامه داد: «علاوه بر این به نظر می‌رسد آمریکایی‌ها اکنون در حال نوعی تغییر استراتژی با هدف تمرکز بر تقویت جریان اعتراضی در ایران هستند و در این شرایط هرگونه توافق با ایران را مضر می‌دانند». این تحلیلگر تصمیم جدید ایران را محصول یک برآورد استراتژیک جدید دانست که می‌گوید: «فعلا جایی برای توافق وجود ندارد».
محافل تحلیلی آگاه در تهران عقیده دارند این تصمیم ایران 4 نتیجه عمده خواهد داشت:
1- باور‌پذیر شدن این موضوع برای غرب که ایران بلوف نمی‌زند و می‌تواند هر لحظه آنها را با یک غافلگیری فنی جدید مواجه کند.
2- نمایش اجماع ملی پیش چشم غربی‌هایی که تصور می‌کردند بر اثر حوادث بعد از انتخابات اجماع داخلی ایران کاملا از بین رفته است.
3- به دست آوردن تجربه غنی‌سازی 20 درصد و حل مشکلات فنی که در مسیر افزایش درصد غنا از 5 به 20 درصد وجود داشت، شاید مهم‌ترین نتیجه استراتژیک این تصمیم بوده است. یک مقام آگاه در این زمینه گفت: «این در واقع هدیه غربی‌ها به ما بود، چرا که در شرایط عادی و اگر غربی‌ها پیشنهاد وین را اصلاح می‌کردند و سوخت رآکتور تهران وارد ایران می‌شد، ما هرگز نمی‌توانستیم این تجربه را به دست بیاوریم». او ادامه داد: «حالا حتی اگر پیشنهاد وین نهایی هم شود، ما دیگر این تجربه را به دست آورده‌ایم».
4- بالا بردن کف مذاکراتی ایران از 5 به 20 درصد هم یکی دیگر از نتایج مهم این اقدام بوده است. تا پیش از این ایران دائما اعلام می‌کرد که قصد ندارد بیش از 5 درصد غنی‌سازی کند اما به گفته یک مقام مسؤول «آن دوران دیگر گذشته و ایران از این به بعد در هر مذاکره‌ای که در آینده صورت بپذیرد روی توانایی خود برای غنی‌سازی 20 درصد به عنوان کف مذاکرات پای خواهد فشرد». غنی‌سازی ۲۰ درصد؛ هم استراتژی هم تاکتیک
حنیف آصف
در محیط سیاست خارجی اکنون اصلی‌ترین عامل شکل‌دهنده تحولات اعلام خبر آغاز غنی‌سازی 20 درصد در ایران و پس از آن تحویل شدن نخستین محموله اورانیوم 20 درصد غنا –تولید شده در آبشار S8 نطنز- به بخش آزمایشگاهی تولید قرص سوخت است. اگرچه اعلام این خبر ظاهرا غیرمنتظره بود ولی در واقع فرآیندهایی که منجر به این تصمیم شد در داخل سیستم کاملا شناخته شده بوده است. 3 عامل منجر به این تصمیم شد:
1- سوخت فعلی رآکتور تحقیقاتی تهران در حال اتمام است و با توجه به ناکام ماندن پیشنهاد وین اگر ایران بیش از این تعلل می‌کرد، دیگر زمانی برای تولید رادیوایزوتوپ‌های لازم برای مصارف بیمارستانی نداشت.
2- سخنان تلویزیونی روز 16 بهمن 1388 رئیس‌جمهور محمود احمدی‌نژاد درباره «بی‌اشکال» بودن مبادله مواد هسته‌ای بدون آنکه به شروط ایران در این‌باره اشاره شود، این توهم را در ذهن طرف غربی به‌وجود آورده بود که ایران مشتاق یا حتی نیازمند معامله است. یک مقام نزدیک به رئیس‌جمهور در این‌باره به نگارنده گفت: «بعد از واکنش‌های عجیب و غریب غربی‌ها به این موضع، حتی خود آقای رئیس‌جمهور هم به این نتیجه رسیده بود که مساله باید به نحوی اصلاح شود».
3- مهم‌تر از همه اینها، پس از تصریحات مکرر طرف‌های غربی بر این نکته که هدف اصلی آنها از دور آینده تحریم‌ها تاثیرگذاری بر فضای داخلی ایران و تقویت ناآرامی‌هاست، ایران مطمئن شد که حتی اگر پیشنهاد وین را هم بپذیرد باز هم تاثیری در منتفی شدن تحریم‌ها نخواهد داشت و غربی‌ها در هر حال تحریم‌های جدید را با تمرکز بر سپاه اعمال خواهند کرد. یک تحلیلگر مرتبط با موضوع در این باره می‌گوید: «غربی‌ها چند هفته است تلاش می‌کنند به ما بفهمانند در حال عقب کشیدن دستی هستند که به سوی ایران دراز شده بود در حالی که ما هیچ وقت فراتر از تعارفات رسانه‌ای اراده‌ای برای تعامل ندیدیم». وی ادامه داد: «علاوه بر این به نظر می‌رسد آمریکایی‌ها اکنون در حال نوعی تغییر استراتژی با هدف تمرکز بر تقویت جریان اعتراضی در ایران هستند و در این شرایط هرگونه توافق با ایران را مضر می‌دانند». این تحلیلگر تصمیم جدید ایران را محصول یک برآورد استراتژیک جدید دانست که می‌گوید: «فعلا جایی برای توافق وجود ندارد».
محافل تحلیلی آگاه در تهران عقیده دارند این تصمیم ایران 4 نتیجه عمده خواهد داشت:
1- باور‌پذیر شدن این موضوع برای غرب که ایران بلوف نمی‌زند و می‌تواند هر لحظه آنها را با یک غافلگیری فنی جدید مواجه کند.
2- نمایش اجماع ملی پیش چشم غربی‌هایی که تصور می‌کردند بر اثر حوادث بعد از انتخابات اجماع داخلی ایران کاملا از بین رفته است.
3- به دست آوردن تجربه غنی‌سازی 20 درصد و حل مشکلات فنی که در مسیر افزایش درصد غنا از 5 به 20 درصد وجود داشت، شاید مهم‌ترین نتیجه استراتژیک این تصمیم بوده است. یک مقام آگاه در این زمینه گفت: «این در واقع هدیه غربی‌ها به ما بود، چرا که در شرایط عادی و اگر غربی‌ها پیشنهاد وین را اصلاح می‌کردند و سوخت رآکتور تهران وارد ایران می‌شد، ما هرگز نمی‌توانستیم این تجربه را به دست بیاوریم». او ادامه داد: «حالا حتی اگر پیشنهاد وین نهایی هم شود، ما دیگر این تجربه را به دست آورده‌ایم».
4- بالا بردن کف مذاکراتی ایران از 5 به 20 درصد هم یکی دیگر از نتایج مهم این اقدام بوده است. تا پیش از این ایران دائما اعلام می‌کرد که قصد ندارد بیش از 5 درصد غنی‌سازی کند اما به گفته یک مقام مسؤول «آن دوران دیگر گذشته و ایران از این به بعد در هر مذاکره‌ای که در آینده صورت بپذیرد روی توانایی خود برای غنی‌سازی 20 درصد به عنوان کف مذاکرات پای خواهد فشرد». ارسال نظر
پربیننده