دکتر حسین افتخاری
مساله مورد توجه در انتخابات عراق این است که برقراری دموکراسی در کشوری اتفاق میافتد که چند دهه از عمر سیاسی خود را در حکومت دیکتاتوری صدام سپری کرده است و از آنجایی که کشورهای عربی منطقه تقریبا فاقد یکسری فرآیندهای دموکراتیک هستند، این تجربه نو که توانسته اراده خود را حتی به نیروهای اشغالگر آمریکایی (از ابتدای اشغال عراق از سال 2003 تاکنون) تحمیل کند برای محیط منطقهای بویژه کشورهای عربی، دارای آثار و بازتابهای مطلوبی نیست. یکی از دلایلی که عربستان سعودی و دستگاههای تبلیغاتیاش مانند العربیه یا رسانههای تبلیغاتی نوشتاری و شنیداری آن به شکل فعال برای تخریب این فضا و امتیاز کسب شده در عراق تلاش میکنند، حداقل دارای 2 بعد مشخص است؛ از یک طرف دستگاه سیاسی و دیپلماتیک عربستان همراه برخی کشورهای عربی دیگر مانند امارات، اردن و مصر در جهت تاثیرگذاری بر جریان انتخابات و نتایج آن یا به تعبیر دیگر مهندسی نتایج انتخابات و کسب اهرمهای لازم (با حضور مالی و دستگاههای تبلیغاتی) تلاش میکنند که بخشی از ساخت قدرت را در اختیار خود بگیرند و جریان همسو با خود را در داخل عراق، حکومت و پارلمان ساماندهی کنند. بنا به گزارشهای موجود مبالغ بسیار هنگفتی توسط عربستان سعودی برای فعالیت و رقابت تبلیغاتی – انتخاباتی در اختیار ایاد علاوی و بعثیها قرار گرفته است. بدیهی است که این ارقام هنگفت برای خرید آرای مردم به کار میرود و ممکن است در برخی مناطق عراق، خرج این مبالغ چشمگیر موجبات آلودگیهایی را در فرآیند انتخابات فراهم آورد. از این جهت میبینیم که پس از انتخابات مهمترین سیر و رکنی که بعثیها، ائتلاف علاوی و بوقهای تبلیغاتی مثل العربیه دنبال میکنند، این است که نتایج و روند انتخابات را ناسالم معرفی کرده و تصویری زشت از آن را در محیط منطقهای منعکس کنند. این کار بعد دوم اقدام این کشورها را نیز شامل میشود و آمریکاییها نیز از ارائه چنین تصویری استقبال میکنند. علت این است که آمریکاییها یک حکومت دموکراتیک، مقتدر و برخاسته از اراده محکم مردم را نمیتوانند تحمل کنند. چنین حکومتی حتما از اقتدار کافی برای ایستادن در مقابل مطالبات غیرقانونی و غیرعقلانی سایر قدرتها برخوردار خواهد بود و این همان چیزی است که آمریکاییها از آن فرار میکنند. در همین راستا شاهد هستیم که آمریکاییها تلاش میکنند شکل ائتلاف حکومتی آینده عراق را از دلایل ضعف حکومت معرفی کنند و دولتهای عربی منطقه مانند عربستان سعودی هم با زشتکردن تصویر انتخابات و نتایج آن تلاش میکنند تا تصویر روشنی از اوضاع عراق در داخل کشور خود به نمایش درنیاورند تا تاثیر مخربی بر کشورشان نداشته باشد و الگوسازی در سطح داخل کشورهای عربی منطقه نشود. البته این امر صرفا کارکردی را که از آن یاد شد ندارد اما میتواند بخشی از فرآیند چانهزنی بعثیها در داخل عراق نیز باشد. جریان ایاد علاوی از هماکنون از یک طرف خودش را یک جریان قوی معرفی میکند و از سوی دیگر با مواضعی که اعلام کرده، دنبال این است تا تلویحا خود را آماده حضور در ائتلاف حکومتی آینده نشان دهد اما از آنجایی که نوع رفتار این ائتلاف، سازنده و هماهنگ با مردم عراق و مجموعه طیفهای جاری نبوده است، احتمال اینکه ائتلاف علاوی و ائتلاف العراقیه در ترکیب ائتلاف حکومتی باشند، کاهش مییابد. لذا سعی میکنند تا فشار تبلیغاتی خود را افزایش داده و با بزرگنمایی این بهانه که برخی مسائل ممکن است در انتخابات اتفاق افتاده باشد، از آن به عنوان اهرم فشار و چانهزنی استفاده کنند.
ادامه در صفح