امید صبوری
نشست مشترک معاون امور سینمایی وزیر فرهنگ و ارشاد اسلامی و جمعی از بازی‌سازان رایانه‌ای بهانه‌ای شد تا بار دیگر لزوم تعامل و هم‌افزایی 2 حوزه سینما و بازیهای رایانه‌ای مورد تاکید قرار گیرد. نکته‌ای که پیش‌تر و در قالب ماده‌ای از دفترچه سیاست‌های کلی معاونت سینمایی جدید هم بر آن تاکید شده بود؛ «تلاش خواهد شد همزمان با تولید فیلم‌های سینمایی که سوژه آنان برای بازیهای رایانه‌ای مناسب تشخیص داده شود، بازی رایانه‌ای این نوع فیلم‌ها نیز در دستور کار تولید حمایتی مرکز قرار گیرد.» این مختصر در دفترچه سیاست‌های سینمایی، اگرچه به اعتراف جواد شمقدری، نشانی از پرداخت «کافی» به حوزه بازیهای رایانه‌ای در سیاست‌های معاونت سینمایی نداشت اما با نشست اخیر و وعده 2برابر شدن بودجه این حوزه، می‌توان سرانجام امیدوارکننده‌ای برای آن ترسیم کرد. اما در کنار این وعده‌ها دغدغه برای بهره‌گیری از پتانسیل تولید بازیهای رایانه‌ای براساس ساخته‌های سینمایی در میان سینماگران هم نمودهایی داشته‌است؛ دغدغه‌هایی که اگرچه تا به اکنون به صدور محصولی شناسنامه‌دار و قابل ارجاع نینجامیده اما می‌توان آنها را پیش زمینه‌ای برای تحقق وعده‌های مدیران دانست.مجید سوزوکی در دنیای مجازی
اگر تولید بازی رایانه‌ای «سرزمین گمشده» براساس مجموعه تلویزیونی «شب‌های برره» در سال 86 را نخستین تلاش در زمینه تبدیل آثار سینمایی- تلویزیونی به بازیهای رایانه‌ای بدانیم، این موضوع در حوزه سینما به‌رغم اعلام‌های چندباره هنوز مصداق قابل عرضه‌ای ندارد. نخستین‌بار تولید بازی رایانه‌ای از یک محصول سینمایی در حاشیه تولید فیلم سینمایی «اخراجی‌ها2» مطرح شد. درست در روزهایی که مسعود ده‌نمکی و گروهش در شهرک سینمای دفاع مقدس سرگرم فیلمبرداری بخش‌های پایانی «اخراجی‌ها2» بودند، خبررسید در یکی از شرکت‌های تهیه و تولید بازیهای رایانه‌ای گروهی به سرپرستی نادر لطفی مشغول تهیه و تولید بازی «اخراجی‌ها» هستند. این بازی که در آن مقطع مراحل آماده‌سازی را سپری می‌کرد قرار بود همزمان با اکران اخراجی‌ها2 به شکل گسترده توزیع شود اما به دلایلی نامعلوم تا به امروز این امر محقق نشده‌است. لطفی درباره روند آماده‌سازی این بازی گفته بود: فیلمنامه بازی «اخراجی‌ها» به سرپرستی بنده و زیر نظر تیمی از نویسندگان در حال نگارش است و همزمان کار طراحی شخصیت‌های بازی نیز براساس عکس‌های بازیگران در حال انجام است، چراکه حدود 80 درصد از کاراکترهای بازی براساس شخصیت‌های خود فیلم طراحی شده‌اند، به نحوی‌که شخصیت اصلی کار یعنی مجید سوزکی در بازی و به فراخور موقعیت‌هايي که در آن قرار می‌گیرد با شخصیت‌های مختلف فیلم از جمله بایرام، بیژن، مرتضی و... روبه‌رو می‌شود. بنا به گفته لطفی تمام لوکیشن‌های شاخص فیلم از جمله محله و خانه مجید سوزکی، پادگان و همچنین بیمارستان صحرایی که مجید در آن به شهادت رسید در بازی «اخراجی‌ها» طراحی شده و از موسیقی فیلم نیز به‌عنوان موسیقی متن بازی استفاده شده بود. لطفی همچنین بر این نکته هم تاکید کرده بود که طبق قرارداد شرکت ایده‌پرداز پارس، در نمایشگاه گیم اکسپو دوبی قرار بود محصولات این شرکت(شامل بازی سرزمین گمشده) به شکل گسترده‌ای در کشورهای قطر، سوریه، عربستان و کویت توزیع شود و به همین منظور بازیشان را به 3 زبان انگلیسی، عربی و فارسی تولید خواهند کرد؛ اتفاقی که البته هنوز در داخل کشور هم رنگ تحقق به خود نگرفته است!ملک سلیمان در انتظار پروانه
پس از اخراجی‌ها و ناکامی در ورود به دنیای بازیهای رایانه‌ای این داستان اندکی در هاله فراموشی فرو می‌رفت تا همین روزهای اخیر که خبر تولید بازی رایانه‌ای براساس 2 فیلم سینمایی باردیگر روي خروجی رسانه‌ها قرارگرفت. فیلم عظیم و پرهزینه «ملک سلیمان» که در بهره‌گیری از تکنیک‌های کامپیوتری نمونه‌ای بی‌نظیر در سینمای ایران محسوب می‌شود، یکی از این فیلم‌هاست که خبر رسیده بازی رایانه‌ای آن براساس نسخه سینمایی‌اش ساخته می‌شود. براین اساس بازی رایانه‌ای «ملک سلیمان» براساس نسخه سینمایی این فیلم به تهیه‌کنندگی مجتبی فرآورده ساخته می‌شود. این ایده هنوز در مرحله طرح است و طبق احتمالات بزودی پروانه ساخت این بازی از سوی اداره کل همکاری سمعی و بصری و نمایش خانگی صادر خواهد شد. مدتی است کارهای فنی ساخت این بازی آغاز شده و تیم سازنده بازی کاراکتر اصلی این بازی را برادر حضرت سلیمان(ع) قرار داده‌اند. در حوزه تولید این بازی، بنیاد ملی بازیهای رایانه‌ای مشارکت خواهد داشت. «ملک سلیمان» به کارگردانی شهریار بحرانی و تهیه‌کنندگی مجتبی فرآورده با موضوع زندگی حضرت سلیمان (ع) برای نخستین بار در جشنواره بیست‌وهشتم فیلم فجر نمایش داده شد. در این فیلم که ساخت آن ۵ سال به طول انجامیده، امین زندگانی، محمود پاک‌نیت، حسین محجوب، مهدی فقیه و... به ایفای نقش پرداخته‌اند. جلوه‌های ویژه این فیلم که توسط لئولئو اجرایی شد از نکات قابل توجه و از برگ برنده‌های این اثر متفاوت محسوب می‌شود که پتانسیل بصری آن برای تبدیل به بازی رایانه‌ای را دوچندان کرده است.بازی گرفتن از وحشت «آل»
دیگر فیلمی که برای ورود به عرصه بازیهای رایانه‌ای دورخیز کرده است، فیلم «آل» نخستین ساخته سینمایی بهرام بهرامیان است. بهرام عظیمی، فیلمنامه‌نویس این فیلم که دستی بر آتش انیمیشن و بازیهای رایانه‌ای دارد، درباره ایده تولید بازی «آل» می‌گوید: علی معلم این ایده را داشت که پس از اکران فیلم، بازی کامپیوتری آن به بازار بیاید. ما قبل از این در ایران چنین سیستمی نداشتیم که بعد یا همزمان با اکران یک فیلم، بازی‌اش نیز در دسترس مردم قرار بگیرد. این فیلم پر از گره و معماست و از حضور شخصیتی منفی و قوی یعنی آل بهره می‌برد که همه اين شاخصه‌ها، بستر مناسبی برای ساخت بازی کامپیوتری است. عظیمی عرصه تولید بازیهای کامپیوتری در ایران را رو به رشد می‌داند و می‌افزاید: در چند سال اخیر بازیهای موفقی تولید شده که از کیفیت‌های خوبی برخوردار بودند و امید می‌رود که حتی براساس آنها فیلم نیز ساخته شود ولی از آنجایی که یک فیلم سینمایی مخاطب زیادی دارد فعلا در کشور ما معقولانه‌تر این است که براساس یک فیلم سینمایی موفق، بازی ساخته شود. وی درباره اعلام حمایت بنیاد بازیهای رایانه‌ای از ساخت بازی «آل»، گفت: ظاهرا بنیاد بازیهای رایانه‌ای از ساخت بازی «آل» حمایت کرده و تصمیم گرفته‌اند تا در تولید این بازی سهیم باشند. وی درباره دیگر جزئیات تبلیغی این فیلم گفت: علی معلم، راه استانداردی را برای تولید و تبلیغ یک فیلم سینمایی در پی گرفته که علاوه بر تولید خود فیلم، شامل فعال‌سازی سایت آن و ساخت بازی این فیلم می‌شود و همین طور قرار است این فیلم از تبلیغات خاصی برخوردار باشد و حتی صحبت شده که همزمان با اکران فیلم، محصولات جانبی درباره آن تولید شود و در دسترس کسانی که فیلم را می‌بینند قرار بگیرد، بهرام عظیمی همچنین می‌گوید: مطمئنا این بازی همزمان با اکران فیلم آماده نمی‌شد، چون قرار بود که فیلم نوروز ۸۹ اکران شود و تولید یک بازی حداقل یک سال طول می‌کشید اما مطمئنا اکران فیلم باعث می‌شود که مردم از بازی‌اش استقبال کنند.
با تمام این گفته‌ها، وعده‌ها و انتظارات اما آنچه حائز اهمیت است قبول این نکته است که ایران در رسیدن به مراحل فنی لازم برای عرض اندام در حوزه تولیدات کامپیوتری، فاصله چندانی با استانداردهای کشورهای رقیب ندارد اما آنچه فعلیت این پتانسیل را دچار تاخیر کرده‌است، نبود مدیریت دغدغه‌مند و یکپارچه در این حوزه تا به امروز است. بی‌‌تردید اما اتفاقاتی چون سیاست‌های حمایتی و نیز وعده 2 برابر شدن بودجه این بخش از سوی جواد شمقدری روزنه‌ای از امید در مسیر دستیابی به بازاری فعال و تاثیرگذار در عرصه تولید بازیهای رایانه‌ای در داخل و خارج کشور است.