ثمانه اکوان: سومین‌ماه اجرای توافق اولیه هسته‌ای بین ایران و کشورهای گروه 1+5 تمام شد و در واقع نیمی از فرصت 6ماهه ایران و کشورهای غربی برای رسیدن به توافق جامع هسته‌ای گذشته است. در این 3 ماه اتفاقات زیادی در روابط بین ایران و آمریکا از یک سو و ایران و اتحادیه اروپایی از سوی دیگر رخ داده است. با وجود اینکه قرار بود طی مدت اجرای این توافق موقت، دیگر شاهد اعمال تحریم‌های جدید علیه کشورمان نباشیم، آمریکا و بعد از آن انگلستان تحریم‌های جدید را علیه کسانی که با ایران رابطه تجاری برقرار کرده بودند به اجرا گذاشتند و از دیگر سو، بهانه‌های حقوق‌بشری برای مطرح‌کردن تحریم‌های جدید علیه ایران و همچنین تهدید به حمله نظامی همچنان طی این 3 ماه ادامه داشته است. این مسائل نه‌تنها ایرانیان، بلکه رسانه‌های غربی را نیز نسبت به ادامه اجرای توافق اولیه و بعد از آن رسیدن ایران و این کشورها به توافق جامع با تردید رو به رو کرده است. روزنامه هافینگتون پست در گزارشی به مناسبت تمام‌شدن نیمی از فرصت 6 ماهه ایران و کشورهای 1+5 برای رسیدن به توافق جامع هسته‌ای نوشته است: «گرچه در این مدت گام‌های خوبی بین طرفین برای رسیدن به توافق جامع برداشته شده و مذاکرات رو به جلو در حرکت است اما بحران بی‌اعتمادی همچنان بین طرفین گفت‌وگو در مذاکرات ادامه دارد و این آینده توافق جامع را با ابهام رو به رو می‌کند.»از نظر این رسانه آمریکایی هنوز هم با وجود اینکه 3 ماه است ایران و کشورهای غربی با یکدیگر در حال همکاری و معامله هستند، باز هم نمی‌توان تصویر درستی از آینده روابط و همچنین توافق جامع داشت و این مساله در صحبت‌های نمایندگان هر دو طرف به خوبی دیده می‌شود. ار نظر این رسانه آمریکایی گفت‌وگوها در حالی ادامه می‌یابد که طرفین گفت‌وگو سعی دارند زیاد به مسائل جنجالی‌تر مانند حقوق‌بشر یا موشک‌های بالستیک نپردازند اما در نهایت این موضوعات در دور بعدی گفت‌وگوها برای رسیدن به توافق جامع بشدت به محل بحث و نگرانی دو طرف تبدیل خواهد شد. این روزنامه به صراحت بیان کرده است از نظر کشورهای غربی غنی‌سازی برای تامین سوخت مورد نیاز نیروگاه بوشهر یکی از مواردی است که شاید این کشورها با آن موافقت کنند اما به نظر نمی‌رسد آمریکا قائل به درنظرگرفتن «حق غنی‌سازی» برای ایران باشد چرا که در نظر گرفتن این حق از نظر حقوق بین‌الملل تمام مذاکرات بعدی در زمینه محدود‌کردن فعالیت‌های غنی‌سازی را برای ایران ناکارآمد می‌کند. به نظر نمی‌رسد آمریکا با قراردادی موافقت کند که براساس آن ایران بتواند به غنی‌سازی خود ادامه دهد چرا که متحدان آمریکا تنها در شرایطی به مسالمت‌آمیز بودن برنامه‌های ایران اطمینان پیدا می‌کنند که مطمئن باشند غنی‌سازی‌ای در خاک ایران صورت نمی‌گیرد. در هر صورت ایران نیز بارها اعلام کرده است چنین مساله‌ای را برنمی‌تابد و به همین دلیل در مذاکرات طرفین سعی دارند غنی‌سازی محدودی را برای ایران در نظر بگیرند و بر سر همین موضوع نیز مذاکرات ادامه خواهد داشت.
موشک‌های بالستیک، بعد از توافق جامع
هافینگتون پست در ادامه بیان کرده است: برنامه موشک‌های بالستیک ایران نیز یکی دیگر از موضوعاتی است که با وجود اینکه ایران گفته حاضر به گفت‌وگو درباره آن نیست اما در نهایت مجبور خواهد بود به آن بپردازد. آمریکا و متحدانش بشدت سعی دارند این مساله را در گفت‌وگوها مطرح کرده و به دنبال کم‌کردن دایره فعالیت‌های ایران در این حوزه هستند. ایالات متحده می‌خواهد به این مساله در زیر مجموعه فعالیت‌های ایران برای عمل به قطعنامه‌های سازمان ملل بپردازد چرا که به این موشک‌ها در قطعنامه‌های قبلی سازمان ملل نیز اشاره شده است و در توافق اولیه هسته‌ای نیز اشاره شده که ایران باید پاسخ مناسبی برای قطعنامه‌های سازمان ملل داشته باشد. هنوز مشخص نیست آیا کشورهای گروه 1+5 حاضر هستند بدون اشاره به مساله موشک‌های بالستیک ایران، توافقی جامع با ایران داشته باشند یا خیر و البته این احتمال نیز وجود دارد که در نهایت به توافق در این زمینه رسیده و هر دو طرف اعلام کنند که گفت‌وگو درباره این موضوع را به زمان بعد از رسیدن به توافق جامع هسته‌ای موکول خواهند کرد.
تحریم‌های غیرهسته‌ای
از نظر این روزنامه آمریکایی، یکی دیگر از مباحثی که باعث می‌شود توافق نهایی با ایران در زمینه فعالیت‌های هسته‌ای‌‌اش سخت‌تر شود، مساله تحریم‌های غیرهسته‌ای است. ایران تاکنون هدف بسیاری از تحریم‌ها قرار گرفته و بسیاری از تحریم‌های بین‌المللی و آمریکایی علیه این کشور به دلیل برنامه‌های هسته‌ای ایران نیست. با پذیرفتن شروط اتحادیه اروپا و آمریکا برای برنامه‌های هسته‌ای، ایران به‌دنبال از بین بردن تمام تحریم‌هایی است که تاکنون علیه این کشور اعمال شده بود و از نظر ایرانیان تمام تحریم‌ها باید برداشته شوند اما دولت اوباما نه در توافق اولیه و نه در توافق جامع نمی‌خواهد به ایران تضمین دهد که تحریم دیگری علیه این کشور صورت نمی‌گیرد. هافینگتون پست به صراحت اشاره کرده است که با برداشته‌شدن هرگونه تحریم در حوزه مسائل هسته‌ای، آمریکا می‌تواند همان تحریم‌ها را به دلیل رفتار ایران در حوزه‌های دیگر ادامه دهد و آنها را همچنان پابرجا نگه دارد. حتی اگر اوباما هم نخواهد این اقدام را انجام دهد، نمی‌تواند به ایران تضمین دهد که جلوی اعضای کنگره و مجلس سنا را در تصویب تحریم‌های جدید می‌گیرد. اقدام اخیر اوباما در تایید طرح نمایندگان برای ممنوع‌الورود‌کردن نماینده ایران به سازمان ملل دقیقا چنین رویکردی را به نمایش می‌گذارد.