اوضاع سیاسی عراق پس از انتخابات پیچیده شده و یکپارچه‌سازی موضع ائتلاف‌های سیاسی در این کشور به مساله اصلی تبدیل شده است. برای درک چشم‌انداز تحولات مربوط به انتخابات عراق لازم است ارزیابی دقیقی از بازیگران اصلی و فهرست‌های قوی‌تر در انتخابات داشته باشیم. نخستین نکته اینکه مجموعه فهرست علاوی ترکیبی از جریانات بعثی، سنی عرب زبان، ناسیونالیست‌های عرب و جریانات وابسته به کشورهای عربی منطقه است که توانسته‌اند از طریق به کارگیری چند مولفه از جمله دلارهای نفتی عربستان و از طریق سیستم تبلیغاتی گسترده و حمایت شده از طرف غرب و کشورهای عربی از طریق مدیریت ستاد انتخاباتی که در سفارت‌های آمریکا و انگلیس بود و همچنین خریدن افراد، تعداد کرسی‌هایی را بنا به اعلام کمیساریای عالی انتخابات کسب کنند. آن قدر این موضوع واضح است که حتی علاوی و کشورهای عربی مطمئن نیستند که وی (علاوی) بتواند تمام شایستگی‌های لازم برای کسب پست نخست‌وزیری را به دست آورد. از هم اکنون از نوع رفتاری که علاوی دارد و نوع ارزیابی‌هایی که از او می‌شود می‌توان به این مساله اذعان کرد که وی نتواند پست نخست‌وزیری را کسب کند. علت هم این است که حتی اگر بپذیریم موضوع تخلفات، جابه‌جایی‌ها و تقلبی که در آرا صورت گرفته مرتفع و منتفی شود، علاوی با مشکلات جدی دیگری مواجه است. طبیعی است که علاوی نمی‌تواند هیچ یک از طوایف شیعی یا کرد را کنار بگذارد و حتی اگر به عنوان فهرست برتر شناخته شود (که از لحاظ قانونی اشکالات دیگری به آن وارد است) باید بتواند با بازیگران اصلی صحنه عراق کنار بیاید. این بدان معناست که علاوی باید نظر 2 ائتلاف بزرگ شیعی یعنی مالکی و حکیم (ائتلاف دولت قانون و ائتلاف ملی) را به دست آورد و بتواند آرای آنها را که حدود 160 کرسی پارلمان را شامل می‌شود، جلب کند. از آن جایی که نگاه علاوی و جریان ائتلاف العراقیه، نگاه نسبتاً مثبتی به مالکی نیست، به نظر می‌رسد که با نزدیک شدن به ائتلاف حکیم این مشکل را تا حدودی مرتفع کنند اما نمی‌توانند همکاری و ائتلاف با مالکی را هم منتفی بدانند ولی از طریق نزدیک شدن به حکیم سعی می‌کنند سیاست شکاف در جریان ائتلاف‌های شیعی را تقویت کنند. البته حکیم هم از این مساله استقبال می‌کند، چرا که سعی دارد وضع خود را تثبیت کرده و قابلیت خود را برای تعامل با دیگر فهرست‌های انتخاباتی برتر به منصه ظهور برساند. از طرف دیگر علاوی باید با کردها کنار بیاید. ائتلاف کردستان که شامل 2 حزب اصلی کرد است حداقل چیزی است که علاوی باید با آن طرف شود و با آنها کنار بیاید. از طرف دیگر اینکه در ترکیب داخلی فهرست العراقیه علاوی، حضور اسامه نجیفی که ناسیونالیست...
عرب ضدکرد است و در موضوع کرکوک با ائتلاف کردستانی مشکل دارد، چالش بزرگی را برای علاوی ایجاد می‌کند و شاید وی نتواند نظر مثبت ائتلاف کردستانی را کسب کند. حال یا باید در مواضع اصولی خود، یعنی دیدگاه داخلی ائتلاف العراقیه تجدید نظر و تعدیل كند یا باید کردها را مجبور کند که با موضوع کرکوک کنار آمده و حساسیت‌های خود را کاهش دهند که این امر در هر 2 حالت یک مشکل اساسی است. در موضوع شیعی، علاوی بخوبی می‌داند که با وجود مواضع ضد ایرانی که تا به حال داشته است برای اینکه بتواند به 2 گروه مالکی و حکیم نزدیک شود باید یا دیدگاه‌های پیشین خود نسبت به ایران و نوع برخورد و رفتار سیاسی را که همسو با سیاست‌های آمریکایی و کشورهای عربی و در مقابل ایران بوده تعدیل کند که این امر در درون گروه خودش ایجاد مشکل می‌کند یا باید مواضع خود را حفظ کند که آن وقت کسب نظر ائتلاف‌های شیعی برای وی مشکل خواهد شد لذا برای اینکه بتواند این مشکل را حل کند باید به ایران نزدیک شود. پس شاهد هستیم که زمزمه‌های سفر به ایران از طرف علاوی مطرح می‌شود برای اینکه بتواند مشکلات خود را با لیست ائتلاف‌های شیعی حل کند تا وتوی ایرانی را از روی خود بردارد. بنابراین شاهد هستیم که علاوی با مشکلات بسیاری دست به گریبان است ضمن اینکه از جهت قانونی 2 مشکل دیگر هم سر راه علاوی وجود دارد؛ اول اینکه مادر او لبنانی است و طبق قانون اساسی عراق (ماده 76) اگر پدر و مادر فرد عراقی نباشند، او نمی‌تواند پست نخست‌وزیری را بر عهده بگیرد و بار اولی هم که او در عراق نخست‌وزیر بوده است هنگامی بوده که قانون اساسی در عراق به رفراندوم گذاشته نشده و به تصویب نرسیده بود. آن موقع هم مبنای قانونی وجود نداشته است که فرد انتخاب شده حتما پدر و مادر عراقی داشته باشد تا بتواند نخست‌وزیر عراق شود. نکته دیگر هم اینکه تفسیری که از ماده 76 قانون اساسی می‌شود چیست؟ در قانون اساسی از لیست برتر نام برده شده است. حال باید دید که منظور از لیست برتر چیست؟ لیست برتر یعنی حزبی که تعداد کرسی‌های بیشتری کسب می‌کند یا لیستی است که بتواند ائتلاف بزرگ‌تری را در پارلمان تشکیل دهد. برخی از اظهارنظراتی که تاکنون از سوی حقوقدان‌ها و دادگاه عالی عراق اعلام شده حاکی است که لیست برتر به گروهی اطلاق می‌شود که بتواند ائتلاف بزرگ‌تری را دور خود جمع کند و این گروه می‌تواند پست نخست وزیری را به خود اختصاص دهد. علاوی با این 2 مشکل هم روبه‌رو است. از طرفی 91 کرسی را بنا به اظهار کمیساریای عالی انتخابات به دست آورده و برای کسب نصف به‌علاوه یک پارلمان براي نخست وزیری و دوسوم آرای پارلمان براي ریاست جمهوری، مشکل دارد و حتما باید موافقت گروه‌های شیعی که 160 رای را دارا هستند، کسب کند و باید با کردها به توافق برسد تا بتواند یک اجماع ملی را ایجاد کند. در هر دو زمینه علاوی هم در موضوع مصداقیت عراقی بودن خود مشکل دارد و هم در مصداق مربوط به لیست برتر در تفسیر قانونی‌ای که از این موضوع می‌شود مساله دارد و لذا می‌توان این‌طور تفسیر کرد که رفت و آمدها و رایزنی‌هایی که فعلا در جریان است فقط به این دلیل است که ائتلاف‌های موجود وضعیت خودشان را در داخل صحنه تثبیت و تقویت کنند و هنوز چشم‌انداز روشنی از این مساله وجود ندارد بویژه اینکه حساسیت درباره افراد شاخص در ائتلاف‌های موجود هم وجود دارد. علاوی از یک طرف دارای مشکل قانونی است. حساسیت کردها نسبت به جعفری در لیست ائتلاف ملی که قبلا یک دوره نخست وزیر بوده نيز باقي است چراكه به واسطه موضوع کرکوک کردها روی موضوع جعفری تمرکز دارند و مخالف نخست وزیری او هستند از طرف دیگر مالکی مورد اختلاف هم از طرف کردها و هم از طرف علاوی است لذا اجماع روی فردی که باید پست نخست‌وزیری را به دست آورد یکی دیگر از مشکلات است و تلاش‌هایی که همه لیست‌های انتخاباتی به عمل می‌آورند بر این است که بتوانند به یک اجماع کلی درباره فرد مورد توافق برای تصدی نخست وزیری برسند لذا پیشنهادهایی که مطرح است بیشتر حول این دیدگاه می‌چرخد که گروه‌های اصلی و برتر در صحنه سیاسی با یکدیگر نشست مشترکی داشته باشند و همگی روی یک لیست و فرد به توافق برسند. اینجاست که هم کردها، هم ائتلاف شیعی و هم جریان علاوی باید بپذیرند که در یک نشست عمومی بین خودشان به توافق برسند. صدر تقریبا درصدد فراهم آوردن چنین زمینه‌ای است و از طریق مردمی و برگزاری رفراندوم 48 ساعته می‌خواهد این امر را صورت دهد. ولی شکل دیگر این امر این است که سران گروه‌های جریان‌های بزرگ‌تر در عراق با یکدیگر به یک توافق درباره شخص نخست‌وزیر دست پیدا کنند.