سعدالله زارعی*
با برگزاری انتخاباتی که در تاریخ 16 اسفندماه گذشته در عراق برگزار شد، زمینه برای تشکیل دولت جدید در این کشور هموار شد. براساس نتایج انتخابات، 4 فهرست محور تشکیل دولت در عراق خواهند بود که با توجه به نتایج اعلام شده به ترتیب ائتلاف العراقیه که متشکل از اهل سنت و لائیک‌های عراق به رهبری ایاد علاوی و طارق الهاشمی است با 93 کرسی، ائتلاف دولت قانون به رهبری نوری‌مالکی با 91 کرسی، ائتلاف ملی عراق به رهبری آقایان مقتدا صدر، عمار حکیم، ابراهیم جعفری و احمد چلبي با 72 کرسی و ائتلاف کردها به رهبری جلال طالبانی و مسعود بارزانی با 43 کرسی در محور تشکیل دولت ائتلافی آینده قرار دارند. از آنجا که 2 ائتلاف شیعه یعنی ائتلاف ملی و ائتلاف دولت قانون مجموعا 163 کرسی از 325 کرسی پارلمان را در اختیار دارند، بیش از 2 ائتلاف کردها و العراقیه در تشکیل دولت آینده نقش ایفا می‌کنند و به‌طور قطع انتخاب نخست‌وزیر از میان کاندیداهای این 2 فهرست خواهد بود. در عین حال از آنجا که انتخاب نخست‌وزیر متوقف بر انتخاب رئیس جمهور است، ابتدا باید رئیس‌جمهور با حداقل 217 رای نمایندگان پارلمان انتخاب شود و سپس نخست‌وزیر با حداقل 163 رای نماینده‌ها منصوب شود بنابراین به نظر می‌آید شاهد شکل‌گیری مجدد ائتلاف بین شیعیان و کردها در عراق باشیم. براین اساس احتمالات بیانگر انتخاب مجدد جلال‌طالبانی به عنوان رئیس‌جمهور و یک نفر از کاندیداهای 2 فهرست شیعه خواهد بود اما در عین حال این امر به معنای حذف فراکسیون العراقیه نیست بلکه این فراکسیون در دولت آینده سهم خواهد داشت کما اینکه در دولت فعلی هم فراکسیون علاوی و فراکسیون جبهه توافق به رهبری طارق‌الهاشمی صاحب کرسی‌هایی در دولت هستند اما در عین حال ائتلاف تحت رهبری ایادعلاوی ناچار است به دلیل اینکه فاقد توانایی لازم برای تشکیل دولت است با ائتلاف مشترک شیعیان و کردها همکاری داشته باشد. در این میان آمریکایی‌ها و برخی دولت‌های منطقه تبلیغات نادرستی را دنبال می‌کنند مبنی بر اینکه شیعیان و نیروهای تحت رهبری نوری‌مالکی و حکیم شکست خورده‌اند که این تبلیغات کاملا نادرست است. اگر به وضع این گروه‌ها در مجلس آینده عراق نگاهی بیندازیم درمی‌یابیم که نه تنها موقعیت ائتلاف شیعیان در مجلس آینده کاهش پیدا نکرده بلکه افزایش هم داشته است چنانكه در مجلس گذشته سهم شیعیان از 275 کرسی، 128کرسی بوده که حدودا 45درصد از کرسی‌های پارلمان را شامل می‌شود. اما در مجلس آینده عراق تعداد کرسی‌های 2 ائتلاف به 163 کرسی می‌رسد که از 50 درصد پارلمان هم بیشتر است یعنی شاهد رشد 5 درصدی موقعیت پارلمانی شیعیان و ائتلاف‌های آنها هستیم.
در همان حال ائتلاف مشترک اهل سنت و لائیک‌های تحت رهبری ایاد علاوی هم در مجلس آینده موقعیت مناسبی دارند اما میزان رشد موقعیت پارلمانی آنها تنها 4 درصد است، یعنی رشد آنها کمتر از رشد موقعیت پارلمانی شیعیان است. بنابراین این تبلیغات گمراه کننده برای این است که روی شکست جبهه‌ای که برای تغییر شرایط عراق میلیاردها دلار خرج کرد و به انواع روش‌های غیر قانونی دست یازید تا به يك پيروزي قدرتمند در عرصه سياسي عراق برسد، سرپوش گذاشته شود، با وجود اقداماتي كه در حال صورت گرفتن است، زمزمه‌های شکست در حال حاضر در نشریات آنها دیده می‌شود، کما اینکه روزنامه سعودی «الشرق‌الاوسط» اعتراف کرد که تشکیل دولت آینده در چارچوب ائتلاف‌های شیعی صورت خواهد گرفت.
روزنامه نیویورک تایمز نیز در شماره 3روز پیش خود طی مقاله‌ای اذعان داشت که نیروهای هوادار جمهوری اسلامی در عراق کماکان محور تحولات این کشور خواهند بود.
*کارشناس ارشد مسائل خاورمیانه