۲۰/آبان/۱۴۰۵
|
۱۶:۵۱

تغيير روابط آمریکا و ژاپن از حرف تا عمل

به نظر می‌رسد آنچه امروز به عنوان یک مساله یا موضوع مهم در حوزه داخلی و سیاست خارجی ژاپن مطرح شده این است که نخست‌وزیر این کشور به‌رغم شعارهای قبلی در اجرای سیاست‌های خود با مشکلاتی مواجه شده است به این معنی که قرار بود روابط ژاپن و ایالات‌متحده آمریکا دستخوش تحولات مهمی شود. البته منظور از این تحولات مهم، تحولات ساختاری و بنیادین نبود اما تصور می‌شد که در دوره جدید و با روی کار آمدن حزب جدید که پس از حدود نیم قرن حکومت را در دست گرفته است، دگرگونی‌هایی در روابط ژاپن و ایالات‌متحده حادث خواهد شد که محصول این دگرگونی نوعی تعادل در روابط است اما پس از گذشت چندماه، مردم ژاپن احساس کردند که نه‌تنها تغییری در شرایط و روابط میان 2 کشور اتفاق نیفتاد بلکه نخست‌وزیر به این عدم تغییر اعتراف کرده و در واقع به نوعی مجبور به پذیرش وضع موجود شده است. این امر بدان معناست که نظامیان ایالات‌متحده کماکان در ژاپن باقی‌مانده و خواهند ماند، روابط دفاعی و نظامی ژاپن کماکان وجود خواهد داشت و رابطه سلطه و زیردستی که بین ژاپن و آمریکا بعد از جنگ جهانی اول اتفاق افتاد، کماکان ادامه دارد. این مساله باعث شد تا جایگاه و موقعیت نخست‌وزیر زیر سؤال برود و افکار عمومی نسبت به حرف‌ها و سیاست‌های او بی‌اعتماد باشند. حال برای بررسی این نکته که چرا اتفاقات و تغییراتی که انتظار می‌رفت در روابط میان ژاپن و آمریکا حادث شود، اتفاق نیفتاد باید گفت که رابطه ساختار و کارگزار یک امر قابل توجه است. منظور از کارگزار نیروهای انسانی هستند که در ساختارهای سیاسی وارد عمل می‌شوند و دست به اتخاذ تصمیمی می‌زنند که در این صورت نخست‌وزیر ژاپن تنها یکی از این کارگزاران است و منظور از ساختار بنیادهای اصلی تعیین‌کننده رفتار بین ایالات‌متحده و ژاپن است. معنی آنچه اتفاق افتاده، این است که در روابط ژاپن و آمریکا ساختارها بیش از کارگزاران تاثیر می‌گذارند به این معنی که بین ژاپن و ایالات‌متحده نوعی وابستگی ساختاری وجود دارد که گسست این رابطه برای کارگزاران بسیار دشوار است. حمایت ایالات‌متحده به لحاظ امنیتی از ژاپن، پیوندهای اقتصادی که بویژه در شکل سرمایه‌گذاری‌های مشترک در ژاپن و آمریکا وجود دارد، شرکت‌های چند ملیتی که با یکدیگر کار می‌کنند و نه تنها در ژاپن و آمریکا بلکه در کل جهان فعال هستند و در مجموع شرایط کلی‌ای که روابط ژاپن و ایالات‌متحده در چارچوب این شرایط تعیین می‌شود باعث شده که نخست‌وزیر به عنوان یک کارگزار نتواند مطالبی را که به عنوان یک شعار تبلیغاتی مطرح کرده بود جامه عمل بپوشاند. هم حزب دموکراتیک و هم نخست‌وزیر به این واقعیت پی برده‌اند که بین شعار و عمل فاصله زیادی وجود دارد و عوامل و موانعی وجود دارد که تحقق شعار را دشوار می‌کند. اکنون مساله‌ای که بیش از گذشته درباره مناسبات ژاپن و آمریکا حائز اهمیت است حضور نظامی ایالات‌متحده در این کشور است. فشارهایی که اکنون به دولت آقای هاتویاما وارد می‌شود متاثر از انتظاراتی است که دولت ژاپن در دوران انتخابات و پیش از آن نسبت به خود ایجاد کرد. شعارهای دولت هاتویاما این مساله را به ذهن می‌رساند که مقامات این کشور خواهان برچیده شدن پایگاه‌های ایالات‌متحده هستند. افکار عمومی ژاپن در انتظار پایان حضور آمریکایی‌ها در خاک خود بود که عملا چنین مهمی رخ نداد. اکنون 50 هزار سرباز آمریکایی در پایگاه نظامی اوکیناوا مستقر هستند که این مساله نگرانی‌های بسیاری را در میان مردم این مناطق و ملت ژاپن ایجاد کرده است. فراموش نکنیم که این انتظار بزرگی از دولت هاتویاما بود. عملیاتی نشدن این انتظارات باعث شد که مردم وضعیت را مغایر با آنچه هاتوياما پیش از انتخابات مطرح کرده بود ببینند و دست به بیان نارضایتی نسبت به وضع موجود بزنند. بنابراین به نظر می‌رسد که مثل دولت‌های گذشته در ژاپن فشار مردمی بر دولت برای اعمال فشار بر ایالات‌متحده افزایش خواهد یافت. دولت ژاپن و ایالات‌متحده چاره‌ای ندارند جز آنکه پایگاه اوکیناوا را به‌صورت نیمه فعال درآورند و بخشی از نیروهای آن را تخلیه کنند یا در نقاط دیگری از خاک ژاپن دست به ایجاد پایگاه بزنند و بخشی از نیروها را به آنجا منتقل کنند که به نظر می‌رسد اگر قرار باشد فشارها ادامه یابد گزینه دوم عملیاتی خواهد شد. اگر دولت ژاپن نتواند انتظارات مردم را برآورده کند براساس سنت دیرینه‌ای که در این کشور وجود دارد مجبور به استعفا خواهد شد. انتظارات زیادی از هاتویاما وجود داشت و آنطور که مشخص است او نتوانسته به خواست مردمی
پاسخ گوید.

ارسال نظر
captcha
پربیننده