محمد سیدعلی
هشتادودومین دوره مراسم اهدای جوایز اسکار که از قدیمیترین رویدادهای سینمایی بهشمار میآید روز یکشنبه گذشته به کار خود پایان داد. مراسم «اهدای جوایز آکادمی علوم و هنرهای تصاویر متحرک» که به اختصار مراسم «جوایز آکادمی» نامیده میشود، هرساله و از نگاه تخصصی با اهدای جوایز از شایستگی فعالان صنعت سینما تقدیر بهعمل میآورد. اهمیت این رویداد که با نام «اسکار» نیز شناخته میشود با استقبالی که از سوی مردم در سراسر جهان از آن به عمل میآید کاملا مشخص است. در این راستا گفته میشود تنها رخدادهایی همچون افتتاحیه المپیک یا فینال جامجهانی فوتبال از نظر میزان تماشاگر یارای رقابت با مراسم اسکار را دارند. حتی برخی عقیده دارند، مراسم جوایز آکادمی در پارهای از مواقع در نقش الگویی برای مراسم مشابه خود همچون گلدنگلوب، امی و حتی گرمی ظاهر میشود.
هشتادودومین دوره مراسم اهدای جوایز اسکار که از قدیمیترین رویدادهای سینمایی بهشمار میآید روز یکشنبه گذشته به کار خود پایان داد. مراسم «اهدای جوایز آکادمی علوم و هنرهای تصاویر متحرک» که به اختصار مراسم «جوایز آکادمی» نامیده میشود، هرساله و از نگاه تخصصی با اهدای جوایز از شایستگی فعالان صنعت سینما تقدیر بهعمل میآورد. اهمیت این رویداد که با نام «اسکار» نیز شناخته میشود با استقبالی که از سوی مردم در سراسر جهان از آن به عمل میآید کاملا مشخص است. در این راستا گفته میشود تنها رخدادهایی همچون افتتاحیه المپیک یا فینال جامجهانی فوتبال از نظر میزان تماشاگر یارای رقابت با مراسم اسکار را دارند. حتی برخی عقیده دارند، مراسم جوایز آکادمی در پارهای از مواقع در نقش الگویی برای مراسم مشابه خود همچون گلدنگلوب، امی و حتی گرمی ظاهر میشود.دستاوردها
بعضی نامها با دریافت جایزه اسکار (بهتنهایی یا در کنار جوایز دیگر) موفق شدهاند دستاوردی کمنظیر و تاریخی را از آن خود کنند. در این میان «هتیمک دانیل» نخستین سیاهپوستی بود که موفق شد جایزه اسکار را از آن خود کند. همچنین تاکنون تنها 10 نفر موفق شدهاند جوایز اسکار (فیلم)، امی (تلویزیون)، گرمی (موسیقی) و تونی (تئاتر) را دریافت کنند؛ ریچارد رادجرز، هلین هایز، ریتا مورنو، جان گیلگود، اودری هپبورن، ماروین هاملیش، جاناتان تانیک، مل بروکس، مایک نیکولز و ووپی گلدبرگ. در این میان ریچارد رادجرز و ماروین هاملیش جایزه پولیتزر را نیز دریافت کردهاند. همچنین تنها یک نفر تاکنون موفق شده علاوه بر جایزه اسکار برنده جایزه نوبل نیز شود. جورج برنارد شاو برای بهترین فیلمنامه اقتباسی (پیگمالیون، 1938) اسکار را دریافت کرد و جایزه نوبل ادبیات نیز در سال 1925 به وی اهدا شد. برخلاف تصور برخی و بنابر اطلاعات سایت IMDB، ال گور تاکنون جایزه اسکار دریافت نکرده است.
اعضای آکادمی
بر اساس برخی منابع و تا سال 2007، تعداد اعضای آکادمی کمتر از 6 هزار نفر عنوان شد که در این میان هنرپیشهها با حدود 22 درصد بیشترین تعداد را دارا بودند. عضو شدن در این آکادمی نیز شرایط ویژهای را طلب میکند که نامزد شدن در یک بخش رقابتی دریافت جایزه اسکار یا به پیشنهاد یک عضو و البته تحت شرایط ویژهای این امر صورت میگیرد. گفته میشود که با افزایش تعداد اعضا، تدابیر سختتری برای متعادل نگه داشتن تعداد اعضا اندیشیده شده است.
مالکیت اسکار
از سال 1950 برندگان جایزه به درخواست آکادمی موافقتنامهای را امضا کردند که بر اساس آن، هنگامی که خود یا وارث آنها بخواهند به هر دلیلی مجسمه را در معرض فروش قرار دهند، ابتدا باید پیشنهاد فروش آن را به مبلغ یک دلار به خود آکادمی ارائه دهند و اگر برندگان از امضا خودداری کنند آنگاه مجسمه نزد آکادمی باقی خواهد ماند. برخی بر این گمان هستند که از زمان برپایی نخستین اسکار حدود 150 مجسمه به فروش رسیده که نیمی از آنها احتمالا در بازار خاکستری معامله شده است. به نظر میرسد که مجسمه اسکار حتی حدود 5/1 میلیون دلار نیز در بازار آزاد معامله شود که البته اسکارهای پس از سال 1950 به خاطر مشکلاتی که بر سر فروش آنها وجود دارد با قیمت پایینتری به فروش میرسند. هرچند یک اسکار که نام بزرگی را در پس خود دارد به ندرت کمتر از 60 هزار دلار فروخته میشود. یک مورد ویژه از اقدام به فروش مجسمه به تلاش «سایروس تاد» (نوه مایکل تاد تهیهکننده معروف که در سال 1956 جایزه اسکار بهترین فیلم را برای فیلم «دور دنیا در 80 روز» دریافت کرد) بازمیگردد که البته نتیجهای برای او در پی نداشت چراکه آکادمی از طریق قانونی جلوی این معامله را گرفت. ماریو کورتسی که یک سوییسی علاقهمند به سینماست تاکنون چندین اسکار را خریداری کرده که نخستین آنها جایزه بهترین فیلم سال 1951 یک آمریکایی در پاریس است که به قیمت 16هزار دلار خریداری شد. او انگیزه خود را در علاقهاش به تاریخ فیلمسازی میداند. در ژوئن 1999 نیز جایزه اسکار بهترین فیلم برای «برباد رفته» با رکوردی حدود 5/1 میلیون دلار توسط مایکل جکسون خریداری شد. شعبدهباز معروف، دیوید کاپرفیلد نیز جایزه اسکار سال 1943 بهترین کارگردانی برای فیلم «کازابلانکا» را در سال 2003 و به مبلغ 232 هزار دلار خریداری کرد. البته در این میان افرادی نیز هستند که با خرید مجسمه آن را به آکادمی تحویل میدهند. استیون اسپیلبرگ یکی از این افراد است که مجسمه اسکار بهترین هنرپیشه نقش اول زن را که «بت دیویس» در سال 1938 دریافت کرده بود، به مبلغ 578 هزار دلار خرید و سپس به آکادمی تحویل داد. همین اقدام از کوین اسپیسی نیز سر زد. آکادمی جوایز، اسکارهای قدیمی را به ندرت در معرض نمایش قرار میدهد. بر اساس برخی آمارها تا سال 2009 نزدیک به 2 هزار و750 اسکار اهدا شده است!