هدفمند شدن یارانهها مسیری است که تاخیر در اجرای دقیق آن منجر به عقبماندگی کشور میشود. دولت، اجرای این قانون را در گرو تامینبودجه 40 هزار میلیارد تومانی دانستهاست،در حالی که مجلس شورای اسلامی به درخواست اولیه دولت رای نداده و فقط با نیمی از خواسته دولت یعنی
20 هزار میلیارد تومان موافقت کردهاست. البته مجلسنشینان در راستای حمایت از اجرای قانون هدفمندکردن یارانهها همراهی خود را با درخواست دولت مبنی بر افزایش درآمد حاصل از هدفمندشدن یارانهها نشان دادند و برای افزایش درآمد حاصل از قانون، طرح جدیدی را مورد بررسی قرار میدهند تا تاخیر چندانی در اجرای قانون، آنچنان که مورد تاکید مقام معظم رهبری است، رخ ندهد. به هر حال عنوان این نکته برای مجلس هشتم ضروری است که آیا دولت شرایط لازم و ابزارهای مناسب را همراه یک برنامهریزی خاص برای خنثی شدن افزایش بیرویه قیمتها به دنبال اجرای این قانون در اختیار دارد یا خیر؟ البته دولت راهکارهای منطقی خود را ارائه کرده و اعتقاد دارد در مدت زمان خاص زمینه عملیاتی شدن طرح هدفمندکردن یارانهها را با تنظیم سیستم بازار، تولید و مصرف و شناسایی کم درآمدها برای واریز وجوه نقد به حساب آنها، همچنین حمایت از صنایع انرژی بر در مراکز تولیدی فراهم کرده ومدتهاست موسسات، وزارتخانهها، نهادها و دستگاهها را مجبور به صرفهجویی در صنایع کرده است. علاوه بر این اجرای طرح سراسری وزارت نیرو در قالب توسعه کنتورهای هوشمند آب و برق به مشترکان با تعرفههای متفاوت زمانی، ایجاد قوانین و مقررات لازم در سیستم تولید و مصرف با تنظیم بازار و حرکت در مسیر صرفهجویی با توزیع لامپهای کممصرف و... گوشهای از اقدامات دولت در راستای آمادهسازی برای اجرای هدفمندشدن یارانههاست که البته تا رسیدن به استانداردهای خاص هنوز فاصلههايي نیز وجود دارد.
اینکه مجلس در کنار دولت در تلاش است تا با یک اصول خاص علمی و کارشناسانه یارانهها هدفمند شوند به این علت است که اراده دولت را مستحکم دیده، چراکه دولت با تلاش فراوان و اراده راسخ موفق شد نرخ تورم را به مرز هدف تعیین شده یعنی 8/10 برساند.
به هرحال انرژی، هدف اول دولت برای واقعی شدن قیمت تدریجی آن در راستای جلوگیری از هدر رفت منابع است که مبحث مدیریت و فرهنگسازی نیز در این زمینه تاثیر بسزایی در اجرای آن دارد. البته این نکته ضروری است که دولت برای فراهم کردن زمینه عملیاتی شدن قانون هدفمند کردن یارانهها از حیث مدیریت علمی اقدامات خاصی را انجام داده است، اما متاسفانه موضوع تکنولوژی نوین که منجر به کاهش مصرف سوخت و... میشود را نتوانسته بخوبی ایجاد کند. جایگزینی تکنولوژی مدرن به جای تکنولوژی قدیم میتواند سهم بالایی در جلوگیری از هدررفت منابع به جا گذارد اما به علت فراهم نبودن شرایط، این جایگزینی به کندی صورت میگیرد. علاوه بر این دولت به دنبال اجرای هدفمندی یارانهها و حذف سوبسید اضافی است تا سالانه هزاران میلیارد تومان که توسط عدهای خاص بیهدف چپاول میشود قطع شود؛ هدفی که با رسیدن به آن میتوان با صراحت قانون هدفمندی یارانهها را یک پروژه موفق دانست.
*عضو کمیته ملی انرژی ایران