همه ما به تمرکز نیاز داریم. ولی گاهی اوقات افکارمان پراکنده میشود و ذهنمان از موضوعی به موضوع دیگر کشیده میشود. در چنین مواقعی است که نیاز دارید یاد بگیرید چگونه حافظه خود را تقویت کنید؟ تقویت حافظه، یادگیریهای منظم ذهنی و مرتب کردن عواملی است که یکباره به ذهن ما خطور میکنند. بهترین راه افزایش تمرکزکم کردن عواملی است که باعث حواسپرتی میشوند. البته یکسری فعالیتهای مثبت برای افزایش تمرکز هم وجود دارند؛ به طور مثال توصیه میشود استراحتهای منظم داشته باشید و بین انتظارات خود و سطح تواناییهایتان تعادل برقرار کنید. در این قسمت راهکارهایی برای افزایش تمرکز توصیه شده است:
تهیه فهرست
نخستین مانع تمرکز، اطلاعات و افکار شماست که به صورت آشفته در مغز شما قرار دارد، پس تصمیم بگیرید که آنها را بنویسید. وقتی مطالعه میکنید فهرستی از کارهایی که میخواهید انجام دهید (مثلاً شستن لباسها، زنگزدن به دوستان، نوشتن تکلیف دروس دیگر و…) را درست کنید و مواردی که به ذهنتان میآید را به آن اضافه کنید. در ضمن تاریخ انجام کارهایتان را نیز یادداشت کنید. این کار خیال شما را از بابت مشکلی که ذهنتان را اشغال میکند، راحت خواهد کرد. اگر با این کار هم مشکل رفع نمیشود، بهتر است از مطالعه صرفنظر کنید و به دنبال رفع مشکل برخیزید و بعد از اینکه خیالتان راحت شد، به مطالعه بپردازید.
استراحت کنید
اگر برای افزایش تمرکزتان مجبورید برخی نیازهای خود را سرکوب کنید، هر از گاهی آن نیازها پیروز میشوند و تمرکز شما را بهم میزنند. مثلاً اگر بخواهید نیاز اساسی مانند گرسنگی را انکار کنید تنها چیزی که به آن میتوانید فکر کنید غذاست! پس توصیه میشود چند دقیقه استراحت کنید و آن نیاز را برآورده کنید و سپس به مطالعه ادامه دهید.
ايجاد تعادل بین اهدافتان و مهارتهایتان
یک روانشناس اعتقاد دارد: بهترین نوع تمرکز ذهنی وقتی برقرار میشود که یک تعادل بین آن تعداد کاری که میپذیرید و سطح مهارتی که شما دارا هستید، ایجاد شود. اگر پذیرش یک کاری بیشتر از حد مهارت شماست، بعد از شروع به انجام آن نه تنها تمرکز نخواهید داشت بلکه دچار اضطراب میشوید.
از مشاور کمک بخواهید
اگر فهمیدید که با موضوعی درگیر هستید، امروز و فردا نکنید و قبل از آنکه به مرحله اضطراب یا بدتر بیعاطفگی و بیعلاقگی برسید از یک مشاور کمک بگیرید.
مباحثه کنید
همیشه کنار هم جمع شوید و در گروههای کوچک دانشآموزی، دانشجویی یا گروههای کوچک فکری درباره موضوعات ویژه و کل درس بحث کنید. وقتی این مباحث رد و بدل میشود مقدار زیادی راجع به موضوع درس یاد میگیرید و موضوع درس ممکن است زندهتر به نظر برسد و حتی ممکن است علاقه برخی از اعضای گروه به شما سرایت کند و شما را با آن موضوع آشناتر و در نتیجه علاقهمندتر کند.
به خودتان برای مطالعه پاداش دهید
شما میتوانید برای متمرکز شدن، خودتان را تشویق کنید. مثلاً بعد از 2 ساعت مطالعه یک برنامه خوشایند (یک مجله میخوانم، در پارک قدم میزنم و…) برای خودتان در نظر بگیرید. مطالعه با پاداش اغلب مولد است. اگر شما تنها سر ساعت فرصت مطالعه داشته باشید، چون تفریحی را در برنامه خود قرار دادهاید حداکثر استفاده را از این فرصت مطالعه میکنید. پاداش را برای تقویت اراده به خود بدهید و اگر در انجام مطالعه کوتاهی کردید، پاداش خود را حذف کنید.