فصل بهار، فصل زندهشدن طبیعت است؛ فصلی که گیاهان خاصی در آن میرویند که در دیگر فصلهای سال اثری از آنها نیست، مانند گیاهان کوهی و دارویی که سرشار از مواد مغذی هستند و فرصت تجربه طعمهای جدیدی را به انسان میدهند. غازیاغی و شنگ از جمله این گیاهان کوهی هستند که در برخی شهرها همچنین مبادی ورودی کوههای شمالی پایتخت به فروش میرسند. غازیاغی که به آن پاغازه و حشیشه نیز میگویند دارای طبعی گرم و خشک است. طبع این گیاه متناسب با افراد سردمزاج بویژه بلغمیها، سرد و تر است. غازیاغی در زبان ترکی به معنای پای غاز است چراکه این گیاه شبیه پای غاز است.
غازیاغی:
این سبزی دارای هورمون گیاهی است و اشتهاآور خوبی محسوب میشود. غازیاغی خاصیت مدری و ملینی نیز دارد. دم کرده این سبزی به شکل موضعی برای رفع چین و چروک توصیه میشود. غازیاغی در رفع ناراحتیهایی چون سختادراری، سنگ کلیه و مثانه، سوزاک و انسداد روده موثر است. علاوه بر این ضماد این گیاه را در درمان ضایعات پوستی توصیه میکنند و مصرف این گیاه توسط مادران شیرده، باعث افزایش شیر آنها میشود. دمکرده غازیاغی در دفع خلط و رفع گلودرد چرکی موثر است. همچنین افرادی که دچار ناراحتیهای کبدی هستند، میتوانند از این سبزی جهت درمان استفاده کنند. هنگام گزیدگی حشرات نیز میتوان از ضماد این گیاه بهرهمند شد. استفاده از غازیاغی در درمان ناراحتیهای دیگری چوناستسقاء، نقرس، اسکوربوت، نفخ (به همراه عسل)، روماتیسم و... موثر است. موارد منع مصرف این گیاه عبارتند از:
1- میوه این گیاه (و نه خود سبزی آن) عقیمکننده است!
2- مصرف این سبزی توسط مادران باردار باعث سقط جنین میشود.
3- زیادهروی در مصرف این سبزی گاهی باعث تحریکات پوستی در بعضی افراد میشود.
شنگ:
شنگ چمنی، آلاله شنگ و اسفلنج از جمله اسامی این گیاه است. طبع شنگ سرد است. این گیاه آرامبخش و تب بر است. شنگ مانند استامینوفن ضددرد است. برگ آن باعث التیام زخم میشود (به شکل ضماد) و خوردن آن باعث درمان زخم روده، اثنیعشر و ناراحتیهای معده میشود. مصرف شنگ برای بیماران دیابتی مفید است. شنگ گیاهی است قابض و درمانکننده اسهالهای صفراوی و خونی. این گیاه دوست کبد است. مصرف مداوم آن برای بیماران آرتروزی مفید است. شنگ دفعکننده اوره خون است و دافع خوبی برای نیکوتین موجود در خون هنگام ترک سیگار محسوب میشود.
موارد منع مصرف شنگ: استفاده از این سبزی صحرایی را به افرادی که دچار ناراحتیهای کلیوی هستند توصیه نمیکنیم.
آشپزی
از این 2 سبزی میتوان در تهیه کوکو و آش استفاده کرد. میتوانید به سبزی کوکو یا آش کمی هم شنگ یا غازیاغی اضافه کنید. طرز تهیه کوکوی سبزی صحرایی و مواد لازم: سبزی کوکو (اسفناج، تره، جعفری، گشنیز، شوید، شنگ و غازیاغی یک کیلو، سیر 5 حبه، زرشک 2 قاشق سوپخوری، شیر نصف لیوان، تخممرغ 9 عدد، مغز گردو 5 عدد، نمک، فلفل، زردچوبه، ادویه و روغن به میزان لازم. ابتدا سبزیها را شسته، خرد میکنیم، در ظرفی تخممرغها را شکسته و با شیر هم میزنیم، سپس ادویهجات، زرشک، سیر، گردو و نمک را به آن میافزاییم و هم میزنیم.
حالا سبزیهای آماده را به آن میافزاییم و دوباره هم میزنیم. سپس در تابه روغن را کمی داغ کرده مایه را میریزیم. پس از آنکه یک طرف سرخ شد، طرف دیگر را هم سرخ میکنیم.