انتخابات پارلمانی، محلي و ریاست جمهوری در سودان (روز یکشنبه 22 فروردین 1389) آغاز شده است. در این انتخابات که در داخل و خارج سودان برگزار می‌شود، 840 ناظر خارجی از مرکزي کارتر (رئیس‌جمهور اسبق آمریکا) و اتحادیه اروپايي و 20 هزار و 278 ناظر محلی از احزاب و شخصیت‌های مستقل سودانی حضور دارند. دولت مرکزي در 25 ایالت سودان (15 ایالت شمال و 10 ایالت جنوب) و نمایندگان سیاسی آن در خارج، 13 هزار مرکز انتخاباتی برقرار کرده تا 16 میلیون سودانی به نامزدان خود رای دهند. روند و مسیر انتخابات از ابتدا تا شروع آن پرالتهاب و همراه با تنش سیاسی و رسانه‌ای بوده است. قبل از برگزاری این انتخابات میان دولت مرکزی و احزاب معارض شمال (5 حزب عمده) و جنوب کشمکش‌هایی بر سر نحوه و چگونگی و تاریخ برگزاری این انتخابات سرنوشت‌ساز وجود داشت. احزاب عمده شمال همچون حزب امت سودان به رهبری صادق المهدی (نخست‌وزیر سابق سودان و رهبر حزب قدیمی الامه) و حزب کنگره خلقی به رهبری حسن الترابی (برجسته‌ترین رهبر احزاب اسلامی سیاسی در سودان) و اتحادیه دموکراتیک به رهبری میرغنی و همچنین حزب کمونیست سودان (قوی‌ترین حزب کمونیست جهان عرب) جهت حضور در این انتخابات شرط و شروطی گذاشته و خواهان امتیازات و آزادی‌های بیشتری بوده‌اند. دولت مرکزی جهت تامین و تضمین برگزاری این انتخابات اقدامات زیر را انجام داد:
1- تسریع روند عادی‌سازی روابط با چاد
2- دادن شتاب بیشتر به روند مذاکرات آشتی ملی در دارفور و برقراری امنیت و آتش‌بس در این منطقه
3- تلاش برای حل مشکلات و معضلات باقی‌مانده میان خارطوم و جنبش خلق برای آزادی سودان (شریک حزب حاکم)
4- ایجاد حلقه‌های تماس و مذاکره با احزاب شمال و جنوب
5- ایجاد ائتلاف‌ها و اتحادیه‌های سازمانی و حزبی جهت تقویت البشیر در انتخابات
6- ایجاد محیط و فضای خالی از تنش در منطقه و جهان
7- تلاش زیاد جهت خنثی‌سازی تبلیغات دادگاه کیفري بین‌المللی و دادستان آن اوکامبو (که خواهان محاکمه و دستگیری البشیر به اتهام نسل‌کشی در دارفور و معضلات حقوق بشری است).
البشیر تا حدودی در کاهش فشارهای خارجی موفق بود ولی داخل سودان بیشتر در حالت تنش و التهاب سیاسی بوده است. احزاب معارض شمال و جنوب جهت تقویت خود در انتخابات خواستار به تعویق افتادن این انتخابات به ماه نوامبر 2010 بودند. دولت مرکزی به این خواسته‌ها تمکین نکرد و انتخابات ریاست‌جمهوری و پارلمانی را در موعد خود برگزار کرد. مهم‌ترین شاخص‌های نامزدان ریاست‌جمهوری در این انتخابات به شرح زیر است:
1- عمرحسن احمدالبشیر (66 ساله) رهبر حزب کنگره ملی حاکم که در 30 ژوئن 1989 با یک کودتا توسط افسران اسلامگرا قدرت را در سودان به دست گرفت.
2- حاتم السر (50 ساله) نامزد حزب اتحاد دموکراتیک (از احزاب منشعب حزب دموکراتیک به رهبری میرغنی، رهبر سیاسی و معنوی طریقت ختمیه است). او در 1989 سودان را به خاطر مخالفت با دولت البشیر ترک گفت ولی در پی مذاکراتی با خارطوم در 2006 به کشورش بازگشت.
3- عبدالله دینق نیال (56 ساله) نامزد حزب کنگره خلق به رهبری الترابی است. او مسلمان و از رهبران جنوبی‌ها در سال 1999 است. در پی اختلافات البشیر و الترابی از دولت خارج و اینک از رهبران حزب کنگره خلق به رهبری الترابی است.
4- عبدالعزیز خالد عثمان ابراهیم (65 ساله) نامزد حزب التحالف الوطنی السودانی است. او یک نظامی و از رهبران جبهه تجمع ملی است که طی 2 دهه مخالف البشیر بوده ولی پس از مذاکره و آشتی با دولت البشیر به سودان بازگشته و حزب سیاسی تشکیل داده است.
5- فاطمه احمد عبدالمحمود محمد (66 ساله) نامزد اتحادیه سوسیالیست سودان. وي در زمان حکومت جعفر نمیری (رئیس‌جمهوری سودان 1985-1968) وزیر بهداشت بوده است.
6- محمود احمد جی محمد (مستقل)
7- منیر شیخ‌الدین منیر جلاب (49 ساله) نماینده حزب القومی الدیمورا طی الجدید است.
پیش‌بینی می‌شود در این انتخابات که برخی از احزاب شمال آن را تحریم کرده‌اند، البشیر پیروز و احزاب ائتلافی حزب حاکم نمایندگانی به مجلس بفرستند. آنچه مسلم است پیروزی البشیر و حزب حاکم در این انتخابات هزینه‌های سیاسی و امنیتی خواهد داشت و روند این انتخابات سایه خود بر موضوعات زیر را سنگین خواهد کرد.
1- آینده رفراندوم جنوب که در ژانویه 2011 قرار بود برگزار شود، آیا این رفراندوم برگزار خواهد شد و آیا جنوب سودان از شمال جدا خواهد شد؟
2- احزاب شمال و آینده تعامل آن با دولت البشیر چگونه خواهد بود، روند سیاسی و مسالمت‌آمیز این تعامل همچنان باقی خواهد ماند؟
3- آینده اوضاع در دارفور چگونه خواهد بود، آیا دستاوردهای اجلاس دوحه و اجلاس انجامنا (پایتخت چاد) عملی خواهد شد؟
4- آینده البشیر پس از این انتخابات و مسیر و روند روابط خارطوم – واشنگتن چگونه خواهد بود؟
5- آیا اوکامبو، دادستان دیوان کیفری بین‌المللی پس از شکست خود در محاکمه البشیر استعفا خواهد داد؟