مانیلو دینوچی*: آمریکا دیگر یک ابرقدرت نیست تا مدعی امنیت جهان باشد و قانون خویش را بر آن تحمیل کند. در نتیجه، هر دولت مقید به تامین امنیت خویش است، درست مانند دوران جنگ سرد. هرچند که شرایط جغرافیایی- سیاسی به‌طور آشکار تغییر کرده است اما هزینه‌های نظامی مشابه آن دوران بشدت در حال افزایش است. در حالی‌که استراتژی ایالات متحده و ناتو در بحران اوکراین، رویارویی غرب– شرق را تشدید می‌کند و اروپا را از برخی جهات در موقعیت مشابه با جنگ سرد قرار می‌دهد، ارقام انتشار یافته توسط «سپیری» (انستیتوی بین‌المللی تحقیقات صلح‌آمیز استکهلمSIPRI)
تایید می‌کنند هزینه‌های نظامی جهانی (با محاسبه خالص تورم) دوباره به سطح جنگ سرد رسیده است: پس از آنکه این هزینه در میان سال‌های 1991 و 1998 کاهش یافته بود، اکنون دوباره در بالاترین حد از آخرین دوره رویارویی غرب و شرق رسیده است. ارقام سال 2013 نشان می‌دهد در جهان، 3/3 میلیون دلار در دقیقه، 198 میلیون دلار در ساعت و در حدود 8/4 میلیارد دلار در روز به مقاصد نظامی اختصاص می‌یابد. رقمی معادل 1747 میلیارد دلار در سال! وقتی «سپیری» جمع کل بودجه‌های دفاعی دولت‌های مختلف را یکجا حساب می‌کند، هزینه نظامی جهان در واقع به مراتب بالاتر از ارقام محاسبه شده است: هزینه‌های مختلف از نوع نظامی، شامل آن مبالغی که در بخش‌های دیگر بودجه‌های ملی هستند به این ارقام اضافه می‌شوند. در ایالات متحده، هزینه تسلیحات هسته‌ای سالانه 23 میلیارد دلار است که نه در بودجه وزارت دفاع، بلکه در بودجه وزارت انرژی ثبت می‌شود؛ بودجه نظامیان بازنشسته سالانه حدود 170 میلیارد دلار است که در بودجه بازنشستگی محاسبه می‌شود؛ هزینه‌های کمک‌های نظامی و اقتصادی به متحدان استراتژیک کاخ سفید (سالانه حدود 50 میلیارد دلار) در بودجه وزارت امور خارجه محاسبه می‌شود و غیره. در بودجه فدرال، سالانه مبلغ 97 میلیارد دلار برای یک صندوق واحد دفاعی مربوط به وزارت خارجه و برنامه‌های توسعه بین‌المللی(USAID) اختصاص می‌یابد که به عملیات احتمالی آنسوی اقیانوس‌ها (OCO) مربوط می‌شود. 40 میلیارد دلار دیگر، سالانه هزینه وزارت کشور (امنیت) می‌شود. در نهایت، هزینه سرویس‌های مخفی است که در ردیف بودجه «دسته‌بندی نشده» یا «فوق‌محرمانه» سالانه 6/1 میلیارد دلار را شامل می‌شود اما این تنها تصویری از قله کوه‌یخ را به‌دست می‌دهد. با اضافه کردن اینها و سایر هزینه‌های بودجه رسمی پنتاگون، (640 میلیارد دلار در سال 2013)، رقم هزینه نظامی ایالات متحده، سالانه به طور تقریبی بر یکهزار میلیارد دلار افزون می‌شود بدین معنی که در بودجه فدرال از هر 4 دلار، یک دلار آن هزینه اهداف نظامی می‌شود. اگر تنها همان 640 میلیارد دلار (بودجه رسمی پنتاگون) را هم که سپیری ارائه داده است فرض بگیریم، ایالات متحده به‌طور آشکار در صدر لیست رتبه‌بندی 15 کشور با بالاترین هزینه‌های نظامی جهان قرار می‌گیرد. پس از آن، بطور مثال در سال 2012، چین و روسیه با هزینه‌های تخمینی به ترتیب 188 و 88 میلیارد دلار در سال 2013 قرار دارند. اما در مابقی فهرست، این نظم به‌طور ویژه به هم می‌خورد و عربستان سعودی در سال 2013 به تناسب سال پیش از آن از مقام هفتم به چهارم تغییر موقعیت داده است. پس از ان نیز فرانسه، بریتانیا، آلمان (که از مقام نهم به هفتم ارتقا یافته)، ژاپن، هند، کره‌جنوبی، ایتالیا (با هزینه تخمینی7/32 میلیارد دلار در سال 2013)، برزیل، استرالیا، ترکیه و امارات عربی متحده جای گرفته‌اند. این 15 کشور در کل 80 درصد هزینه‌های نظامی جهان را صرف می‌کنند. آمار سپیری افزایش قابل ملاحظه بودجه نظامی کشور‌های دیگر را نیز برجسته می‌سازد بویژه آن کشورهایی که ایالات متحده بر آنها اعمال نفوذ می‌کند. در اروپای شرقی، بودجه نظامی اوکراین به تناسب سال 2012 در سال 2013، حدود 16درصد افزایش یافته است. در آفریقا، غنا در طی یک سال بودجه خود را 129 درصد افزایش بخشیده، آنگولا 36 درصد و جمهوری دموکراتیک کنگو 34 درصد رشد داشته‌اند. در خاورمیانه بودجه‌های نظامی عراق و بحرین در حدود 27 درصد افزایش یافته‌اند. در افغانستان به تناسب سال 2012، 77 درصد افزایش را شاهد هستیم و در فیلیپین 17 درصد. در آمریکای جنوبی، بودجه‌های نظامی پاراگوئه و هندوراس نیز در یک سال به ترتیب 33 درصد و 22 درصد افزایش داشته است. این هزینه نظامی افسارگسیخته یک رقابت تازه را تغدیه می‌کند که در مقیاس جهانی، ذیل رهبری قدرت‌های غربی، نوعی از تمایل به مواجهه را باعث می‌شود. این تنها هواپیماهای F35 نیست که امروزه توجه رسانه‌ها را به خود جلب کرده است بلکه سیستم‌های تسلیحاتی دیگری هم هستند که به همان اندازه دارای قیمت‌های سرسام‌آورند اما تاکنون کمتر شناخته شده‌اند. 6 ماه پیش در ایالات‌متحده یک ناو هواپیمابر به نام جرالد فورد (نخستین فروند از یک سری جدید) تولید شد که گران‌ترین کشتی جنگی بود که تاکنون تولید شده، به قیمت 14 میلیارد دلار! از باندهای پروازی جدید آن، 75 فروند هواپیما (که قیمت آنها باید به قیمت کشتی اضافه شود)، می‌توانند 25 درصد حملات بیشتر نسبت به حملاتی انجام دهند که از ناوهای هواپیمابر کنونی از نوع «نیمیتز» برمی‌آید. در 4 جولای آینده نیز در بریتانیا ابرناو هواپیمابری به نام «HMS - کوین الیزابت» با وزن 65000 تن (سه برابر کشتی‌های امروزی از نسل اینوینسیبل) عرضه خواهد شد، به ارزش 12 میلیارد دلار، به اضافه هواپیماهای سوار بر آن، شامل F35، که تنها در ظرف 60 ثانیه می‌تواند از محل پارک به بالای عرشه پرواز انتقال داده شود. نیروی دریایی سلطنتی بریتانیا اعلام کرده با این ناو هواپیمابر می‌تواند نیروی هوایی را از روی آب‌ها، در هر لحظه و در تمام نقاط جهان که لازم باشد به ماموریت بگمارد. با این اوصاف جنگ آغاز شده است.
منبع: روزنامه ایل مانیفستو- ایتالیا
*جغرافیدان و دانشمند ژئوپلیتیک ایتالیایی،
آخرین کتاب او «ژئوکامیونیتی» سال گذشته منتشر شد.