۲۰/آبان/۱۴۰۵
|
۱۵:۵۹

انجام دومين گشت تحقيقات دريايي در خزر

رضا بابایی: هر سال یک گشت تحقیقاتی به بررسی وضع دریاهای کشور می‌پردازد و امسال با توجه به شرایط حساس اکولوژیکی دریای خزر قرعه به نام این دریا افتاد. معاون پژوهشی مرکز ملی اقیانوس‌شناسی با اعلام این خبر گفت: دومین گشت تحقیقاتی دریایی کشور بهار 89 در دریای خزر انجام می‌شود. حمید علیزاده با اشاره به این تحقیقات خاطرنشان کرد: سلامت دریاها و اقیانوس‌ها، مخاطرات دریایی و فناوری‌های دریایی، تغییر اقلیم و پایش محیط دریایی محورهای پژوهش‌های مرکز ملی اقیانوس‌شناسی بوده‌اند. وی افزود: در زمینه سلامت دریا یکی از جدی‌ترین مطالعه‌هایی که در حال انجام است تحقیق و بررسی در زمینه مرجان‌های دریای عمان و خلیج فارس است. معاون پژوهشی مرکز ملی اقیانوس‌شناسی گفت: در زمینه مخاطرات دریایی نیز با همکاری کشورهای حاشیه اقیانوس هند طرح تحقیقاتی مدل‌سازی سونامی دریای عمان را انجام می‌دهیم. وی با اشاره به اینکه نخستین گشت دریایی مشترک سازمان بنادر، مؤسسه تحقیقات شیلات، سازمان زمین‌شناسی و سازمان هواشناسی در سال جاری انجام شد و دومین گشت دریایی نیز در بهار 89 در شرق گیلان و غرب مازندران در دریای خزر انجام می‌شود، گفت: تحقیقاتی که امسال روی این دریا انجام می‌گیرد محدود به مساله زیست‌محیطی آن نیست آنچنان که پیش از این بررسی‌های باستان‌شناسی زیر آب در محدوده دریای خزر توسط معاونت میراث فرهنگی سازمان میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری استان گلستان صورت گرفت و حمید عمرانی رکاوندی، معاون میراث فرهنگی سازمان میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری استان گلستان در این‌باره اعلام کرد: در محدوده دریای خزر غواصی‌های باستان‌شناسی زیر آب صورت گرفته که منجر به شناسایی بخشی از دیوار تمیشه شد. بخش دیگری از تحقیقات انجام شده دریای خزر درباره گسترش یک گونه غیربومی در این دریاست. طرح تحقیقاتی انگشت‌نگاری ژنتیکی شانه‌دار مهاجم خزر به همت محققان مرکز ملی اقیانوس‌شناسی و با همکاری محققان کانادایی و روسی انجام شد. معرفی و گسترش گونه‌های غیربومی به اکوسیستم‌های دریایی در طول قرن بیستم و با توجه به فعالیت‌های انسانی، بویژه حمل و نقل بین‌المللی، شتاب ویژه‌ای یافته است. در این‌باره نقش تجزیه و تحلیل ژنتیکی در جهت درک سابقه تهاجم و دینامیک موجودات مهاجم و شناسایی جمعیت منبع آنها مفید بوده و اثبات شده است. انگشت‌نگاری‌های ژنتیکی می‌تواند برای شناسایی منبع یا منابع تهاجم بیولوژیک، تخمین اندازه (تعداد و حجم)‌ گونه‌های غیربومی و تشخیص اینکه معرفی آنها در یک یا چند واقعه صورت گرفته و نیز اینکه گونه‌های معرفی شده در محیطی که به آن معرفی شده‌اند وجود دارند یا خیر، اطلاعاتی را فراهم کند. این پژوهش به صورت مشترک با همیاری تعدادی از دانشمندان متخصص تهاجم‌های زیستی و همکاری 3 جانبه بین دانشگاه ویندسور کانادا، مرکز ملی اقیانوس‌شناسی و انستیتو پژوهش‌های اقیانوسی شیرشوف روسیه انجام شد و در آن، تنوع سکوانس در بخشی از رشته‌های هسته‌ای ریبوزومی در شانه‌داران Mnemiopsis Ieidyi مورد بررسی قرار گرفت. این گونه یکی از مهاجم‌ترین جانداران دارای قابلیت تهاجم زیستی در مناطق دریایی جهان است. در این مطالعه از 4 جمعیت بومی در طول سواحل اقیانوس اطلس از ایالات متحده تا آمریکای جنوبی و 6 جمعیت معرفی شده در دریاهای سیاه، آزوف، خزر و بالتیک مورد بررسی قرار گرفتند، نتیجه حاصل از آن آنالیز خوشه‌ای، تهاجم به اوراسیا را در 2مسیر مختلف، یکی از نتایج نارانگاست و دیگری از خلیج تمپا تأیید می‌کند. تنوع ژنتیکی نسبتاً بالای مشاهده شده در جمعیت‌های معرفی شده، نشان‌دهنده انتقال این شانه‌دار توسط آب توازن است.
ارسال نظر
captcha