
گروه بینالملل: روز چهارشنبه مردم عراق برای شرکت در چهارمین انتخابات بعد از سقوط رژیم بعثی صدام در سال 2003 و نخستین انتخابات بعد از عقبنشینی نظامیان آمریکایی در سال 2011، پای صندوقهای رای حاضر میشوند. به گفته رئیس حوزههای انتخاباتی در کمیسیون عالی مستقل انتخابات عراق، تعداد عراقیهای واجد شرایط شرکت در انتخابات پارلمانی عراق 21 میلیون و 694 هزار و 26 نفر است. بیش از 9 هزار نفر هم برای نامزدی مجلس نمایندگان عراق نامنویسی کردهاند که بیش 2 هزار نفر از آنان زن هستند. (بعد از سقوط صدام، طبق قانون اساسی نوشته شده، 25 درصد اعضای پارلمان باید زن باشند و این موضوع در بین کشورهای عربی منحصر به فرد است.) در این دوره از انتخابات 107 فهرست انتخاباتی در قالب ائتلافها و جریانهای سیاسی گسترده برای کسب 328 کرسی پارلمان با هم به رقابت میپردازند.
بزرگترین و معروفترین ائتلافها عبارتند از: ائتلاف دولت قانون بهرهبری نوری مالکی، ائتلاف المواطن (شهروند) بهرهبری سیدعمار حکیم، جریان الاحرار وابسته به جریان صدر، ائتلاف کردستان عراق شامل 3 حزب عمده کُرد اتحادیه میهنی، اتحاد دموکراتیک و جنبش تغییر، ائتلاف ملی بهرهبری ایاد علاوی نخستوزیر پیشین عراق و ائتلاف سنی متحدون بهرهبری اسامه نجیفی، رئیس فعلی مجلس عراق. انتخابات پارلمانی، یکی از رویدادهای مهم و پراهمیت در عراق است.
مجلس نمایندگان یا پارلمان، محور اصلی در نظام سیاسی جدید در عراق به شمار میرود چرا که ساختار این نظام سیاسی پارلمانی و مبتنی بر مشارکت و توافق گروههای سیاسی از جوامع مختلف شیعی، سنی و کرد عراق است. آرای مردم که عمدتا با توجه به گرایشها و شکافهای قومی– فرقهای به صندوق ریخته میشود، به مشخص شدن ائتلافهای پیروز و تشکیل پارلمان منجر میشود. همچنین پارلمان تعیینکننده رئیسجمهور، نخستوزیر و ترکیب کابینه است. تعدد گروههای سیاسی که در واقع نمایندگان گروههای قومی و فرقهای عراق محسوب میشوند و اختلاف نظر و منافع آنها در سطوح مختلف، امر تشکیل دولت را طولانی، پیچیده و دشوار میکند و باعث شکنندگی نظام سیاسی میشود. علاوه بر این، اختلافنظر و مشاجرهها بین گروهها و ائتلافهای سیاسی، در بسیاری از موارد در حوزه امنیتی نمود پیدا کرده و باعث ایجاد ناامنیهایی میشود. با این حال و بهرغم این تغییرات، وضعیت غالب در روند سیاسی عراق پس از صدام، حاکی از حضور شیعیان، با توجه به اکثریت جمعیتی، در رأس هرم قدرت و امکان ائتلاف گروههای سنی و کرد با آنهاست. براساس این گزارش، گروه یا ائتلافی که بیشترین آرای انتخاباتی را به خود اختصاص دهد، پست نخستوزیری را به دست میآورد و در واقع تشکیل دولت برعهده این گروه خواهد بود. در دو دوره پیشین انتخابات پارلمانی در عراق، شیعیان این کشور از طریق ائتلاف با یکدیگر توانستند از وزن سیاسی قابل توجهی در مجلس برخوردار شده و مسؤول تشکیل دولت در عراق شوند. بسیاری از تحلیلگران میگویند ائتلاف تحت رهبری نوری مالکی، نخستوزیر کنونی عراق که از شیعیان این کشور است، شانس بسیار بالاتری برای پیروزی در این انتخابات دارد و به احتمال زیاد مالکی برای سومین بار در سمت خود ابقا خواهد شد. آنها در عین حال تأکید میکنند با توجه به تعداد زیاد احزاب و گروههای سیاسی در عراق، بسیار بعید به نظر میرسد که ائتلاف دولت قانون به رهبری مالکی بتواند اکثریت مطلق را در انتخابات به دست آورد و باید بعد از انتخابات ائتلافسازی کنند.
تدابیر شدید امنیتی
موج بزرگ حملات تروریستی در عراق در آستانه انتخابات پارلمانی این کشور برای ارعاب مردم و امتناع حدود 22 میلیون شهروند واجد حق رای از شرکت در انتخابات سراسری به راه افتاده است. شدیدترین حملات تروریستی روز دوشنبه در عراق بر ضد طرفداران حزب اتحادیه میهنی کردستان عراق به ریاست جلال طالبانی، رئیسجمهوری در جریان گردهمایی انتخاباتی در منطقه خانقین در استان دیاله صورت گرفت. حمله انتحاری در این گردهمایی به کشته شدن 30 تن از طرفداران حزب طالبانی و زخمی شدن 42 تن دیگر منجر شده است. انفجارهایی نیز در کرکوک و نینوا و صلاحالدین و بغداد صورت گرفت. هنوز هیچ شخص یا گروهی مسؤولیت این حملات انتحاری را بر عهده نگرفته اما بنابر گزارش خبرگزاری آسوشیتدپرس، گمانهزنیها مبنی بر این است که شبهنظامیان سنی عرب چنین طرحهایی را برنامهریزی و اجرا کردهاند. حال گفته میشود درگیریهای فرقهای بویژه درگیریهای دیرینه میان شیعیان و سنیهای عراق به حدی بیسابقه از سال ۲۰۰۸ به این سو اوج گرفته است. با وقوع این حملات تروریستی، تدابیر امنیتی در آستانه انتخابات روز چهارشنبه شدت خواهد یافت. در همین ارتباط، فرماندهی عملیات بغداد اعلام کرده است ورودیهای پایتخت عراق از عصر سهشنبه مسدود و رفت و آمد خودروها از ساعت 22 ممنوع شده است. همچنین به گفته مسؤولان عراقی، حریم هوایی این کشور از نیمه شب دوشنبه تا عصر روز چهارشنبه که فرآیند برگزاری انتخابات این کشور به پایان میرسد، بسته خواهد بود.