كامران شيخالاسلامي:
روز 6 آوریل گوردون براون سوار بر اتومبیل جگوار خود به سمت کاخ باکینگهام حرکت کرد و از ملکه اجازه خواست تا دولت خود را منحل کند تا انتخابات زودهنگام درست یک ماه بعد یعنی 16 اردیبهشت برگزار شود. در روز انتخابات صندوقهای رای از ساعت 7 صبح کارخود را آغاز خواهند کرد و در ساعت 10 شمارش آرا انجام میشود. جمعه 7 مه نيز نتایج انتخابات منتشر شده و دولت آینده بریتانیا مشخص خواهد شد.
این در حالی است که 3 کاندیدای انتخاباتی انگلستان هر سه فرصت اساسی خود را در هفتههای گذشته از دست دادهاند. بعد از اعلام انحلال پارلمان تقریبا همه تحلیلگران سیاسی انگلستان شانس زیادی برای دیوید کامرون قائل بودند. کامرون به نظر همانند نخستوزیری در حال انتظار و حزب کارگر با رهبر غیرمحبوب خود به نظر بازنده هر رویارویی بود. اما امروز همه چیز به سرعت تغییر کرده و تصویر یک پارلمان بدون اکثریت که در آن هیچ حزب سیاسیاي از اکثریت آرا برخوردار نیست واضح به نظر میرسد. محافظهکاران ثابت کردند که به آن قدرتمندی که به نظر میآمد، نیستند. از همین رو حزب کارگر به رهبری براون تمام تلاش خود را برای بهدست آوردن اکثریت آرای پارلمانی آغاز کرده است. طی 30 سال گذشته در انگلستان تنها 2 حزب محافظهکار و کارگر بر مسند قدرت نشستهاند اما انتخابات سال 2010 نشان از حضور قدرت سومی به نام حزب لیبرال دموکرات با رهبری نیک كلگ دارد. این حزب در میان احزاب قدرتمند، گروه سیاسی مورد اطمینانی به نظر میرسد و بسیاری از رایدهندگان انگلیسی بر این باورند که کلگ میتواند برای آینده بریتانیا مانند شوالیه در میان آتش باشد.
در حال حاضر حزب محافظهکار نیاز به 116 کرسی در مجلس عوام دارد؛ هدفی که رسیدن به آن برای این گروه سیاسی از 1931 تاکنون محقق نشده است. کثرت در میان نمایندگان درجه سوم شانس بهدست نیاوردن اکثریت آرا را بسیار بالا میبرد، چرا که آنها معمولا با 2 حزب اصلی کارگر و محافظهکار ائتلاف نمیکنند. در سال 1959 فقط 6 نماینده لیبرال و یک نماینده آزاد در پارلمان حضور داشت اما در سال 2005، 92 نماینده درجه 3 شمال 62 لیبرال دموکرات 9 ملیگرای اسکاتلندی و ولزی و تعدادی نماینده مستقل در مجلس حضور داشتند. در میان نمایندگان مستقل بازیگران سینمایی مانند ریچارد تیلور نیز حضور داشتند.
بايد اضافه كرد 18 نماينده ايرلند شمالي از بخت بد حزب محافظهكار در اردوي حزب كارگر حضور دارند. این نمایندگان مواضع نزدیک به جریان لیبرال دموکرات را اعلام کردهاند و به نظر میرسد در صورتی که این حزب بتواند رایدهندگان را متقاعد کند، خواهد توانست جریانهای سیاسی مخالف را با خود همراه کند. اکنون عمده تجار و صاحبان صنایع در بریتانیا معتقدند که یک دولت بدون اکثریت آرا در پارلمان برای شرایط اقتصادی مضر است که این مساله به طور یقین سرمایهداران انگلیسی را به سوی یکی از احزاب که امید بیشتری به پیروزی آن وجود دارد، متحد خواهد کرد. در حال حاضر براساس آمارهای بهدست آمده
73 درصد رایدهندگان بر این باورند که سیاست حال حاضر کشورشان غلط است. 70 درصد شکست کامل پروژههای اجتماعی دولت را باور دارند و در نهایت 82 درصد رای دهندگان بر این باورند که نیاز به تغییری بنیادی در این کشور برای رسیدن به دموکراسی واقعی حس میشود. آمارها نشان میدهد، نیک کلگ رهبر حزب لیبرال دموکرات به جهت آنکه تجربه حضور در قدرت را نداشته از اقبال بیشتری در میان آرای عمومی برخوردار است. با در نظر گرفتن همه این تفاسیر آیا بریتانیا در آستانه تغییری بزرگ است؟ 2 رقیب پیرتر انتخاباتی حزب محافظهکار و کارگر به راهکاری سنتی باور دارند که آن پیروزی در انتخابات با اکثریت آرا در میان عموم و مجلس و ادامه دادن یک سیستم نیمهامپرالیستی است، پس انتخابات هفته جاری بعد از گذر تقریبا 6 دهه، امکان تغییری بزرگ را برای مردم بریتانیا ممکن کرده است تا به اعتقاد بسیاری از رایدهندگان این تنها راه دموکراتیک ممکن در برخورد با شرایط فعلی باشد.
یک گروه مهم اقتصادی در انگلیس درباره رکود دوباره اقتصاد این کشور هشدار داد. به گزارش شبکه تلویزیونی اسکاینیوز، اتاق بازرگانی انگلیس اعلام کرد در صورتی که دولت آینده این کشور اقدامات کافی و ضروری برای کمک به اقتصاد بحرانزده این کشور انجام ندهد، بار دیگر این کشور با رکود اقتصادی مواجه خواهد شد. براساس این گزارش، اتاق بازرگانی انگلیس در طرحی 12 بندی پیشنهاداتی را به دولت جدید این کشور پیشنهاد کرده و اجرای آنها را برای جلوگیری از رکود دوباره اقتصاد انگلیس ضروری دانسته است.
با این حال چندین سناریو را ميتوان براي انتخابات انگلستان در نظر گرفت: انتخابات سراسری در انگلیس در روز ششم ماه مه، شانزدهم اردیبهشت برگزار خواهد شد. این انتخابات را میتوان به عنوان یکی از غیرقابل پیشبینیترین انتخابات انگلستان در 30 سال گذشته نام برد. 3 سناریوی احتمالی درباره نتایج این انتخابات وجود دارد.
سناریوی اول: محافظهکاران اغلب آرای انتخاباتی را از آن خود کنند ولی موفق به کسب اکثریت کرسیهای پارلمانی نشوند. این سناریویی است که بسیاری از تحلیلگران آن را محتمل میدانند و میگویند ممکن است محافظهکاران مخالف دولت بیشتر آرا را بهدست آورند ولی تنها موفق میشوند اندکی بیش از 4درصد از حزب کارگر گوردون براون نخست وزیر پیشی بگیرند. با توجه به سیستم پیچیده انتخاباتی انگلیس، در این صورت در واقع حزب کارگر بیشتر کرسیهای مجلس عوام را از آن خود خواهد کرد، اگرچه این تعداد باز هم برای کسب اکثریت، یعنی 326 کرسی از مجموع 650 کرسی کافی نخواهد بود. در صورتی که هیچ حزبی موفق نشود کنترل این پارلمان معلق در میان زمین و هوا را بهدست آورد، نقش لیبرال دموکراتها بیش از پیش مهم و تعیینکننده خواهد شد. تونی تراورز تحلیلگر مدرسه علوم اقتصادی لندن با اشاره به گرایشهای چپگرایانه لیبرال دموکراتها در این باره میگوید: در صورت پیش آمدن چنین سناریویی تشکیل ائتلاف میان لیبرال دموکراتها و حزب کارگر بسیار سهل و آسان خواهد بود ولی به همان اندازه تشکیل ائتلاف میان محافظهکاران و لیبرال دموکراتها بسیار دشوار است. در هر حال، سیاستهای آنان به نحوی هم با حزب کارگر و هم محافظهکاران همپوشانی دارد و نیک کلگ، رهبر حزب لیبرال دموکرات انگلیس اعلام کرده است در صورتی که حزب کارگر در انتخابات سوم شود، از نخست وزیری گوردون براون حمایت نخواهد کرد. گمانهزنیها درباره جانشین احتمالی براون در این سناریو بر دیوید میلیبند وزیر خارجه کنونی انگلیس متمرکز است.
محافظهکاران اغلب آرای انتخاباتی را از آن خود کنند ولی موفق به کسب اکثریت کرسیهای پارلمانی نشوند. این سناریویی است که بسیاری از تحلیلگران آن را محتمل میدانند و میگویند ممکن است محافظهکاران مخالف دولت بیشتر آرا را بهدست آورند ولی تنها موفق میشوند اندکی بیش از 4درصد از حزب کارگر گوردون براون نخست وزیر پیشی بگیرند. با توجه به سیستم پیچیده انتخاباتی انگلیس، در این صورت در واقع حزب کارگر بیشتر کرسیهای مجلس عوام را از آن خود خواهد کرد، اگرچه این تعداد باز هم برای کسب اکثریت، یعنی 326 کرسی از مجموع 650 کرسی کافی نخواهد بود. در صورتی که هیچ حزبی موفق نشود کنترل این پارلمان معلق در میان زمین و هوا را بهدست آورد، نقش لیبرال دموکراتها بیش از پیش مهم و تعیینکننده خواهد شد. تونی تراورز تحلیلگر مدرسه علوم اقتصادی لندن با اشاره به گرایشهای چپگرایانه لیبرال دموکراتها در این باره میگوید: در صورت پیش آمدن چنین سناریویی تشکیل ائتلاف میان لیبرال دموکراتها و حزب کارگر بسیار سهل و آسان خواهد بود ولی به همان اندازه تشکیل ائتلاف میان محافظهکاران و لیبرال دموکراتها بسیار دشوار است. در هر حال، سیاستهای آنان به نحوی هم با حزب کارگر و هم محافظهکاران همپوشانی دارد و نیک کلگ، رهبر حزب لیبرال دموکرات انگلیس اعلام کرده است در صورتی که حزب کارگر در انتخابات سوم شود، از نخست وزیری گوردون براون حمایت نخواهد کرد. گمانهزنیها درباره جانشین احتمالی براون در این سناریو بر دیوید میلیبند وزیر خارجه کنونی انگلیس متمرکز است.سناریوی دوم: محافظهکاران موفق به کسب اکثریت پارلمانی نشوند.
محافظهکاران موفق به کسب اکثریت پارلمانی نشوند.این وضعی است که پاتریک دان لوی کارشناس مسائل سیاسی موسسه تحقیقاتی ال اس ایی از آن به عنوان «پارلمان توخالی آویزان» نام میبرد، در آن صورت محافظهکاران دست کم 6 تا جلوتر از حزب کارگر هستند و هم آرای بیشتر و هم کرسیهای بیشتر را از آن خود کردهاند. محافظهکاران در این وضع میتوانند بدون کمک لیبرال دموکراتها دولت تشکیل دهند و به جای آنها به کسب حمایت احزاب کوچکتر تکیه خواهند کرد. در آن صورت لیبرال دموکراتها به اندازه کافی نماینده در پارلمان نخواهند داشت تا بتوانند حزب کارگر را برای چهارمین دوره بر مسند قدرت حفظ کنند.
سناریوی سوم: محافظهکاران بتوانند اکثریت مطلق پارلمان را از آن خود کنند. به گفته کارشناسان، این غیرمحتملترین سناریو است و مستلزم آن خواهد بود که محافظهکاران دست کم 10 واحد از حزب کارگر جلو بیفتند. در آن صورت دیوید کامرون، رئیس حزب محافظهکاران دولت را تشکیل خواهد داد و سمت نخست وزیری را بر عهده خواهد گرفت. این در حالی است که با کاهش حمایت عمومی از لیبرال دموکراتها در انگلیس موقعیت محافظهکاران بهبود یافت. به نوشته ایندیپندنت در اینترنت: نتایج تازهترین نظرسنجی موسسه کام رس برای روزنامه ایندیپندنت نشان میدهد، دیوید کامرون، رهبر حزب محافظه کار انگلیس برتریاش را بر رقبایش به 10 درصد رسانده است و بدین ترتیب ممکن است بتواند این پنجشنبه حزبش را به پیروزی برساند. در این نظرسنجی میزان حمایت عمومی از محافظهکاران با 2 درصد افزایش به 38درصد رسید که برتری قابل ملاحظهای نسبت به حمایت 28 درصدی از حزب کارگر و حمایت 25 درصدی از لیبرال دموکراتهاست. این بیشترین برتری محافظهکاران در نظرسنجیهای این موسسه از ماه فوریه تاکنون بوده است و در صورت تکرار این نتایج در انتخابات ششم مه، کامرون 11 کرسی از اکثریت کلی 315 کرسی کمتر خواهد داشت، حزب کارگر 236 کرسی و لیبرال دموکراتها فقط 69 کرسی کسب خواهند کرد. بدین ترتیب همچنان هیچِیک از احزاب در پارلمان آینده صاحب اکثریت مطلق نخواهند شد. با این حال روند همه نظرسنجیها از زمان برگزاری سومین مناظره در پنجشنبه گذشته حاکی از آن است که رهبر محافظهکاران شتاب لازم را برای رسیدن به پلکان ساختمان دولت انگلیس(داونینگ استریت) کسب کرده است. جایگاه سوم برای لیبرال دموکراتها ضربهای برای نیک کلگ، رهبر این حزب است که تا هفته گذشته پس از عملکردش در 2 مناظره تلویزیونی اول چهره موفق پیشتاز محسوب میشد. نتایج این نظرسنجی از آن حکایت دارد که راهبرد حزب محافظه کار در هشدار درباره تاثیرات بد یک پارلمان فاقد اکثریت برای اقتصاد این کشور تاثیر مثبتی بر رای دهندگان داشته است.
به طوری که حدود 31 درصد میگویند ترجیح میدهند شاهد تشکیل دولت توسط محافظهکاران با یک اکثریت مطلق باشند. این رقم در 18 آوریل 25 درصد بود. در مقابل، حمایت از ائتلاف محافظهکاران با لیبرال دموکراتها تقریبا نصف شده و از 28 درصد در ماه گذشته به 15 درصد رسیده است. فقط 22 درصد خواهان آن هستند که حزب کارگر با حمایت لیبرال دموکراتها تشکیل دولت دهد.
اين در حالي است كه یک انگلیسی عربیالاصل از سوی حزب کار انگلیس در غرب لندن نامزد انتخابات پارلمانی شده است. بسام محفوظ خود را به عنوان نامزد عرب معرفی نمیکند اما به اصلیتش افتخار میکند.
وی زمانی که 4 سال داشت برای زندگی از بیروت به انگلیس رفت. وی میگوید، امیدوار است بهعنوان نخستین نماینده عربیالاصل وارد مجلس عوام انگلیس شود.
این گزارش میافزاید، شماری از نمایندگان مسلمان توانستند به پارلمان راه یابند که بیشتر آنها از حزب کار بودند اما همه آنها آسیاییالاصل غیرعرب بودند.
بسام میگوید، حزب کار وی را انتخاب کرد تا در این حوزه نامزد شود زیرا بهترین نامزد است و ریشه عربیاش در این زمینه هیچ نقشی نداشته است. آیا انگلیسیها از این واقعیت ناراحت نمیشوند که وی اسمش عربی است یا ریشه عربی دارد؟ به هرحال بسام میگوید کسی به این امر توجه نمیکند.