اسدالله حسن‌زاده کاکاوند: در حالی که برخی سهامداران و سرمایه‌گذاران بازار سرمایه با افزایش کنونی حجم معاملات و رشد انفجاری شاخص‌ها نگران مصنوعی بودن قیمت سهام هستند، اما مدیران، کارگزاران و کارشناسان بورس به فعالان این عرصه اطمینان دادند که رشد شاخص‌ها حبابی نیست و چنین روندی در مسیر تحول سیر واقعی رشد قیمت‌ها را طی می‌کند. اگرچه برخی فعالان بورس با مشاهده رشد شاخص‌ها و بیم از غیرواقعی بودن سطح قیمت‌ها اکنون در انجام معاملات خود مردد و تا حدی دست به عصا حرکت می‌کنند، اما خوش‌بینی کارشناسان از آینده بازار سرمایه به جهت اجرای برنامه‌های منسجم سازمان بورس به نوعی نویدبخش رشد بازار است. حال که واقعی بودن رشد بازار مورد تایید کارشناسان و متولیان بازار سرمایه قرار گرفته این سوال پیش خواهد آمد که آیا با اجرای قانون هدفمندی یارانه‌ها وضعیت بازار دچار شوک و دستخوش تغییرات خاصی قرار می‌گیرد یا نه؟ نایب رئیس سازمان بورس و اوراق بهادار تهران ضمن متنوع شدن بازار با اجرای دقیق هدفمندی یارانه‌ها عملیاتی شدن این قانون را موجب جذابیت و پررونق‌تر شدن بازار سرمایه عنوان می‌کند. علی رهبر با بیان اینکه همه ابزارهای لازم و برنامه‌ریزی‌های دقیق برای رشد واقعی بورس با اجرای قانون هدفمندی یارانه‌ها به کار گرفته شده است، در گفت‌وگو با «وطن امروز» تصریح کرد: از آنجایی که هدفمندی یارانه‌ها در یک پروسه زمانی 5 ساله انجام می‌شود با آمادگی شرکت‌ها از وضعیت «هزینه نسبت به قیمت و درآمد» همچنین کارآیی بیشتر و برخورداری از مشوق‌ها و امتیازات دولتی اجرای این قانون هیچ تاثیری بر روند تولید شرکت‌ها و به دنبال آن بازار سرمایه بر جای نمی‌گذارد. وی با اشاره به وفق دادن بیشتر شرکت‌های تولیدی در اجرای هدفمندی یارانه‌ها با افزایش تدریجی سالانه 20 درصد قیمت حامل‌های انرژی و آگاهی از رشد هزینه تولید و نیز چگونگی رضایتمندی سهامداران گفت: اگرچه بازار سرمایه با اجرای این قانون و ورود سهام شرکت‌های بزرگ دولتی به بورس متحول و متنوع می‌شود اما هستند معدود شرکت‌هایی که شاید با هدفمندی یارانه‌ها دچار تاثیر زودگذر منفی شوند که با بررسی آثار این موضوع و رفع موانع و مشکلات سد راه آنها اکنون اقدامات خاصی در حال انجام است. نایب رئیس هیات مدیره سازمان بورس و اوراق بهادار تهران مسائل سیاسی و ریسک‌های سیستماتیک و بحث تحریم‌ها را عمده‌ترین شوک به بازار سرمایه عنوان کرد و گفت: اکنون که موضوع تحریم‌ها از سوی آمریکا و سردمداران غرب به بن‌بست رسیده است، این موضوع نیز در جای خود نمی‌تواند به آن صورت خللی در بازار سرمایه ایجاد کند؛ هرچند شاید بروز چنین تهدیدهایی در کوتاه‌مدت گاهی به تعدیل مقطعی شاخص‌ها منجر شود. وی در ادامه درباره چگونگی رشد اخیر شاخص‌ها و اعتقاد به غیرمصنوعی بودن بازار سرمایه گفت: پیامدهای ناشی از رکود اقتصاد جهانی، افزایش قیمت فلزات، نفت، پتروشیمی و بالا نرفتن نرخ سود بانکی و کاهش نرخ سود تسهیلات برگرفته از سیاست‌های پولی و مالی که نتایج آن به نفع بازار سرمایه بازمی‌گردد مهم‌ترین عامل جذب نقدینگی هنگفت به بازار سرمایه و رشد شاخص‌ها بوده است. رهبر همچنین به رکود بخش مسکن و عدم دسترسی سرمایه‌گذاران به سود مناسب از بازارهای موازی چون طلا، سکه و... اشاره کرد و افزود: بورس به عنوان مرجعی قانونی، سالم، پربازده و با تحرک در سال 89 جایگاه مطمئنی برای سرمایه‌گذاران می‌شود. وی درباره تداوم رشد شاخص‌های آینده بازار سرمایه نیز گفت: با به‌کارگیری ابزارهای مالی متنوع، ورود بورس به فراسوی مرزها، ایجاد معافیت‌های سازمان بورس در کنار راه‌اندازی صندوق‌های سرمایه‌گذاری و در نهایت برگزاری مجامع شرکت‌ها در آینده نزدیک پیش‌بینی می‌شود رشد شاخص‌ها همچنان در مسیر رشد امتداد یابد. این مقام مسؤول ضمن هشدار به سرمایه‌گذاران بازار سرمایه اظهار داشت: سرمایه‌گذاران بورس باید توجه کنند از خرید سهام شرکت‌هایی که P/E آنها (هزینه نسبت به قیمت و درآمد) بالاست پرهیز کرده و با وسواس و مطالعه کافی سهام شرکت‌هایی را خریداری کنند که قیمت آنها از لحاظ قیمت جهانی محصول مطلوب و منطقی باشد. وی ضمن حبابی نبودن قیمت سهام گفت: از آنجایی که بیشتر سهام شرکت‌های بورس از محل فروش فلزات، محصولات معدنی، سهام بانک‌ها، بیمه‌ها و پتروشیمی‌هاست، در این صورت نمی‌توان قیمت‌ها را حبابی دانست ولی در برخی شرکت‌های پیمانکاری که «هزینه نسبت به قیمت و درآمد» بالایی دارند ممکن است چنین موضوعی رخ دهد. رئیس سازمان خصوصی‌سازی نیز آینده بازار سرمایه را بسیار مطلوب، پرنشاط و مترقی پیش‌بینی کرد و به «وطن امروز» گفت: با ورود ایران به بورس‌های بین‌المللی به‌طور قطع قیمت سهام شرکت‌های داخلی چند برابر می‌شود که با رشد شاخص‌ها قیمت‌ها به واقعیت نزدیک‌تر خواهد شد. غلامرضا حیدری‌کرد‌زنگنه با بیان اینکه هیچ حبابی در بازار سرمایه وجود ندارد و قیمت‌ها واقعی و رشد بازار به‌دور از هر شبهه‌ای طبیعی است، تصریح کرد: این منحنی شیب معقول و حساب شده است که طی می‌شود و افزایش شاخص قیمت‌ها دقیقا نزدیک شدن به قیمت‌های واقعی شرکت‌هاست. وی با اشاره به اینکه بازار ایران در گذشته به علت برخی تحریم‌ها و مسائل سیاسی بازاری بسته به نظر می‌رسید، گفت: اکنون با ایجاد ابزارهای لازم و مقررات خاص کارشناسانه همچنین ورود به بازارهای بین‌المللی، این بازار نسبت به گذشته پررونق می‌شود. او گفت: هیچ سرمایه‌گذاری نگران ورود به بورس نباشد، چراکه آینده بازار سرمایه به‌طور قطع مداوم و با رشد شاخص‌ها همراه خواهد شد. کردزنگنه ورود سهام 524 شرکت را در سال جاری به بورس از نشانه‌های ترقی بازار سرمایه در آینده عنوان کرد. دبیر کانون کارگزاران بورس نیز در تازه‌ترین اظهارنظر خود درباره اوضاع فعلی بازار سرمایه اظهار داشت: رکوردشکنی شاخص بورس و عبور از مرز روانی 13 هزار و 800 واحد امری طبیعی است و این شاخص می‌تواند به رقم‌های بالاتر هم برسد. حسین خزلی‌خرازی درباره رشد شاخص‌ها می‌گوید: محاسبه شاخص بورس از نظر عملی و فنی، منطبق با محاسبات و روند گذشته نیست و نمی‌توان شاخص کنونی را با ارقام سال‌های پیش مقایسه کرد.
افزایش حجم معاملات بورس حبابی نیست
مدیرعملیات بازار شرکت بورس نیز با اعلام اینکه دلیل رشد شاخص متاثر از ورود پول نقد به بورس است نیز گفت: افزایش حجم معاملات و شاخص بورس حبابی نبوده و نگرانی‌های موجود در این‌باره بی‌مورد است. علی صحرایی ضمن بیان این مطلب اظهار داشت: افزایش شاخص بازار سرمایه متاثر از وجود حباب در بورس نبوده بلکه دلیل رشد شاخص متاثر از ورود پول نقد به بورس است. به گفته وی به طورکلی جهان در شرایط خروج از بحران اقتصادی قرار گرفته و این امر بر اقتصاد کشور ما نیز تاثیر داشته است. رشد اقتصادی کشور نیز بلافاصله بر دماسنج مالی اقتصاد اثر گذاشته لذا نمی‌توان این صعود را حباب قلمداد کرد. مدیریت بازار معتقد است فرآیند رشد بازار سرمایه می‌تواند در سایه افزایش قیمت نفت رشد کند. در سال گذشته درآمد عاید از فروش نفت 2 برابر بود كه این میزان به اقتصاد کشور تزریق شد، براین اساس نمی‌توان رشد موجود در بورس را به حباب نسبت داد. صحرایی به تشریح واژه حباب پرداخت و تاکید کرد: اصطلاح حباب در بورس زمانی قابل استفاده است که قیمت سهام شرکت‌ها غیرواقعی افزایش یابد و با قیمتی که به صورت سیستماتیک در نظر گرفته می‌شود، تفاوت فاحشی داشته باشد. وی به سرمایه‌گذاران بورسی و کسانی که با توجه به رشد بازار، تصمیم به ورود به بازار را دارند، توصیه کرد با چشم بسته و تحت تاثیر شایعات به خرید سهام اقدام نکرده و در صورتی که از تخصص مربوط به بازار و سرمایه‌گذاری در بورس بهره‌ای ندارند از دانش افراد حرفه‌‌ای استفاده کنند.