گروه اجتماعی:
حضور ماهی قرمز‌رنگ بر اساس رسم دیرینه‌ای است که برای ایرانی‌ها پیام زایش و فراوانی را در سال نو دارد، اما این حیوان کوچک و زیبا امروز به دلیل برخی بی‌توجهی‌ها و سودجویی‌ها مولد بیماری‌های خطرناکی شده است. ماهی‌ها نمادی از زادش، تازگى، شادابى و تکاپویی هستند، شاید همین باعث شده که با وجود خبرهایی که یکی، دو سالی است درباره آلوده بودن ماهی‌ها منتشر می‌شود، بازهم مردم برای خرید ماهی‌های زیبا از خودشان رغبت نشان می‌دهند. چند روز پیش شینا انصاری، رئیس اداره محیط زیست شهر تهران درباره سالم بودن ماهی‌ها، اعلام کرد محیط زیست سالم یا ناسالم بودن این ماهی‌ها را تأیید نمی‌کند، همین امر بار دیگر باعث شد دغدغه‌ها آغاز شود. نگرانی از به خطر افتادن سلامت انسان‌ها یکی از مواردی است که هر مسؤولی آن را به عنوان یک دغدغه مهم احساس کرده است؛ بدون شک سازمان محیط زیست نیز به عنوان یک نهاد مسؤول این وظیفه را برعهده دارد. از سوی دیگر تشخیص بیماری‌های انواع گونه‌های جانوری که در شهر براحتی خرید و فروش می‌شود برعهده وزارت بهداشت و سازمان دامپزشکی است.
ترشحات دردسرساز
ایرج خسرونیا، رئیس انجمن متخصصان داخلی از جمله افرادی است که در این زمینه اظهار نظر کرده است. وی در گفت‌و‌گو با فارس گفت: بیماری‌هایی وجود دارد که بین انسان و آبزیان مشترک است و کسانی که بدون دستکش به ماهی‌های قرمز یا آکواریوم دست می‌زنند، ممکن است که میکروب‌هایی که روی بدن ماهی است به انسان منتقل شود. وی گفت: ترشحات روی پوست ماهی‌های قرمز ممکن است که وارد آب تنگ یا آکواریوم شود که باعث حساسیت‌های جلدی، اگزما و خارش پوستی مي‌شود. رئیس انجمن متخصصان داخلی افزود: توصیه می‌شود بعد از هر بار دست زدن به ماهیان زینتی، دست‌ها با آب و صابون خوب شسته شود و از دست زدن به چشم، پوست و دهان خودداری شود. استفاده از دستکش برای افراد حساس و دارای سوابق آلرژی، ضروری است.
دور از دسترس کودکان
صادقی، کارشناس محیط‌زیست نیز در این‌باره به فارس گفت: با توجه به بررسی‌های به عمل آمده در سال‌های اخیر، استفاده از این ماهی‌ها از بعد سلامت دارای یک سری ابهاماتی است، بنابراین بهتر است براحتی در دسترسی کودکان قرار نگیرند. وی در ادامه افزود: این ماهی‌ها به سرعت دچار بیماری‌های انگلی می‌شوند و بسیار انگل‌پذیر هستند. این کارشناس محیط زیست با اشاره به اینکه ماهی‌های قرمز در شرایط نامناسب رشد می‌یابند، گفت: پرورش اینگونه ماهی‌ها اصولاً علمی نیست و افراد به‌صورت علمی با این مساله برخورد نمی‌کنند. وی تأکید کرد: این ماهی‌ها به سرعت به انگل دچار می‌شوند. البته سودجویی برخی افراد نیز در این مساله اثرگذار است.
مرگ ماهی‌های تزئینی
بطایی یکی از کارشناسان شیلات است که او نیز در این‌باره گفت: ماهی‌های قرمز از خانواده کپورماهی‌ها هستند و برای نخستین بار از کشور چین وارد شدند. این ماهی‌ها در بیشتر تزئینی هستند و گونه غیر‌بومی برای آب‌های ایران حساب می‌شود. این ماهی‌ها در آب شیرین و راکد زندگی می‌کنند. آبگیرها و مرداب‌ها زیستگاه اصلی این ماهی‌ها هستند. بطایی تصریح کرد: ماهی‌های قرمز پس از رها‌سازی در آبگیرهای داخلی و استخرها بعد از مدتی با توجه به شرایط نامناسب از بین می‌روند. در واقع شرایط تطبیق با آب رودخانه‌های ما را ندارند. به گفته این کارشناس، معمولاً ماهی‌های قرمز مستعد به یک نوع قارچ هستند و ممکن است ایجاد حساسیت‌های پوستی کنند، بنابراین حتی‌المقدور از دست زدن به این ماهی‌ها باید خودداری شود. ماهی‌های قرمز‌رنگ در استان گیلان و مازندران حتی در استان‌هایی مانند قم و مرکزی پرورش می‌یابند ولی براستی وظیفه نظارت بر این مراکز پرورش و نگهداری برعهده کیست؟ بطایی در این‌باره گفت: متولی خاصی در زمینه نظارت بر نحوه پرورش ماهی‌های قرمز وجود ندارد؛ در مجموع سازمان دامپزشکی یا شیلات باید نظارت داشته باشند؛ تولید و تکثیر برعهده سازمان شیلات است. وی تأکید کرد: قرار نیست ماهی قرمز از آیین‌های نوروزی حذف شود، تنها هدف اطلاع‌رسانی و پیشگیری است. به نظر می‌رسد که با وجود نگرانی‌هایی که درباره توزیع گسترده ماهی‌های قرمز در ایام عید وجود دارد به جای آنکه سازمان‌ها و نهادهای نظارتی، وظیفه نظارت بر این فرآیند را به یکدیگر محول کنند، باید مراکزی از سوی وزارت بهداشت در سطح شهر ایجاد شود و ماهی‌های قرمز مورد تایید را به دست مردم برسانند تا علاوه بر رعایت سنت دیرینه تزيین سفره عید، از گسترش آلودگی‌ها در این زمینه جلوگیری شود.