گروه سیاسی:
ایالات متحده آمریکا درباره چگونگی تقابل با جمهوری اسلامی ایران تا کنون به نتیجه دلخواه نرسیده است. تمام سیاستهای کاخ سفید در دولتهای بوش و اوباما برای ممانعت از پیشبرد برنامه هستهای ایران به جایی نرسیده است. محمود احمدی نژاد هرساله در 20 فروردین خبرهای جدیدی از فعالیتهای هستهای دولت خود ارائه میدهد و با این کار یک پیام آشکار به مردم ایران و دنیا میدهد که «برنامه هستهای در حال پیشرفت است». این موضوع باعث میشود محمود احمدینژاد، رئیس جمهور ایران همواره در سفرهای استانی خود «حمایت ملی از پیشرفت هستهای» را در معرض دید قرار دهد. البته این به معنای آن نیست که ایالات متحده در برابر این اتحاد ملی ایرانیان سر تعظیم فرود آورد. اما آیا کاخ سفید در مسیر جلوگیری از پیشرفتهای هستهای ایران توفیقی داشته است؟
بهرغم شواهدی مانند رشد فعالیتهای هستهای ایران، نامه اخیر رابرت گیتس، وزیر دفاع آمریکا به صدر نشین اتاق بیضی نشان میدهد اوباما در برابر ایران سیاستی «پریشان» اتخاذ کرده است. گیتس در نامه خود به اوباما «تحریم و حمله» به عنوان تنها راهکارهای باقیمانده علیه ایران را ناکارآمد دانسته بود. گیتس بویژه به ناکارآمدی حمله به ایران اشاره کرده بود. رسانههای ایالات متحده آمریکا درباره جزئیات این نامه همچنان سکوت کردهاند اما آیا هدف پنهان گیتس از نوشتن نامه به اوباما، درخواست اعلام «تسلیم محترمانه» بود؟ سیاستهای تحریمی اگرچه توانسته است هزینههایی را برای ایران ایجاد کند اما تاکنون چقدر توانسته هدف اصلی یعنی تضعیف پیشرفتهای هستهای ایران را موجب شود؟ ایالات متحده برای دور چهارم تحریمها نیز میباید هزینه کند و آیا این هزینهها منجر به نتیجه دلخواه کاخ سفید شده است؟ چه تضمینی وجود دارد که تحریمهای جدید نتیجهای متفاوت از تحریمهای گذشته به دنبال داشته باشد؟ با در نظر گرفتن این موضوع، حمله نظامی به ایران چه مختصات هزینه و فایدهای به دنبال دارد؟ به عبارت دیگر ایران به لحاظ قدرت تدافعی، چه نسبتی با قدرت تهاجمی آمریکا دارد؟ طی چند روز اخیر، رسانههای دنیا تحلیلهای جالبی درباره این 2 موضوع ارائه دادهاند، تحلیلهایی که متاثر از مانور پیامبر اعظم 5 است.
2 راهی ناخوشایند
توماس فرانکفلد، تحلیلگر مسائل استراتژیک روز 26آوریل در روزنامه هامبورگر آلمان مقالهای درباره قدرت نظامی ایران نوشته و معتقد است که پس از حمله آمریکا به عراق و افغانستان، ایران در خاورمیانه در جایگاه برتری نسبت به ایالات متحده قرار دارد. به گزارش «وطنامروز» در این مقاله در ابتدا به مصائب آمریکا در عراق و افزایش نفوذ ایران در این کشور اشاره شده و سپس درباره حمله آمریکا به افغانستان آمده است:« طرح پترائوس برای افغانستان هم پذیرفته شد. دومین آوردگاه نظامی آمریکا. برای این کار به نیروهای نظامی آمریکا درعراق نیاز مبرم است. 7 سال است که آمریکا همزمان 2 جنگ میکند، ظرفیتهای نظامی این کشور بیش از حد مورد استفاده قرار گرفته است اما هیچ تضمینی وجود ندارد که ارتش و دولت عراق بتوانند بعد از عقب نشینی نیروهای آمریکایی ثبات را در کشور حفظ کنند. سازمان اطلاعاتی خصوصی آمریکایی استرتفور بر این باور است، سیاست خارج ساختن نیروهای آمریکایی بر فرضی مبتنی است؛ اینکه ایران از ضعف عراق برای حملهای علنی استفاده نخواهد کرد. به گفته این سازمان، این فرض است و نه قطعیت. آمریکا در دو راهي ناخوشایندی قرار گرفته است: از طرفی به نیروهای تازه نفس در افغانستان نیاز دارد تا جلوی شکست را بگیرد اما از طرف دیگر به این نیروها هنوز در عراق احتیاج دارد تا از سلطه ایران در تمام منطقه جلوگیری کند. بنابراین ماندن نیروها در عراق میتواند به همان اندازه فاجعهآمیز باشد که خارج کردنشان. آمریکا برای جنگ زمینی علیه ایران و باز کردن جبهه سوم ظرفیت کافی را ندارد. این نکته را در تهران میدانند. در صورت حمله هوایی به تاسیسات اتمی ایران، تهران میتواند از طریق شبه نظامیان حزب الله یا حماس بحران دیگری را در خاورمیانه ایجاد کند که ظرفیتهای آمریکا و اسرائیل را درگیر خود میکند. اشتباه اساسی دولت جورج بوش و فرماندارش پاول برمر، آمریکا را به راه باریک پرخطری میکشد تا بتواند توازن قدرت را در خاورمیانه که خود برهم زده است بگونهای برقرار کند. استرتفور به علاوه میگوید، وفاداری ارتش چند ملیتی عراق به دولت این کشور به همان اندازه نامطمئن است که پاسخ به این سؤال که آیا سیاست عراق درآینده نیز با منافع آمریکا هماهنگی خواهد داشت.
به اعراب اعتماد نکن
روزنامه هاآرتص، چاپ رژیم صهیونیستی نیز در مقالهای خطاب به باراک اوباما تاکید کرده است که «استراتژی دولت اوباما در ایجاد یک جبهه عربی میانهرو در برابر حکومت ایران سیاستی محکوم به شکست است».
این روزنامه با اشاره به حضور فرمانده نیروی دریایی قطر در مانور اخیر پیامبر اعظم (ص) ایران در منطقه تنگه هرمز مینویسد: «نکته جالب برگزاری این مانور حضور ژنرال عابد الرحیم الجناحی، فرمانده نیروی دریایی قطر در این مانور بود. او در حاشیه حضور خود برای نظارت بر مانور ایران گفت که مایل است از تجربيات نیروی دریایی ایران استفاده کند و وعده داد که در آینده 2 کشور بتوانند مانورهای مشترکی را در خلیج فارس به اجرا گذارند. مخالفت با تحریمهای بیشتر علیه ایران در میان کشورهای عربی منطقه تنها مختص به قطر نیست و امیر «ترکی بن فیصل» یکی از شاهزادگان بلند پایه سعودی نیز اخیرا مخالفت خود را با تحریمهای بیشتر علیه ایران اعلام کرد و گفت که «روابط کشورهای عربی منطقه با ایران یک روابط تاریخی است که ریشه در منافع دو جانبه، ارتباطات خونی و مجاورت سرزمینی دارد». هاآرتص ادامه داد: این سخنان فیصل با اظهارات عمرو موسی، دبیرکل اتحادیه عرب تکمیل شد و این شخصیت سیاسی جهان عرب خواستار تشکیل یک تیم مذاکره از سوی کشورهای عربی منطقه برای گفتوگو با ایران شد. با وجودی که فیصل هماکنون مقامی رسمی در عربستان محسوب نمیشود اما وی یک شخصیت پر نفوذ در خاندان سلطنتی عربستان است. وی پسرعموی ملک عبدالله پادشاه عربستان، وزیر سابق اطلاعات عربستان، سفیر سابق عربستان در آمریکا و انگلیس و نیز برادر وزیر خارجه این کشور «سعود الفیصل» است. بنابراین سخنان وی درباره ایران را تا حدود زیادی میتوان به نظر خاندان سلطنتی عربستان درباره ایران نزدیک دانست.
هاآرتص در ادامه با توجه به وقایع جاری در منطقه مینویسد: ایالات متحده آمریکا با توجه به این اظهارات و مواضع باید در سیاست خارجی خود در منطقه در قبال کشورهای عربی تجدید نظر کند. حضور فرمانده نیروی دریایی قطر در مانور دریایی ایران و نیز سیاستهای مستقل سلطاننشین عمان در قبال ایران – که دارای روابطی عادی با ایران است – و نیز این حقیقت که هزاران شرکت ایرانی در ابوظبی و دوبی خانه کرده و سالانه حجم روابط تجاری 2 کشور ایران و امارات از مرز 12 میلیارد دلار فراتر رفته است، باید ایالات متحده را به صرافت تغییر استراتژی خود در منطقه بیندازد. این روزنامه در ادامه به جایگاه ایران در عراق، سوریه و لبنان اشاره و نتیجهگیری میکند: با این حساب سیاست تشکیل «بلوک میانهروهای عرب» در برابر ایران، شعاری است که تنها به درد دالانها و راهروهای کاخ سفید میخورد و این سیاست تا کنون منافعی عملی برای واشنگتن در برابر ایران نداشته است.